(شەجىرە-اڭىز, جىر-تولعاۋ)
سەيىلىپ, سەرپىلگەندەي تاڭدا مۇنار,
كونەنىڭ كوزى اشىلسا, جان جادىرار.
حالىقتىڭ قانشا مۇندا ارمانى بار,
تاريحتىڭ قانشا مۇندا سالماعى بار؟!
ماڭگىلىك نۇر بوپ تۇنىپ, اۋەلەپ تۇر,
ءاز بابا, اۋليە انا, ارداق ۇلدار.
و, مەنىڭ نۇر تۇنىپ تۇر كەۋدەمدە دە,
سەزىمنىڭ گ ۇلىن شاشام ەل مەن جەرگە!
ارۋاعىن بابالاردىڭ مەدەت قىلدىم,
جىر ەتىپ, زامانداردى ورگەن كەزدە.
سانادا ساقتالعان سىر وزگەرمەيدى,
تەڭىزدەي تۋلاپ تاريح, وزگەرگەندە.
شەت قالماس شەجىرەدە قالعان اڭىز,
سوندىقتان, سولاردى ءبىز قارمانامىز.
قازاقتىق قاسيەتتى قاستەر تۇتىپ,
تابىنىپ, تاڭداي قاعىپ تاڭ قالامىز.
توزبايتىن تۇلپارلاردىڭ تۇياعى بوپ,
جولىنا بابالاردىڭ جالعانامىز.
جالعانىپ, جار سالامىز بولاشاققا,
بويدا بار باتىرلىق تا, پاراسات تا,
كەشەدەن كەلگەن كەمەل اقىل-ويمەن
ەل مەن جۇرت كەنەلەدى مول اتاققا.
دانقى ولمەس دانالاردىڭ ورنى بولەك,
كوز جۇمىپ, «كونەرگەن» دەپ ساناساق تا.
بايتاعى – بابا ىرىسى بار ادامنىڭ,
ارۋاقتى ۇمىتقاندى قامالار مۇڭ.
اسپەتتەر, اسىرەسە, دانا رۋحىن
ەشقاشان ەستەن كەتپەس انالاردىڭ.
انانىڭ اق جۇرەگى كۇن سياقتى,
ول جانە جانى ءومىردىڭ, جانارى اردىڭ!
قازاقتا انالار كوپ دارا تۋعان,
ءبىر ءتاڭىر پارمەنىمەن جاراتىلعان.
ويلاۋمەن ەلدىڭ مۇڭىن, جەردىڭ قۇنىن,
تولعانىپ, كىرپىك ىلمەي تاڭ اتىرعان.
سولاردىڭ ءبىرى – اۋليە مۇرىن انا,
ىرىس-باق ارىلماعان ساباسىنان!
* * *
نايماندا قاراكەرەي – قابىرعالى,
ماقتانىش, ماراپاتى – نار ۇلدارى.
جالعاسى – شوبەرەسى بايىس باتىر,
ەشقاشان جۇرگەن جولدان جاڭىلمادى.
ۇلى ءجۇز بايدىبەكپەن قۇدا بولدى ول,
ماتاسىپ جاتۋ ءۇشىن تامىرلارى.
بايىستىڭ قۇداي بەرگەن بەس ۇلى بار,
بەس ۇلدىڭ ماڭدايىنىڭ نەسىبى بار.
سارىمىرزا, اقىمبەت پەن سىبان, قىرجى,
بايجىگىت – ەڭ كەنجەسى, سەسى – بۇلار.
«بەس بايىس» دەپ اتايدى بۇل بەسەۋىن,
الدىنان جان شىقپاعان ءتوسىن ۇرار.
بايىسقا اعايىن – جۇرت قۇراق ۇشقان,
كۇندىز-ءتۇن كوپ ويلاندى بۇل ارىستان –
ۇيسىندە وزىنە تەڭ بايدىبەك بي,
قول سوزىپ, حابارلاسىپ ءجۇر الىستان.
قايتەدى قۇدا تۇسسە ءبىر قىزىنا,
بار دەيسىڭ نە جاقىندىق قۇدالىقتان؟!
بايىستىڭ ۇلكەن ۇلى – سارىمىرزا,
باتپاعان باسى سورعا, جانى – مۇڭعا.
وسى ۇلىن ۇيلەندىرمەك بولدى بايىس,
شىداماي ۇزاق كۇتىپ سارىلۋعا.
كوپ وتپەي بايدىبەكپەن قۇدالاستى,
قاستەرلى قاراتاۋدىڭ باۋىرىندا...
كوسەمى بۇكىل ءۇيسىن ەر بايدىبەك,
باسىنان باعى تايماي, سامعادى ۇدەپ.
باسقارىپ بايتاق ەلدى, بايسىن جەردى,
ويلاعان ورىندالدى ارمانى كوپ.
داۋلەتتى, ساۋلەتتى دە قۇداي بەردى,
جىلقىسى شۇرقىراعان – كىل قاراكوك.
جان تارتتى جاقىن بىتكەن, بوتەن بىتكەن,
عۇمىرى ءبىر تانبادى كوسەمدىكتەن.
ول ارداق بۇكىل ءۇيسىن بالاسىنا,
ول اۋلاق باسەڭدىكتەن, ەسەرلىكتەن.
باتىرلىق, بيلىگى دە جۇرتقا ايان بوپ,
دۇشپانى دابىسىنان قاتەر كۇتكەن.
بايدىبەك جان مەن مالعا مول جارىعان,
قولداعان قىدىر بابا وڭ جاعىنان.
ءۇش ايەل العان ەكەن حاق جولىمەن,
ءۇمىتىن ۇستەم قويىپ مال-جانىنان.
ءبىرىنشى العان جارى – سارى بايبىشە,
سارى ءۇيسىن سودان تاراپ, وڭعارىلعان.
ەكىنشى ايەلى ونىڭ – زەرىپ انا,
تابىنعان ءاربىر كۇنگە, تاڭىنا دا.
ۇلدارى – شاپىراشتى, وشاقتى, ىستى,
جولدارى وڭ باستاعان قازىناعا.
ءۇش ۇلى ءۇش تاعان بوپ ۇلى ۇيسىنگە,
لاۋلاعان كۇننەن-كۇنگە باعى جانا.
ءۇشىنشى – ول دومالاق انا دەگەن,
ءپىر تۇتىپ, التى الاشتىڭ ءبارى ەلەگەن.
بۇل انا كوكتەن تۇسكەن پەرىشتەدەي –
ءدۇر نۇرىن قاناتىنان سەبەلەگەن.
انادان البان, سۋان, دۋلات تاراپ,
جىر بولعان نە ءبىر اڭىز, نە ءبىر ولەڭ.
ەكى قىز بۇل انادان تۋعان ەدى.
ەكى نۇر – اۋليەنىڭ نۇر دانەگى.
جۇزەي مەن قىزاي دەگەن ەسىمدەرى,
قوس قىزدىڭ ەلدەن بولەك سىر, مانەرى.
عاشىق بوپ ەكەۋىنە كۇيىپ-جانىپ,
بولىپتى باعلاندار تىم دامەلى.
قوس ارۋ ءبىر تاڭىرگە سىيىنىپتى,
دۇنيەنىڭ سىرىن ۇقتى, كۇيىن ۇقتى.
ەلىنەن ۇزاتىلىپ ەكەۋى دە,
ءدام جازىپ نايماندارعا بۇيىرىپتى.
باتىر مەن باي, باعلان دامە كۇتكەن,
ساپ بولىپ, سودان كەيىن تيىلىپتى.
جۇزەي قىز سارىمىرزاعا ۇزاتىلدى,
جۇبايلار بولاشاققا قۇلاش ۇردى.
بايىستىڭ باتىر ۇلى شادىمان بوپ,
موينىنا مونشاقتاي بوپ كۇن اسىلدى.
جۇزەي قىز كەلىن بولىپ تۇسە سالىپ,
اتاعىن ەل مەن جۇرتتىڭ شىن اسىردى!
* * *
مىنا ءبىر قاراڭىزشى عاجايىپتى –
سول كەزدە جاۋ دا, جۇت تا ازايىپتى.
ءىنىسى قاراكەرەي ماتاي مىرزا,
بايلىعى لىقسىپ تولىپ, مولايىپتى.
بالاسى قۇتتىبولات ەرەن شىعىپ,
اتاعى نۋ نايماندا زورايىپتى.
ۇلى دا ەر جەتىپتى شاعىر دەگەن,
بوزبالا ەل-جۇرتىنىڭ قامىن جەگەن.
قولى اشىق, جومارت بولىپ بالا جاستان,
دەيدى ەكەن: «دوستارىما ءبارىن بەرەم!».
قيىلعان قىزدارعا دا مويىن بۇرماي,
ويلانىپ كوپ ءجۇرىپتى سابىرمەنەن.
سارىمىرزا قايىن جۇرتقا بارعاندا ۇرىن,
بىرگە بوپ, شىن تانىتتى زاڭعارلىعىن.
قىزايدى كورگەن كەزدە, كوزى جايناپ,
لاۋلاتتى جۇرەگىندە جانعان نۇرىن.
كۇرسىندى: «و, قۇداي-اۋ, بولار ما, – دەپ –
قىزايدى اپ, سارىمىرزاداي سامعار كۇنىم؟!».
بال تاتسا, ۋ تاتسا دا – تاڭدايىنان,
كوز تاستاپ, قۇداشاعا ءان قايىرعان.
قايتاردا نازىك قولىن ۋىسىنا اپ,
ەلجىرەپ, ءسۇيىپ كەتتى ماڭدايىنان.
بوزبالا سودان بەرى زارلى, مۇڭلى,
امالسىز جەردىڭ الىس شالعايىنان.
تاتسام دەپ ماحابباتتىڭ بال شىرىنىن,
جاسادى جۇرتقا ىرىم عىپ جاقسىلىعىن.
ءبىر جىلداي ءجۇرىپ-ءجۇرىپ سابىر ساقتاپ,
ءبىر كۇنى سارىمىرزاعا ايتتى مۇڭىن.
اعاسى ماقتان ەتىپ بۇل ءىنىسىن,
بىرىنە ساناۋشى ەدى شاتتىعىنىڭ.
سارىمىرزا بۇل سىردى ايتتى جارىنا كەپ,
«مۇنىسى دۇرىس پا, الدە, قىرىن با؟» – دەپ.
«باجا بوپ اعا-ءىنىلى نەمەرەلەر,
جۇرگەنىن سان كورگەنبىز بۇرىن دا» – دەپ.
«سول كىسى شەشەر ءبارىن, اتاما ايتقىن»,
دەپ جۇزەي ءبىر ءسوز ايتتى, ءتىلىن تەجەپ.
ايتقان سوڭ بۇيىمتايىن بالالارى,
بايىس بي ساقالىن كوپ سالالادى.
«سۇيەكتى تەز جاڭعىرتقان ابەس پە؟» دەپ,
قاريا قالىڭ ويعا قامالادى.
«قۇدالىق قۇدا ۇستىنە قۇت بولار» دەپ,
وسى ويىن بەكەم ەتىپ تاعالادى...
بۇل حابار كەتتى بۇكىل ماتايعا ەنىپ,
جاڭالىق جۇرتقا جاقسى اتوي بەرىپ.
بەتكە الىپ بايدىبەكتى توپ جونەلدى,
بەرىلگەن اق تىلەۋلى باتاعا ەرىپ...
ءبىر ايداي وتكەن كەزدە بۇل شوعىر توپ,
«ءسۇيىنشى! كوندى!» – دەدى قايتا كەلىپ.
وسىلاي نايمان داڭقى شارىقتادى,
جارقىراپ جانا ءتۇستى جارىقتارى.
قاراتاۋ, تارباعاتاي قول ۇستاسىپ,
قوس قىران كوك جۇزىندە قالىقتادى.
ەكى رەت, قۇدا بولدى ءتوس ءتۇيىسىپ,
ۇلى ءۇيسىن, ءور نايمانىڭ الىپتارى!
قىزايدىڭ داڭقى شىقتى مۇلدە بولەك –
بي قىزاي, باتىر قىزاي ەلدەن ەرەك.
سوعىستا قول باستاعان جاۋگەر ارۋ
ءجون تاپقان قيىن كەزدە كۇردەلىرەك.
شاعىردان تاراعاندار «قىزايمىز» دەپ,
اتاندى «قىزاي ەلى», قۇداي جەبەپ...
* * *
ماحاببات – بۇل جالعاننىڭ بال شىرىنى,
جۇرەكتىڭ كۇنگە ۇمتىلعان تال شىبىعى.
ەكى جاس شىن ۇعىسسا, بۇل دۇنيەنىڭ
بىلىنبەس قيىندىعى, تارشىلىعى.
ىپ-ىستىق وتتاي جۇرەك لاۋلاپ تۇرسا,
جاۋراتپاس جادىگويدىڭ سالقىن ءۇنى.
جۇزەي مەن سارىمىرزانى قوستى قۇداي,
ءبىر-ءبىرىن تەز ءتۇسىندى وسقىرىنباي.
جىگىتتى جايناعان كوز جاۋلاپ الدى,
شىرمادى قاپ-قارا شاش ات قىلىنداي.
اۋىلدان ۇزاپ شىقسا, تەز قايتاتىن,
باسى اۋىپ, باسقا جاققا كوپ بۇرىلماي.
ەل-جۇرتقا ەكى جۇباي بولعان اڭىز,
ء(بىز داعى سول لەپپەنەن تولعانامىز).
ەكەۋى ەركەلەسىپ, ك ۇلىسكەندە,
باتاسىن بەرىپ تۇرعان, قولداپ ابىز.
اي مەن كۇن سەكىلدەنىپ كورىنىپتى –
الۋاداي الما بەت پەن ەر, دانا ءجۇز.
جۇزەي قىز كەلىن بولدى ناق كورىكتى,
جاراتقان ماڭدايىنا باق بەرىپتى.
تاڭىرگە تاۋبە قىلىپ ەر سارىمىرزا,
كوڭىلى جان-جارىنا شات بولىپتى.
مۇرىنى ءسال ۇلكەندەۋ بولعانان سوڭ,
جۇزەيگە «مۇرىن» دەگەن ات قويىپتى.
سارىمىرزا باتىر ەكەن الابوتەن,
قالجىڭعا جانى قۇمار قازاق ەكەن.
ات قويىپ, ايدار تاقسا الدەكىمگە,
جاتتالىپ جۇرت ەسىندە قالادى ەكەن.
بولعان سوڭ اۋزى ءۋالى, ونى كورگەن
ەتەگىن تەز-اق جيناپ الادى ەكەن.
جۇزەي قىز ءسويتىپ ەندى مۇرىن بولدى.
وكپە مەن رەنىشى بىلىنبەدى.
«مۇرىننىڭ ءىشى قانداي؟» دەسە قۋلار,
«مۇرىنسىز بەت بولماس» دەپ ك ۇلىمدەدى.
ۇمىت بوپ بىرتە-بىرتە جۇزەي اتى,
وسىلاي تاڭ قالدىردى رۋلى ەلدى.
جاراسىپ كەڭ ماڭدايعا قالام قاسى,
توگىلىپ تىرسەگىنە قولاڭ شاشى,
اق بىلەك, سىم ساۋساقتا جارق-جۇرق ەتەر
ساف التىن بىلەزىك پەن ساقيناسى.
ءزۇبارجات القامەنەن قاباتتاسار
اسپەتتى, اشەكەيلى تۇمارشاسى.
جانارى جان ەرىتەر قاراعاندا,
جامان ءسوز ايتپايتۇعىن جان ادامعا.
توگىلىپ تۇرار نۇرى ديدارىنان,
كوڭىلى تاپ-تازا, پاك بالادان دا.
بۇلقىنىپ, جۇلقىنعاندار كەۋدە سوعىپ,
جىم بولعان كوزىن تىكتەپ قاداعاندا.
قولىنان ينە تۇسپەس ىسمەر ەدى,
كۇن سايىن ءۇيدىڭ ءىشى ىرەڭدەلدى.
جيناپ اپ ابىسىن مەن اجىندارىن,
ۇيرەتتى توقىتۋعا كىلەمدى ەندى
جۇزەي قىز كەلىن بولىپ تۇسكەننەن سوڭ,
كوركەيىپ, بۇكىل اۋىل تۇلەي بەردى.
قارسى الىپ تۇردى مۇرىن تاڭدى كىلەڭ,
تۇندىگىن ءتۇردى وتاۋدىڭ الدىمەنەن.
سونان سوڭ ۇلكەن ءۇيدىڭ وتىن جاعىپ,
قارايتىن ماڭايىنا جان نۇرىمەن.
جەر جايىن, ت ۇلىك سىرىن تەرەڭ ۇعىپ,
تۇستارىن ءتۇيىپ الار ءماندى دەگەن.
ويناعان ات ۇستىندە ون جاسىنان,
تەنتەكتەۋ بولدى اسىرماس ءسوز باسىنان.
ەنتەلەپ, بۇل مىنبەگەن ات قالمادى,
ەلىنىڭ جۇيرىك پەن جورعاسىنان.
جەسىرگە قىزىنداي بوپ جاقىن بارىپ,
جەتىمنىڭ قورقۋشى ەدى كوز جاسىنان.
ءالى دە ات ۇستىندە سالار ءانى,
كوپ كەشتى كوك جايلاۋدى سامالالى.
ىلەسىپ سارىمىرزاعا بىرنەشە رەت,
قىستاۋ مەن كۇزەۋدى دە ارالادى.
بۇل ەلدىڭ بار مەكەنىن تۇگەل كورىپ,
ءشوپ ءتۇرىن, قونىس ءمانىن سارالادى.
سارىمىرزا تاڭ قالادى بۇل ىسىنە,
تىم شۇعىل, وتە جىلدام ءجۇرىسى دە.
جەر جايىن ءبىلىپ الىپ, ءار اۋىلدى
كوشىرىپ, قوندىرۋعا كىرىسۋدە.
مۇنىسى سارىمىرزاعا جاقسى بولدى –
بۇل ىسكە ارالاسىپ جۇمىسى نە؟!
بولعان سوڭ ويى تەرەڭ, ءسوزى ءنارلى,
كەلىنشەك تاڭ قالدىردى كوزى باردى.
بارلىعىن باسقاراتىن بايىس بي دە
ءار نەگە باس اۋىرتپاس بولىپ الدى.
وسىلاي جىلجىپ-جىلجىپ جىلدار ءوتىپ,
ىرعالعان ىرىس-باقتىڭ جولى ۇزاردى.
ەل ءۇشىن تاپتى تۋرا, ناعىز جولدى,
تالپىندى, تالاپتاندى, تاعى ىزدەندى.
جاساسىپ قىتايمەنەن ساۋدا-ساتتىق,
بال, شىرىن باق ۇستىنە تامىزدى ەندى.
ءار باسقان قادامىنان گۇل الاۋلاپ,
قازاققا جالپاق جاتقان اڭىز بولدى.
بي بايىس جەتپىس اسىپ ءوتتى ومىردەن,
اق ءولىم كەلىپ جەتتى كوك تاڭىردەن.
«نايماننىڭ نارى قايتتى دۇنيەدەن!» دەپ,
كوز جاسى كول بوپ جۇرتتىڭ كوپ توگىلگەن.
بەس ۇلى بەس جەتىمدەي جەر شۇقىدى,
بەسەۋى بەس اۋىل بوپ وسكەنىمەن...
سارىمىرزا جەر ورتاسى جاسقا جەتتى,
كۇيلەرىن بەبەۋلەتتى, توكپەلەتتى.
جاسىنان باتىرلىقپەن اتى شىعىپ,
قاس جاۋىن قارسى كەلگەن تاپتاپ ءوتتى.
جاندا جوق جومارتتىعىن جۇرتى ءسۇيىپ,
نايماندا «شۇلەن» دەگەن داڭققا جەتتى.
بايبىشە قاسابالى ۇلى دانا –
اتاندى مۇرىن ەندى مۇرىن انا!
تىلەگىن ءتاڭىر قولداپ, ارۋاق جەبەپ,
مالىندى شاپاعات پەن شۇعىلاعا.
قورمالى, ۇيىتقىسى بۇكىل ەلدىڭ
شىقتى ەندى اۋليەلىك شىڭىنا دا!
ءتاڭىرى سىيعا تارتىپ ءۇش ۇل بەردى,
جول تارتتى بولاشاققا كوش ىلگەرى.
انا بوپ وتىرسا دا, اتتان تۇسپەي,
كەرىلىپ «ۇل تاپتىم» دەپ كوسىلمەدى.
تۇڭعىشى جولىمبەتتى تاپقان كەزدە,
ەڭ العاش اۋليەلىك ءتۇسىن كوردى.
تۇسىندە – ءتۇن سۇتتەي بوپ اي نۇرىنان,
تۋىپتى جەتى جۇلدىز ماڭدايىنان.
جىگىت بوپ كەتكەن ەكەن جولىمبەتى,
جابىسقان جەتى ءسابي شالعايىنان.
جەتەۋگە جەتى قامشى سىيلاپ جاتىر,
الدەكىم جەتىپ كەلىپ مال قايىرعان.
بۇل ءتۇسىن مۇرىن كوردى تاڭ الدىندا,
ويانىپ, بەتىن جۋدى, تاراندى دا.
دۇعا وقىپ, ءتۇسىن جورىپ كوپ وتىردى,
دەپ ويلاپ: «بوپەم نۇردان جارالدى ما؟
ارتىنان جەتى ۇلى ەرەر, ءتۇس وڭ بولسا,
ءاربىرىن بۇكىل ەلى سانار مىڭعا».
ءوز ءتۇسىن ايتىپ ەدى سارىمىرزاعا,
«بولايىق – دەدى باتىر – بارعا ىرزا».
سونان سوڭ ادەتىندەي قالجىڭ ايتتى:
«ءتۇس كورەر انا قىران سامعارىندا.
بايبىشە, ۇشەۋ بولسىن, ەندى ەكى ۇل تاپ,
قالايىن مەن دە جەتىپ ارمانىما».
اۋزىنا وسى ءسوزدى قۇداي سالعان,
سەكىلدى سەبەپپەنەن سۇراي سالعان.
بۇدان سوڭ ەكى ۇل تۋىپ بايبىشەسى,
باق قۇسى باستارىنا شىر اينالعان.
بايىمبەت, جولبولويداي قوس تۇلەكپەن,
اۋلەتى بايىس ءبيدىڭ شىرايلانعان...
* * *
كوز جاسىن بۇكىل نايمان توگىلدىردى –
سارىمىرزا جاۋ وعىنان كوزىن جۇمدى.
تۇقىمىن تولەگەتاي قايعى قاماپ,
كۇرسىنتىپ, قابىرعاسىن سوگىلدىردى.
جالعىز ءسات ەستەن كەتپەس – ولەرىندە
سارىمىرزا اعايىنعا ءجۇزىن بۇردى.
«ءپارۋانا – دەدى – جۇرتىم ءۇشىن جانىم,
وسى ەلمەن قۋانعانىم, قىسىلعانىم.
ۇلدارىم تىم ەرتەرەك جىلاپ قالدى,
سويتسە دە سەزىنەمىن قۇتىم بارىن.
تۇڭعىشىم – جولىمبەتىم جىگىت بولدى,
ۇيامنان سول جالعىز قۇس ۇشىرعانىم.
ءالى جاس ەكى ءىنىسى, اعايىندار,
بۇل جەردە قامقور بولار تالايىڭ بار.
مۇڭايىپ مۇرىن گ ۇلىم جاسىماسىن,
قاسىندا باسىن سۇيەپ, قارايىڭدار.
اۋلەتىم اتتان اۋىپ قالماس, بىلەم,
ءتوس ايىل ۇزىلسە دە, شاپ ايىل بار.
مەن ەمەس اتا جولدان جاڭىلاتىن,
ۇرپاق بار – ۇمىتىلماس مەنىڭ اتىم.
اتاۋى ۇرپاعىمنىڭ «مۇرىن» بولسىن,
امانات! بولسىن مۇنى ءبارى ۇعاتىن!
ارقاشان جۇرەدى عوي مۇرىن الدا,
ءوزىم دە ءدال قويىپپىن تاۋىپ اتىن».
قالمادى ولەردە دە ءبىر قالجىڭى,
جۇزىندە كۇلكى وينادى تىنعاندا ءۇنى.
ءۇزىلىپ كەتتى سونسوڭ ىشقىندى دا,
جەر اۋناپ, بۇلت كوشىپ, كۇن قاڭعىدى.
بۇل قازا قارا ورمانعا قاسىرەت بوپ,
دالا مەن تاۋ-تاستى دا مۇڭداندىردى.
* * *
كوكەيدى كوڭىلسىز دە كوڭىلدى ەتكەن
تاعى دا زامان زىرعىپ, ءومىر دە وتكەن.
ءدال كەلىپ مۇرىن انا كورگەن ءتۇسى,
تۇپ-تۋرا جەتى ۇل تۋدى جولىمبەتتەن.
اۋليە, شىن داناگوي مۇرىن انا
تانبادى اۋليەلىك قابىلەتتەن.
ۇلى انا ءبىر ءتاڭىردى يە تۇتقان,
ءۇش پەنەن جەتى سانىن كيە تۇتقان.
سالت-سانا, ادەت-عۇرىپ, جول-جورانى,
ەسكىدەن قالعان زاڭ مەن جۇيەنى ۇققان.
ءپىر تۇتقان ويسىلقارا جارىقتىقتى,
«بار ەلدى قورعايدى – دەپ – تۇيە جۇتتان».
ءۇش سانىن كيە تۇتىپ, ءۇش ۇل تاپتى,
«جەتى ۇل» دەپ ءدال جورىدى ءتۇسىن ءتاتتى.
ىرىم مەن ۇعىمداردى قاستەر تۇتىپ,
باسىنان باقىت قۇسىن ۇشىرماپتى.
كوك نۇرىن كوكىرەككە كوپ ءسىڭىرىپ,
ءجانناتتىڭ جەر ۇستىندە قۇسىن باقتى.
تاراعان جولىمبەتتەن باق سۋاتى –
اجىعۇل, قىدىر مەنەن قوسمۇراتى.
اجى مەن راقا, نازار, ارىستانبەك,
جەتەۋى – سارى قىمىز, اق شۇباتى.
بۇل «جەتى جولىمبەت» دەپ اتالادى.
ۇرپاقتىڭ ساناسىندا ناق تۇر اتى!
ۇلدارى بايىمبەتتىڭ مۇرات باسى –
كۇلەكە, سەيىت, شارتاي, مۇڭايتپاسى.
ءسۇت كەنجە – كونشىسىنىڭ ءجونى بولەك,
بەلگىلى شاڭىراقتى قۇلاتپاسى!
شويتابان, جارىلعاپ بار جولبولويدان,
وسى ون ءتورت نەمەرەسى – گۇل باقشاسى!
* * *
جانى – نۇر, كوكىرەگى – ۇلى دانا,
جاڭعىرار جادىمىزدا مۇرىن انا!
وتكەننىڭ, بولاشاقتىڭ بەينەسىندەي,
ماڭدايى مالىنىپ تۇر شۇعىلاعا.
باس ءيىپ ءتاۋ ەتەمىز, تاۋبە ەتەمىز
بەينە ءبىر تابىنعانداي قۇبىلاعا!
وشپەيتىن ساۋلەسىندەي ادال اردىڭ
راۋانداپ ۇرپاق ءوسىپ, تاراعان مىڭ.
جارقىراپ جاۋھار بەينە كۇندەي بولىپ,
جاتتالار كەۋدەسىندە ءار ادامنىڭ!
نۇرلى ءومىر, سىرلى عۇمىر – ءاز ميراسى
ماڭگىلىك ۇمىتىلماس انالاردىڭ!
ابۋباكىر قايران,
اقىن, حالىقارالىق
«الاش» سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى