ايماقتار • 27 ءساۋىر, 2017

باعدارلاما ماقساتى – جەتىمدەردى قولداۋ

403 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

«بابامىزدىڭ شوق باسقان تابانىمەن, بىردەي ەكەن جاقسىسى جامانىمەن» دەپ قازاق پوەزياسىنىڭ پاتريارحى قادىر مىرزا ءالى جىرلاعانداي, حالقىمىزدىڭ جاقسى قاسيەتتەرىنىڭ ءبىرى – جەتىمىن قاڭعىرتپاۋ, دالاعا تاستاماۋ. ءوسىپ, ەر جەتىپ ادام بولىپ كەتۋىنە قولۇشىن بەرۋ. بابالاردان جۇققان وسى قاسيەتىمىز بەن ءمارت مىنەزىمىز ءالى كۇنگە دەيىن جالعاسىن تاۋىپ كەلەدى. بۇعان جىل سايىن ءوسىپ-وركەندەپ كەلە جاتقان اقتوبە ايماعىنان دا كوپتەگەن مىسالدار كەلتىرۋگە بولادى.

باعدارلاما ماقساتى – جەتىمدەردى قولداۋ

وڭىردە وتكەن جىلى اتا-انا­سىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعاندار مەن جەتىم بالالاردى قولداۋ ماقساتىندا وبلىستىق اكىمدىكتىڭ ۇيىتقى بولۋىمەن كەشەندى باعدارلاما قۇرىلعان. مۇنداعى قولداۋ مەن قامقورلىق قانداي تۇرعىدا بولماق؟ باع­دارلاماعا سايكەس جەتىم بالالاردى جەبەۋدىڭ بىرنەشە جولدارى قاراستىرىلعان. ارينە, ءبىرىنشى كەزەكتە تاعدىر تەپەرىشىنە ۇشى­راعانداردى تۇراقتى باسپانامەن قامتۋ ماسەلەسى تۇر. ەڭ الدىمەن, ولار ءدال وسى ماسەلەدەن قيىندىق كورەتىنى, قالاي شارق ۇرسا دا ونىڭ شەشىمى مەن كىلتىن تابا الماي, باستارىن تاۋعا دا, تاسقا دا ۇراتىنى تابيعي جايت. 

بۇعان دەيىنگى تاجىريبە جەتىم بالالارعا بيۋدجەتتىك قاراجاتتار ەسەبىنەن ءۇي ساتىپ الىپ بەرۋدىڭ تيىمسىزدىگىن كورسەتتى. ءارى مۇنداي جولمەن پاناسىزداردىڭ ءبارىن بىردەي جارىلقاۋ ەش مۇمكىن ەمەس ەكەنى دە ايقىن بايقالدى. سوندىقتان باعدارلاما جوباسى يەلەرى مۇنداي «مۇرادان» سانالى تۇردە باس تارتقان. ولار اتا-اناسىنىڭ قامقورلىعىنسىز قالعاندار مەن جەتىم بالالاردى تۇرعىن ۇيمەن قامتۋدىڭ وزگە وركەنيەتتى جولىن ۇسىنعان.

بۇل وسى ماقساتتى ىسكە اسىرۋ ءۇشىن ولارعا تۇرعىن ءۇي قۇرى­لىس جيناق بانكىنەن ەسەپ-شوت اشۋ بولىپ تابىلادى. ارينە, مۇنداي ەسەپ-شوتتى وزدەرى اشۋعا جەتىمدەردىڭ جاعدايى كوتەر­مەيتىنى ايتپاسا دا تۇسىنىكتى. سول سەبەپتى باعدارلاما تالاپتارى مەن نورمالارىنا سايكەس بۇل ساۋابى مول ىسكە وڭىردەگى ءىرى كاسىپورىنداردى, اكتسيونەرلىك قوعامدار مەن جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىكتەردى جانە جەرگىلىكتى مەملەكەتتىك ورگانداردى بەكىتۋ كوزدەلگەن. بۇگىنگى كۇنى العاشقى سومالار جەتىم بالالار ءۇشىن اشىلعان ەسەپ-شوتتارعا تۇسە باستادى.

كەشەندى باعدارلامانىڭ ەكىنشى تارماعى الەۋمەتتىك-پات­رو­ناتتىق قولداۋ قاعيدا­لارىنا ارقا سۇيەيدى. بۇل باعىتتا دا اۋىزدى قۋ شوپپەن سۇرتۋگە ەش بول­مايدى. ويتكەنى, جىلجىپ جاتقان ءىس, كورىنىپ جاتقان كومەك بار. ايتالىق اتالعان باعدارلاما قولعا الىنعان ۋاقىتتان بەرى 490 جەتىم بالاعا 30 ميلليون تەڭگەگە جۋىق كومەك كورسەتىلگەن. بۇل دەرەكتىڭ ءوزى وڭىردەگى بالالار ءۇيىنىڭ تۇلەكتەرى ءۇشىن قاجەتتى سوما جيناقتالعانىن كورسەتەدى.

سونداي-اق, كەشەندى باعدار­لامانىڭ كەلەسى ءۇشىن­شى تارماعى دىمكاس جەتىم بالالاردىڭ ەم­دەلۋى ءۇشىن قولداۋ كورسەتۋدى قا­راستىرادى. ونى ەكى ءتۇرلى جولمەن شەشۋ بەلگىلەنگەن. ياعني مۇنىڭ ءبىرىنشىسى – ارنايى سەرتيفيكاتتار تابىستاۋ, ەكىنشىسى سول اۋرۋ بالالاردىڭ تۇرعىن ءۇي قۇرىلىس جيناق بانكىندە اشىلعان ەسەپ-شوتىنا اقشا اۋدارۋ بولىپ وتىر. بۇعان قوسارىمىز وڭىردەگى وقۋ­دا وزات, ونەگەلى, زەرەك جەتىم بالالارعا استانادا وتكىزىلەتىن ەكسپو-2017 كورمەسىنە بيلەتتەر تەگىن بەرىلمەك. سەرتيفيكات دەمەكشى, ايماقتا ءبىر بولمەلى پاتەردىڭ سەرتيفيكاتىن جەتىم بالالارعا تابىستاۋ ءۇردىسى دە ورنىعىپ كەلەدى.

جەتىم كورسە جەبەپ, ولارعا قارا اعاشتاي پانا, بايتەرەكتەي سايا بولا ءبىلۋدىڭ ساۋابى وتە مول. وسى ورايدا اقتوبە وبلىسىنىڭ اكىمى بەردىبەك ساپارباەۆ قوس بىردەي جەتىم بالانى تىكەلەي ءوزىنىڭ قامقورلىعىنا العانى جۇرەكتى ەلجىرەتپەي, تەبىرەنتپەي قويمايدى. مۇنداي بيىك ادام­گەرشىلىك ءىس-ارەكەتتەر تەك ۇلكەن جۇرەكتى ازاماتتارعا عانا ءتان ەكەنى كامىل. ەندەشە, وسىناۋ باس­تاما وزگەلەرگە دە ءسىڭىستى بولسا يگى. ءبىز مۇنداي شاپاعاتى مول قادامعا اقتوبە وبلىستىق ءبىلىم باسقارماسى ۇيىمداستىرعان «مەيىرىمدى جۇرەك» اتتى قايى­رىمدىلىق كەشىندە كۋا بولعان ەدىك. وسى شارا تاقىرىبىندا كورسەتىلگەندەي مەيىرىمدى ءجۇ­رەك­تىڭ باس يەسى وزگە ەمەس, ءوڭىر باس­شىسىنىڭ ءوزى بولىپ شىققانى قانداي عانيبەت.

مۇنداي كوڭىل تولقىتار ءسات­تە ۇندەمەي قالۋ, سىرت اينا­لۋ مۇمكىن بە؟ استە مۇمكىن ەمەس. وسىنداي جىلى سەزىم جەتە­گىندە ءوز قامقورلىعىنا العان بالا­لا­رىنىڭ قاسىندا جايدارى جۇزبەن وتىرعان وبلىس باسشىسىنا تەز ادىمداپ جەتىپ بارىپ, سىزگە اللا­نىڭ ڭۇرى جاۋسىن, بەكە, – دەپ قالعانىمىزدى ءوزىمىز دە باي­قاماي قالىپپىز.

قورعاي ءجۇر, قايىرىمدىلىق!

تەمىر قۇسايىن,

«ەگەمەن قازاقستان»

اقتوبە وبلىسى


سوڭعى جاڭالىقتار

ەرلىك پەن تاريح

تاعزىم • كەشە