سۋرەتتى تۇسىرگەن – اۆتور
ءتورت ت ۇلىككە جايلى تۇعىل
شىلىڭگىر شىلدەدە اسفالتتىڭ اپشىسىن قۋىرىپ, ەڭ اۋەلى تۇعىل اۋلىنا سوققانبىز. زايسان كولىن جاعالاي قونىستانعان تۇعىلدىق تۇرعىنداردىڭ نەگىزگى كاسىپ كوزى – بالىق شارۋاشىلىعى. كولگە اۋ تارتىپ, تۇسكەن بالىقتى زاۋىتقا اپارىپ وتكىزەدى. زاۋىتتا وڭدەلىپ, قاپتالىپ, قاتتالىپ, دۇكەن سورەلەرىنە جونەلتىلەدى. سونىمەن قاتار بۇل اۋىلدىڭ توڭىرەگى ءتورت ت ۇلىكتى ورگىزىپ قويۋعا دا قولايلى.
تاپ-تۇيناقتاي تۇعىلدىڭ ورتالىق كوشەسى بويىندا «ANGroups» جشس مەردىگەر كومپانياسى دەنە شىنىقتىرۋ-ساۋىقتىرۋ كەشەنىن سالىپ جاتىر. قۇرىلىسى 2023 جىلى باستالعان بۇل نىسان بيىل جەلتوقسان ايىندا اياقتالۋعا ءتيىس. ال قاتارىندا تۇرعان مادەنيەت ءۇيى كۇردەلى جوندەۋدەن ءوتىپتى. ودان بولەك, اۋىل ىشىندە بىرنەشە فۋتبول, ويىن الاڭدارى بار.
– بيىل اۋداندىق بيۋدجەتتەن 14 ملن تەڭگە ءبولىنىپ, فۋتبول الاڭى سالىندى. جەرگىلىكتى بيۋدجەتكە تۇسكەن سالىقتان بالالار ويىن الاڭى جانە بايتوعاس اۋلىنا «ستريت ۆوركاۋت» جاسالدى. سونداي-اق تۇعىلعا 20 ملن تەڭگەگە تروتۋار توسەلدى. ايتا كەتسەك, اۋىلدا ءۇش ويىن الاڭى بۇرىننان بار. ءتورت الاڭنىڭ ۇشەۋى شاعىن فۋتبولعا ارنالسا, بىرەۋى – ۇلكەن الاڭ. 9 كوشەگە جارىق شامدارى تارتىلىپ جاتىر. ءسويتىپ, كوشەلەر 100 پايىز جارىقتانادى. ساتباەۆ كوشەسىنە اسفالت توسەۋ بويىنشا كونكۋرس جاريالاندى, – دەيدى وكرۋگ اكىمى قانات شەريزات ۇلى.
ودان بولەك, ء«بىر قاباتتى شىعىس» باعدارلاماسى بويىنشا الەۋمەتتىك وسال توپتاعى وتباسىلار ءۇشىن بايتوعاس اۋلىندا ەكى ءۇيدىڭ قۇرىلىسى قولعا الىنعان. بىلتىر تۇعىلدا سالىنىپ, قولدانىسقا بەرىلگەن. اۋىلدىقتاردىڭ ايتۋىنشا, جالعىز ماسەلە – اۋىلدىق اۋرۋحاناعا جوندەۋ قاجەت. ءدارى-دارمەك, مامان جەتكىلىكتى بولعانىمەن, عيماراتى توزىپ تۇر.
قابانبايدا قاتىمحانا اشىلدى
ءبىر بايقاعانىمىز, تارباعاتايدىڭ ازاماتتارى الاقان جايىپ, قول قۋسىرىپ وتىرمايدى. اۋىلعا قاجەت-اۋ دەگەن نىسانداردى بىرىگىپ, سالىپ الا سالادى. بەرەكە مەن بىرلىگى جاراسقان اۋىلداردى كورسەڭىز, «بارەكەلدى» دەر ەدىڭىز. «اۋلىنا قاراپ, ازاماتىن تانى» دەگەن وسى دا. ولاي دەيتىنىمىز, قابانباي اۋلىنىڭ تۋماسى, مەتسەنات بەرىك ادىلبەك ۇلى جەرلەستەرىنە 300 ورىندىق قاتىمحانا سالىپ بەرىپ, سالتاناتتى تۇردە اشتى. جومارت ازاماتقا اۋىلداستارى العىس ايتىپ, ات مىنگىزدى. قانداي جاراسىمدى, جىلى كورىنىس ەدى. سول سەكىلدى ءبىرى ويىن الاڭىن سالسا, ەندى ءبىرى ساياباق قورشاپ, ءىشىن اباتتاندىرىپ جىبەرگەن. ءتىپتى كەيبىر اۋىلداردا كىتاپحانا جابىلىپ جاتسا, تارباعاتاي وڭىرىندە كىتاپحانا سالىپ جاتقاندار بار.
قابانباي وكرۋگىندەگى نەگىزگى ماسەلە – شورعا اۋلىنا دەيىنگى جولدىڭ اياقسىز قالعانى. اۋىلدىقتاردىڭ ايتۋىنشا, 2022 جىلى شورعا مەن قابانباي اراسىنداعى جولدىڭ ءبىر شاقىرىمنان ءسال استامىنا عانا اسفالت توسەلىپ, قالعانى ىستەلمەي قالعان.
– ەكى ورتاداعى جولعا اسفالت توسەۋ باستالعان. بىراق اياقسىز قالدى. قاشان جالعاسادى, بىزگە بەلگىسىز, – دەيدى اۋىل تۇرعىنى قانات قاليەۆ.
بۇل پروبلەمالىق سۇراقتى تارباعاتاي اۋداندىق جولاۋشىلار كولىگى, قۇرىلىس جانە قالا قۇرىلىس ءبولىمىنىڭ باسشىسى سەرىك سوۆەت ۇلىنا قويعان ەدىك. ول دا جۇمىستىڭ قاشان اياقتالاتىنىن ءدوپ باسىپ ايتپادى.
– قابانباي – شورعا اراسىنداعى جولدىڭ ەكى شاقىرىمىنا جۇمىس جۇرگىزىلدى. الايدا قۇرىلىس بۇيىمدارىنىڭ قىمباتتاۋىنا بايلانىستى مەردىگەر ءارى قاراي جالعاستىرۋدان باس تارتتى. قازىر ماسەلە سوتتا قارالىپ جاتىر, – دەيدى سەرىك سوۆەت ۇلى.
اتالعان جولعا 2022 جىلى 387 ملن تەڭگە ءبولىنىپ, ونىڭ 100 ملن تەڭگەسى يگەرىلگەن.
وسى وكرۋگكە قاراستى تاۋكە اۋلىندا دا ات باسىن بۇردىق. تىرشىلىك قارا قازانداي قايناپ جاتىر. اۋىل ورتاسىندا 80 ورىندىق مەكتەپتىڭ قۇرىلىسى باستالعان.
– بۇگىنگى كۇنگە دەيىن بالالار ەسكى عيماراتتا وقىپ كەلگەن. بيىل جاڭا مەكتەپ قۇرىلىسى باستالىپ, قۋانىپ جاتىرمىز. مەكتەپتە 40 بالا ءبىلىم السا, مەكتەپ جانىنداعى ورتالىقتا 20 ءسابي تاربيەلەنەدى. وسى ورايدا شەكارا شەتىندەگى اۋدانداردىڭ ماسەلەسىن كوتەرىپ جۇرگەن ازاماتتارعا, ونى قولداپ وتىرعان پرەزيدەنتكە العىس ايتامىز, – دەيدى اۋىل تۇرعىنى, ۇستاز باۋىرجان قادىلوۆ. ءدال وسىنداي مەكتەپ قۇرىلىسى شولاقوردا اۋلىندا دا سالىنىپ جاتىر.
جاڭالىقتا جاڭالىق كوپ
اۋىلدىڭ اناۋ باسىندا تولەباي بابانىڭ ۇرپاقتارى قالتالارىنان قاراجات شىعارىپ, ءوز كۇشتەرىمەن مادەنيەت ءۇيىن سالىپ جاتسا, بەرگى جاعىندا ەسەنگەلدى ءبيدىڭ ۇرپاقتارى ساياباق سالىپ, سالتاناتتى اشىلۋىن جاساعان. اۋىل ءۇشىن جانتالاسىپ, جومارتتىق تانىتىپ, مادەني نىساندار سالىپ جاتقان ازاماتتاردى باسقا قاي اۋداننان كوردىڭىز؟ ەرەكشەلىگى سول, جاڭا عيماراتتىڭ ءبىر ءبۇيىرىن كىتاپحانا ەتەدى.
ال اباتتاندىرىلعان ساياباق ىشىندە شاعىن ساحنا, فۋتبول الاڭى بار. ماڭاي گۇلدەپ, جايقالىپ تۇر. اۋدان باسشىلىعىنىڭ ايتۋىنشا, جاڭالىق اۋلىنىڭ بىرقاتار كوشەسىنە جارىق تارتىلعان. كەلەسى جىلى ورتالىق كوشەسىنە اسفالت توسەلەدى. جاڭالىقتاعى جاڭالىق وسى ازىرگە. ەڭ باستىسى, دامۋ ۇستىندە.
ماڭىراقتاعى سپورت كەشەنى
اۋىلدىڭ كىرەبەرىس كوشەسىنىڭ بويىنداعى قاز-قاتار تىزىلگەن تاقتايشالارعا ناقىل سوزدەر جازىلعانى جولاۋشى نازارىن بىردەن اۋدارادى. ايالداپ تۇرىپ وقۋعا ماجبۇرلەيدى. وقىپ قانا قويماي, توقىپ العان جاستىڭ ومىرلىك ۇستانىمىن نىقتايدى. بۇل اۋىلدىڭ الەۋمەتتىك دامۋى دا تۇرالاپ قالعان جوق. كەيىنگى جىلدارى ءۇش باسپانا سالىنىپ, كەزەگىمەن كوپبالالى, از قامتىلعان وتباسىلارعا ۇلەستىرىلگەن. قوسىمشا تاعى ەكى ءۇيدىڭ قۇرىلىسى قارقىن العان.
– اۋىل ءۇشىن مەملەكەت تاراپىنان قولداۋ كورسەتىلىپ جاتىر. ايتار بولساق, مادەنيەت ءۇيى كۇردەلى جوندەۋدەن ءوتتى. كەڭ سارايداي سپورت كەشەنى سالىنىپ, اۋىل يگىلىگىنە بەرىلدى. ونى وسى اۋىلدىڭ تۋماسى, مەتسەنات باۋىرجان قوجاحمەتوۆ بىلتىر 300 ملن تەڭگە ءوز قاراجاتى ەسەبىنەن سالىپ بەرگەن, – دەيدى تارباعاتاي اۋداندىق ىشكى ساياسات ءبولىمىنىڭ باستىعى ەرمەك قۇرمانعاليەۆ.
بۇل اۋىلدا دا جاڭا فۋتبول الاڭى مەن بالالار ويىن الاڭى پايدالانۋعا بەرىلگەن. تەك قورشاۋى ەسكى. اۋدان اكىمدىگى وكىلدەرىنىڭ ايتۋىنشا, ول قورشاۋ جاڭارتىلىپ, ءىشى تولىقتاي اباتتاندىرىلادى.
جاڭا اۋىلدىڭ جولى جاڭارادى
تارباعاتاي اۋدانىنىڭ شەكارا جاعىنداعى اۋىلدارى كۇرە جولدىڭ بويىندا ءتاسبيحتىڭ تاسىنداي تىزىلە قونىستانعان. ماڭىراقتان سوڭ جاڭا اۋىلدى ماڭدايعا العان ەدىك, تاقتايداي تاسجول. ونىڭ 15 شاقىرىمىنا بيىل اسفالت توسەلە باستاعان.
– اقجار – شىلىكتى اراسىنداعى جولدىڭ 15 شاقىرىمىنا اسفالت توسەلىپ جاتىر. ول جۇمىس كەلەسى جىلى دا جالعاسىن تابادى, – دەپ ءتۇسىندىردى ىشكى ساياسات باسشىسى ەرمەك قۇرمانعالي.
باسا ايتا كەتەرلىگى, بۇل جولعا بۇرىن-سوڭدى بىردە-ءبىر رەت اسفالت توسەلمەگەن. دەسە دە كەڭەس ۇكىمەتى تۇسىنداعى جولدىڭ كەتەۋى كەتە قويماپتى. سوناۋ شەكارا تۇبىندەگى احمەتبۇلاق اۋلىنا دەيىن جول كەيبىر اسفالت جولعا بەرگىسىز, سايراپ جاتىر. احمەتبۇلاقتا حالىق سانى قايبىر كەزدەرى كۇرت ازايعانىمەن, بيىل وڭتۇستىكتەن جانە استانادان وتباسىلار قونىستاندىرىلىپ جاتىر. كوشىپ كەلىپ جاتقان وتباسىلاردىڭ كوزدەگەنى – مال باعۋ. وكرۋگ اكىمىنىڭ مالىمەتىنشە, كوشىپ كەلۋشىلەرگە مەملەكەت تاراپىنان بارىنشا قولداۋ كورسەتىلەدى.
– احمەتبۇلاق اۋلى مال ۇستاۋعا قولايلى. قىسى جايلى. جاقىن ارادا جولدارى ورتاشا جوندەۋدەن وتەدى. كەلەر جىلى ءار ۇيگە ورتالىقتاندىرىلعان اۋىزسۋ تارتىلادى. 5 ملن تەڭگەگە ويىن الاڭى سالىنادى. ءۇش وتباسى كوشىپ كەلىپ, مال اسىراۋعا بەل بۋىپ وتىر, – دەيدى وكرۋگ اكىمى ساۋلە كوكەكقىزى.
جاڭا اۋىل وكرۋگىنە قاراستى جاڭاتالاپ اۋلىندا دا اۋىلدىقتار بىرلەسىپ, تويحانا سالىپ العان. سۋ جاڭا ويىن الاڭدارىندا بالالار اسىر سالىپ ءجۇر. «وڭىرلەردى دامىتۋ» باعدارلاماسى بويىنشا جاڭا اۋىلعا تولىقتاي سۋ تارتىلادى. سارىولەڭ اۋلىندا 12 ۇيگە سۋ تارتىلىپ قويدى. سونىمەن قاتار وكرۋگ ورتالىعىندا عيماراتى جاڭا مەديتسينالىق پۋنكت جۇمىس ىستەپ تۇر. اۋىلدىقتار بوس ۋاقىتتارىن ءتيىمدى وتكىزۋى ءۇشىن كوۆوركينگ ورتالىعى اشىلعان.
اقجار اجارلانىپ كەلەدى
ساپارىمىزدى اقجار اۋلىمەن اياقتادىق. اۋىل كوشەلەرىن ارالاپ ءجۇرىپ, كوزىمىز جوعارىدا تۇرعان بەينەباقىلاۋ كامەرالارىنا ءتۇستى. سويتسەك, اۋىلداعى ءتارتىپتى باقىلاۋ ءۇشىن ەلۋدەن استام بەينەكامەرا ورناتىلىپتى. ءيا, كوشەلەردە تەمىردەي ءتارتىپ. ورتالىق الاڭدار اباتتاندىرىلعان. «جاسىل ەل» جاستارى گۇلزارلاردى كۇندەلىكتى سۋارىپ, ارام ءشوبىن جۇلادى. بىرنەشە كوشەگە اسفالت توسەلىپ جاتىر.
– اقجار اۋدان ورتالىعى بولعالى كوپ جۇمىس اتقارىلدى. بايقاپ ءجۇرمىز, 5 كوشە جوندەلىپ جاتىر. تروتۋارلار توسەلدى. وسى ءىستىڭ باسى-اياعىن جۇيەلەپ, ۇيىمداستىرىپ وتىرعان اۋدان باسشىلىعىنا العىس, – دەيدى اقجار اۋلىنىڭ تۇرعىنى ايبەك موتىشەۆ.
رەسمي مالىمەتتەرگە سۇيەنسەك, اقجاردا «اۋىل – ەل بەسىگى» باعدارلاماسىمەن ءۇش جوبا جۇزەگە اسىرىلىپ, «جول جىلى» اياسىندا بەس كوشەگە ورتاشا جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلەدى. جۇمىستار باستالىپ تا كەتكەن.
تارباعاتايدىڭ تۇرلەنىپ, گۇلدەنىپ كەلە جاتقانىن كوردىك. شەشىمىن تاپپاي كەلە جاتقان ماسەلەلەر كۇندەردىڭ كۇنى وڭ شەشىمىن تابار. ەڭ باستىسى, اۋدان قايتا قۇرىلىپ, اۋىلدىقتاردىڭ ارمانى ورىندالدى.
شىعىس قازاقستان وبلىسى,
تارباعاتاي اۋدانى
