ءدۇبىر
جۋىردا سپورت جانە دەنەشىنىقتىرۋ ىستەرى اگەنتتىگى ەلىمىزدەن سپورتتىڭ 15 تۇرىنەن وليمپيادا جولداماسىن يەلەنگەن وتانداستارىمىزدىڭ ەسىمدەرىن جاريالادى.
مۇندا لوندون وليمپياداسىنىڭ ەڭ كوپ ليتسەنزياسىن العان سپورتشىلارىمىز – سۋ دوبىنان ەرلەر قۇراماسى بولىپ وتىر. كوماندانىڭ بارلىق ويىنشىلارىن ساناعاندا ولاردىڭ ەنشىسىندە 13 جولداما بار. جاقىندا جاپونيانىڭ چيبا قالاسىندا وتكەن ازيا چەمپيوناتىندا سەرگەي دروزدوۆ جاتتىقتىراتىن ءبىزدىڭ ەرلەر قۇراماسى ءبىرىنشى ورىن الىپ, لوندون وليمپياداسىنا بەرىلەتىن جالقى جولدامانى يەلەندى.
جولداما جولدا جاتپايدى
جۋىردا سپورت جانە دەنەشىنىقتىرۋ ىستەرى اگەنتتىگى ەلىمىزدەن سپورتتىڭ
15 تۇرىنەن وليمپيادا جولداماسىن يەلەنگەن وتانداستارىمىزدىڭ ەسىمدەرىن جاريالادى.
مۇندا لوندون وليمپياداسىنىڭ ەڭ كوپ ليتسەنزياسىن العان سپورتشىلارىمىز – سۋ دوبىنان ەرلەر قۇراماسى بولىپ وتىر. كوماندانىڭ بارلىق ويىنشىلارىن ساناعاندا ولاردىڭ ەنشىسىندە 13 جولداما بار. جاقىندا جاپونيانىڭ چيبا قالاسىندا وتكەن ازيا چەمپيوناتىندا سەرگەي دروزدوۆ جاتتىقتىراتىن ءبىزدىڭ ەرلەر قۇراماسى ءبىرىنشى ورىن الىپ, لوندون وليمپياداسىنا بەرىلەتىن جالقى جولدامانى يەلەندى. بۇل باسەكەدە ءبىزدىڭ جىگىتتەرمەن بىرگە قىزدارىمىز دا باق سىناسىپ, تۇماندى البيوننىڭ بيلەتتەرى ءۇشىن تالاسىپ كورگەن ەدى. الايدا, قىزدارىمىزدان گورى جىگىتتەرىمىزدىڭ جولى بولدى. ولار جارىستا اۋىزىمەن قۇس تىستەگەن قىتايدى – 8:1, كۋۆەيتتى – 10:5, جاپونيانى 6:4 ەسەبىمەن جەڭىپ, باستى قارسىلاستارىنان جولىن تازارتىپ الدى. وسىلايشا بارلىق كەزدەسۋلەرىن جەڭىسپەن اياقتاعان قازاقستان قۇراماسى لوندون وليمپياداسىنىڭ جولداماسىن يەلەندى. بۇل سىندا ۇلتتىق قۇراما قاتارى رەسەيدىڭ تاجىريبەلى ويىنشىلارىمەن كۇشەيتىلىپ الىنعانىن ايتا كەتكەن ءجون.
وكىنىشكە قاراي, وسى چەمپيوناتتا قىزدارىمىز كۇتكەن جولدامانى قىتاي كومانداسى الىپ كەتتى. بۇل جەردە قىزدارعا ەشقانداي ايىپ تاعا المايمىز. ويتكەنى, ءدال قازىر قىتاي كومانداسى سۋ دوبىنان قۇرلىقتىڭ ەڭ مىقتى قۇراماسى بولىپ ەسەپتەلەدى. بەيجىڭ وليمپياداسىنان كەيىن ولاردىڭ دەڭگەيى تىپتەن ءوسىپ كەتتى. وعان بىلتىر شانحايدا وتكەن الەم چەمپيوناتى ءدالەل بولا الادى. سول جارىستا قىتايلىقتار ەكىنشى ورىن العان بولاتىن. دەگەنمەن, ءبىر وكىنىشتى نارسە, اسەل جاقاەۆا, ايجان اقىلباەۆا, كاميلا زاكىروۆا, اسەم مۇساروۆا سياقتى قازاق قىزدارىنىڭ لوندون وليمپياداسىنا بارا المايتىنى. مۇمكىن ەندى ولاردىڭ 2016 جىلى جولى بولار. سوعان تىلەكتەس بولايىق.
سودان كەيىن وليمپياداعا ەڭ كوپ ليتسەنزيا العانداردىڭ ءبىرى ءبىزدىڭ جەڭىل اتلەتيكادان باق سىناساتىن قىز-جىگىتتەرىمىز بولىپ وتىر. اتاپ ايتقاندا, مارينا ايتوۆا, ۆيكتور زيابكينا ( ەكەۋى دە الماتى قالاسىنان), ولگا رىپاكوۆا, اناستاسيا سوپرۋنوۆا (شقو), مارگاريتا ماتسكو, ەۆگەني ەكتوۆ, يرينا ەكتوۆا (سقو), دميتري كارپوۆ, ولگا بلۋدوۆا (قاراعاندى وبل.), ناتاليا يۆلينسكايا, ولگا تەرەسيكوۆا (وقو), ۆيكتوريا يالوۆتسەۆا (پاۆلودار وبل.), بارلىعى 12 سپورتشى وليمپيادا ليتسەنزياسىنا يە بولدى. ءبىز وسى جەلاياقتار, ونسايىسشىلار مەن بيىكتىككە سەكىرۋشىلەر ءامين تۇياقوۆ, عۇسمان قوسانوۆ پەن ولگا شيشيگينانىڭ وليمپياداداعى جەتىستىكتەرىن قايتالاي الادى دەگەن ۇمىتتەمىز.
ودان كەيىن ءار ءتۇرلى جارىستاردا قاشاندا قازاقستاننىڭ نامىسىن قولدان بەرمەيتىن ءزىلتەمىرشىلەرىمىز 8 جولداماعا قول جەتكىزدى. ولاردىڭ ىشىندە وليمپيادا چەمپيونى, ءۇش دۇركىن الەم چەمپيونى يليا يلين, سۆەتلانا پودوبەدوۆا, مايا مانەزا, ءزۇلفيا چينشانلو سياقتى سپورتتاعى «اۋىر ارتيللەريالارىمىز» بار. قازىر قازاقستاندىق جانكۇيەرلەر بۇرىنعىداي بوكستان عانا جۇلدە كۇتپەي, ەندى زىلتەمىردىڭ قوس ءدوڭگەلەكتەرىن باسىنان اسىراتىن باتىر قىز-جىگىتتەرىمىزگە ۇمىتپەن قارايتىن جاعدايعا جەتتى. سوندىقتان باتپانداي اۋىر زىلتەمىردى كوتەرىپ, كوپتەگەن باسەكەلەردە كوك بايراعىمىزدى بيىكتەن كورسەتىپ جۇرگەن سپورتشىلارىمىزدان ءۇمىتىمىز زور, ارتىلار جۇك تە تىم اۋىر. بۇل جەردە لوندون وليمپياداسىنىڭ جولداماسىن العان قىز-جىگىتتەرىمىزگە ەڭ باستىسى كوماندانىڭ بىرلىگى, باپكەرلەردىڭ اقىل-كەڭەستەرىن تىڭداپ, ءدىتتەگەن ماقساتىنا جەتۋ ءۇشىن جۇمىس ىستەگەنى ءجون دەگىمىز كەلەدى. اۋىر اتلەتيكا فەدەراتسياسىنىڭ باس حاتشىسى مەڭدىحان ءتاپسىر ۇلىنىڭ ايتۋىنشا, قازىر ۇلتتىق قۇرامانىڭ قىز-جىگىتتەرى جاتتىعۋ جۇمىستارىمەن قىزۋ اينالىسۋدا. جاتتىعۋلار الماتىدا وتۋدە. ال يليا يلين استانادا دايىندىق جۇمىستارىن جۇرگىزۋدە. «وسىدان كەيىن كوماندا شەت ەلگە شىعىپ, دايىندالادى. كوماندا لوندون وليمپياداسىندا 4-5 مەدال الۋدى ماقسات ەتۋدە. وسىنىڭ ەكەۋى التىن جۇلدە بولسا, جوسپارىمىزدىڭ ورىندالعانى دەپ بىلەمىن», – دەيدى ول.
بوكستان ۇلتتىق قۇراما 6 جولدامانى يەلەنىپ وتىر. مۇندا كومانداعا ەڭ العاشقى وليمپيادا ليتسەنزياسىن قانات ءابۋتالىپوۆ (54 كگ., استانا قالاسى) اپەردى. ول بىلتىر 7-9 مامىر كۇندەرى قىتايدىڭ گۋيانگ قالاسىندا وتكەن دۇنيەجۇزىلىك بوكس سەرياسىنىڭ جەكە چەمپيوناتىندا باس جۇلدەنى جەڭىپ الىپ, ليتسەنزياعا يە بولدى. سودان كەيىن باكۋدە وتكەن الەم چەمپيوناتىندا ءادىلبەك نيازىمبەتوۆ (81 كگ., ماڭعىستاۋ وبل.), دانابەك سۋجانوۆ (75 كگ., شقو), عاني جايلاۋوۆ (60 كگ., جامبىل وبل.), ەكى دۇركىن الەم چەمپيونى سەرىك ساپيەۆ (69 كگ., قاراعاندى وبل.), يۆان دىچكو (91 كگ-دەن جوعارى, قوستاناي وبل.) جولدامانى يەلەندى. وسىلاردىڭ ءىشىندە سەرىك پەن ادىلبەك فينالعا شىقسا, دىچكو مەن جايلاۋوۆ جارتىلاي فينالدا ونەر كورسەتتى. ال دانابەك سۋجانوۆ شيرەك فينالعا جەتكەنى ءۇشىن جولداماعا قول جەتكىزدى.
قازىرگى كۇنى بوكستان ۇلتتىق قۇرامامىز العاشقى وقۋ-جاتتىعۋ جيىندارىن وتكىزۋدە. ولار 5 قاڭتار مەن 24 قاڭتارعا دەيىن الماتى ماڭىنداعى «اقبۇلاق» ساۋىقتىرۋ كەشەنىندە كۇش-جىگەرىن تولىقتىرىپ, تاۋدا جۇگىرىپ, سپورت زالدا, تازا اۋادا جاتتىعۋ جۇمىستارىمەن اينالىستى. باس باپكەر مىرزاعالي ايتجانوۆتىڭ ايتۋىنشا, وسى جاتتىعۋعا ليتسەنزيا العان, الماعان بوكسشىلاردىڭ ءبارى قاتىستى. ولار كۇن سايىن تاڭەرتەڭ تاۋعا قاراي جۇگىرىپ, دارىگەرلەردىڭ تەكسەرۋىنەن ءوتتى. قازىر كوماندا بوكسشىلاردىڭ فيزيكالىق دايىندىعىنا باسا ءمان بەرۋدە. ال تاكتيكالىق جاتتىعۋلار ءاربىر بوكسشىمەن جەكە-جەكە جۇرگىزىلۋدە.
بيىلعى وليمپيادانىڭ سوڭعى ليتسەنزياسى استانادا 31 ناۋرىز بەن 6 ءساۋىر ارالىعىندا پرەزيدەنت ن.نازارباەۆتىڭ ءجۇلدەسى ءۇشىن وتەتىن حالىقارالىق تۋرنيردە بەرىلەتىنى بەلگىلى. وعان الەمنىڭ ءالى جولداما الماعان بوكسشىلارى قاتىسىپ, كۇش سىناساتىن بولادى. باس باپكەردىڭ ايتۋىنشا, استانادا وتەتىن ليتسەنزيالىق تۋرنيرگە كىمدەردىڭ قاتىساتىنى ءالى بەلگىسىز. ال جولداما العان بوكسشىلاردىڭ ءبارى دايىندىقتان ءوتىپ, بىرنەشە حالىقارالىق جارىستارعا قاتىسادى.
ەركىن كۇرەستەن وليمپياداعا 4 جولدامانى يەلەنىپ وتىرمىز. بالۋاندار داۋلەت نيازبەكوۆ (قىزىلوردا وبل.), داۋرەن جۇماعازيەۆ (الماتى وبل.) پەن باتىس قازاقستاننان ابدۋلحاكيم شاپيەۆ پەن تايمۋراز تيگيەۆ جولدامانى جەڭىپ الدى. وسى بالۋانداردىڭ ءبارى بىلتىر 16-18 قىركۇيەك كۇندەرى ءتۇركيانىڭ ىستامبۇل قالاسىندا ءوتكەن الەم چەمپيوناتىندا ليتسەنزيانى يەلەندى.
بايداركا جانە كانوەدە ەسكەك ەسۋدە 4 جولداما بار. بۇل جارىستا ناتاليا سەرگەەۆا, الەكساندر ديادچۋك (الماتى قالاسى), الەكسەي دەرگۋنوۆ (بقو), ەۆگەني الەكسەەۆ (وقو) ەل نامىسىن قورعايدى. گرەك-ريم كۇرەسىنەن ازىرشە 3 جولداماعا يە بولىپ وتىرمىز. المات كەبىسپاەۆ (60 كگ., استانا قالاسى), نۇرماحان تىناليەۆ (120 كگ.) پەن اسحات ءدىلمۇحامەدوۆ (75 كگ., ەكەۋى دە الماتى وبل.) قازىردىڭ وزىندە وليمپياداعا دايىندىقتى باستاپ كەتتى. سولاردىڭ ىشىندە بالۋاندارىمىز تۇركيانىڭ ىستامبۇل قالاسىندا وتكەن گولدەن گران-پري تۋرنيرىندە جاقسى ناتيجە كورسەتتى. بۇل بەلدەسۋلەردە ءبىزدىڭ بالۋاندار ءبىر التىن, ءبىر كۇمىس جانە ءبىر قولا مەدالعا يە بولدى. ەندى وسى اپتادا پاريجدە وتەتىن گراند سلام تۋرنيرىندە دزيۋدوشىلاردان ءۇمىت كۇتەمىز. وعان ماكسيم راكوۆ باستاعان ۇلتتىق قۇرامانىڭ مىقتىلارى اتتاندى.
ال ايەلدەر كۇرەسىنەن ۇلتتىق قۇرامامىز 2 جولدامانى يەلەنۋدە. ونىڭ ءبىرى جۇلدىز ەسىموۆادا (48 كگ., استانا قالاسى), ەكىنشىسى گۋزەل مانيۋروۆادا (72 كگ., الماتى قالاسى). سونداي-اق, نىسانا كوزدەۋدەن ۆياچەسلاۆ پودلەسنىي (پاۆلودار وبل.), بايداركا جانە كانوەدە سەرگەي چەركاسوۆ (شقو) جولداماعا يە بولدى.
ازىرشە وليمپياداعا ءبىزدىڭ 64 جولدامانىڭ ەڭ سوڭعىلارىنىڭ ءبىرىن اننا اليابەۆا جەڭىپ الىپ وتىر. ول 16-18 قاڭتار لوندوندا «سولتۇستىك گرينۆيچ ارەناسى» كوركەم گيمناستيكادان بىلىكتىلىك سىناقتا العاشقىلاردىڭ ءبىرى بولىپ ليتسەنزيانى يەلەندى. بۇل سىندا اليابەۆا وليمپياداعا بەرىلگەن 5 جولدامانىڭ بىرەۋىن جەڭىپ الدى. قازىردىڭ وزىندە ونى كوركەم گيمناستيكادان ازيا ويىندارىنىڭ چەمپيونى ءاليا ءجۇسىپوۆانىڭ ءىزباسارى دەۋشىلەر كوپ. مۇنىڭ الدىندا ستەندتەن اتۋدا 11-22 قاڭتار كۇندەرى كاتاردىڭ دوحا قالاسىندا وتكەن ازيا چەمپيوناتىندا ءۇشىنشى ورىن العان انگەلينا مەششۋك, سپورتتىق گيمناستيكادان 11-18 قاڭتار كۇندەرى لوندوندا وتكەن حالىقارالىق تۋرنيردە جاقسى ناتيجە كورسەتكەن ءمولدىر ءازىمباي مەن ستەپان گورباچەۆ تا جولدامانى يەلەنگەنىن اتاپ وتكەنىمىز ءجون. وسى سوڭعى جولداما العانداردىڭ ءبىرى ءمولدىر ءازىمباي ازىرشە سپورتشىلار ىشىندەگى ەڭ جاسى بولىپ تابىلادى. 1995 جىلى شىمكەنت قالاسىندا تۋعان ءمولدىر قازىر وڭتۇستىك قازاقستان گۋمانيتارلىق-ەكونوميكالىق كوللەدجىنىڭ ءبىرىنشى كۋرسىندا وقيدى. ول ءىى ەۋرازيا ويىندارىندا سىرىق جاتتىعۋى بويىنشا ءىىى ورىنعا يە بولعان. ەلىمىزدىڭ بىرنەشە دۇركىن چەمپيونى جانە جۇلدەگەرى. كوپتەگەن حالىقارالىق تۋرنيرلەردىڭ جەڭىمپازى. كوتبۋس قالاسىندا وتكەن الەم كۋبوگى ءۇشىن جارىسىنىڭ, جاپونيادا وتكەن الەم چەمپيوناتىنىڭ قاتىسۋشىسى. قازاقستان حالقى ءىىى سپارتاكياداسىنىڭ جەڭىمپازى.
داستان كەنجالين.
تاقىرىپقا تۇزدىق
لوندون وليمپياداسىندا التىن ءجۇلدەنى يەلەنگەن قازاقستان سپورتشىسى 250 مىڭ اقش دوللارى كولەمىندە سىياقى الادى. كۇمىس جۇلدەگەر 150 مىڭ, قولا ءجۇلدەگەر 75 مىڭ, ال ءتورتىنشى ورىن يەلەنگەن 30 مىڭ دوللار السا, بەسىنشى ورىن العان 10 مىڭ, التىنشى ورىندى قاناعات تۇتقان سپورتشى 5 مىڭ اقش دوللارىنا يە بولادى.
