پرەزيدەنت • 16 قازان, 2020

پرەزيدەنت ق.توقاەۆ: اباي وسيەتى – ۇرپاقتىڭ اينىماس تەمىرقازىعى

760 رەت
كورسەتىلدى
16 مين
وقۋ ءۇشىن

مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇلى اقىننىڭ رۋحىنا تاعزىم ەتۋ ءۇشىن قاسيەتتى سەمەي وڭىرىنە ارنايى كەلدى. پرەزيدەنت الدىمەن ات باسىن اباي مۋزەيىنە بۇرىپ, « ۇلى اقىن اباي ۇلدارىمەن» ەسكەرتكىشىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا قاتىستى.

پرەزيدەنت ق.توقاەۆ: اباي وسيەتى – ۇرپاقتىڭ اينىماس تەمىرقازىعى

 

ۇلى اقىن ەكى ۇلىن ەكى جاعىنا الىپ تۇسكەن سۋرەتىنە نەگىزدەلىپ جاسالعان ەرەكشە ءمۇسىننىڭ سالتاناتتى تۇردە لەنتاسى قيىلىپ, مەملەكەت باسشىسى گۇل شوقتارىن قويدى.

– قۇرمەتتى قاۋىم! ارداقتى اعايىن! حاكىم ابايدى ءبىرتۇتاس ۇلت بولىپ ۇلىقتاۋ – ءبىزدىڭ پەرزەنتتىك پارىزىمىز. ۇلى اقىننىڭ رۋحىنا تاعزىم ەتۋ ءۇشىن مەن وسى قاسيەتتى توپىراققا ارنايى كەلدىم. قالا تۇرعىندارىن جانە بۇكىل ەلىمىزدى اباي مەن ونىڭ ۇرپاقتارىنا ارنالعان جاڭا ەسكەرتكىشتىڭ اشىلۋىمەن شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتايمىن!

بۇل – ءبىرتۋار عۇلاما ويشىلىمىزعا دەگەن زور قۇرمەتتىڭ بەلگىسى. ۇلى اباي – ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ ماقتانىشى عانا ەمەس, الەمدىك دەڭگەيدەگى كەمەڭگەر. ول – قازاقتىڭ جان-دۇنيەسىنىڭ تۇڭعيىعىنا بويلاعان دارا تۇلعا. ونىڭ ولەڭدەرى مەن قارا سوزدەرى – ۇلتتىق بولمىسىمىزدىڭ ايناسى.

اباي جاڭا ادەبيەتىمىزدىڭ نەگىزىن قالاعان اقىن رەتىندە ەل تاريحىندا اي­رىق­شا ءىز قالدىردى. ونىڭ ەڭبەكتەرى ءبىر عا­سىردان استام ۋاقىت وتسە دە وزەكتى­لىگىن جوعالتقان ەمەس. ءالى كۇنگە دەيىن بارشامىزعا رۋحاني ازىق بولىپ كەلەدى.

اقىننىڭ عيبراتتى عۇمىرى مەن مول مۇراسى – حالقىمىزدىڭ جانە جاھان جۇرتىنىڭ اسىل قازىناسى. ابايدىڭ وسيەتى – وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ اينىماس تە­مىر­قازىعى. ۇلى ويشىل جاستاردى ءبىلىم مەن عىلىمدى يگەرۋگە, ونەر مەن ءتىلدى ۇيرەنۋگە, ماڭداي تەرمەن مال تابۋ­عا شاقىردى.

اقىن ايتقان بەس اسىل ءىس: تالاپ, ەڭبەك, تەرەڭ وي, قاناعات, راقىم – ۇلت ءۇشىن اۋاداي قاجەت قاسيەتتەر. ءبىز دامۋدى تەجەيتىن بەس دۇشپاننان ارىلىپ, ەلدىك مۇددە جولىندا ەڭبەك ەتسەك قانا قوعامدىق سانانى جاڭعىرتامىز.

ءبىز اباي اماناتىنا ادال بولۋىمىز كەرەك. «جاۋاپتى مەملەكەت – جاۋاپتى قوعام – جاۋاپتى ادام» جۇيەسىنىڭ بەرىك ورنىعۋى وسىعان بايلانىستى. ول ءۇشىن بۇگىنگى بۋىن اباي مۇراسىنان ءنار الىپ, رۋحاني كەمەلدەنۋى قاجەت. مىنا ەڭسەلى ەسكەرتكىش جاس ۇرپاققا تاعىلىمدى وي سالۋعا ءتيىس.

اباي جانە ونىڭ ءسوزى مەن ءىسىن جالعاعان پاراساتتى پەرزەنتتەرى اقىلباي مەن تۋراعۇل – ەلگە ۇلگى بولعان تۇلعالار.

مۇندا ۇرپاق ساباقتاستىعى, اكە مەن بالانىڭ سىيلاستىعى بەينەلەنگەن. بۇل – قۇنانباي قاجى اۋلەتىنىڭ تەكتىلىگىن تانىتاتىن تۋىندى.

اباي شاڭىراعىنىڭ تاعىلىمى – ۇلت ۇلاعاتىنىڭ كورىنىسى. جالپى, ءتالىم-تاربيە ۇلت ساپاسىن قالىپتاستىراتىن باستى فاكتوردىڭ ءبىرى بولۋى كەرەك!

قۇرمەتتى قاۋىم! ءبىز بيىل ابايدىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويىن اتاپ وتۋگە ەرەك­شە ءمان بەردىك. مەملەكەتتىك جانە حالىق­ارالىق دەڭگەيدە اۋقىمدى ءىس-شا­رالار وتكىزدىك. اقىن مۇراسىن ناسي­حات­تاۋعا, ۇلا­عاتتى ءسوزىن جاس ۇرپاقتىڭ ساناسىنا سىڭىرۋگە دەن قويدىق. جيدەبايداعى «اباي-شاكارىم» مەموريالدىق كەشەنى جاڭا تالاپقا ساي جاڭعىرتىلدى. ۇلى اقىننىڭ رۋحىنا تاعزىم ەتۋگە كەلەتىن جۇرتشىلىققا قولايلى جاع­داي جاسالدى. ءبىز مەرەيتوي كەزىندە ىسىراپشىلدىق پەن داڭعازالىققا جول بەرگەن جوقپىز. اباي ايتقان ماقتانشاقتىق, «بەكەر مال شاشپاقتى» تىيۋدىڭ ءبىر جولى وسى دەپ سانايمىن.

ۇلى ويشىلدىڭ مۇراسى – ەلىمىزدىڭ ودان ءارى ءوسىپ-وركەندەۋىنە جول اشاتىن باعا جەتپەس قۇندىلىق. ابايدىڭ اسقاق رۋحى ۇلى مۇراتتارعا جەتەلەي بەرسىن, – دەدى پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ.

ەسكەرتكىشتىڭ اشىلۋ سالتاناتىنان كەيىن پرەزيدەنت ابايدىڭ «جيدەباي-ءبورلى» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني جانە ادە­بي-مەموريالدى قورىق-مۇراجايىن ارالاپ كوردى. مۇراجاي 1940 جىلى اقىن­نىڭ تۋعانىنا 95 جىل تولۋىنا وراي اشىلعان. بۇل قازاقستان تاريحىن­دا تۇڭ­عىش ادەبي-مەموريالدى مۇراجاي سانالادى. مۇندا ول قۇندى جادىگەرلەرمەن, زا­مان­اۋي ۇلگىدە جابدىقتالعان مۋلتي­مە­ديا­لىق زالدىڭ جۇمىسىمەن تانىستى.

ويشىلدىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويى­نا وراي مۋزەي زالدارى قايتا جوندەلىپ, عيماراتتىڭ قاسبەتى مەن اۋماعى جاڭار­تىلعان. مەملەكەت باسشىسى سالتاناتتى تۇردە اشقان « ۇلى اقىن اباي ۇلدارىمەن» ەسكەرتكىشى دە وسى مۇراجاي اۋماعىندا ورنالاسقان. پرەزيدەنتكە مۇراجايداعى جاڭا ەكسپوزيتسيالار ۇسىنىلدى. ەندى مۋزەيگە كەلۋشىلەر ەكسپوناتتاردى كورىپ قانا قويماي, زاماناۋي قۇرال-جابدىقتاردىڭ كومەگىمەن اباي ءومىر سۇرگەن زاماننىڭ رۋحىن سەزىنىپ, ۇلتتىق اسپاپتاردىڭ ءۇنىن تىڭداي الادى. قاسىم-جومارت توقاەۆ مۋلتيمەديالىق زالدىڭ جۇمىسىنا وڭ باعا بەردى.

 

سونىمەن قاتار قازاقستان پرەزي­دەنتىنە «اقىننىڭ بالالىق شاعى», «اقىننىڭ قالىپتاسۋى», «اقىننىڭ شىعارماشىلىعى», «ابايدىڭ پوەزيالىق مەكتەبى», «وتباسى», «قارا سوزدەر» زالدارىنداعى جادىگەرلەر تانىستىرىلىپ, ۇلى ويشىلدىڭ ءومىرى مەن شىعارماشىلىعى جايىندا جان-جاقتى مالىمەت بەرىلدى. «اقىننىڭ وتباسى» زالىندا اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ ۇرپاعى ايدوس اقىلباەۆپەن جۇزدەستى.

سالتاناتتى ءىس-شارا سوڭىندا زيالى قاۋىم وكىلدەرى اتىنان ءسوز العان سەمەي قالالىق ارداگەرلەر كەڭەسىنىڭ توراعاسى امانتاي دوعالاقوۆ سەمەي قالاسىنداعى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق جانە مادەني سالاداعى وڭ وزگەرىستەرگە توقتالىپ, پرەزيدەنتكە العىسىن جەتكىزدى.

1

 

«تولىق ادام» تولىققاندى قوعامعا باستايدى

بۇدان سوڭ قازاقستان پرەزيدەنتى مادەني-سپورت كەشەنىندەگى كورمەنى تاماشالادى. مەملەكەت باسشىسىنا ابايدىڭ سيرەك كەزدەسەتىن كىتاپتارى, «اباي الەمى» سەرياسى بويىنشا شىققان كىتاپتار مەن فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, ابايتانۋشى مە­كەمتاس مىرزاحمەت ۇلىنىڭ اقىن شىعار­ماشىلىعىنا ارنالعان كوپتومدىعى ۇسىنىلدى.

قاسىم-جومارت توقاەۆ « ۇلى دالا التىنى» ارحەولوگيالىق كورمەسىن ارالاپ كورگەننەن كەيىن ابايتانۋشى عالىمدارمەن كەزدەستى. پرەزيدەنت ۇلت زيا­لىلارىمەن قاسيەتتى توپىراقتا, تاريحي ماڭىزى زور سەمەيدىڭ تورىندە جۇزدەسىپ وتىرعانىنا قۋانىشتى ەكەنىن جەتكىزدى. ابايدىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويى الەمدىك پاندەمياعا تاپ كەلسە دە, ۇلى بابا رۋحى الدىنداعى پەرزەنتتىك پارىزدى ادال اتقارۋ ءۇشىن كۇش سالعانىمىزدى اتاپ ءوتتى. كەزدەسۋدە بۇل مەرەيتويدان توي تويلاۋدى ەمەس, تاعىلىم الۋدى ماقسات ەتكەنىمىزدى باسا ايتتى.

– بيىلدان باستاپ 10 تامىز «اباي كۇنى» دەپ بەكىتىلىپ, مەرەكەلەر قا­تارىنا قوسىلدى. اقىننىڭ ەڭبەك­تەرى ون تىلگە اۋدارىلىپ, الەمنىڭ بەدەلدى كىتاپحانالارىنا جىبەرىلدى. شەتەلدەگى ەلشىلىكتەرىمىزدىڭ جانىنان اباي ورتالىقتارى اشىلدى. بىراق بۇل تەك العاشقى قادام عانا, كەلەشەكتە مۇمكىندىككە قاراي اباي ينس­تيتۋتتارىن اشامىز دەپ ويلايمىن. ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتىندە اباي اكادەمياسى قۇرىلدى. بۇدان بىلاي اكادەميا اقىن شىعارماشىلىعىن جۇيەلى زەرتتەۋمەن اينالىسادى. «اباي» تەلەارناسى ءوز جۇمىسىن باستادى. جوعارى وقۋ ورىندارىندا «ابايتانۋ» كۋرسىن وقىتۋ قولعا الىندى. قازاق قوعامىندا وزىندىك ورنى بار سەمەي قالاسى «تاريحي ورتالىق» رەتىندە بەلگىلەندى. وسىنداي يگى شارالار ۇلى ويشىلدىڭ باعا جەتپەس مۇراسىن جاس ۇرپاقتىڭ ساناسىنا ءسىڭىرۋ ءۇشىن جاسالدى. بۇكىل تۇركى الەمىندە اباي فيلوسوفياسىن دارىپتەۋ ىسىندە ايتارلىقتاي تابىسقا قول جەتكىزدىك, – دەدى پرەزيدەنت.

قاسىم-جومارت توقاەۆ ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جاقىندا جارىق كورگەن «اباي اماناتى» اتتى ماقا­لا­سىنداعى « ۇلى اقىن ەلدىڭ بولا­شاق باعدارىن ايقىنداپ بەرگەن رۋحاني تەمىرقازىعىنا اينالدى» دەگەن سوزىنە ەرەكشە توقتالىپ ءوتتى. سوندىق­تان ادەبيەتىمىزدىڭ الەمگە تانىمال الى­بىن بۇكىل حالىق بولىپ ۇلىقتاۋ مەملەكەتىمىزدىڭ مەرەيىن ارتتىراتىنىن ءسوز ەتتى. ۇلى ويشىلدىڭ اسىل مۇراسىن ارداقتاۋ جانە جان-جاقتى دارىپتەۋ –  بارشامىزدىڭ مىندەتىمىز ەكەنىن, ونىڭ ءار سوزىنە جەتە ءمان بەرىپ, استارىنا ءۇڭىلىپ, پاراسات-پايىمىنا بويلاي ءبىلۋ قاجەتتىگىن جەتكىزدى.

– اباي – مەملەكەت ءىسىنىڭ مۇددەلەسى, بىرلىگى جاراسقان جۇرت بولۋ يدەياسىنىڭ جاقتاۋشىسى. ول ءوز شىعارمالارى ار­قىلى ەل ەڭسەسىن تىكتەۋگە زور ۇلەس قوستى. ۇلى اقىن ۇلتتى ۇيىستىرىپ, ادىلەتتى  قوعام قۇرۋعا ۇندەيدى. ءبىز ۇسىنعان «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەت» تۇجىرىمداماسى ءدال وسى ۇستانىممەن ساباقتاس. تۇيتكىلدى ماسەلەنى مەملەكەت پەن قوعام وكىلدەرىنىڭ بىرلەسە تالقىلاۋى – وركەنيەتتى قوعامنىڭ بەلگىسى. مۇنداي پىكىر الماسۋ حالىقتىڭ بيلىككە دەگەن سەنىمىن ارتتىرادى, تۇراقتىلىقتى نىعايتادى. بيلىك پەن بۇقارانى جاقىنداستىراتىن وسى يدەيانىڭ باستاۋىندا ۇلى اباي تۇر دەپ سەنىممەن ايتا الامىز, – دەدى قاسىم-جومارت توقاەۆ.

مەملەكەت باسشىسى بيىلعى جول­داۋىندا ۇلتتىڭ جاڭا بولمىسىن قالىپ­تاستىرۋ تۋرالى ايتقانىن, مۇنىڭ ستراتەگيالىق ماڭىزى بار مىندەت, كەزەك كۇتتىرمەيتىن ماسەلە ەكەنىن ايتا كەلە, ۇلتىمىز بەن جۇرتىمىزدىڭ جاڭا بولمىسىن قالىپتاستىرۋ ءۇشىن بىزگە ابايدان اسقان اقىلشى جوق ەكەنىن دە ەسكە سالدى.

– وسىناۋ جولدا اقىن مۇراسىن زەردەلەۋ ارقىلى ارەكەت ەتسەك, بەرەكەت تاباتىنىمىز انىق. ءبىز ىزدەگەن بار­لىق سۇراقتىڭ جاۋابى حاكىم ابايدىڭ ولمەس ولەڭىندە, ساليقالى سوزىندە تۇر. ۇلى ويشىلدىڭ «پايدا ويلاما, ار ويلا, تالاپ قىل ارتىق بىلۋگە» دەگەن وسيەتى – سونىڭ ايقىن دالەلى. اباي اڭساعان قوعام – ويى وزىق, ساناسى سەرگەك «تولىق ادامنىڭ» تولىققاندى قوعامى. «تولىق ادام» دەگەنىمىز – بۇل سول زامانداعى يننوۆاتسيالىق فيلوسوفيا ءۇردىسى. تۋراسىن ايتساق, اباي ءوز زامانىنان وزىپ شىقتى دەگەن ءسوز. سەبەبى ورىس تىلىندە «تسەلنايا ناتۋرا» يا بولماسا اعىلشىن تىلىندە «A person of integrity» دەگەن تۇسىنىكتەر الدەقايدا كەش پايدا بولدى. ءبىز اقىن مۇراسىنا جانە زيالىلاردىڭ الەۋەتىنە سۇيەنىپ, وسىنداي قوعام ورناتۋىمىز كەرەك. ول قوعامنىڭ ۇلتتىق يدەياسى ءبىلىم مەن ىلىمگە جەتەلەيتىن اعارتۋشىلىق ۇستانىم بولۋعا ءتيىس, – دەدى پرەزيدەنت.

مەملەكەت باسشىسى بيىلعى مەرەيتوي كەزىندە ەلگە وي سالاتىن, تاعىلىمى مول ناقتى شارالار اتقارىلعانىن, بۇل ءۇردىس اباي جىلىنان كەيىن دە جالعاسا بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى. سونداي-اق ۇلى ابايدىڭ تۇلعاسىن شەتەل جۇرتشىلىعىنا كەڭ اۋقىمدا تانىتۋ جوباسى بويىنشا اقىننىڭ شىعارمالارى اعىلشىن, يسپان, اراب, تۇرىك, قىتاي, نەمىس, يتاليان, فرانتسۋز جانە جاپون تىلدەرىنە اۋدارىلدى. پرەزيدەنت بۇل اۋدارمالاردىڭ كوركەمدىك ساپاسى وتە جوعارى دەپ سانايتىنىن ايتتى.

– اباي شىعارمالارىن الەمدە كەڭ تاراعان تىلدەرگە اۋدارىپ, باسۋ – بىرەگەي حالىقارالىق جوبا. بۇل جاھانعا قازاق مادەنيەتىنىڭ جاڭا قىرىن تانىتىپ, الەمدەگى بارشا وقىرماندارعا اباي شىعارماشىلىعىمەن, تەرەڭ فيلوسوفياسىمەن جانە تەڭدەسسىز ليريكاسىمەن تانىسۋعا مۇمكىندىك بەرەدى, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.

كەزدەسۋ بارىسىندا قاسىم-جومارت توقاەۆ زيالى قاۋىم وكىلدەرىنىڭ قوعام­داعى ءرولى مەن ورنىنا توقتالىپ, ولاردىڭ قاشاندا ۇلتتىق قۇندىلىقتاردى بارىنەن بيىك قوياتىنىن, ءاردايىم مارتەبەلى ميسسيا اتقارىپ كەلە جاتقانىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى.

– وتكەن عاسىردىڭ 60-جىلدارىندا قالامگەرلەر ۇلتتىڭ رۋحىن كوتەردى. ۇلت جازۋشىلارى جىلىمىق كەزەڭدە ەل مۇددەسىمەن وزەكتەس شىعارمالاردى ومىرگە اكەلدى. تاۋەلسىزدىكتىڭ العاشقى  جىلدارىندا  زيالىلار حالىقتى بەرەكە-بىرلىككە شاقىردى. ولار ۇلت مۇراسىن تۇگەندەپ, تاريحىمىزدى جاڭعىرتۋعا ولشەۋسىز ۇلەس قوستى. زيالى قاۋىم جاس مەملەكەتتىڭ شەجىرەسىن جاساپ, بۇ­گىن­گى ۇرپاقتىڭ ساناسىنا ءسىڭىردى. ەندى ولاردىڭ قازىرگى كەزەڭدەگى مىندەتى – ۇلت بول­مىسىنىڭ جاڭا قاعيداتىن قالىپتاستىرۋ, ۇلت ساپاسىن ارتتىرۋعا اتسالىسۋ, – دەدى پرەزيدەنت.

وسى رەتتە گۋمانيتارلىق سالانى دامىتۋدى قولعا الۋ كەرەك ەكەنىن ايتىپ, ونىڭ ىشىندە قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتىن وقىتۋعا جانە ساپالى وقۋلىق دايىنداۋعا باسا ءمان بەرۋىمىز قاجەت ەكەنىنە توقتالدى.

– ءبىز انا ءتىلىمىز بەن ءتول ادەبيەتىمىزدىڭ قادىر-قاسيەتىن بالالارعا مەكتەپ جاسىنان باستاپ ءسىڭىرۋىمىز كەرەك. بۇل با­عىتتا بىرىڭعاي ۇستانىم قاجەت. ياعني الماتىداعى  اباي اتىنداعى مەك­تەپ-ينتەرناتىنىڭ مۇمكىندىكتەرىن تو­لىق پايدالانعان ءجون. قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتىن تەرەڭدەتە وقىتاتىن بۇل مەك­تەپتىڭ وقۋ ۇدەرىسى باسقا مەكتەپ­تەرگە ۇلگى بولادى دەپ ويلايمىن. ونى زاماناۋي تالاپقا ساي جان-جاقتى جەتىل­دىرىپ, «اباي مەكتەبى» دەپ اتالاتىن ەڭ ۇزدىك ءبىلىم ورداسىنا اينالدىرۋ قاجەت. جالپى, ءبىز كەلەشەكتە اباي مەكتەپتەرىن اشۋ تۋرالى ويلانۋىمىز كەرەك, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.

كەزدەسۋ بارىسىندا مەكەمتاس مىر­زاحمەت ۇلى ابايدىڭ «تولىق ادام ءىلىمى» قالاي پايدا بولعانى جونىندە اڭگىمە ءوربىتتى. سونداي-اق تۇرسىن جۇرتباي, عاريفوللا ەسىم, بوريس ششەرباكوۆ سىندى عالىمدار مەن ابايتانۋشىلار, «اباي وقۋلارى» كونكۋرسىنىڭ جەڭىمپازى, ريددەر قالاسىنداعى №16 ورتا مەكتەپتىڭ وقۋشىسى ۆارۆارا ۆلادي­ميرتسەۆالار ءسوز سويلەدى.

كەزدەسۋ سوڭىندا قاسىم-جومارت توقاەۆ ابايتانۋعا ايتۋلى ەڭبەك سىڭىر­گەن, وتاندىق عىلىمنىڭ دامۋىنا ولشەۋ­سىز ۇلەس قوسقان بىرقاتار ازاماتتاردى مەم­لەكەتتىك ناگرادالارمەن ماراپاتتادى.

 

ۇلگى بولارلىق ءۇردىس

جۇمىس ساپارى بارىسىندا قاسىم-جومارت توقاەۆ جيدەبايعا بۇرىلىپ, «اباي-شاكارىم» مەموريالدىق كە­شەنى مەن اقىننىڭ مۇراجاي-ۇيىندە اتقا­رىلعان شارۋالارمەن تانىستى.

ۇلى اقىننىڭ 175 جىلدىق مەرەيتويى اياسىندا مەموريالدىق كەشەن مەن ابايدىڭ مۇراجاي-ءۇيى جوندەۋدەن ءوتىپ, زاماناۋي تالاپتارعا ساي قايتا جاڭعىرتىلعان. كىرەبەرىسىنەن باستالاتىن جاياۋ جۇرگىنشىلەردىڭ جولىنان باستاپ كەشەننىڭ ۇستىنە شىعاراتىن جولعا دەيىن گرانيت تاس توسەلگەن. 200-گە جۋىق شىرشا كوشەتتەرى ەگىلىپ, امفيتەاتردىڭ توبەسى كۇمبەزدەلگەن. كىرەبەرىس الاڭعا ۇلكەن كونسترۋكتسيالىق جوبالار جاسالعان. قازاقستان پرەزيدەنتى اتقارىلعان جۇمىستارعا وڭ باعاسىن بەرىپ, مەموريالدىق كەشەن مەن مۇراجاي-ۇيىنە ەستەلىككە كىتاپتار سىيلادى.

قاسىم-جومارت توقاەۆ قايتا جاڭ­عىر­تۋدان وتكەن «ساپار ورتالىعىن» ارالاپ كورىپ, زياراتشىلارعا قىزمەت كورسەتۋ ورنىنىڭ جۇمىسىن جوعارى باعالادى.

جالپى, بيىلعى مەرەيتويعا وراي اباي اۋدانىندا اۋقىمدى جۇمىس اتقارىلعان. ونىڭ ىشىندە اقىننىڭ كىندىك قانى تامعان سىرت قاسقابۇلاقتا كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ, كىرەبەرىس جولىنا اسفالت توسەلگەن. اباي سۋ ىشكەن بۇلاقتىڭ باسى تولىعىمەن اباتتاندىرىلىپ, شىرشا, شىنار اعاشتارى وتىرعىزىلىپ, اقىننىڭ 45 قارا ءسوزى جازىلعان ءمارمار تاستار قويىلعان. «تۋعاندا دۇنيە ەسىگىن اشادى ولەڭ» دەگەن ستەللا تۇرعىزىلعان.

ەرەكشە اتاپ وتەرلىگى, قۇنانباي مەن ونىڭ اۋلەتى جەرلەنگەن اقشوقى قورى­مىنىڭ اۋماعى كەڭەيتىلىپ, تولىعىمەن اباتتاندىرىلدى. ەلىمىزدە تۇڭعىش رەت ۇلى ابايدىڭ كەمەڭگەر اكەسى قۇنانبايعا ارناپ, ونىڭ ءومىرى مەن قايراتكەرلىك قىزمەتىن دارىپتەيتىن قۇنانباي مۋزەيى سالىندى. مۋزەي ءىشى زامان تالابىنا ساي جابدىقتالعان, كونفەرەنتسيا جانە ەكسپوزيتسيالىق زالدارمەن جاساقتالعان. مۋزەيدىڭ ەكسپوزيتسيالىق زالىنا ۇلىلار مەكەنىنىڭ تاريحىنان, ونەرى مەن مادەنيەتىنەن, تۇرمىس-سالتىنان سىر شەرتەتىن قۇندى جادىگەرلەر, باعالى بۇيىمدار, تۇرمىستىق زاتتار قويىلعان.

جىل كولەمىندە سەمەي مەن اباي اۋدانىندا اۋىز تولتىرىپ ايتارلىقتاي قىرۋار شارۋا اتقارىلدى. ەڭ باستىسى, پرەزيدەنت ايتقانداي, ىسىراپشىلدىق پەن داڭعازالىققا جول بەرىلگەن جوق. بۇل ءۇردىس وزگە دە مەرەكەلىك ءىس-شارالارعا ۇلگى بولسا يگى.

1

 

شىعىس قازاقستان وبلىسى

 

سوڭعى جاڭالىقتار