ەلباسىنىڭ «100 ناقتى قادام» – ۇلت جوسپارىنىڭ 27-قادامىندا كوزدەلگەن جەكە سوت ورىنداۋشىلارى ينستيتۋتىن ودان ءارى دامىتۋ جانە مەملەكەتتىك سوت ورىنداۋشىلارى قىزمەتىن كەزەڭ-كەزەڭىمەن قىسقارتۋدى قامتاماسىز ەتۋ ەرەكشە ماڭىزعا يە. وسى تۇرعىدان كەلگەندە ەلوردادا وتكەن «سوت اكتىلەرىن ورىنداۋدى قۇقىقتىق تۇرعىدا قامتاماسىز ەتۋ جانە جەكە سوت ورىنداۋشىلار ينستيتۋتىن ودان ءارى دامىتۋ» تاقىرىبىندا حالىقارالىق كونفەرەنتسيانىڭ ءوتۋى دە زاڭدىلىق.
اتالعان شاراعا پارلامەنت دەپۋتاتتارى, ورتالىق مەملەكەتتىك ورگاندار وكىلدەرى جانە بىرنەشە شەت مەملەكەتتەن كەلگەن حالىقارالىق ساراپشىلار قاتىستى. قۇتتىقتاۋ سوزىندە پارلامەنت سەناتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى بەكتاس بەكنازاروۆ بىلاي دەدى: «ازاماتتاردىڭ بۇزىلعان قۇقىقتارىن قورعاۋ جانە قالپىنا كەلتىرۋ سوت اكتىسىن ورىنداۋدىڭ قيسىندى اياقتالۋى بولىپ تابىلادى. پروتسەستى ۇتقان جانە ءوز قۇقىعىن سوت تارتىبىمەن قورعاعان ادامدار ءۇشىن سوت شەشىمىن ورىنداۋدىڭ سوڭعى ناتيجەسى ماڭىزدى. ءاربىر ورىندالماعان سوت شەشىمى بۇكىل سوت جۇيەسى جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگىنە قاتىستى ادىلدىكتىڭ سالتانات قۇراتىندىعىنا كۇمان كەلتىرەدى. سوت بەدەلى ونىڭ شەشىمدەرىنىڭ مۇلتىكسىز ورىندالۋىمەن قۇندى ال سوت بەدەلىنىڭ ار جاعىندا مەملەكەت بەدەلى تۇر».
جەكە سوت ورىنداۋشىلارىنىڭ قۇزىرەتىنە مەملەكەت مۇددەسى ءۇشىن ىسكە اسىرىلاتىن قونىس اۋدارتۋ, بۇزۋ, جەر ۋچاسكەلەرىن الىپ قويۋعا قاتىستى كەيبىر ەرەكشەلىكتەردى قوسپاعاندا, ورىنداۋ قۇجاتتارىنىڭ نەعۇرلىم كوپ ەكەندىگى دە ەرەكشە اتالدى. «سونىمەن بىرگە, مەملەكەت جەكە سوت ورىنداۋشىلارى قىزمەتىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ جونىندەگى قاجەتتى شارالاردى جاساۋدا, جەكە دەرەكتەر تۋرالى زاڭنامانى بۇزعانى ءۇشىن جاۋاپتىلىقتى ءسوزسىز بەلگىلەي وتىرىپ, جەكە سوت ورىنداۋشىلارىنىڭ مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ اقپاراتتىق جۇيەسىنە قول جەتكىزۋى دە وسىنداي ماقساتتى كوزدەيدى», دەدى بەكتاس ءابدىحان ۇلى. توراعا ورىنباسارى بۇل رەتتە جەكە سوت ورىنداۋشىلارى ولاردىڭ قىزمەتىندە كوللەكتورلىق ۇيىمداردىڭ جاعىمسىز جۇمىس تاسىلدەرىن قولدانۋعا بولمايتىنىن ەستە ۇستاۋى تيىستىگىن دە ەسكەرتە كەتتى.
قازىرگى كەزدە ەلىمىزدە 1286 جەكە سوت ورىنداۋشىسى جۇمىس ىستەۋدە. جەكە سوت ورىنداۋشىلارى ينستيتۋتىنىڭ قۇرىلعالى بەرگى بەس جىل ىشىندە ايتارلىقتاي كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزىلگەن. 2016 جىلعى مالىمەت بويىنشا بۇگىنگى تاڭدا جەكە سوت ورىنداۋشىلاردىڭ وندىرىسىندە قۇنى 1,9 تريلليون تەڭگە بولاتىن ءبىر جارىم ميلليوننان استام اتقارۋ قۇجاتى بار ەكەن. ونىڭ باسىم بولىگى بانك پايداسىنا وندىرۋگە قاتىستى. ال اتقارۋ قۇجاتىنىڭ 70 پايىزى مەملەكەت مۇددەسىنە وندىرۋمەن بايلانىستى.
بيىل رەسپۋبليكالىق جەكە سوت ورىنداۋشىلارى پالاتاسىنىڭ حالىقارالىق سوت ورىنداۋشىلارىنىڭ وداعىنا مۇشەلىككە قابىلدانىپ وتىرعانى بەلگىلى. وسى تۇرعىدان وتىرىستا حالىقارالىق سوت ورىنداۋشىلار وداعىنىڭ پرەزيدەنتى فرانسۋازا اندريە حانىم ءسوز الىپ, ۇيىم قۇرامىندا 88 مۇشە ەل بار ەكەندىگىن تىلگە تيەك ەتە كەتتى.
اسقار تۇراپباي ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»
• 24 قىركۇيەك, 2016
"شەشىمدەر ورىندالعاندا عانا سوت بەدەلى ارتادى"
ەلباسىنىڭ «100 ناقتى قادام» – ۇلت جوسپارىنىڭ 27-قادامىندا كوزدەلگەن جەكە سوت ورىنداۋشىلارى ينستيتۋتىن ودان ءارى دامىتۋ جانە مەملەكەتتىك سوت ورىنداۋشىلارى قىزمەتىن كەزەڭ-كەزەڭىمەن قىسقارتۋدى قامتاماسىز ەتۋ ەرەكشە ماڭىزعا يە. وسى تۇرعىدان كەلگەندە ەلوردادا وتكەن «سوت اكتىلەرىن ورىنداۋدى قۇقىقتىق تۇرعىدا قامتاماسىز ەتۋ جانە جەكە سوت ورىنداۋشىلار ينستيتۋتىن ودان ءارى دامىتۋ» تاقىرىبىندا حالىقارالىق كونفەرەنتسيانىڭ ءوتۋى دە زاڭدىلىق.
اتالعان شاراعا پارلامەنت دەپۋتاتتارى, ورتالىق مەملەكەتتىك ورگاندار وكىلدەرى جانە بىرنەشە شەت مەملەكەتتەن كەلگەن حالىقارالىق ساراپشىلار قاتىستى. قۇتتىقتاۋ سوزىندە پارلامەنت سەناتى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى بەكتاس بەكنازاروۆ بىلاي دەدى: «ازاماتتاردىڭ بۇزىلعان قۇقىقتارىن قورعاۋ جانە قالپىنا كەلتىرۋ سوت اكتىسىن ورىنداۋدىڭ قيسىندى اياقتالۋى بولىپ تابىلادى. پروتسەستى ۇتقان جانە ءوز قۇقىعىن سوت تارتىبىمەن قورعاعان ادامدار ءۇشىن سوت شەشىمىن ورىنداۋدىڭ سوڭعى ناتيجەسى ماڭىزدى. ءاربىر ورىندالماعان سوت شەشىمى بۇكىل سوت جۇيەسى جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگىنە قاتىستى ادىلدىكتىڭ سالتانات قۇراتىندىعىنا كۇمان كەلتىرەدى. سوت بەدەلى ونىڭ شەشىمدەرىنىڭ مۇلتىكسىز ورىندالۋىمەن قۇندى ال سوت بەدەلىنىڭ ار جاعىندا مەملەكەت بەدەلى تۇر».
جەكە سوت ورىنداۋشىلارىنىڭ قۇزىرەتىنە مەملەكەت مۇددەسى ءۇشىن ىسكە اسىرىلاتىن قونىس اۋدارتۋ, بۇزۋ, جەر ۋچاسكەلەرىن الىپ قويۋعا قاتىستى كەيبىر ەرەكشەلىكتەردى قوسپاعاندا, ورىنداۋ قۇجاتتارىنىڭ نەعۇرلىم كوپ ەكەندىگى دە ەرەكشە اتالدى. «سونىمەن بىرگە, مەملەكەت جەكە سوت ورىنداۋشىلارى قىزمەتىنىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ جونىندەگى قاجەتتى شارالاردى جاساۋدا, جەكە دەرەكتەر تۋرالى زاڭنامانى بۇزعانى ءۇشىن جاۋاپتىلىقتى ءسوزسىز بەلگىلەي وتىرىپ, جەكە سوت ورىنداۋشىلارىنىڭ مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ اقپاراتتىق جۇيەسىنە قول جەتكىزۋى دە وسىنداي ماقساتتى كوزدەيدى», دەدى بەكتاس ءابدىحان ۇلى. توراعا ورىنباسارى بۇل رەتتە جەكە سوت ورىنداۋشىلارى ولاردىڭ قىزمەتىندە كوللەكتورلىق ۇيىمداردىڭ جاعىمسىز جۇمىس تاسىلدەرىن قولدانۋعا بولمايتىنىن ەستە ۇستاۋى تيىستىگىن دە ەسكەرتە كەتتى.
قازىرگى كەزدە ەلىمىزدە 1286 جەكە سوت ورىنداۋشىسى جۇمىس ىستەۋدە. جەكە سوت ورىنداۋشىلارى ينستيتۋتىنىڭ قۇرىلعالى بەرگى بەس جىل ىشىندە ايتارلىقتاي كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزىلگەن. 2016 جىلعى مالىمەت بويىنشا بۇگىنگى تاڭدا جەكە سوت ورىنداۋشىلاردىڭ وندىرىسىندە قۇنى 1,9 تريلليون تەڭگە بولاتىن ءبىر جارىم ميلليوننان استام اتقارۋ قۇجاتى بار ەكەن. ونىڭ باسىم بولىگى بانك پايداسىنا وندىرۋگە قاتىستى. ال اتقارۋ قۇجاتىنىڭ 70 پايىزى مەملەكەت مۇددەسىنە وندىرۋمەن بايلانىستى.
بيىل رەسپۋبليكالىق جەكە سوت ورىنداۋشىلارى پالاتاسىنىڭ حالىقارالىق سوت ورىنداۋشىلارىنىڭ وداعىنا مۇشەلىككە قابىلدانىپ وتىرعانى بەلگىلى. وسى تۇرعىدان وتىرىستا حالىقارالىق سوت ورىنداۋشىلار وداعىنىڭ پرەزيدەنتى فرانسۋازا اندريە حانىم ءسوز الىپ, ۇيىم قۇرامىندا 88 مۇشە ەل بار ەكەندىگىن تىلگە تيەك ەتە كەتتى.
اسقار تۇراپباي ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان»
سوڭعى جاڭالىقتار
مەملەكەت باسشىسى مەن وزبەكستان پرەزيدەنتى بەيرەسمي كەزدەسۋ وتكىزدى
پرەزيدەنت • كەشە
قازاقستاندا نەگىزگى ۇبت-عا تىركەلۋ باستالادى
ءبىلىم • كەشە
مەملەكەت باسشىسى بەلگىلى عالىمداردى ماراپاتتادى
پرەزيدەنت • كەشە
بۇگىن ەلىمىزدىڭ التى قالاسىندا اۋا ساپاسى ناشارلايدى
اۋا رايى • كەشە
الماتىدا عالىمدار ماراپاتتالدى
عىلىم • كەشە
