ال ءبىزدىڭ ەلىمىزدە دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا لايىقتى كوڭىل بولىنۋدە. ناتيجەسىندە, ادامداردىڭ ءومىر ءسۇرۋ جاسى جىل سايىن جوعارىلاپ, سالاماتتىلىق سالتى سالتانات قۇرۋدا. قازاقستاندا مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋ تەگىن ءارى قولجەتىمدى دەڭگەيدە. الەمنىڭ دامۋشى ەلدەرىمەن سالىستىرعاندا وتاندىق دارىگەرلەردىڭ بىلىكتىلىگى مەن ءبىلىم دەڭگەيى جوعارى تالاپتان شىعىپ وتىر.
قازىرگى كۇنى الماتى وبلىسىنداعى مەديتسينالىق قىزمەت كورسەتۋدىڭ ساپاسى جىل سايىن جاقسارىپ كەلەدى دەۋگە تولىق نەگىز بار. تۇتاس ەلىمىزدەگى سياقتى وبلىستىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىن مەملەكەتتىك قولداۋ دۇرىس جولعا قويىلدى. مۇنى ءبىزدىڭ سالاعا بولىنگەن بيۋدجەت قارجىسىنىڭ جىل سايىن ەسەلەپ ارتۋىنان بايقاۋعا بولادى. اتاپ ايتقاندا, 2017 جىلى وبلىستىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا ارنالعان قارجى 82,8 ملرد تەڭگەنى قۇرادى. ونىڭ 74,7 ملرد تەڭگەسى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن, قالعان 8,1 ملرد تەڭگەسى جەرگىلىكتى بيۋدجەت قورجىنىنان بولىنگەن. وسىلايشا, وتكەن جىلعى بولىنگەن قارجى ارعى جىلمەن سالىستىرعاندا 14 پروتسەنتكە كوبەيدى.
وبلىستا اۋرۋحانالار مەن فەلدشەرلىك امبۋلاتوريالاردىڭ عيماراتتارىنا كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزۋ مەن ەمحانالاردى جاڭادان سالۋ جۇزەگە اسىپ جاتىر. قازىر بارلىق اۋدان ورتالىقتارىنداعى مەديتسينالىق نىساندار جوندەلىپ, اۋرۋحانالارداعى ورىن جەتىسپەۋشىلىگى شەشىمىن تاپقان. ادام سانىنىڭ ارتۋىنا وراي وبلىس پەن اۋدان ورتالىقتارىندا بالالار ەمحاناسى, پەرزەنتحانا مەن كوپ سالالى اۋرۋحانا جاڭادان سالىندى. الىس اۋىلداردىڭ بارلىعىندا دەرلىك دارىگەرلىك قوسىن مەن جەدەل جاردەم كولىگى قىزمەت كورسەتەدى. العاشقى مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ جۇمىسى تۇرعىنداردىڭ كوڭىلىنەن شىعادى.
تاراتىپ ايتقاندا, بۇگىندە وبلىستا 811 مەديتسينالىق مەكەمە بار, ونىڭ 580-ءى العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەك كورسەتەدى. جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمدارى جەلىسىنىڭ ءنورماتيۆى جانە دەنساۋلىق ساقتاۋدى دامىتۋدىڭ بىرىڭعاي پەرسپەكتيۆالىق جوسپارىنا سايكەس 24 دارىگەرلىك امبۋلاتوريا العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەك كورسەتۋ ورتالىعى, 49 فەلدشەرلىك-اكۋشەرلىك جانە 13 مەديتسينالىق پۋنكتتەر – دارىگەرلىك امبۋلاتوريا بولىپ قۇرىلاتىن بولادى. بيىل جالپى سوماسى 5,5 ملرد تەڭگەگە 18 مەديتسينالىق نىسان سالىنىپ, اياقتالادى. ولاردىڭ ۇشەۋى اۋرۋحانا, التاۋى دارىگەرلىك امبۋلاتوريا, تاعى التاۋى فەلدشەرلىك-اكۋشەرلىك پۋنكت بولسا جانە تاعى 3 نىسان مەديتسينالىق قىزمەتكە لايىقتالىپ, پايدالانۋعا بەرىلەدى. مۇنان بولەك 5 نىسانعا كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزىلۋدە.
مەديتسينالىق ۇيىمداردىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن جاقسارتۋعا جەرگىلىكتى بيۋدجەتتەن 72 بىرلىك مەديتسينالىق تەحنيكا ساتىپ الۋ ءۇشىن 3,7 ملرد تەڭگە قارجى ءبولىندى. جالپى, ايماقتاعى مەديتسينالىق تەحنيكامەن جابدىقتالۋ 78,4 پروتسەنتتەن 81,0 پروتسەنتكە دەيىن جاقساردى, سانيتارلىق اۆتوكولىكپەن قامتاماسىز ەتىلۋى 86,0 پروتسەنتتى قۇرايدى. وسىنداي جۇمىستاردىڭ ناتيجەسىندە وتكەن 6 اي ىشىندە جالپى ءولىم كورسەتكىشى 3,4 پروتسەنتكە, جاراقاتتانۋدان, ۋلانۋدان جانە جازاتايىم جاعدايلاردان بولاتىن ءولىم 6,8 پروتسەنتكە جانە تۋبەركۋلەز اۋرۋىنان بولاتىن ءولىم 45,5 پروتسەنتكە تومەندەدى.
ارينە الماتى وبلىسىندا مامان دارىگەرلەر جەتىسپەۋشىلىگى بار. قازىر وبلىسقا 108 دارىگەر كەرەك. اسىرەسە ناۋقاس ءۇشىن ءبىرىنشى كەزەكتە كومەككە كەلەتىن رەانيماتولوگ, نەوناتولوگ, گينەكولوگ, پەدياترلار سياقتى مامانداردىڭ ورنى بوس تۇر. كادر تاپشىلىعى وبلىس ورتالىعىنان الىستاۋ جاتقان اۋدانداردا انىق سەزىلۋدە. ءبىز ءوز تاراپىمىزدان تاجىريبەلى دارىگەرلەردىڭ زەينەتكە شىعۋىنا وراي, ولاردىڭ ورنىن باساتىن جاس ماماندار اراسىنداعى ساباقتاستىقتىڭ جالعاسىن تابۋىنا بارىنشا جاعداي جاساپ جاتىرمىز. الايدا مەديتسينا قىزمەتكەرلەرىنە تولەنەتىن جالاقىنىڭ ازدىعى مەن اۋىلداردا الەۋمەتتىك قولداۋدىڭ جوقتىعى جوعارى ءبىلىم الىپ جۇمىس ىزدەگەن جاستاردىڭ اۋداندارعا كەلۋىنە كەدەرگى بولىپ وتىر.
جالپى, وڭىردە العاشقى مەديتسينالىق-سانيتاريالىق كومەك دەڭگەيىندە مەديتسينالىق كومەك كورسەتۋ ساپاسىن جاقسارتۋ بويىنشا جۇمىس جالعاسۋدا. وتكەن 7 ايدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەك كورسەتەتىن جالپى ۋچاسكەلەر سانى 1195-كە جەتتى. ال ەمحانالارعا تىركەلگەن حالىقتىڭ سانى 2004,5 مىڭ ادامدى قۇراپ, 1 دارىگەرگە تۇسەتىن ورتاشا جۇكتەمە 1928 ناۋقاستان كەلىپ تۇر.
دارىگەرلەردىڭ بىلىكتىلىگى تۋرالى ءسوز قوزعاعاندا, وبلىستا كۇردەلى وپەراتسيالار جاساۋ مەن ادام ومىرىنە اراشاشى بولۋدىڭ وڭ مىسالدارى كوبەيگەنى قۋانتادى. اسىرەسە جۇرەككە وپەراتسيا جاساۋ مەن ىشكى اعزالاردى الماستىرۋ مەن وبىردى حيرۋگيالىق جولمەن ەمدەۋ باعىتىندا ارىپتەستەرىمىزدىڭ تاجىريبە الماسۋى ناتيجەلى بولىپ وتىر. جىل باسىندا وڭتۇستىككورەيالىق حيرۋرگ, پروفەسسور چجو حيون-مين ىلە اۋداندىق اۋرۋحاناسىندا جەرگىلىكتى دارىگەر-حيرۋرگتەردى وپەراتسيا جاساۋعا ۇيرەتسە, جاقىندا رەسپۋبليكالىق پەدياتريا جانە بالالار حيرۋرگياسى عىلىمي ورتالىعىنىڭ رەنتگەنوحيرۋرگى ءازيز وڭلاسىنوۆ تالدىقورعان قالاسىنداعى وبلىستىق كارديولوگيا ورتالىعىندا وتاندىق مەديتسينا تاريحىندا العاش رەت جۇرەك قالقانشاسىن اۋىستىرۋ وپەراتسياسىن جاساعان بولاتىن. بۇل ەكى مىسالدان وبلىستاعى مەديتسينا مەكەمەلەرىنىڭ مۇمكىندىگى مەن دارىگەرلەردىڭ بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋعا باعىتتالعان ەڭبەكتىڭ ناتيجەسىن كورەمىز.
جالپى, قازىرگىدەي قورشاعان ورتانىڭ لاستانۋى مەن الەۋمەتتىك فاكتورلاردىڭ اسەرى كوبەيگەن شاقتا دەنساۋلىق ساقتاۋدىڭ ماڭىزى ودان ءارى سالماقتانىپ, وزىق مەديتسينالىق قىزمەتكە سۇرانىس كوبەيەتىنى بەلگىلى. ال جەتىسۋلىق اق جەلەڭدى ابزال جاندار دەنساۋلىق كۇزەتىندەگى ميسسياسىنا ارقاشان ادال بولىپ, حالىق دەنساۋلىعىن ساقتاۋعا ايانباي قىزمەت ەتە بەرمەك.
باۋىرجان ىسقاق,
الماتى وبلىستىق دەنساۋلىق ساقتاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى
تالدىقورعان
