27 مامىر كۇنى ناشاقورلىققا قارسى ايلىقتىڭ اشىلۋ ءىس-شاراسىندا ۇكىمەت باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆ ماڭىزدى مىندەتتەردى اتاپ ءوتتى. سوڭىنان جۋرناليستەر مەن بلوگەرلەرگە ارنالعان «جاستار اراسىنداعى ناشاقورلىق پروفيلاكتيكاسىنىڭ زاماناۋي اسپەكتىلەرى» دەگەن تاقىرىپتا سەمينار-ترەنينگ ۇيىمداستىرىلىپ, 150 قاتىسۋشىعا سەرتيفيكات تابىستالعان بولاتىن.
بۇل ءىس-شارا 26 ماۋسىم حالىقارالىق ناشاقورلىققا قارسى كۇرەس كۇنىنە ورايلاستىرىلعان. وسىدان 35 جىل بۇرىن, ياعني 1987 جىلدىڭ 26 ماۋسىمىندا بۇۇ باس اسسامبلەياسىنىڭ شەشىمىمەن بۇل كۇن ناشاقورلىقتىڭ جاھاندىق قاۋىپ-قاتەرىن تاني وتىرىپ, ەسىرتكىسىز قوعام قۇرۋ تۋرالى شەشىمدى اتاپ كورسەتۋ ءۇشىن بەلگىلەنگەن ەدى.
بىرىككەن ۇلتتار ۇيىمىنىڭ مالىمەتتەرى بويىنشا, سوڭعى 10 جىلدا ەسىرتكىگە تاۋەلدى ادامداردىڭ سانى 22 پايىزعا وسكەن. الەمدە شامامەن 275 ميلليون ناشاقور ادام بار. ەسىرتكى جىل سايىن 500 مىڭنان استام ادامنىڭ ولىمىنە سەبەپشى بولىپ وتىر.
19 ميلليون حالقى بار قازاقستان ءۇشىن ەسىرتكىگە ەلىتۋدىڭ كورسەتكىشتەرى ۇلتتىق قاۋىپسىزدىككە ايتارلىقتاي قاتەر توندىرەدى.
«دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتتەرىنە سۇيەنسەك, ەلىمىزدە 18,5 مىڭنان استام ناشاقور تىركەۋدە تۇر, ونىڭ ىشىندە 1,5 مىڭى ايەل, سونداي-اق 94 ءجاسوسپىرىم تىزىمگە ەنگەن. بىراق بۇل ناقتى تىركەۋدە تۇرعانداردىڭ سانى, ال شىن احۋالعا كەلەتىن بولساق, ناۋقاستار سانى بۇدان بىرنەشە ەسەگە اسىپ كەتەدى», دەدى ىشكى ىستەر مينيسترلىگى ەسىرتكى قىلمىسىنا قارسى ءىس-قيمىل دەپارتامەنتىنىڭ باسقارما باسشىسى باقىتجان ءابدىراحمانوۆ.
مينيسترلىك وكىلىنىڭ ايتۋىنشا, ەسىرتكىگە تاۋەلدىلىكتى جويۋ ماقساتىندا قۇزىرلى ورگانداردىڭ بىرلەسە ەڭبەك ەتۋىنىڭ ارقاسىندا كوپتەگەن اۋقىمدى ءىس-شارا اتقارىلعان. اتاپ ايتقاندا, ەل كولەمىندە «ەسىرتكىگە تاۋەلدىلىك, جاس ايىرماشىلىقتارى, جىنىستىق ەرەكشەلىكتەرى» تاقىرىبىندا وقۋ سەمينارى, ەسىرتكى جانە پسيحواكتيۆتى زاتتاردى ساتۋدىڭ جانە مەديتسينالىق ەمەس ماقساتتا تۇتىنۋدىڭ جولىن كەسۋ جونىندەگى شارالاردى قابىلداماعانى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىك ماسەلەسى تۋرالى كوڭىل كوتەرۋ ورىندارى مەن تۇنگى كلۋبتاردىڭ باسشىلارىمەن كەزدەسۋلەر ۇيىمداستىرىلعان. سونداي-اق «ەسىرتكىگە قارسى ناسيحات», «ەسىرتكى قىلمىسى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىك» بۋكلەتتەرىن, جادىنامالارىن تاراتۋ, وتباسى قۇندىلىقتارىن دامىتۋ ءۇشىن بالالاردى كينو, مۋزەيگە, تەاترلارعا جانە باسقا دا مادەنيەت ورىندارىنا اپارۋ, مەكتەپتەر, كوللەدجدەردىڭ وقۋشىلارى ءۇشىن بالالاردىڭ تىكەلەي قاتىسۋىمەن قىزمەتتىك يتتەردىڭ مۇمكىندىكتەرىن كورسەتە وتىرىپ, «ەسىرتكىسىز سالاماتتى بولاشاققا بىرگە» كينولوگيالىق ورتالىقتارىنا ەكسكۋرسيا جانە تاعى باسقا سپورتتىق-مادەني ءىس-شارالار ۇدايى وتكىزىلىپ كەلەدى. بۇل باعىتتاعى جۇمىستار الداعى ۋاقىتتا دا جالعاسىن تابا بەرمەك.
