رۋحانيات • 27 قىركۇيەك، 2020

ورالدا "جۇبان" قويىلىمىنىڭ پرەمەراسى ءوتتى

61 رەت كورسەتىلدى

قازاقتىڭ كورنەكتى اقىنى جۇبان مولداعاليەۆءتىڭ 100 جىلدىعى اياسىندا حاديشا بوكەەۆا اتىنداعى باتىس قازاقستان وبلىستىق قازاق دراما تەاترى "جۇبان" پوەتيكالىق دراماسىنىڭ تۇساۋىن كەستى دەپ حابارلايدى Egemen.kz.

بۇدان بۇرىن حابارلاعانىمىزداي، باتىس قازاقستان وبلىسىندا كورنەكتى قازاق اقىندارى جۇبان مولداعاليەۆتىڭ 100 جىلدىعى مەن قادىر مىرزا ءالىنىڭ 85 جىلدىعىنا وراي كەشەندى شارالار ءوتىپ جاتىر.

پاندەمياعا بايلانىستى كوپتەن كورەرمەننىڭ اياعى باسپاعان تەاتر عيماراتى بۇل كۇنى ەسىگىن ايقارا اشتى. ارنايى شاقىرۋمەن كەلگەن مەيماندار سانيتارلىق-گيگيەنالىق تالاپتاردى ساقتاي وتىرىپ، قوس اقىننىڭ ءومىرى مەن شىعارماشىلىعىنا ارنالعان كورمەنى تاماشالادى. تەاتر فويەسىندە «جۇبان مولداعاليەۆ» اتتى ەنتسيكلوپەديانىڭ تانىستىرىلىمى ءوتتى. ەنتسيكلوپەديانىڭ باس رەداكتورى، پەداگوگيكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى، پروفەسسور ابات قىدىرشاەۆتىڭ ايتۋىنشا، بۇل كىتاپتا اقىن شىعارماشىلىعىنا قاتىستى 2 مىڭنان اسا ماقالا، 500-دەن اسا ەلدىمەكەن، جەر اتاۋلارى، 300-دەن اسا جۇبانتانۋعا قاتىستى تۇلعا تۋرالى مالىمەت جيناقتالعان.

ل

- مىنا قىستالاڭ زاماندا اقىن تويى كەڭىنەن اتالىپ ءوتىپ جاتىر. كەشەدەن بەرى ۇيىمداستىرىلعان شارالاردىڭ مازمۇنى وتە باي، ماعىناسى تەرەڭ. ال مىنا ەنتسيكلوپەديا جۇبان اعانىڭ ءومىرى مەن تۆورچەستۆوسىنىڭ بارلىق سالاسىن قامتىعان، حالىققا كەرەكتى، جۇبانتانۋشىلار قولىنان تاستامايتىن سالماقتى جۇمىس بولعان ەكەن. وسى جۇمىستىڭ باسى-قاسىندا جۇرگەن شىعارماشىلىق ۇجىمدى جانە ونى قولداعان وبلىس باسشىلىعىنا ريزاششىلىق بىلدىرەمىن، – دەدى قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ توراعاسى ۇلىقبەك ەسداۋلەت.

«جۇبان» پوەتيكالىق دراماسى اقىن، مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى اقۇشتاپ باقتىگەرەەۆا مەن دراماتۋرگ ءمادينا وماروۆانىڭ ستسەناريىمەن ازىرلەنىپ جاتقانىن بۇرىن حابارلاعان بولاتىنبىز.

سپەكتاكل جۇبان اقىننىڭ ايگىلى جەلتوقسان وقيعاسىندا كولبيننىڭ الدىندا ءسوز سويلەگەن جينالىس كورىنىسىنەن باستالادى. حالقىنا جاسالعان قياناتقا اراشا ءتۇسىپ، مىنبەگە شىققان اقىننىڭ ىشكى جان كۇيزەلىسى اسەرلى بەرىلگەن. وقيعا بىرتە-بىرتە اقىننىڭ بالا كەزىنە اۋىسىپ، كەيىپكەردىڭ ادىلەتتى دە قايسار مىنەزى قالاي قالىپتاسقانى سۋرەتتەلەدى. قويىلىم رەجيسسەرى گاۋھار اداي، سۋرەتشىسى گۇلدانا جۇرقاباەۆا، سازىن دايىنداعان ارمات شاكيروۆ جانە ارتيستەر ۇجىمى اقىن تاعدىرىن، زامان شىندىعىن بارىنشا شىنايى بەينەلەۋگە تىرىسقان. قويىلىمداعى رولدەردى تەمىرجان ماتاەۆ، جانارگۇل قۇرمانعاليەۆا، بيبىگۇل يساليەۆا، جاسقايرات ۆاليۋللاەۆ، قۇرالبەك قاتشاەۆ، دۋلات وقاسوۆ، ەلميرا ماقاشەۆا، جىلقىباي جۇباتوۆ، حورلان شامەلوۆا، ەربول ەسەندوسوۆ، سالاۋات تۇمەنوۆ، جامبىل زاەۆتار سومداعان.

د

- بۇگىن ونەر كۇنى، توي كۇنى، تاريحي كۇن! بۇل قويىلىم ومىردەن ونەر جاساپ، حالىققا كورسەتىپ، كورەرمەنگە وي تاستاپ، حالقىمىزدىڭ وتكەنىن كوز الدىمىزدان وتكىزگەنى انىق. ارتىستەر جانىن سالىپ وينادى. قويىلىم وتە ىقشام، دالانىڭ ءومىرى، جۇباننىڭ جاستىعى كورىنگەن. مەن جۇبان اعانىڭ كولبيننىڭ الدىندا سويلەگەن ءسوزءىنە كۋا بولعان اداممىن. «مەن مۇندايدى كورگەنشە اناۋ سوعىستان قايتپاي قالعانىم جاقسى ەدى» دەگەن ءسوزدى ايتۋ ول كەزدە جۇباننىڭ عانا قولىنان كەلگەن ەدى. ويتكەنى شىندىقتى ايتۋ، شىندىقپەن ءومىر ءسۇرۋ وتە قيىن. سوندىقتان وسىنداي قويىلىمدى دۇنيەگە اكەلگەن حاديشا تەاترىنىڭ ۇجىمىن قۇتتىقتايمىن، - دەدى قازاقستاننىڭ حالىق ءارتيسى، قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى ءاسانالى ءاشىموۆ.

ايتا كەتەيىك، وسى كۇنى جۇبان مەن قادىردىڭمەرەيتويىنا ارنالعان «جايىقتىڭ قوس قىرانى» اتتى رەسپۋبليكالىق اقىندار ايتىسى دا قورىتىندىلاندى. بۇدان بۇرىن حابارلاعانىمىزداي، ايتىسقا قازاقستاننىڭ ءار وڭىرىنەن كەلگەن 16 اقىن، 8 جۇپ قاتىستى. ەكى كۇنگە سوزىلعان دودا كورەرمەنسىز، تەلەۆيزيالىق فورماتتا ءوتتى. قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى ءاسانالى ءاشىموۆ باستاعان قازىلار القاسىنىڭ شەشىمىمەن رەسپۋبليكالىق سايىستىڭ 1،5 ميلليون تەڭگەلىك باس جۇلدەسى تۇركىستاندىق بەكارىس شويبەكوۆكە بۇيىردى. قاراعاندى وبلىسىنان كەلگەنتولەگەن جامانوۆ ءبىرىنشى ورىن، قىزىلوردالىق مۇحتار نيازوۆ پەن باتىسقازاقستاندىق جانسايا مۋسينا ەكىنشى ورىن يەسى اتاندى. ولارعا 1 ملن جانە 500 مىڭ تەڭگەدەن جۇلدە بەرىلدى. جىمپيتىلىق اقىن باۋىرجان شيرمەدين ۇلى مەن الماتىلىق قازىرەت بەردىحان ءۇشىنشى جۇلدەنى ءبولىسىپ، 400 مىڭ تەڭگەگە يە بولدى. اتىراۋلىق فاريزا جەتپىسباەۆا،پاۆلودارلىق اسپانبەك شۇعاتاەۆ، قوستانايلىق ايبەك قاليەۆتەرگە ءاسانالى ءاشىموۆ اتىنداعى ونەردى قولداۋ قورىنىڭ 300 مىڭ تەڭگەلىك ارنايى سىيلىعى بەرىلدى.

بۇل كۇنى ماحامبەت وتەمىس ۇلى اتىنداعى باتىس قازاقستان ۋنيۆەرسيتەتىندە «جۇبان جىرلارى – عاسىر ءۇنى» اتتى حالىقارالىق عىلىمي-پراكتيكالىق كونفەرەنتسياسى وتسە، حامزا ەسەنجانوۆ اتىنداعى بالالار مەن جاسوسپىرىمدەر كىتاپحاناسىندا قادىر مىرزا ءالىنىڭ ءومىرى مەن شىعارماشىلىعىنا ارنالعان كەزدەسۋ اقىننىڭ جارى سالتانات مىرزاليەۆانىڭ قاتىسۋىمەن ۇيىمداستىرىلدى.  

 

سۋرەتتءى تۇسىرگەن رافحات حالەلوۆ

باتىس قازاقستان وبلىسى

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار