كوروناۆيرۋس • 29 ناۋرىز، 2020

ددسۇ: الەم كوروناۆيرۋستان قورعانۋدى شىعىستان ۇيرەنسىن

192 رەتكورسەتىلدى

ءدال قازىر الەم ەلدەرى كوروناۆيرۋستان قورعانۋ ءۇشىن جانتالاسىپ جاتىر. ارينە، ونىڭ ىشىندە ءبىز دە بارمىز. الەم حالىقتارى بۇل دەرتتەن قورعانۋدىڭ جولدارىن قاراستىرۋدا. سونىڭ ىشىندە ددسۇ تاراپىنان شىعىس ەلدەرىنىڭ قورعانۋ تاسىلىنە وڭ باعا بەرىلۋدە.

مىسالى، حالىق سانى 3 ميلليوننىڭ ۇستىندە، ونىمەن قويماي دەرت وشاعى قىتايمەن ىرگەسى ۇيكەسىپ جاتقان موڭعوليا دۇنيە جۇزىندە ءبىرىنشى بولىپ وقشاۋلانۋدى باستادى. ءتىپتى مەملەكەت باسشىسى حالمااگين باتتۋلگا 2020 جىلدىڭ 27 اقپانىندا قىتاي ەلىنە رەسمي ساپار جاساپ كەلگەن كۇنى ونى 14 كۇندىك كارانتينگە جاتقىزدى. بۇل بىلايعى قارا بۇقارا ءۇشىن ۇلگى ءھام ءتارتىپتى ورناتۋشى قاتارداعى قىزمەتكەرلەر ءۇشىن حالىقتى جاسقايتىن قۇرال ىستەتتى تەتىككە اينالدى. ودان كەيىن ەلدەگى اشىق اقپارات ساياساتى ءوز جەمىسىن بەردى. ياعني، مەملەكەتتىك وقشاۋلانۋ كەزىندە ءىستىڭ جوسپارلانۋى، ونىڭ اقتارىلۋى ءسات سايىن،  ساعات سايىن اشىق مالىمدەلىپ، حالىقپەن بۇكپەسىز ءبولىسىلىپ وتىردى. ەڭ باستىسى بارلىق ءىس-ارەكەت «شوكىمدەي ازعانا موڭعول امان بولۋمىز كەرەك، بىزگە ەشكىمنىڭ جانى اشىمايدى موڭعول، موڭعولعا تۋىس» دەگەن رۋحاني ۇران استىندا جۇرگىزىلدى. بۇعان حالىق يلاندى ءھام قاتاڭ تارتىپكە بوي ۇسىندى. سونىڭ ارقاسىندا بۇل ەل جۇقپالى دەرتتى امان-ەسەن ەڭسەرىپ كەلە جاتىر. 

ودان كەيىن وڭتۇستىك كورەيا ەلىن الايىق. بۇل ەلدە دەرت بىردەن لاپ ەتتى. قىتايدان كەيىنگى قاۋىپتى وشاق رەتىندە تىركەلدى. ەلدىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ ماماندارى دەرتتىڭ الدىن-الۋدىڭ جولى ونى انىقتايتىن جاپپاي سىناما (اناليز) جۇيەسىن ەنگىزدى. دەرت جۇقتىرۋ مۇمكىن دەلىنگەن ادامداردى ءتىزىپ قويىپ سىنامادان وتكىزدى. ءبىرىنشى جولى بۇعان 290 مىڭ ادام قاتىستىرىلدى جانە وزىنە كۇدىگى باردىڭ ءبارى سىنامادان تەگىن ءوتتى. ەڭ باستىسى بارىنە قولجەتىمدى تۇردە جۇرگىزىلدى. قازىر بۇل ەلدە دەرتتىڭ بەتى قايتا باستادى. كورەيلەر تاپقان تاعى ءبىر ءتاسىل ۆيرۋس جۇقتىرۋ ىقتيمالدىعى باسىم نۇكتەلەردى سىرتتاي باقىلاۋ ماقساتىندا قالتا تەلەفونعا اپپليكەيشن ورناتتى. تۇرعىندار وسى ارقىلى قاۋىپتى نۇكتەنى سەزىنە الدى.

شىعىستاعى تاعى ءبىر ەل سينگاپۋرلىقتار دا قورعانۋدى جاپپىحالىقتىق سىناما الۋدان باستادى. ۆيرۋس تىركەلگەن جاعدايدا اۋرۋمەن قارىم-قاتىناستا بولعان ءتىرى پەندەنىڭ ءبارى ىزدەستىرىلدى. بۇل جۇمىسقا اسكەري كۇشتىك قۇرىلىمدار تارتىلدى. ەلگە سىرتتان كەلگەندەردى كىم ەكەنىنە قاراماي دەرەۋ كارانتيگە توعىتتى. ولاردى ءجىتى باقىلاۋ ءۇشىن بىلەكتەرىنە جۇرگەن-تۇرعانىنان حابار بەرەتىن اقپاراتتىق ساقينا ورناتتى. ونىمەن قويماي وقشاۋلانعان ادامدار وزدەرىنىڭ جاعدايى جايلى بەلگىلەنگەن ۋاقىتتان قالدىرماي فوتو-اقپار جولداۋى ءتيىس. بۇلاي جاساماسا بوساتىلمايدى. گونكونگ قالا كوشەلەرىنە ۆيرۋس جۇقتىرعان ادامدار تۇراتىن نۇكتەلەر بەلگىلەنگەن باقىلاۋ تاقتالارى ورناتىلدى. ەڭ باستىسى اقپارات تاراتۋ ءىسىن جۇيەلەدى. جالعان اقپار تاراتۋشىلاردى جازاعا تارتتى.

وسى ورايدا الەمدىك اقپارات ماماندارى حابار-وشار تاراتۋدا قىتاي قاتەلەگىن قايتالاۋعا بولمايدى دەيدى. مۇنداي جاعدايدا بۇقارامەن بايلانىستى كۇشەيتكەن دۇرىس. ياعني، حالىققا «اكەسى ولسە دە ەستىرتەدى» دەگەندەي شىنايى اقپارات جەتپەسە، باعىتىنان جاڭىلادى. بۇل ب ۇلىنشىلىككە سوقتىرۋى مۇمكىن.

اقش پەن ەۋروپا ەلدەرىنىڭ قاتەلىگى

 – اقش جانە ەۋروپا ەلدەرىنىڭ كوروناۆيرۋسپەن كۇرەس بارىسىندا جىبەرگەن قاتەلەگى، - دەيدى ددسۇ-نىڭ بۇرىنعى قىزمەتكەرى تيككي پانگەستۋ، ازيالىقتاردىڭ ءبىر-ءبىرىن قۇرمەتتەيتىن، كوركەم مىنەزى مەن سابىرى ەۋروپالىقتارعا ساباق بولۋى ءتيىس. دەرتكە قارسى تۇرۋ ءۇشىن مەملەكەتتىڭ جوعارى الەۋەتتى ەكونوميكاسى ەمەس حالىقتىڭ بىرلىگى كەرەك ەكەنىن قارت قۇرلىقتاعى اعايىندار ءتۇسىنسىن، دەيدى.

دەرت اۋەلى ازيالىقتاردى شارپىدى. بۇلار دەرەۋ جۇدىرىقتاي جۇمىلا قالدى. بىرلىگىن بەكەمدەدى. اقش پەن ەۋروپا تۇرعىندارى ەشقانداي ءمان بەرمەدى. تاكاپپارلىق تانىتتى. ناتيجەسىندە، اۋرۋدىڭ الدىن-الۋ مۇمكىندىگىن كەشىكتىردى. اقش ەلى ءوز اياعىمەن كەلىپ سىناما تاپسىرۋ دەۋشىلەرگە قىمبات باعا قويدى. ۇلىبريتانيا بولسا، دەرتتىڭ جەڭىل تۇرىنە ءمان بەرمەي ولاردى بوساتىپ جىبەردى.

– ەڭ باستى قاتەلىك، - دەيدى جوعارىداعى تيككي پانگەستۋ مىرزا، ەۋروپالىقتاردىڭ تابيعي ىنتىماق-بىرلىككە پسيحولوگياسىنىڭ بەيىمدەلمەۋى. ەل ىشىندە ۇزاق جىل قالىپتاسقان ەركىندىك پەن دەموكراتيا بۇقارانى قاتاڭ تارتىپكە كوشىرۋگە بىردەن-ءبىر كەدەرگى كەلتىرىپ وتىر.

سوڭعى جاڭالىقتار

Covid-19: تاعى 3 ادام كوز جۇمدى

كوروناۆيرۋس • كەشە

Covid-19: 184 ادام جازىلىپ شىقتى

كوروناۆيرۋس • كەشە

نۇكتە فيلوسوفياسى

رۋحانيات • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار