كاسىپكەرلەر قۇقىعى – ەلباسى نازارىندا
بەيسەنبى, 26 قاڭتار 2012 7:39
مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن 2011 جىلى اشىلعان «پرەزيدەنتتىڭ بيزنەستى قورعاۋى» اتتى سايتىنا كاسىپكەرلەردەن كەلىپ تۇسكەن ارىزدار قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتى اكىمشىلىگىنىڭ تۇراقتى باقىلاۋىندا بولدى, دەپ حابارلادى قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
بيزنەس قوعامداستىعىنىڭ زاڭدى قۇقىقتارى مەن مۇددەلەرىنە قاداعالاۋ-باقىلاۋ جانە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى تاراپىنان نۇقسان كەلتىرگەن جاعدايلاردى بولدىرماس ءۇشىن «پرەزيدەنتتىڭ بيزنەستى قورعاۋى» اتتى سايتىنىڭ ارنايى تاراۋى جۇمىس ىستەۋدە.
بەيسەنبى, 26 قاڭتار 2012 7:39
مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن 2011 جىلى اشىلعان «پرەزيدەنتتىڭ بيزنەستى قورعاۋى» اتتى سايتىنا كاسىپكەرلەردەن كەلىپ تۇسكەن ارىزدار قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتى اكىمشىلىگىنىڭ تۇراقتى باقىلاۋىندا بولدى, دەپ حابارلادى قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.
بيزنەس قوعامداستىعىنىڭ زاڭدى قۇقىقتارى مەن مۇددەلەرىنە قاداعالاۋ-باقىلاۋ جانە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى تاراپىنان نۇقسان كەلتىرگەن جاعدايلاردى بولدىرماس ءۇشىن «پرەزيدەنتتىڭ بيزنەستى قورعاۋى» اتتى سايتىنىڭ ارنايى تاراۋى جۇمىس ىستەۋدە.
وتكەن جىلى سايتقا 2123 ارىز كەلىپ ءتۇستى. ونىڭ ىشىندە كاسىپكەرلەردىڭ قۇقىقتارى بۇزىلعانى تۋرالى 347 شاعىم تىركەلدى. قالعان 1776 شاعىم سايتتىڭ تاقىرىبىنا ساي ەمەس بولعاندىقتان, ءوتىنىش يەلەرىنە قولدانىستاعى زاڭدارعا ءسايكەس قۇزىرەتتى ورگاندارعا شاعىمدانۋ مۇمكىندىكتەرى بار ەكەنى ءتۇسىندىرىلدى, ونىڭ ىشىندە 183 ارىز باقىلاۋعا الىندى. شاعىمداردىڭ 78 پايىزى بويىنشا ورتالىق مەملەكەتتىك ورگاندار قىزمەتكەرلەرىنىڭ زاڭسىز ءىس-ارەكەتتەرىنە نارازىلىق بىلدىرىلگەن بولسا, ونىڭ ىشىندە ەڭ كوبى قارجى پوليتسياسى اگەنتتىگى مەن باس پروكۋراتۋرا – 60-تان (22%-دان), قارجى مينيسترلىگى 55 (20%) قىزمەتكەرىنىڭ زاڭسىز ارەكەتتەرى تۋرالى جازىلعان.
جەرگىلىكتى بيلىك ورگاندارى قىزمەتكەرلەرى تاراپىنان كاسىپكەرلەردىڭ قۇقىقتارى شەكتەلۋىنە نارازىلىق بىلدىرگەن شاعىمدار سايتقا كەلىپ تۇسكەن بارلىق شاعىمداردىڭ 22 پايىزىن قۇرايدى. ونىڭ ىشىندە باسىم بولىگى الماتى مەن وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستارىنىڭ – 8 (11%), الماتى – 8 (11%) جانە استانا (9) (12%) قالالارىنىڭ اكىمدىكتەرى قىزمەتكەرلەرىنىڭ ءىس-ارەكەتتەرىنە ارىزدانعاندار.
وتىنىشتەردى تالداۋ ناتيجەسىندە كاسىپكەرلەردىڭ ەلباسىنىڭ اتىنا شاعىمدانۋىنىڭ باستى سەبەپتەرى سالىق زاڭناماسىنىڭ بۇرمالانۋى, مەملەكەتتىك ساتىپ الۋ تەندەرلەرىن وتكىزۋ بارىسىندا ورىن العان زاڭ بۇزۋشىلىقتار, مەملەكەتتىك مەنشىكتى جەكەشەلەندىرۋ كەزىندەگى تەرىس ءىس-ارەكەتتەر ەكەندىگى انىقتالدى. سونىمەن قاتار, تەرگەۋالدى تەكسەرىستەر ءجۇرگىزۋ كەزىندە كاسىپكەرلەردى اۋرە-سارساڭعا سالۋ, قىلمىستىق ىستەردى تەرگەۋ بارىسىندا پروتسەسسۋالدىق زاڭنامانىڭ ساقتالماۋ فاكتىلەرى بويىنشا دا شاعىمدار كوپ.
كاسىپكەرلەردەن كەلىپ تۇسكەن وتىنىشتەر پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنىڭ بولىمدەرىندە الدىن الا مۇقيات قارالىپ, پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنىڭ باسشىسى بەرگەن تاپسىرمالار بويىنشا جاپپاي باقىلاۋعا الىندى.
جان-جاقتى تەكسەرۋ جۇرگىزىپ, ناقتى شەشىم قابىلداپ, پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنە جاۋاپ بەرۋ ءۇشىن شاعىمداردىڭ 195-ءى باس پروكۋراتۋراعا, 47-ءسى قارجى مينيسترلىگىنە, 15-ءى قارجى پوليتسياسىنا, 9-ى الماتى قالاسى مەن 8-دەن استانا قالاسى, شىعىس قازاقستان, وڭتۇستىك قازاقستان وبلىستارىنىڭ اكىمدەرىنە جىبەرىلدى.
ەسەپتىك مەرزىمدە مەملەكەتتىك ورگاندار 385 شاعىمدى قاراپ, سايت ارقىلى ولاردىڭ اۆتورلارىنا جاۋاپ بەرىلدى. ونىڭ ىشىندە 93 شاعىم قاناعاتتاندىرىلدى, 13 شاعىم نەگىزسىز دەپ تابىلدى, قالعاندارىنا تۇسىنىكتەمە بەرىلىپ, ولاردىڭ ماسەلەلەرى زاڭمەن بەلگىلەنگەن ءتارتىپ بويىنشا شەشىلەتىنى حابارلاندى.
مىسالى, ەلباسىنىڭ اتىنا ارىزدانعاننان كەيىن «وۆپپ مەرەي» جشس-ءنىڭ ديرەكتورى گ.حامزينگە قۇرىلىس-مونتاج جۇمىستارىنا رۇقسات بەرۋ ماسەلەسى شەشىلدى, اقتوبە وبلىسىنىڭ كاسىپكەرى ا.باەشوۆتىڭ ءوتىنىشى بويىنشا وبلىس ورتالىعىنداعى «شىعىس», «مەگا شىعىس» بازارلارىنىڭ قىزمەتىنە سالىقتىق تەكسەرۋ جۇرگىزىلىپ, بيۋدجەتكە قوسىمشا 16 234,9 مىڭ تەڭگە ءوندىرىلدى. شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اياگوز قالاسىندا تۇراتىن كاسىپكەر و.جاقسىباەۆادان سالىقتى نەگىزسىز تولەۋ تالاپ ەتىلگەنى راستالىپ, اۋداندىق سالىق باسقارماسىنىڭ باس مامانى اتالعان فاكتىلەرگە جول بەرمەۋ جونىندە جازباشا ەسكەرتىلدى. «كوكشەتاۋ حلەبستروي» جشس-ءنىڭ ديرەكتورى ا.ودينوكوۆتىڭ, «ۋنيۆەرسال-سەرۆيس» جشس-ءنىڭ ديرەكتورى ت.بەنەشتىڭ, «مۇقانوۆا» جك-نىڭ ديرەكتورى گ.مۇقانوۆانىڭ جانە باسقالاردىڭ شاعىمدارىندا كەلتىرىلگەن تەكسەرۋ بارىسىنىڭ سوزبالاڭعا سالىنعانى, جۇرگىزىلگەن تەرگەۋ ارەكەتتەرىنىڭ تولىق بولماعانى جانە قىلمىستىق ءىستىڭ قىسقارتىلعانى تۋرالى قاۋلىنىڭ ۋاقتىلى حابارلانباعانى جونىندەگى دەرەكتەر راستالدى.
سونىمەن قاتار, كاسىپكەرلەردىڭ 61 شاعىمى بويىنشا زاڭسىزدىقتارعا جول بەرگەن 31 قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ جانە 41 ورتالىق جانە جەرگىلىكتى بيلىك ورگاندارىنىڭ قىزمەتكەرلەرى ءتارتىپتىك, ال 2 قىزمەتكەر اكىمشىلىك جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى. كاسىپكەرلەر قۇقىعىنىڭ بۇزىلۋىنا جول بەرگەنى ءۇشىن كوكشەتاۋ قالاسى پروكۋرورىنىڭ ورىنباسارى ق.وماروۆ, الماتى وبلىسى قاراساي اۋدانى پروكۋرورىنىڭ كومەكشىسى م.جارتيەۆ, ماڭعىستاۋ وبلىسى بويىنشا قارجى پوليتسياسى دەپارتامەنتىنىڭ اعا ينسپەكتورى ج.تاعانيازوۆ قىزمەتتەرىنەن بوساتىلدى. قاراعاندى وبلىستىق سالىق دەپارتامەنتى قىزمەتكەرلەرىنىڭ زاڭسىز ارەكەتتەرى ءجونىندەگى تەك قانا ءبىر ءوتىنىش بويىنشا جۇرگىزىلگەن تەكسەرۋ ءناتيجەسىندە كورسەتىلگەن فاكتىلەر راستالىپ, زاڭ بۇزۋشىلىققا جول بەرگەن 10 لاۋازىمدى ادام ءارتۇرلى جاۋاپكەرشىلىككە تارتىلدى. قىزمەتكەرلەردىڭ جۇمىسىن ۇيىمداستىرۋ مەن باقىلاۋدى السىرەتكەنى ءۇشىن قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ 26 باسشىسى مەن قىزمەتكەرلەرى تارتىپتىك جازاعا تارتىلدى.
كاسىپكەرلەردىڭ وتىنىشتەرىنىڭ قارالۋىنا جەدەل ىقپال ەتۋ ماقساتىندا بارلىق ايماقتاردا باس پروكۋراتۋرانىڭ تاپسىرماسى بويىنشا اكىمدىكتەر, مەملەكەتتىك, قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى جانە كاسىپكەرلەر وداعى وكىلدەرىنىڭ ىشىنەن جەدەل توپتار قۇرىلىپ, ولار كاسىپكەرلەردىڭ ىسىنە زاڭسىز ارالاسۋ ماسەلەلەرى بويىنشا 422 دابىلدى تەكسەردى. سونىڭ ناتيجەسىندە 600 زاڭ بۇزۋشىلىق انىقتالدى. ال جۇيەلىك نەگىزدە قابىلدانعان شارالار 2010 جىلمەن سالىستىرعاندا زاڭسىز تەكسەرۋلەردىڭ سانىن 3 ەسەگە تومەندەتۋگە جاعداي جاسادى.
جەدەل توپتاردىڭ قىزمەتى جانە «پرەزيدەنتتىڭ بيزنەستى قورعاۋى» سايتىنىڭ جۇمىسى تۋرالى بارلىق وبلىستاردا اقپاراتتىق ماتەريالدار ورنالاستىرىلعان جانە تاراتىلۋدا. كاسىپكەرلەردەن سايتقا كەلىپ تۇسەتىن شاعىمداردىڭ تولىق, ساپالى جانە ۋاقتىلى قارالۋى پرەزيدەنت اكىمشىلىگىنىڭ تۇراقتى باقىلاۋىندا.