قازىر وڭىردە كوكتەمگى ەگىسكە دايىندىق باستالىپ كەتتى. وسىعان بايلانىستى كەڭەيتىلگەن جيىن وتكىزىلىپ, وعان وبلىس اكىمى گۇلشارا ابدىقالىقوۆا, ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ۆيتسە-ءمينيسترى سەرىك قوجانيازوۆ, «قازسۋشار» رمك باس ديرەكتورى التاي ەلجاسوۆ, قالا, اۋدان اكىمدەرى, ءتيىستى قۇرىلىم جەتەكشىلەرى مەن شارۋاشىلىقتار باسشىلارى قاتىستى.
ايماق باسشىسى جەدەل تۇردە قاجەتتى شارالاردى قابىلداۋ كەرەكتىگىن اتاپ ءوتتى.
– بۇگىندە نارىن-سىرداريا سۋ قويمالارىنداعى سۋ كولەمى 17 ملرد 771 ملن تەكشە مەتردى قۇراپ وتىر. بۇل وتكەن جىلعىدان 1 ملرد 954 ملن تەكشە مەترگە كەم. بۇل وسى جىلى سۋدىڭ جاعدايى بىلتىرعىدان دا كۇردەلى بولاتىنىن كورسەتەدى, – دەدى وبلىس اكىمى.
جيىندا «ارال-سىرداريا» باسسەيندىك ينسپەكتسياسى باسشىسى سەيىلبەك نۇرىمبەتوۆ قازىرگى جاعداي مەن بيىلعى بولجامدار تۋرالى باياندادى. شاردارا سۋ قويماسى مەن كوكساراي سۋ رەتتەگىشىندەگى كولەم وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 1,1 ملرد تەكشە مەترگە از. وسىعان بايلانىستى سۋ ليميتتەرى قايتا بەلگىلەنۋى كەرەك. اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ باسشىسى تالعات دۇيسەباەۆتىڭ ايتۋىنشا, جاعداي بىلتىرعىدان اۋىرلاسا وبلىستاعى نەگىزگى داقىل – كۇرىش ەگىستىك القابىن قىسقارتۋعا ءماجبۇر بولامىز.
وبلىستىق تابيعي رەسۋرستار جانە تابيعات پايدالانۋدى رەتتەۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى باۋىرجان شامەنوۆ سالالىق مينيسترلىكپەن بىرگە سۋ تاپشىلىعىن بولدىرماۋ ماقساتىندا جول كارتاسى ازىرلەنگەنىن جەتكىزدى.
ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ۆيتسە-ءمينيسترى ماسەلە ۇكىمەت باسشىسىنىڭ نازارىندا ەكەنىن جانە كورشى مەملەكەتتەرمەن كەلىسسوز جۇرگىزىلەتىنىن مالىمدەدى.
– بۇل پروبلەما جاقىندا قىرعىزستان پرەمەر-ءمينيسترى ورىنباسارىنىڭ الماتىعا جاسايتىن ساپارىندا تالقىلانباق. سونداي-اق ءبىزدىڭ ۇكىمەت باسشىسى تاشكەنت قالاسىنا بارىپ, كەلىسسوزدەر جۇرگىزەدى. بيىل كوكسارايعا جىلداعىداي سۋ جيناي المايمىز. سوندىقتان بار سۋدى بارىنشا ۇنەمدەپ, جول كارتاسىندا كوزدەلگەن جوسپارلاردى ورىنداۋعا ءتيىسپىز, – دەدى س.قوجانيازوۆ.
جيىندا جاۋاپتى مەكەمەلەر سۋ شارۋاشىلىعى نىساندارىن جوندەۋدى 1 ساۋىرگە دەيىن تولىق اياقتاۋ قاجەتتىگى ءسوز بولدى. وبلىس اۋماعىنا سۋ جەتكىزۋ كەستەسىنە سايكەس ءار كانال بويىنشا 10 كۇندىك كەستە ازىرلەپ, قىسقارعان كۇرىش القابىنىڭ ورنىنا سۋدى از قاجەت ەتەتىن داقىلدار ەككەن ءجون. ايماق باسشىسى قالا, اۋدان اكىمدەرىنە سۋ پايدالانۋشىلار كووپەراتيۆىن قۇرۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرۋ جونىندە تاپسىرما بەردى.
– شارۋالار سۋدى ۇنەمدەپ پايدالانۋدىڭ تەحنولوگيالارىنا كوشۋى كەرەك. مىسالى, قازىر كۇرىشكە قاراعاندا جوڭىشقانىڭ باعاسى جوعارى بولىپ تۇر. بۇل وڭىردەگى باستى ونىمنەن باس تارتۋ ەمەس. تىعىرىقتان شىعۋ ءۇشىن قازىرشە سۋدى از ىشەتىن, پايداسى مول داقىلدارعا بەت بۇرعانىمىز دۇرىس بولار ەدى. كەيىن كۇرىش ەگىستىكتەرىن قايتا ورنالاستىرۋ مۇمكىندىگىن قاراستىرۋعا بولادى. الداعى ۋاقىتا ارنايى شتاب قۇرىپ, ءار 10 كۇن سايىن احۋالعا سايكەس قارەكەت جاساۋعا كوشەمىز, – دەدى ايماق باسشىسى.
ساپار بارىسىندا ەكولوگيا, گەولوگيا جانە تابيعي رەسۋرستار ۆيتسە-ءمينيسترى س.قوجانيازوۆ باق وكىلدەرىنە ارناپ بريفينگ وتكىزدى. بريفينگتە بەلگىلى بولعانداي, قازىر توقتاعۇل سۋ قويماسىندا 8,9 ملرد تەكشە مەتر سۋ جينالىپ تۇر.
– بۇل وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 1,5 ملرد تەكشە مەترگە كەم. شاردارا سۋ قويماسىنا بىلتىرعى 1 قازان مەن وسى جىلدىڭ 1 ساۋىرىنە دەيىن 10,3 ملرد تەكشە مەتر سۋ كەلەدى دەپ بولجاعانبىز. ول دا ورىندالمايتىن ءتۇرى بار. جاعداي وسىلاي جالعاسا بەرسە, شارداراعا بار-جوعى 7,3 ملرد قانا سۋ جينالۋى مۇمكىن,– دەدى ۆيتسە-مينيستر.
وبلىستاعى قازالى, قارماقشى, شيەلى, جاڭاقورعان اۋداندارىنىڭ ديقاندارى كوكتەم-كۇزدەن قينالىپ شىعادى. سۋ تاپشىلىعىنىڭ زاردابىن ونشا سەزىنە بەرمەيتىن سىرداريا مەن جالاعاش اۋداندارىندا دا بيىل كۇرىش كولەمىن شەكتەۋ كەرەك.
سىرداريا ترانسشەكارالىق وزەن بولعانمەن «كىسىدەگىنىڭ كىلتى اسپاندا» دەپ وتىرۋعا تاعى بولمايدى. بۇل باعىتتا جوسپارلانعان جۇمىستار بار. بىراق كوپ ماسەلە شارۋانىڭ وزىنە دە بايلانىستى.
قىزىلوردا وبلىسى
