ىرگەلى ىستەر مەن ىلكىمدى ىزدەنىستەر

وبلىس اكىمى بەردىبەك ساپار­باەۆتىڭ ءوڭىر تۇرعىندارى الدىن­داعى ەسەبى بۇل جولى ادەتتەگىدەي اكىمدىكتە ەمەس, «قو­نىس» سپورت سارايىندا ءوتتى. بەردىبەك ساپارباەۆ ءوڭىر ەكونوميكاسىنا الەمدىك ەكونوميكادا قالىپتاسقان كەلەڭسىز ۇردىستەردىڭ سالدارى وڭاي تي­مەگەندىگىن, الايدا, ەلباسىنىڭ «100 ناقتى قادام» باعدارلاماسىنان تۋىندايتىن مىندەتتەردى جۇزەگە اسىرۋدا جۇيەلىلىك قالىپتاسقانىن تىلگە تيەك ەتە كەلىپ, وبلىستىق بيۋدجەتتىڭ كىرىستەر بويىنشا 105,3 پايىز ورىندالعانىن, ناقتى ءتۇسىم 82,9 ميلليارد تەڭگە ورنىنا 87,3 ميلليارد تەڭگە قۇراعانىن دالەل رەتىندە كەلتىردى. وسى كەزەڭدە ونەركاسىپ ءونىمىنىڭ كولەمى 984,1 ميلليارد تەڭگە, ناقتى كولەم يندەكسى 95,6 پايىزدى قۇراعان. وبلىستا ونەركاسىپ ورىندارىن مەملەكەتتىك قول­داۋدىڭ 50,2 ميلليارد تەڭگە بولاتىن شارالارىنىڭ قابىلدانۋى داعدارىستىڭ سالدارىن ازايتۋعا مۇمكىندىك بەرگەن. ءوڭىر باسشىسىنىڭ بايانداۋىنشا, يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنا قۇرىلىس كەزەڭىندە 13,4 مىڭ جانە پايدالانۋ كەزەڭىندە 12,8 مىڭ جۇمىس ورنى اشىلاتىن, قۇنى 800,1 ميلليارد تەڭگەنىڭ 91 ينۆەستيتسيالىق جوباسى ەنگىزىلىپ, ءبىرىنشى بەسجىلدىقتا 552,7 ميلليارد تەڭگەنىڭ 71 نىسانى ىسكە قوسىلدى, 6,6 مىڭ جاڭا جۇمىس ورنى اشىلدى. وسى باعدارلامانىڭ ەكىنشى بەسجىلدىعىنىڭ ءبىرىنشى جىلى 6,3 ميلليارد تەڭگەنىڭ 7 جوباسى جۇزەگە اسىرىلدى. وتكەن جىلى وبلىس ەكونوميكاسىنا 349,7 ميلليارد تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلعان. بۇل 2014 جىلعا قاراعاندا ءسال ازداۋ. دەگەنمەن, وبلىس اكىمدىگى ينۆەستيتسيالار تارتۋ جانە وعان قولايلى جاعدايلار جاساۋعا باسا كوڭىل بولۋدە. «Aktobe Invest-2015» ينۆەستيتسيالىق فورۋمى وتكىزىلىپ, ونىڭ اياسىندا كاسىپكەرلىك نىساندارىمەن, قارجى ينستيتۋتتارىمەن 1,3 ميلليارد اقش دوللارىنا 12 مەموراندۋمعا قول قويىلدى. ينجەنەرلىك-كوممۋنيكاتسيالىق ينفراقۇرىلىمى بار «اقتوبە» يندۋستريالىق ايماعىنىڭ قۇرىلىسى اياقتالدى. مۇندا 10 ءىرى جانە ورتاشا كاسىپورىنداردى جانە 30-دان استام شاعىن زاۋىتتاردى ورنالاستىرۋ جوسپارلانۋدا. وسى كەزەڭدە 142,7 ميلليارد تەڭگەنىڭ اۋىلشارۋاشىلىق ونىمدەرى ءوندىرىلدى, فيزيكالىق كولەم يندەكسى 103 پايىز بولدى. جىلدىق قۋاتى 3 مىڭ توننا كوكونىس قويماسى, 3 مىڭ مال بورداقىلايتىن الاڭ, 7 200 توننا ەت وڭدەيتىن كومبينات پايدالانۋعا بەرىلدى. اقتوبە, قوستاناي جانە باتىس قازاقستان وبلىستارى اكىم­دىكتەرىمەن جانە «InagalEurasia» كومپانياسى باسشىلىعىنىڭ اراسىندا 100 ميلليون اقش دوللارى شاماسىندا ينۆەستيتسيا سالۋدى كوزدەيتىن ايماقارالىق كووپەراتسيا قۇرۋ جونىندە مەموراندۋمعا قول قويىلدى. بيىلعى جىلى وتباسىلىق ۇلگىدەگى شاعىن فەرمالار قۇرۋ بويىنشا قاناتقاقتى جوبالار قولعا الىندى. وعان 2,5 ميلليارد تەڭگە قاراستىرىلعان, بۇل 1,2 مىڭ جاڭا جۇمىس ورنىن اشۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. الەۋمەتتىك ماڭىزعا يە ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىنە باعانى ۇستاپ تۇرۋ ءۇشىن 628 بولشەك جانە كوتەرمە ساۋدا نىساندارىمەن 430 مەموراندۋمعا قول قويىلدى. اپتا سايىن اۋىلشارۋاشىلىق تاۋار وندىرۋشىلەرىنىڭ جارمەڭكەلەرى وتكىزىلىپ, ولاردا ازىق-ت ۇلىك قولجەتىمدى باعامەن ۇسىنىلىپ كەلەدى, دەدى بەردىبەك ماشبەك ۇلى. وبلىستا 50,2 مىڭ شاعىن جانە ورتا كاسىپكەرلىك نىسانى جۇمىس ىستەيدى. ولار 344,0 ملرد. تەڭگەنىڭ ءونىمىن وندىرگەن. بۇل سالادا 131,7 مىڭ ادام نەمەسە وبلىستىڭ ەكونوميكالىق بەلسەندى تۇرعىندارىنىڭ 30 پايىزى ەڭبەك ەتۋدە. بيىل كاسىپكەرلىك سالاسىن نەسيەلەندىرۋگە 1,8 ميلليارد تەڭگە قوسىمشا قولداۋ كورسەتۋ جولىمەن كاسىپكەرلىك سالاسىن دامىتۋ, ولاردا جۇمىس ىستەيتىندەر سانىن 135 مىڭ ادامعا ۇلعايتۋ جوسپارلانۋدا. وتكەن جىلى ەلدى مەكەندەردى گازبەن جابدىقتاۋدىڭ 7 جوباسى ىسكە اسى­رى­لىپ, وبلىس تۇرعىندارىنىڭ گازبەن قامتىلۋى 83,7 پايىزدى قۇرادى. وبلىس تۇرعىندارىنىڭ 90,5 پايىزى جانە ەلدى مەكەندەرىنىڭ 44,7 پايىزى ورتالىقتاندىرىلعان اۋىزسۋ­مەن قامتاماسىز ەتىلگەن. 2016 جىلى «نۇرلى جول» ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ باعدار­لاماسى اۋقىمىندا بۇل باعىتتا جالپى سوماسى 4,0 ميلليارد تەڭگەگە 12 جوبا جۇزەگە اسىرىلاتىن بولادى. وبلىس تۇرعىندارىن الاڭداتاتىن ماسەلە جولداردىڭ جاعدايى بولىپ وتىر. بيىلعى جىلى 95 شاقىرىم جولدى جاڭعىرتۋ, كۇردەلى جانە اعىم­داعى جوندەۋدى قامتاماسىز ەتۋ, رەس­پۋبليكالىق ماڭىزعا يە «اقتوبە – اتىراۋ – رف شەك­اراسى» باعىتىنداعى 220-237 شاقىرىم جولدى جاڭعىرتۋ جۇمىستارىن جالعاس­تىرۋ, جول بويى سەرۆيسىن دامىتۋ قاراس­تىرىلۋدا. 2015 جىلدىڭ قورىتىندىسى بو­يىنشا, وبلىستاعى قۇرىلىس جۇمىستارى 123,7 ميلليارد, ال بارلىق قارجىلاندىرۋ كوزى ەسەبىنەن 536,2 مىڭ تەڭگەگە ورىندالدى. بيىل 1500-گە جۋىق وتباسىن تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن جالپى اۋدانى 180 مىڭ شارشى مەتر كوممەرتسيالىق تۇرعىن ءۇيدى پايدالانۋعا بەرۋ, تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جيناق جۇيەسى بويىنشا 33,3 مىڭ شارشى مەتر 2 نەسيەلىك تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن اياقتاۋ كوزدەلۋدە. 2015 جىلى وبلىستا تۇرعىنداردى جۇمىسپەن قامتۋ جوسپارى 129,6 پايىز قۇرادى, 21 مىڭنان استام ادام جۇمىسقا ورنالاستىرىلدى. جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 4,8 پايىزدى قۇرادى, بۇل رەسپۋبليكالىق كورسەتكىشتەن تومەن. وبلىس اكىمى بەردىبەك ساپارباەۆ ميكروفون ارقىلى بەرىلگەن تۇرعىنداردى تولعانتقان ساۋالدارعا جاۋاپ قايتاردى. بۇعان دەيىن بارلىق اۋدانداردا جانە كوپتەگەن ەلدى مەكەندەردە بولعان ىسكەر اكىم تۇرعىندار كوتەرگەن ماسەلەلەردىڭ ءبىرازىنا بۇرىننان قانىق ەكەنىن اڭ­عارتتى. سوندىقتان دا, تۇسكەن سۇراقتارعا مۇدىرمەستەن تياناقتى جاۋاپ بەردى. تۇرعىنداردىڭ كوبىن تولعانتقان تۇرعىن ءۇي الۋعا بايلانىستى ساۋالداردى تىڭداي كەلىپ, الداعى ۋاقىتتا جىلىنا 4,5-5 مىڭ پاتەر پايدالانۋعا بەرىلەتىنىن, ولار كەزەكتەگىلەرگە زاڭعا سايكەس بولىنەتىنىن جەتكىزدى. سونداي-اق, جەرگە بايلانىستى سۇراقتارعا قازىر قالادا جەر الۋعا 147 مىڭ ادام كەزەكتە تۇرعانىن, تىزىمدەگىلەردى تۇگەندەپ, زاڭدىلىقتى رەتتەۋ قالا اكىمى بەكبول ساعىنعا تاپسىرىلعانىن, جىلىنا 2 مىڭ ادامعا جەر بەرىلەتىنىن ءمالىم ەتتى. وبلىس اكىمى گاز, اۋىزسۋ جانە جولعا بايلانىستى ماسەلەلەردىڭ دە ماقساتتى باعدارلامالارعا سايكەس قارجىنىڭ ءمۇم­كىندىگىنە قاراي شەشىلەتىنىن قاداپ ايتتى. ەسەپتى كەزدەسۋگە دەيىن دە قابىلداۋ جاشىكتەرىنە, اكىم بلوگىنا جانە سايتقا 139 سۇراق تۇسكەن ەكەن, ەندى ءوڭىر باسشىسى ەسەپتى كەزدەسۋدە قويىلىپ ۇلگەرىلمەگەن ساۋالداردى قوسىپ, جۋىق ارادا وبلىستىق گازەتتەر ارقىلى جاۋاپ بەرۋگە ۋادە بەردى. قورىتا ايتقاندا, بۇگىندە ەل حالقىنا تانىمال تۇلعاعا اينالعان بەردىبەك ساپارباەۆتىڭ ەسەبى بۇل ازاماتتىڭ باسشىلىعىمەن اقتوبە جەرىندە جاسالار جۇمىس مول بولاتىنىنا سەندىردى. ساتىبالدى ءساۋىرباي, «ەگەمەن قازاقستان». اقتوبە وبلىسى.