ءبىلىم • 26 ءساۋىر, 2017

مەكتەپىشىلىك رەيتينگ: مۇعالىم مەن وقۋشى مەرەيى

1811 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

ون ەكى باعىتتى تاربيە جۇمى­سى بارشامىزعا بەلگىلى. مەن جا­ڭاشىل تاجىريبەمدى سىزدەر­مەن ءبولىسۋدى ءجون كورىپ وتىرمىن. بۇل – رەيتينگ جۇرگىزۋ ارقى­لى مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ رۋ­حاني-ادامگەرشىلىك مادەنيەتىن قالىپ­تاستىرۋ, تاربيە جۇمىسىن دۇرىس جولعا قويۋ, الەۋمەتتەنگەن تۇلعا تاربيەلەۋ. مەكتەپىشىلىك رەيتينگتى 2011-2012 وقۋ جىلىنىڭ ەكىنشى جارتىسىنان بۇگىنگە دەيىن جۇرگىزىپ كەلەمىز. اباي اتامىز ايتقانداي, ءار قازاق بالاسىنىڭ بويىندا «ىستىق قايرات, نۇرلى اقىل, جىلى جۇرەك» بولۋى ءومىر ءسۇرۋدىڭ نەگىزگى زاڭدىلىعى بولسا, وسى ءۇش قاسيەتتى شاكىرت بويىنا ءسىڭىرۋ – ۇستاز مىندەتى. وسى قاعيدانى ۇستانا وتى­رىپ «ىستىق قايرات» دەگەنىمىز – سپورتقا باۋلۋ, «نۇرلى اقىل» – ساناسىنا ءبىلىم ءنارىن قۇيۋ, «جىلى جۇرەك» ادامگەرشىلىك, ەستەتيكالىق تاربيە بەرۋ دەپ تۇسىنەمىن.

مەكتەپىشىلىك رەيتينگ: مۇعالىم مەن وقۋشى مەرەيى

بۇل باعىتتا جۇمىس ىستەۋ ءۇشىن ۇستازدار, مەكتەپ قىزمەتكەرلەرى جانە وقۋشىلار اراسىندا رەيتينگ جۇرگىزۋدى ۇيعاردىق. اۋەلدە رەيتينگتى تەك وقۋشىلار اراسىندا وتكىزۋدى ويلاستىرساق, كەيىن ويلانا كەلە ۇستازدار مەن مەكتەپ قىزمەتكەرلەرى اراسىندا دا جۇرگىزۋدى ءجون دەپ شەشتىك.

بۇل جۇمىستىڭ ءتارتىبىن, ءجون-جوباسىن, نەدەن باستاپ, نەمەن اياق­تاۋ كەرەك ەكەندىگىن دۇرىس بىلمە­گەندىكتەن كوپ ىزدەنۋگە تۋرا كەل­دى. سوڭىندا بالدىق جۇيەنى دۇ­رىس دەپ تاپتىق. بالدىق جۇيەگە توق­تالعاننان كەيىن ۇزدىكتەردى انىقتاۋ ءۇشىن بەلگىلى ءبىر ورىن, اتاق بەرۋ جاعىن ويلاستىردىق. ويلانا كەلە 17 اتاققا توقتالدىق. سونىڭ ىشىندە ەڭ نەگىزگىلەرى – «ءۇز­دىك ۇستاز», «ۇزدىك وقۋشى», «ۇزدىك سى­نىپ جەتەكشىسى», «ۇزدىك سىنىپ» اتاقتارى. كەلەسى كەزەكتە رەيتينگتى جىل بويى جۇرگىزىپ, وقۋ جىلىنىڭ سوڭىندا جۇمىستى قورىتىندىلايتىن كوميسسيا قۇرۋ مىندەتى تۇردى. كوميسسيا قۇرامىنا مەكتەپ اكىمشىلىگى, اتا-انالار كوميتەتىنىڭ توراعاسى, كاسىپوداق ۇيىمىنىڭ ءتورايىمى جانە جاستار قوزعالىسىنىڭ ۇيىمداستىرۋشىسى, بارلىعى 7 ادام كىردى. ەندىگى ءما­سەلە جەتىستىكتەردى تىركەۋگە كەلىپ تىرەلدى. ءوز جۇمىسىڭىزدىڭ ءنا­تيجەسىن كورۋ ءۇشىن قايتكەندە دە ءبارى ءادىل, دۇرىس بولسىن دەپ وي­لايسىڭ عوي.

وسى جۇمىسقا مەكتەپتە بۇرىن­نان قالىپتاسقان دۇيسەنبىلىك تا­قىرىپتىق لەزدەمەلەردى نەگە پاي­دالانباسقا دەپ ويلادىق تا, اپتا سايىن ءانۇران ايتىلىپ, تاقىرىپتىق لەزدەمەلەر وتكى­زىلىپ, سوڭىندا «بولاشاق» مەكتەپ قالاشىعىنىڭ مۇشەلەرى وتكەن اپتانىڭ قورىتىندىسىن شىعارىپ وتىردى. ءار سىنىپ قورىتىندى بويىن­شا جەتىستىكتەرى ءۇشىن ماراپاتتالىپ, سمايليكتەر تاراتۋ ارقىلى رەيتينگكە ەنگىزىلدى. «جالعىزدىڭ ءۇنى شىقپاس, جاياۋدىڭ شاڭى شىقپاس» دەگەندەي, بۇل جۇ­مىستى جەكە-دارا ورىنداۋ مۇمكىن ەمەس بولعاندىقتان, مەكتەپ وقۋ­شىلارىن دا قاتىستىردىق. ولار­دىڭ وزدەرى ارالاسسا مەيلىنشە شى­نايى ءارى ءادىل ءوتىپ جاتقانىنا كوزدەرى جەتەدى ەمەس پە؟ اۋدان, وبلىس, رەسپۋبليكا, سونداي-اق, حا­لىق­ارالىق دەڭگەيدە وتكەن باي­قاۋلار مەن سايىستاردىڭ ماراپاتتارى دا سىنىپ رەيتينگىسىنە ەنگىزىلدى. وسى­لايشا ءار توقسان سايى­ن سىنىپ ۇپايى قورىتىندىلانىپ, جە­ڭىمپازدار اتالىپ وتىردى.

مەكتەپ ومىرىندەگى بەلسەندىلىك, تازالىق پەن فورما كيۋ, سىنىپ تازالىعى مەن كوگالداندىرۋ دا رەيتينگ قورىتىندىسىندا ەسەپكە الىندى. سىنىپتار مەن ۇستازدار اراسىندا ءوزارا باسەكەلەستىك پايدا بولىپ, تاربيە جۇمىسى العا جىلجىدى. وقۋشىلار ءتارتىپتى, ادەپتى, ار-نامىسى بيىك, ۇلتجاندى, وتانسۇيگىش, ءبىر-بىرىنە مەيىرىمدى, كەشىرىمدى بولۋدى ۇيرەندى. جاڭا جەتىستىكتەردى باعىندىرۋعا ىنتا-جىگەرلەرى ارتتى.

جىل سوڭىندا, ياعني 22 مامىر كۇنى كوميسسيا مۇشەلەرى تولىق جينالىپ, بارلىق اتالىمدار بويىنشا 3-5 ۇمىتكەر تاڭداپ الىنادى. ولارعا داۋىس بەرىلىپ, ۇزدىگى انىقتالادى. ەسىمدەرى جازىلىپ, قاعاز كونۆەرتكە سالىنادى دا 23 مامىرعا دەيىن قۇپيا تۇردە مەكتەپ ديرەكتورىنىڭ كابينەتىندە ساقتالادى. ال 23 مامىر كۇنى داستۇرگە اينالعان «ۇزدىكتەردىڭ ۇزدىگى» كەشى وتەدى. بۇل كەشكە اۋدان اكىمى, اۋداندىق بولىمدەر باسشىلارى, اۋداننىڭ قۇرمەتتى ازاماتتارى شاقىرىلىپ, مەكتەپ ۇجىمىنىڭ, جۇمىسشىلارىنىڭ, وقۋشىلاردىڭ جىل بويى الدا كورىنگەن ۇزدىكتەرى انىقتالىپ, ماراپاتتالادى.

جىل بويى تىنىم تاپپاي ەڭبەك ەتكەن ۇزدىكتەردىڭ ۇزدىگىنىڭ بويى­ن مەكتەبىنە, اۋىلىنا, ەلىنە, جەرىنە دەگەن قۇرمەت سەزىمى بيلەپ, قۋانىشتى كەيىپتە تۇرعانىن كورۋ ۇستاز ءۇشىن ەرەكشە عانيبەت!

عازيزا شەگەباەۆا, 

ۇلكەن ۆلاديميروۆ ورتا مەكتەبى ديرەكتورىنىڭ تاربيە جۇمىسى جونىندەگى ورىنباسارى, ءى ساناتتى تاريح ءپانىنىڭ مۇعالىمى

شىعىس قازاقستان وبلىسى,

بەسقاراعاي اۋدانى



سوڭعى جاڭالىقتار

مۇقاعالي مۇراسى دارىپتەلدى

ادەبيەت • بۇگىن, 22:46