سىبايلاس جەمقورلىققا نەعۇرلىم بوي الدىرعان مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ سالاسى بولىپ وتىر. بيۋدجەتتىك قاراجات كوبىنەسە جوسپارلاۋ ساتىسىنىڭ وزىندە ۇرلىققا جاعداي جاساپ بەرەتىن باعدارلاما اكىمشىلەرىنىڭ وزدەرىنىڭ كىنالارىنان تالان-تاراجعا تۇسەدى.
ءبىزدىڭ ەلىمىزدە سىبايلاس جەمقورلىقپەن كۇرەس مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى بولىپ تابىلادى. سوعان وراي ەلباسىنىڭ تاپسىرماسىمەن سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى زاڭنامانى جەتىلدىرۋ بويىنشا اۋقىمدى جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە, سىبايلاس جەمقورلىق كورىنىستەرىنە قارسى تۇرۋعا باعىتتالعان شارالار بىرتىندەپ جۇزەگە اسىرىلۋدا.
الايدا وسىعان قاراماستان, جاسىراتىنى جوق, قابىلدانىپ جاتقان شارالار ازىرگە ايتارلىقتاي ناتيجە بەرمەي تۇر. ماسەلەن, ۇستىمىزدەگى جىلدىڭ باسىنان بەرى قارجى پوليتسياسى ورگاندارى 2240 سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىستارىن انىقتادى. بىراق بۇل ساندار ەلىمىزدەگى سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىستارىنىڭ شىنايى كورىنىسىن بەرمەيدى. قىلمىستاردىڭ نەگىزگى بولىگى قىزمەتتىك جالعاندىق جاساۋ, سەنىپ تاپسىرىلعان بوتەن م ۇلىكتى قاساقانا يەلەنىپ الۋ نەمەسە ىسىراپ ەتۋ جانە قىزمەت بابىن پايدالانۋ ارقىلى الاياقتىق جاساۋمەن بايلانىستى كەلەدى. مىنە, ءار ادال ادامنىڭ الاڭداۋشىلىعىن تۋعىزعان وسى ماسەلەلەر كەشە باس پروكۋرور اسحات داۋىلباەۆتىڭ توراعالىعىمەن زاڭدىلىقتى, قۇقىقتىق ءتارتىپتى جانە قىلمىسقا قارسى كۇرەستى قامتاماسىز ەتۋ جونىندەگى ۇيلەستىرۋ كەڭەسىنىڭ كەزەكتى وتىرىسىندا ايتىلدى. وندا سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىستارىن انىقتاۋ, اشۋ, قىلمىستىق ىستەردى تەرگەۋ جانە سوتتا قاراۋ بارىسىنداعى زاڭدىلىقتىڭ جاي-كۇيى قارالدى.
قولىندا بيلىگى بارلاردىڭ سىبايلاسا جەۋ دەرەكتەرىن كوبىرەك اشا الماۋمەن قاتار, پارا الۋ فاكتىلەرىن انىقتاۋ دا ازايعان جانە ول انىقتالعان قىلمىستاردىڭ وننان ءبىر بولىگىن عانا قۇرايدى ەكەن. ويتكەنى, پارا بەرۋ جانە پاراقورلىققا دەلدال بولۋمەن بايلانىستى قىلمىستار وتە از انىقتالادى. ادەتتە, كوپ جاعدايدا بولماشى قىلمىستار ءۇشىن قاتارداعى قىزمەتكەرلەر قىلمىستىق ىستەردىڭ وزەگىنە اينالىپ جاتادى, ال جۇيەلى تۇردە سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىستارىن جاسايتىن لاۋازىمدى تۇلعالار ۋاكىلەتتى ورگانداردىڭ نازارىنان تىس قالادى. مىسالعا, بيىل رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدەگى 6 جانە وبلىستىق دەڭگەيدەگى 167 باسشى عانا جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلعان.
سىبايلاس جەمقورلىققا نەعۇرلىم بوي الدىرعان مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ سالاسى بولىپ وتىر. بيۋدجەتتىك قاراجات كوبىنەسە جوسپارلاۋ ساتىسىنىڭ وزىندە ۇرلىققا جاعداي جاساپ بەرەتىن باعدارلاما اكىمشىلەرىنىڭ وزدەرىنىڭ كىنالارىنان تالان-تاراجعا تۇسەدى. ماسەلەن, قىلمىستىق اتقارۋ جۇيەسى كوميتەتىنىڭ ءۇش تەرگەۋ اباقتىسىنىڭ جوبالاۋ-سمەتالىق قۇجاتتارىن ازىرلەۋگە 300 ملن. تەڭگە بەلگىلەنگەن, بىراق ول نەبارى 13 ملن. تەڭگەگە جاسالعان. اقتاۋ تەڭىز پورتى «اي-92» ماركالى 80 مىڭ ليتر بەنزيندى ليترىنە 168 تەڭگەدەن كوتەرمە ساتىپ الۋ تۋرالى حابارلاندىرۋ بەرگەن, ال ونىڭ بولشەك ساتۋداعى انىقتالعان قۇنى 112 تەڭگەنى قۇراعان.
ۇيلەستىرۋ كەڭەسىنىڭ مۇشەلەرى قالىپتاسقان جاعدايعا تۇبەگەيلى جانە شىنايى باعا بەردى, سىبايلاس جەمقورلىقتىڭ تارالۋىنىڭ, سونداي-اق ونىمەن كۇرەس تيىمدىلىگىنىڭ تومەن بولۋ سەبەپتەرى تالداندى. تالقىلاۋ قورىتىندىسى بويىنشا سىبايلاس جەمقورلىقپەن ءتيىمدى كۇرەسۋگە, ونىڭ كەز كەلگەن كورىنىستەرىن ۋاقتىلى انىقتاۋ جانە جولىن كەسۋگە مۇمكىندىك بەرەتىن ناقتى زاڭنامالىق جانە ۇيىمداستىرۋشىلىق-پراكتيكالىق شارالار جونىندە باستاما كوتەرىلدى.
اتاپ ايتقاندا, سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى قۇقىقتىق بازانى جەتىلدىرۋ اياسىندا قىلمىستىق زاڭنامادا پارا بەرۋ ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىكتى پارا الۋعا قاراستىرىلعان سانكتسيامەن بىردەي ەتىپ كۇشەيتۋ ۇسىنىلدى. سونداي-اق, باس پروكۋرور سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى تۇرۋدا ستاندارتتان تىس جانە ءتيىمدى شەشىمدەر ىزدەۋ, قوعامدا پروفيلاكتيكالىق جانە ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىن كۇشەيتۋ قاجەتتىلىگىنە ەرەكشە نازار اۋداردى. ول تۇرعىنداردىڭ كوپ بولىگىنىڭ مەنتاليتەتىن وزگەرتۋدىڭ, سىبايلاس جەمقورلىقتى قابىلداماۋعا باعىتتالعان قوعامدىق سانانى قالىپتاستىرۋدىڭ ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ كورسەتتى.
ءوز قاتارىنداعى سىبايلاس جەمقورلىق قۇقىق بۇزۋشىلىقتاردى جاساۋدىڭ العىشارتتارىن جويۋ, سىبايلاس جەمقورلىق جاعدايىنا تۇراقتى مونيتورينگ جۇرگىزۋدىڭ دە ماڭىزدى ەكەندىگى ايتىلدى. ەلەكتروندىق مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ جۇيەسىندە سىبايلاس جەمقورلىق تاۋەكەلدى ازايتۋ ماقساتىندا باس پروكۋراتۋرا مەملەكەتتىك ساتىپ الۋدى جوسپارلاۋ ءۇشىن باعالار مونيتورينگى ورتالىعىن, سونداي-اق مەملەكەتتىك ساتىپ الۋلاردى وتكىزەتىن تاۋەلسىز مەملەكەتتىك ورگان قۇرۋدى ۇسىندى. وسىعان وراي, جينالىسقا قاتىسۋشىلار باس پروكۋراتۋرا ازىرلەگەن سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ساياساتتى جەتىلدىرۋ جونىندەگى ءىس-شارالار جوسپارى جوباسىنىڭ وزەكتىلىگىن اتاپ ءوتتى, وندا مەملەكەتتىك سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى ستراتەگيانىڭ نەگىزگى دامۋ باعىتتارى بەلگىلەنگەن.
باس پروكۋرور ۋاكىلەتتى ورگانداردىڭ باسشىلارىنان سىبايلاس جەمقورلىق كورىنىستەرىن انىقتاۋ جانە ولاردىڭ جولىن كەسۋ بويىنشا جۇمىستاردىڭ ناتيجەلىلىگىن, سىبايلاس جەمقورلىقپەن كۇرەستەگى ۆەدومستۆوارالىق ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ بەلسەندىلىگىن ارتتىرۋدى, سىبايلاس جەمقورلىق قىلمىستارىن جاساعانى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىكتى كۇشەيتۋدى تالاپ ەتتى. ال اتالعان وتىرىس جۇمىسىنا ۇيلەستىرۋ كەڭەسىنىڭ مۇشەلەرى, پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنىڭ وكىلدەرى, جوعارعى سوتتىڭ, ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ, ەكونوميكالىق قىلمىسقا جانە سىبايلاس جەمقورلىققا قارسى كۇرەس اگەنتتىگىنىڭ, ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ, كەدەندىك باقىلاۋ كوميتەتىنىڭ, مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى جونىندەگى اگەنتتىگىنىڭ باسشىلارى, باس پروكۋراتۋرا جانىنداعى زاڭدىلىقتى قامتاماسىز ەتۋ ءجونىندەگى قوعامدىق كەڭەستىڭ مۇشەلەرى قاتىسىپ, بارلىق كەمشىلىكتى ءوز قۇلاقتارىمەن ەستىدى. دەمەك, ەندى سىبايلاس جەمقورلارعا شىن مانىندە دە تىعىرىق تايانا تۇسكەن شىعار دەپ ويلايمىز.
الەكساندر تاسبولاتوۆ,
«ەگەمەن قازاقستان».
استانا.
