قازاقستان • 12 تامىز, 2018

كەلەسى كاسپي ءسامميتى تۇرىكمەنستاندا وتەدى

420 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

التىنشى كاسپي ءسامميتى تۇرىكمەنستاندا وتەدى, دەپ حابارلايدى قر ءسىم ءباسپاسوز قىزمەتى.

كەلەسى كاسپي ءسامميتى تۇرىكمەنستاندا وتەدى

بەسىنشى كاسپي سامميتىندە جاعالاۋ ماڭىنداعى مەملەكەتتەردىڭ ونەركاسىپتىك, ساۋدا, ەنەرگەتيكالىق, كولىكتىك-لوگيستيكالىق, يننوۆاتسيالىق, تۋريستىك, اقپاراتتىق جانە مۇددەلىلىك تانىتاتىن باسقا دا سالالارداعى ءوزارا ءىس-قيمىلىن ودان ءارى نىعايتۋعا جانە دامىتۋعا ىقپال ەتەتىن كاسپي ماڭى مەملەكەتتەرىنىڭ ۇكىمەتتەرى اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمگە جانە كاسپي ماڭى مەملەكەتتەرىنىڭ ۇكىمەتتەرى اراسىنداعى كولىك سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمگە قول قويۋ تەرەڭ قاناعاتتانۋشىلىق سەزىممەن قابىلداندى. وسى كەلىسىمدەردى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن كاسپي ماڭى مەملەكەتتەرىنىڭ قۇزىرەتتى ۆەدومستۆولارىنىڭ كەزدەسۋلەرى تۇراقتى نەگىزدە وتكىزىلەتىن بولادى.

بەس ەلدىڭ كاسىپكەرلەرى مەن بيزنەس-قۇرىلىمدارى اراسىنداعى بايلانىستاردى دامىتۋ ماقساتىندا 2019 جىلى تۇرىكمەنستاندا ءبىرىنشى كاسپي ەكونوميكالىق فورۋمىن وتكىزۋ ۇسىنىلدى.

كاسپي تەڭىزىندە تەڭىز كولىگى سالاسىندا ءتيىمدى جانە ءوزارا پايدالى ىنتىماقتىق جاساۋ ماقساتىندا جاعالاۋ ماڭى مەملەكەتتەرى تەڭىز اكىمشىلىكتەرىنىڭ بەسجاقتى تۇراقتى ءوزارا ءىس-قيمىلىن ۇيىمداستىرۋ ماڭىزدىلىعى باسا كورسەتىلدى. كاسپيدەگى تەڭىز كولىگى سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى بەسجاقتى كەلىسىمدى دايىنداۋ قاجەتتىلىگى اتاپ ءوتىلدى.

سامميت بارىسىندا كاسپي تەڭىزىندەگى وقىس وقيعالاردىڭ الدىن الۋ تۋرالى ۇكىمەتارالىق كەلىسىمگە قول قويۋ مەملەكەتتەردىڭ ءوزارا ءىس-قيمىلىنىڭ بازالىق قاعيداتتارىن – ەگەمەندىكتى, اۋماقتىق تۇتاستىقتى قۇرمەتتەۋدى, ءبىر-ءبىرىنىڭ قاۋىپسىزدىگىنە نۇقسان كەلتىرمەۋدى, اسكەري قىزمەت سالاسىنداعى كەلىسىلگەن سەنىم شارالارىن ساقتاۋدى وڭىرلىك قاۋىپسىزدىك پەن تۇراقتىلىقتى نىعايتۋ جونىندەگى ورتاق كۇش-جىگەرگە سايكەس بولجامدىلىق جانە ترانسپارەنتتىلىك رۋحىندا ىسكە اسىرۋعا باعىتتالعان.

جاعالاۋ ماڭى مەملەكەتتەرىنىڭ قاۋىپسىزدىك سالاسىنداعى مۇددەلەرىن قامتاماسىز ەتۋ ماقساتىندا پرەزيدەنتتەر كاسپيدە تەڭىزدەگى اسكەري قىزمەت سالاسىنداعى كەلىسىلگەن سەنىم شارالارىن ازىرلەۋ جانە قابىلداۋ قاجەتتىگىن راستادى.

پرەزيدەنتتەر 2010 جىلعى 18 قاراشاداعى كاسپي تەڭىزىندەگى قاۋىپسىزدىك سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمگە وزەكتى سىن-تەگەۋرىندەر مەن قاۋىپ-قاتەرلەرگە قارسى ءىس-قيمىل جاساۋعا, سونداي-اق قۇقىققا قارسى قىزمەتتىڭ جولىن كەسۋگە باعىتتالعان تەرروريزمگە, ۇيىمداسقان قىلمىسقا قارسى كۇرەس سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى, شەكارا ۆەدومستۆولارىنىڭ ءوزارا ءىس-قيمىلى تۋرالى حاتتامالارعا قول قويۋدى قۇپتادى.

كوشباسشىلار كاسپيدەگى قورشاعان ورتانىڭ جاي-كۇيى ماسەلەلەرىنە ەرەكشە نازار اۋداردى. 2018 جىلعى 20 شىلدەدە ماسكەۋدە 2003 جىلعى 4 قاراشاداعى كاسپي تەڭىزىنىڭ تەڭىز ورتاسىن قورعاۋ جونىندەگى نەگىزدەمەلىك كونۆەنتسياعا قورشاعان ورتاعا ترانسشەكارالىق تۇرعىدان جاسالاتىن اسەردى باعالاۋ جونىندەگى حاتتاماعا قول قويۋ كاسپي ماڭى مەملەكەتتەرىنىڭ وسى باعىتتاعى كۇش-جىگەرىنىڭ اسا ماڭىزدى قورىتىندىسى بولعانى اتاپ ءوتىلدى. وعان قابىلدانعان حاتتامالاردىڭ كۇشىنە ەنۋى ءۇشىن قاجەتتى مەملەكەتىشىلىك راسىمدەردى, سونداي-اق كونۆەنتسيا حاتشىلىعىن كاسپي ماڭى مەملەكەتتەرىنىڭ اۋماعىنا روتاتسيالىق نەگىزدە ورنالاستىرۋ پروتسەسىن اياقتاۋ تاپسىرىلدى.

مەملەكەت باسشىلارى 2014 جىلعى 29 قىركۇيەكتەگى استراحان سامميتىندە قول قويىلعان سۋ بيولوگيالىق رەسۋرستارىن ساقتاۋ جانە ۇتىمدى پايدالانۋ تۋرالى, توتەنشە جاعدايلاردىڭ الدىن الۋ جانە ولاردى جويۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى, سونداي-اق گيدرومەتەورولوگيا سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمدەردىڭ كۇشىنە ەنۋىن قۇپتادى. وسى قۇجاتتاردى پراكتيكالىق ىسكە اسىرۋ كاسپي تەڭىزىنىڭ تابيعي جانە تەحنوگەندىك سيپاتتاعى قاۋىپ-قاتەرلەردەن قورعالۋىن ارتتىرۋعا, ونىڭ بىرەگەي تەڭىز ورتاسى مەن بيولوگيالىق ارتۇرلىلىگى ءۇشىن تاۋەكەلدەردى ازايتۋعا ىقپال ەتەدى.

پرەزيدەنتتەر 2010 جىلعى 18 قاراشاداعى كاسپي تەڭىزىندەگى قاۋىپسىزدىك سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمدى ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا كاسپيدىڭ بالىق قورلارىنىڭ ساقتالۋىنا جاردەمدەسۋگە جانە براكونەرلىككە قارسى ءىس-قيمىل جاساۋعا ارنالعان بيولوگيالىق رەسۋرستاردىڭ زاڭسىز كاسىپشىلىگىنە قارسى كۇرەس سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى حاتتامانى, سونداي-اق تەڭىزدە ءجۇزۋ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى حاتتامانى كەلىسۋدى اياقتاۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى. ەسىرتكى قۇرالدارىنىڭ پسيحوتروپتىق زاتتار مەن ولاردىڭ پرەكۋرسورلارىنىڭ زاڭسىز اينالىمىنا قارسى كۇرەس تۋرالى حاتتامانى پىسىقتاۋ تاپسىرىلدى.

مەملەكەت باسشىلارى تەڭىز بەن ونىڭ جاعالاۋ ماڭى ايماعىنىڭ ەلەۋلى مادەني جانە رەكرەاتسيالىق الەۋەتىن ەسكەرە وتىرىپ, كاسپي وڭىرىندە ەكونوميكانىڭ تۋريستىك سەگمەنتىن دامىتۋ ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى. ءتيىستى ورگاندارعا كاسپيدەگى تۋريزم تاقىرىبى بويىنشا بەسجاقتى كونسۋلتاتسيالار وتكىزۋ تاپسىرىلدى.

پرەزيدەنتتەر وڭىرلىك دەڭگەيدەگى بايلانىستاردى, مادەني الماسۋلاردى, مەديا-فورۋمداردى, جاستار سلەتتەرىن, سپورتتىق جارىستاردى جانە باسقالارىن قوسا العاندا, كاسپي ماڭى مەملەكەتتەرىنىڭ ءارتۇرلى فورماتتارداعى ىنتىماقتاستىعىن جانداندىرۋعا قولداۋ ءبىلدىردى.

پرەزيدەنتتەر كاسپي تەڭىزىنىڭ بەيبىتشىلىك, كەلىسىم, تاتۋ كورشىلىك جانە ءتيىمدى حالىقارالىق ىنتىماقتاستىق تەڭىزى بولىپ تابىلاتىندىعىن ەرەكشە اتاپ ءوتىپ, بارلىق كاسپي ماڭى مەملەكەتتەرىنىڭ اراسىنداعى ءداستۇرلى دوستىق بايلانىستاردىڭ ودان ءارى نىعاياتىنىنا جانە داميتىنىنا سەنىم ءبىلدىردى.

بەسىنشى كاسپي ءسامميتىن جوعارى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرعانى جانە كورسەتكەن قوناقجايلىلىعى ءۇشىن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنا ريزاشىلىق ءبىلدىرىلدى.

كەلەسى كاسپي ءسامميتى كەلىسىلگەن مەرزىمدە تۇرىكمەنستاندا وتەدى.

سوڭعى جاڭالىقتار