وباما سايلاۋشىلاردىڭ سامارقاۋلىعىنان قورقادى
جۇما, 24 تامىز 2012 7:26
اقش-تا پرەزيدەنت سايلاۋى جاقىنداعان سايىن وعان جۇرت كوبىرەك نازار اۋدارا باستايتىنى زاڭدىلىق. الەمدەگى ەڭ ۇلكەن ەلدىڭ باسشىسىنا كوپ نارسە بايلانىستى. ول – الەمدىك ساياساتقا ىقپال ەتەتىن تۇلعا. باراك وباما قالا ما, كەتە مە, بۇل جاي جۇرتتى تولعاندىرادى.
جۇما, 24 تامىز 2012 7:26
اقش-تا پرەزيدەنت سايلاۋى جاقىنداعان سايىن وعان جۇرت كوبىرەك نازار اۋدارا باستايتىنى زاڭدىلىق. الەمدەگى ەڭ ۇلكەن ەلدىڭ باسشىسىنا كوپ نارسە بايلانىستى. ول – الەمدىك ساياساتقا ىقپال ەتەتىن تۇلعا. باراك وباما قالا ما, كەتە مە, بۇل جاي جۇرتتى تولعاندىرادى.
بۇل ەلدە حالىق ەرتەڭ كورە جاتارمىز دەمەيدى, جۇرتتىڭ ءپىكىرى سۇرالىپ, ۇمىتكەرلەردىڭ ءمۇمكىندىكتەرى تارازىلانىپ جاتادى. سول ساۋالدامانىڭ ناتيجەسىنە قاراي, ۇمىتكەرلەر سايلاۋ الدىنداعى ناسيحات جۇمىستارىنا ءتۇزەتۋ ەنگىزەدى. وسى ايدىڭ باسىنداعى ساففولك ۋنيۆەرسيتەتى ءجۇرگىزگەن زەرتتەۋلەرگە قاراعاندا, سايلاۋشىلاردىڭ 52 پايىزى ءوز داۋىستارىن وباماعا بەرمەك كورىنەدى, ال ونىڭ قارسىلاسى رەسپۋبليكاشىل ميتت رومنيدىڭ ۇلەسىنە 45 پايىز تيمەك. وسىدان ءبىر اي بۇرىن بۇل كورسەتكىشتەر تيىسىنشە 49 جانە 46 پايىز ەدى. ايىرماشىلىق ءۇش پايىزدان 7 پايىزعا كوتەرىلگەن.
ارينە, بۇل قازىرگى پرەزيدەنتتىڭ جاقتاستارىن قۋانتاتىنى انىق. كەرىسىنشە, رەسپۋبليكاشىلاردىڭ ءبىراز ۇنجىرعاسىن ءتۇسىرگەنى داۋسىز. سويتسە دە, ەندى باراك وبامانىڭ ۇيقىسى تىنىش بولادى دەۋگە استە دە كەلمەيدى. ساراپشىلار الداعى سايلاۋدىڭ بارىسىنا ىقپال ەتەتىن ءبىراز فاكتورلارعا نازار اۋدارىپ وتىر. قاتارداعى امەريكالىقتاردىڭ سايلاۋ كەزىندەگى كوڭىل-كۇيى جاعدايدى كۇرت وزگەرتۋى ابدەن ءمۇمكىن. بۇل ءوزى قازىر الەمدىك ءۇردىسكە اينالعان جاي.
ساياساتشىلار, ساراپشىلار بيىلعى جىلى سەربيادا وتكەن پرەزيدەنتتىك سايلاۋدىڭ ناتيجەلەرىن ۇمىتا قويعان جوق. سايلاۋ الدىندا قىزمەتتەگى پرەزيدەنت بوريس تاديچتىڭ رەيتينگى الدەقايدا جوعارى بولدى. كوپ ادام ونىڭ جەڭىسىنە كۇمانسىز ەدى. سايلاۋدا وپپوزيتسيا وكىلى نيكوليچ جەڭىپ كەتتى. ءتاديچتى جاقتايتىن ءبىراز سايلاۋشىلاردىڭ داۋىس بەرۋگە قاتىسپاۋى جاعدايدى كۇرت وزگەرتتى. ال رۋمىنياداعى رەفەرەندۋمدا سايلاۋشىلاردىڭ بەلسەندىلىگىنىڭ تومەن بولۋى پرەزيدەنت ترايان بەسەسكۋدى ورنىندا قالدىردى. داۋىس بەرگەندەردىڭ 80 پايىزى وعان قارسى بولعانىنا قاراماي, سايلاۋشىلاردىڭ قاتىسۋى 50 پايىزعا جەتپەگەندىكتەن, رەفەرەندۋم ناتيجەسى ەسەپكە الىنبادى.
اقش-تا دا وسىنداي جاعداي قالىپتاسۋى ابدەن مۇمكىن. رەيتينگى جوعارى بولعانمەن, باراك وباما سايلاۋشىلارىنىڭ بەلسەندىلىگى ءتومەن بولسا, ياعني داۋىس بەرۋگە بەلسەندى قاتىسپاسا, جەڭىس قارسىلاسىنا قاراي ويىسۋى ىقتيمال. ساراپشىلار سولاي دەيدى. زەرتتەۋگە قاراعاندا, امەريكالىقتاردىڭ 40 پايىزى سايلاۋعا قاتىسپايدى. ال سول قاتىسپايتىنداردىڭ 43 پايىزى وبامانى جاقتايتىندار ەكەن دە, 20 پايىزى رومنيدى قولدايتىندار ەكەن. دەمەك, وباما ءۇشىن باستى قاۋىپ – سايلاۋشىلاردىڭ سامارقاۋلىعى, ساياسي بەلسەندىلىگىنىڭ تومەن بولۋى.
بۇل ەلدە ۇمىتكەرلەردىڭ بەدەلىن ايقىندايتىن تاعى ءبىر كورسەتكىش بار. ساۋالدامادا ادەتتە كىمگە داۋىس بەرەتىنى سۇرالسا, سونىمەن بىرگە, ءۇمىتكەردىڭ قايسىسىن ەل باسشىسى رەتىندە كورگىسى كەلمەيتىنى دە سۇرالادى. سۇرالعانداردىڭ 42 پايىزى وبامانى ۇناتپايمىن دەسە, 48 پايىزى ءرومنيدى پرەزيدەنت رەتىندە كورگىسى كەلمەيدى ەكەن.
ەندىگى ءبىر فاكتور – پرەزيدەنتتىڭ سەرىگى كىم بولاتىنى. ميتت رومني جاقىندا عانا ۆيتسە-پرەزيدەنتتىككە كونگرەسسمەن پول راياندى قوساتىنىن مالىمدەدى. ول – ەكونوميست, بەلگىلى ساياساتكەر, بىراق ساراپشىلار ونىڭ رومنيگە بەدەل قوسا قوياتىنىنا كۇماندى. وبامانىڭ سەرىگى بايدەن تۋرالى دا وسىنى ايتۋعا بولار. سوندىقتان دا ەكى ۇمىتكەر تەك وزدەرىنە عانا سەنگەندەرى ءجون ەكەن. جۇرتتىڭ پىكىرىنشە, ازىرگە باراك وبامانىڭ سەنىمى كۇشتىرەك سياقتى.
ماماديار جاقىپ, «ەگەمەن قازاقستان».