تاريح • 29 ناۋرىز, 2025
تاۋاريحتىڭ 1680–1688 جىلدارى ارالىعىندا تاۋكە حان تاققا وتىرعاندا شەگەن بي جەتىرۋدىڭ اتاقتى بيلەرىنىڭ ءبىرى بولعانى بەلگىلى. رۋباسىلار, بيلەر ەلدىڭ تۇتاستىق, تىنىشتىق جانە باسقا ساياسي ماسەلەلەرىنە تىكەلەي ارالاسۋى وسى كەزدەن باستالادى. تاۋكە حان بيلىك جۇرگىزۋدىڭ بۇرىن-سوڭدى بولماعان جاڭا ءتۇرىن ەنگىزۋدى ۇيعاردى. وسى سەبەپتەن ەلدەگى ەڭ بەدەلدى, سەنىمدى, ءادىل جانە وتە شىنشىل ادامداردى ىرىكتەپ, «بيلەر كەڭەسىن» قۇرعان. بۇعان قازاقتىڭ ۇلى جۇزىنەن, ورتا جۇزىنەن, كىشى جۇزىنەن ءبىر-ءبىر بي ەنگەن. بۇلاردان باسقا وسى حاندىققا قارايتىن قاراقىرعىزدان, قاراقالپاقتان جانە وزگە تايپالاردان وكىلدەر ەنىپ, «الاشتىڭ التى ءبيى» اتانعان. مىنە, وسى «بيلەر كەڭەسىنە» حالىقتىڭ اماناتىن ارقالاعان شەگەن بي بابامىز دا سايلانعان. تاريحشى مۇحامەتجان تىنىشباەۆ «ۆەليكيە بەدستۆيا» (اقتابان شۇبىرىندى) دەگەن كىتابىنىڭ 78-بەتىندە ايتەكە بيدەن بۇرىن كىشى ءجۇزدىڭ توبە ءبيى شەگەن بي بولعانىن جازادى.
قوعام • 29 ناۋرىز, 2025
جاساندى ينتەللەكتىنىڭ يگىلىگىمەن قاتار, زياندى تۇسى دا بارشىلىق. ونى ينتەرنەت-الاياقتار قاراپايىم ازاماتتىڭ دەرەكتەرىنەن باستاپ, مەملەكەتتىڭ قۇپيا اقپاراتىن قولعا تۇسىرەتىن تاپتىرماس قۇرال رەتىندە پايدالانىپ وتىر. سول سەبەپتى جاقىن ارادا «eGov» پورتالىندا جەكە دەرەكتەردىڭ تارالعانىن تەكسەرەتىن جاڭا فۋنكتسيا ىسكە قوسىلماق.
دەنساۋلىق • 29 ناۋرىز, 2025
استانادا ايەلدەر دەنساۋلىعىنا ارنالعان اشىق تالقىلاۋ ءوتتى
ەلوردادا ايەلدەر دەنساۋلىعى, كونتراتسەپتسيا جانە قوعامنىڭ ايەلدەردىڭ رەپرودۋكتيۆتى قۇقىقتارى تۋرالى حاباردارلىعىن ارتتىرۋ ماسەلەلەرىنە ارنالعان اشىق تالقىلاۋ ءوتتى. ءىس-شارانى Gedeon Richter Kazakhstan كومپانياسى Kazakhstan Women’s Health جوباسى اياسىندا ۇيىمداستىردى.
Digital • 29 ناۋرىز, 2025
وتاندىق ستارتاپ الەمدىك نارىققا شىقتى
وتاندىق «GoatChat.AI» ستارتاپىن يسپانيانىڭ ءىرى مەدياحولدينگى «Newry Global Media» ساتىپ الدى. الەم قىزىعىپ وتىرعان «GoatChat.AI» – جاساندى ينتەللەكت نەگىزىندە جۇمىس ىستەيتىن, وتاندىق يننوۆاتورلار ەربول كوپجاسار مەن باقىتجان دوس قۇرعان بىرەگەي ءموبيلدى قوسىمشا. قوسىمشا الەمدىك دەڭگەيدەگى ۇلكەن تىلدىك مودەلدەر ارقىلى جۇمىس ىستەيدى ءارى «ChatGPT» سەكىلدى تانىمال «AI» تەحنولوگيالارىمەن ءبىر قاتاردا تۇر.
Digital • 29 ناۋرىز, 2025
قازاق ءتىلىنىڭ ينتەرنەتتەگى قادامى
تۇرمىسىمىزبەن تۇتاسىپ كەتكەن ينتەرنەتتە قازاق ءتىلىنىڭ كوسەگەسىن كوگەرتۋ – ونى عىلىم تىلىنە اينالدىرۋ سالماعىمەن شامالاس. انا ءتىلىمىزدىڭ زاماناۋي قولدانىسقا ساي مارتەبەسىن كوتەرۋدى كوزدەسەك, ينتەرنەتتەگى قازاق ءتىلىنىڭ تەگەۋرىنىن كۇشەيتۋ تۋرالى ايتۋدىڭ ءوزى ارتىق. ال ينتەرنەتتەن اقپارات ىزدەسەك, الدىمەن, الدىمىزعا «Wikipedia» سايتىنىڭ دەرەگى ۇسىنىلادى. ۋيكيپەديا – الەم تىلدەرىنىڭ عالامتورداعى تولقۇجاتى. وسى كەڭىستىكتەگى قازاق ءتىلىنىڭ ۇلەسىن تەك ءتىل ماماندارى عانا ەمەس قاراپايىم قولدانۋشىلار دا تولتىرۋعا قاۋقارلى.