رۋحانيات • 06 ماۋسىم، 2019

الەمنىڭ قىلقالام شەبەرلەرى – التايدا

858 رەت كورسەتىلدى

الەمنىڭ 10 مەملەكەتىنىڭ (گەرمانيا، فرانتسيا، تۇركيا، ليتۆا، گرۋزيا، تاتارستان، وزبەكستان، ازەربايجان، قىرعىزستان، قازاقستان) 20 سۋرەتشىسى ءور التايدىڭ تورىنە – كاتونقاراعاي اۋدانىنا كەلدى. دۇنيە ءجۇزىنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن التايعا اسىعا جەتكەن قىلقالام شەبەرلەرى 4-11 ماۋسىم ارالىعىندا تابيعاتى كوركەم مەكەندەگى «راحمان قاينارى» شيپاجايىنىڭ ماڭىندا جۇمىس ىستەمەك.

« ۇلى دالا پاليتراسى» دەپ اتالعان پلەنەر «رۋحاني جاڭعىرۋ» باعدارلاماسى جانە « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» ماقا­لاسىنىڭ اياسىندا ايماق باسشىسى دانيال احمەتوۆتىڭ باستاماسىمەن، وب­لىس­تىق مادەنيەت، مۇراعاتتار جانە قۇ­جاتتاما باسقارماسى مەن ونەر مۋزەيىنىڭ ۇيىتقى بولۋىمەن وتكىزىلىپ جاتىر. بۇل پلەنەر بىلتىر ءوڭىردىڭ ۇلان اۋدا­نىنداعى تايىنتى كولىنىڭ ماڭىندا رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە قولعا الىنسا، بيىل العاش رەت حالىقارالىق دارەجەدە ۇيىمداستىرىلىپ وتىر. «وتكەن جىلى پلەنەردى «التاي – قازاقستاننىڭ ءىنجۋ-مارجانى» تاقىرىبىندا وتكىزگەندە ەلىمىزدىڭ 20-عا جۋىق سۋرەتشىسى قاتىسقان ەدى. سونىڭ ناتيجەسىندە وسكەمەندەگى ونەر مۋزەيىنىڭ قورى 100-دەن استام كارتينامەن تولىقتى. بيىل الەم سۋرەتشىلەرى كاتونقاراعايداي تاريحي مەكەننىڭ اۋراسىن جان-تانىمەن سەزىنىپ، كەرەمەت تۋىندىلار دۇنيەگە اكەلەدى دەگەن ءۇمىتىمىز بار. سۋرەت ونەرىنە اۋدارما قاجەت ەمەس. پاريج بەن بەرليننەن، تبيليسي مەن قازاننان، ۆيلنيۋس پەن انكارادان كەلگەن قىلقالام شەبەرلەرىنىڭ ارقاسىندا ۇلى دالانىڭ ۇلى تاريحى حالىقارالىق كورمەلەردە سۋرەت تىلىندە سويلەيتىن بولادى. شارانى وتكىزۋدەگى ماقساتىمىز – ءوڭىرىمىزدىڭ عاجاپ تابيعاتى مەن تامىرىن تەرەڭنەن الاتىن تاريحىن الەمگە پاش ەتۋ»، دەدى وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى اسەم ءنۇسىپوۆا پلەنەردىڭ باستالۋىنا وراي وتكىزىلگەن ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا.

شارانىڭ ۇيلەستىرۋشىسى، بەلگىلى سۋرەتشى ەسەنعالي سادىرباەۆ التاي تابي­عاتى قىلقالام شەبەرلەرىنە وزگە­شە شابىت سىيلايتىنىنا سەنىمدى. «التاي – تۇركى الەمىنىڭ التىن بەسىگى. الەمنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىندە التايعا قۇشتار، التايدى ءبىر كورۋدى ارمانداپ جۇرگەن جاندار كوپ. ءبىزدىڭ شەتەلدىك ارىپتەستەرىمىزگە وسىنداي ۇلكەن ءمۇم­كىندىك تۋىپ وتىر. التايعا باراتىن جيىر­­­ما سۋرەتشىنىڭ قولتاڭباسى 20 ءتۇرلى. ەندەشە، جاقسى تۋىن­دى كۇتىڭىزدەر»، دەيدى ول.

گەرمانيا اتىنان كەلگەن سۋرەتشى بولات مەكەباەۆ كوكشەتاۋدا تۋعان ەكەن. 1997 جىلى وزگە ەلگە قونىس اۋدارعان قىل­قالام شەبەرى «مەن قازاقپىن. بۇگىن ەرەكشە قۋانىپ تۇرمىن. ويتكەنى وتا­نىما كەلدىم» دەي كەلە، ءوزىنىڭ الەم حالىقتارى ونەرى حالىقارالىق قاۋىمداستىعىنىڭ پرەزيدەنتى قىزمەتىن اتقاراتىندىعىن ايتىپ، قاۋىمداستىق اياسىندا قازاق ونەرى مەن مادەنيەتىن دە ۇنەمى ناسيحاتتاپ جۇرەتىنىن جەتكىزدى. «نەمىس حالقىن مەنى قۇشاعىن جايا قارسى العانى ءۇشىن قۇرمەتتەيمىن. قىتاي حالقىن تامىرى تەرەڭ تاريحى، يتاليانى ونەرى ءۇشىن قادىرلەيمىن. بىراق مەن تەك ءوز حالقىمدى، قازاق ەلىن سۇيەمىن. جۋرناليستەرگە سۇحبات بەرگەندە وسىنى ۇنەمى ايتىپ جۇرەمىن»، دەيدى المانيادان كەلگەن الاشتىڭ بالاسى. تاتارستان رەسپۋبليكاسى جاس سۋرەتشىلەر شىعارماشىلىق بىرلەستىگىنىڭ جەتەكشىسى يلنۋر سيرازيەۆ: «قازاقستاندا وسىنداي جوبالاردىڭ قولعا الىنىپ جاتقانىنا قۋانىشتىمىن. بۇل ساپار قازاق ەلىنىڭ تاريحىمەن، سالت-داستۇرىمەن تانىسۋعا مول مۇمكىندىك بەرەدى دەپ ويلايمىن. ۇيىمداستىرۋشىلار ايگىلى «بەرەل» مۋزەيىنە، پاتشالار جازىعىنا ەكسكۋرسيا جاسايمىز دەپ وتىر. التاي تابيعاتى بىزگە شالقار شابىت سىيلايتىنىنا كۇمانىمىز جوق» دەپ ءوز لەبىزىن جەتكىزدى.

قورىتىندى كورمە 13 ماۋسىمدا وسكەمەندەگى ونەر مۋزەيىندە بولادى. ۆەرنيساج اياقتالعاننان كەيىن پلەنەر قاتىسۋشىلارى «جاستار» ساياباعىندا جاس سۋرەتشىلەرگە شەبەرلىك ساباعىن وتكىزەدى.

 

وسكەمەن

 

سوڭعى جاڭالىقتار

نار نارىمبەتوۆ ەدى...

قازاقستان • كەشە

«وميكرون» شتامى وقشاۋلايدى

كوروناۆيرۋس • كەشە

پورترەتتەگى پاراسات

ەلباسى • كەشە

ۇقساس جاڭالىقتار