26 ناۋرىز, 2010

بەرىك بولىڭدار, بەكەم بولىڭدار, باۋىرلار!

990 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن
(قىزىلاعاشتىقتارعا قايىرىمدىلىق كومەك كورسەتۋ جونىندەگى بۇكىل قازاقستاندىق اكتسيا كۇنى الماتى تەلەارناسىنان ايتىلعان ءسوز) قادىرلى دوستار, باۋىرلار! قىمباتتى قىزىلاعاشتىقتار! قازاقتا: “وت پەن سۋ ­– ءتىلسىز جاۋ” دەگەن ءسوز بار. ول راس. مەن وسىعان تاعى ەكى جاۋدى قوسار ەدىم – سوعىس پەن جەر سىلكىنۋ دەگەن. ءورت پەن سۋ تاسقىنى, سوعىس پەن جەر سىلكىنىسى – ادامزاتتىڭ ەجەلگى ءتورت جاۋى. وسى قاس جاۋلارعا حالىق قاسارىسىپ, قارسى تۇرا بىلگەن. مەن وسى تاجالدىڭ بىرىمەن بەتپە-بەت جۇزدەسكەن كىسىمىن. ول كەشەگى ۇلى وتان سوعىسى بولاتىن. قاسىمدا وسى قىزىلاعاش, اقسۋدان تاكەن مايشىنوۆ, ادىكەن سەيسەنبەكوۆ, نۇسىپبەك دۇيسەكەنوۆ دەگەن قاھارمان دوستارىم بولعان. كەڭەس وداعى حالىقتارىنىڭ ىنتىماعى, بىرلىگى ارقاسىندا ول ز ۇلىم جاۋدى دا جەڭگەنبىز. بيىلعى قىس قاتال بولدى. اباي ايتقانداي, كارى قۇدا – قىس الەگىن اسىرىپ كەتتى. شىعىس قازاقستان وبلىسى كىسى بويى قاردىڭ استىندا قالدى. ول ەلدىڭ ۇيىمشىل حالقى اياز, بوران, دۇلەي جەلمەن قاھار­مان­دىقپەن كۇرەسىپ, كارى قۇدا-قىس تاجالدى التاي تاۋلارىنان اسى­رىپ, قۋا باستادى, قۋىپ شىعادى, ارينە. ەندى, مىنە, كەشەگى ۇلى اقىنى­مىز ءىلياس جانسۇگىروۆتىڭ اۋىلى قىزىلاعاشقا توپان سۋى توگىلىپ, ەسىل اۋىلدى تىپ-تيپىل ەتتى. ونى ەستىگەندە الماتى قالاسىنىڭ حالقى دا ەسىنەن تانعانداي بولدى, تەلە­دي­دار الدىندا ءۇنسىز ەگىلىپ, ەڭىرەپ وتىردىق. تەلەديدار ەكرانى ۇلى سۋرەتشىلەر سالعان قايعىلى عاجاپ كارتينالاردىڭ بىرىنە اينالىپ كەتكەندەي بولدى. ىشتەن تىندىق. قىمباتتى قىزىلاعاشتىقتار, باۋىرلارىم, بالالارىم, نەمەرە­لە­رىم مەنىڭ! “قايعى كەلسە قارسى تۇر, قۇلاي بەرمە” دەپ اتامىز اباي ايت­قان­داي, بۇل اپاتقا دا كەشەگى سوعىس كەزىندەگىدەي ەرلىكپەن قارسى تۇ­رىڭدار. قايىسپاڭدار, قالقالارىم! بۇكىل قازاقستان سەندەرمەن بىرگە. ءار وبلىس سەندەرگە كوڭىل ايتىپ, كومەك جىبەرىپ جاتىر. الماتى قالا­سىنىڭ حالقى دا ايانىپ جاتقان جوق. مەكتەپ, ينستيتۋت, ۋنيۆەر­سي­تەت­تەر, كاسىپورىندار سەندەرگە ازىق-ت ۇلىك, كيىم-كەشەك جىبەرۋدە. وسى جەردە وتىرعان ءبارىمىز سەن­دەر­گە جالاقى, زەينەتاقىمىزدان جى­رىپ, قاراجات جونەلتتىك. ءوز باسىم قىزىلاعاشتىق­تار­دىڭ قورىنا دەپ زەينەتاقىمنان ءتيىستى قارجى اۋداردىم. جەر سىلكىنىسى بولعان اپات كەزىن­دە ارمياندارعا دا, ءوزىمىزدىڭ ارال تەڭىزىن قۇتقارۋ قورىنا دا, “سەمەي-نەۆادا” قوزعالىسى قورىنا, زاي­سان­دا جەر سىلكىنىسى بولىپ, جامبىل وبلىسىنىڭ تۇرار رىسقۇلوۆ اۋدا­نى­نا سۋ جايىلىپ كەتكەن كەزدەردە دە جىبەرگەن بولاتىنمىن. ويتكەنى, مەن كەشەگى سۇراپىل سوعىس كەزىندە حالىق قاسىرەتىنىڭ قانداي بولاتى­نىن كورگەن قارتتاردىڭ ءبىرىمىن عوي. قىمباتتى دوستار, بەرىك بولىڭ­دار, بەكەم بولىڭدار. ەس جيىپ, ەرلەنە تۇسىڭدەر. سۋ اپاتىنان وپات بولعان جانداردى كەشەگى سوعىس كەزىندە قايتىس بولعاندار قاتارىنا قوسىپ, ولاردىڭ ورنىن تولتىرۋعا تىرىسىڭدار. پرەزيدەنتىمىز نۇرسۇلتان ءابىش­ ۇلى نازارباەۆتان, پرەمەر-مي­ني­سترى­مىز كارىم ماسىموۆتەن باس­تاپ, ۇكىمەتىمىز, پارلامەنت, بۇكىل حالىق سىزدەرمەن بىرگە, سىزدەردىڭ قاس­تارى­ڭىزدا, قىزىلاعاشتىقتار. سولاردىڭ ىشىندە مەن دە سىزدەرگە شىن جۇرەكتەن كوڭىل ايتىپ, باس يەمىن. قىزىلاعاش قاسىرەتىن تارتىپ, زارەلەرى ۇشقان كىشكەنتاي بالا­لار­دىڭ – كەشەگى جاۋىنگەر جولداس­تارىم­نىڭ نەمەرەلەرىنىڭ, شوبەرە­لەر­ىنىڭ باستارىنان سيپاپ, بەتتەرىنەن سۇيەمىن. سالەم جولداۋشى ءازىلحان نۇرشايىقوۆ, ۇلى وتان سوعىسىنىڭ مايدانگەر-ارداگەرى, قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى.
سوڭعى جاڭالىقتار