كەشە استانادا وليمپياداشىلاردىڭ قۇرمەتىنە ارنالعان سالتاناتتى شارا ءوتتى.
راسىمگە ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ قاتىسىپ, وليمپيادا چەمپيوندارى مەن جۇلدەگەرلەرىن ماراپاتتادى
سالتاناتتى شارا الدىمەن ەسىل وزەنىنىڭ سول جاعالاۋىندا ورىن تەپكەن جاڭا اكىمشىلىك ورتالىقتا باستاۋ الدى. مۇندا وليمپيادانىڭ چەمپيوندارى مەن جۇلدەگەرلەرى «بايتەرەك» مونۋمەنتى الاڭىندا xالىقپەن كەزدەسىپ, كوپشىلىكتىڭ قوشەمەتىنە بولەندى. وسى جەردە جۇرتشىلىق وزدەرىنىڭ سۇيىكتى سپورتشىلارىمەن بىرگە فوتوسۋرەتكە ءتۇسىپ, ەمەن-جارقىن اڭگىمەلەستى.
ودان كەيىن وليمپيادا چەمپيوندارى مەن جۇلدەگەرلەرى مىنگەن كورتەج ءجۇزدەرى بال-بۇل جانعان جانكۇيەرلەردىڭ قوشەمەتىمەن «قازاقستان» ورتالىق كونتسەرت زالىنا دەيىن شەرۋ تارتىپ ءوتتى.
ال ورتالىق كونتسەرت زالىنا كەلگەندە ولاردى استانالىقتار مەن قالا قوناقتارى تاعى دا زور قوشەمەتپەن قارسى الدى.
سالتاناتتى شارادا جۇرتشىلىق ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ پەن وليمپياداشىلارعا «العا, قازاقستان! جاسا, قازاقستان!» دەگەن ۇرانمەن ورىندارىنان تۇرىپ قۇرمەت كورسەتتى. وسى جەردە مەملەكەت باسشىسى بارشا قازاقستاندىقتاردى ۇلتتىق قۇرامانىڭ ريو-دە-جانەيروداعى حححI جازعى وليمپيا ويىندارىندا تابىستى ونەر كورسەتۋىمەن قۇتتىقتادى.
– ءبىزدىڭ سپورتشىلارىمىزدىڭ وليمپياداداعى مەدالدارى, جوعارى سپورتتىق ناتيجەلەرى مەن جەتىستىكتەرى قازاقستان تاۋەلسىزدىگىنىڭ الداعى 25 جىلدىعىنا لايىقتى سىي بولىپ سانالادى. سىزدەر ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ حالىقارالىق سپورتتاعى ءمارتەبەسى بيىك ەكەنىن دالەلدەپ, جاتتىقتىرۋشىلار مەن جانكۇيەرلەردىڭ عانا ەمەس, بارشا قازاقستاندىقتاردىڭ ءۇمىتىن اقتادىڭىزدار, – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
قازاقستان پرەزيدەنتى وسى وليمپيادادا ءبىزدىڭ قۇراما ءتۇرلى دارەجەدەگى 17 مەدالدى يەلەنگەنىن اتاپ ءوتتى.
– بۇل – قازاقستاننىڭ الەمدىك وليمپيادالىق قوزعالىسقا قاتىسۋ تاريحىنداعى باسقا وليمپيا ويىندارىندا العان جۇلدەلەردەن الدەقايدا كوپ. رەسمي ەمەس مەدال سانى بويىنشا ءبىزدىڭ وليمپيادالىق قۇراما الەمنىڭ 207 ەلىنىڭ سپورتتىق قۇرامالارى ىشىندە 22-ورىندا تۇر. بارشامىز ريوداعى وليمپيادا تۇعىرلارىندا ەلىمىزدىڭ ءانۇرانى 3 رەت شىرقالىپ, تۋىمىزدىڭ 3 رەت ەڭ بيىكتە جەلبىرەگەنىنە ماقتانامىز. وسىلايشا, بوكسشى دانيار ەلەۋسىنوۆ, سۋعا ءجۇزۋدەن ەل تاريحىنداعى تۇڭعىش چەمپيون دميتري بالاندين, اۋىر اتلەت نيدجات راحيموۆ ەرەكشە جەتىستىكتەرگە جەتىپ, وليمپيادا جەڭىمپازى اتاندى. وليمپياداداعى تابىستىڭ ورتاق قورجىنىنا 5 كۇمىس جانە 9 قولا مەدال يەگەرلەرى ولجا سالدى, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
ودان ءارى ەلباسى وليمپيادادا كۇمىس جانە قولا مەدال جەڭىپ العان سپورتشىلاردى قۇتتىقتايتىنىن ايتتى. وندا نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى كۇمىس جۇلدەگەرلەر ءادىلبەك نيازىمبەتوۆ پەن ۆاسيلي لەۆيتكە التىن مەدالدىڭ سىياقىسى تاپسىرىلاتىنىن, ويتكەنى, ولاردىڭ جاھاندىق جارىستا كورسەتكەن ونەرىنە تەك قازاقستان حالقى ەمەس, بارشا الەم جانكۇيەرلەرى ريزا بولعانىن جەتكىزدى.
– ءبىز ەكى بوكسشىمىزدىڭ مەدالدارىن وليمپيادانىڭ التىن جۇلدەسى دەپ ساناۋىمىز كەرەك. وسىعان بايلانىستى ولاردىڭ جۇلدەسىن ىنتالاندىرۋ تۇرعىسىنان التىن مەدالمەن تەڭەستىردىم, – دەدى پرەزيدەنت.
سول سياقتى ول جەڭىل اتلەت ولگا رىپاكوۆانىڭ قولا مەدالىن التىن جۇلدە رەتىندە باعالايتىنىن اتاپ ءوتتى. جاقىندا سپورتشى شۆەيتساريانىڭ لوزاننا قالاسىندا ءوتىپ جاتقان 11-ءشى «گاۋھار ليگاسىندا» كۇمىس جۇلدەگەر اتانعان بولاتىن. بۇل سىندا ول ءۇش قارعىپ سەكىرۋ بويىنشا 14,53 مەترگە سەكىردى. ەلباسى جەڭىل اتلەتتىڭ وسى جەتىستىگىن دە ەسكەرىپ, رىپاكوۆانىڭ ەلىمىز سپورتىنىڭ دامۋىنا ولشەۋسىز ۇلەس قوسىپ كەلە جاتقانىن ايتتى.
– جەڭىل اتلەتيكادا ولگا رىپاكوۆا بيىك شىڭنان ءتۇسىپ كورگەن جوق. وليمپيادادا جۇلدە جەڭىپ الۋ وڭاي ەمەس. بۇل دوداعا مىڭنان تۇلپار, جۇزدەن جۇيرىك سپورتشىلار عانا قاتىسادى. ءبارىنىڭ ارمانى – وليمپيادا مەدالى. ولار سول ءۇشىن جان الىسىپ, جان بەرىسىپ جارىسادى. ولگانىڭ قولا مەدالى دە التىن جۇلدەگە تاتيدى. سەبەبى, ول لوندون جانە ريو وليمپيادالارى اراسىندا ومىرگە ۇل اكەلىپ ۇلگەردى. قازىر بالاسى ۇشكە تولدى. ولگا – بىرىنشىدەن انا, ەكىنشىدەن ناعىز باتىر ايەل. ەكى ۇلكەن دودانىڭ اراسىندا جارىستارعا قاتىسىپ, بيىك بەلەستەردەن كورىنىپ ءجۇردى. بۇل سپورتشىنىڭ ءوز كاسىبىنە ادالدىعىن, ءوز ەلىنە دەگەن ادال قىزمەتىن, قۇرمەتىن كورسەتەدى, – دەدى.
سونىمەن قاتار, مەملەكەت باسشىسى قولا جۇلدە العان سپورتشىلارعا بولاشاقتا بيىك تۇعىرلاردان كورىنۋلەرىنە تىلەكتەستىگىن ءبىلدىردى.
سونداي-اق, نۇرسۇلتان نازارباەۆ ۇلتتىق قۇرامانىڭ جاتتىقتىرۋشىلار قۇرامىنا, وليمپياداشىلاردىڭ وتباسىلارىنا جانە بارشا قازاقستاندىقتارعا قولداۋ بىلدىرگەنى ءۇشىن, ال سپورتشىلارعا ناعىز باسەكەدە كورسەتكەن ەرىك-جىگەرى مەن وليمپيادالىق داڭققا ۇمتىلىسى ءۇشىن العىس ايتتى.
قازاقستان پرەزيدەنتى ۇلتتىق قۇرامانىڭ جەتىستىكتەرى ريو-دە-جانەيرودا وتەتىن الداعى حV جازعى پاراليمپيالىق ويىندارعا قاتىساتىن سپورتشىلارعا رۋح بەرەتىنىن ايتىپ, ولارعا تابىس پەن جوعارى ناتيجە تىلەدى.
بيىلعى پاراليمپياداعا قازاقستاننان 10 سپورتشى قاتىسادى. ولاردىڭ اراسىندا جۇزۋدەن رومان اگالاكوۆ, ناتاليا زۆياگينتسەۆا, ءانۋار احمەتوۆ پەن ءزۇلفيا عابيدۋللينا, دزيۋدودان ءانۋار ساريەۆ بار. پاۋەرليفتەرلەر گۇلبانۋ ابدىxالىقوۆا, راۋشان قويشىباەۆا, ۆاديم دۋكارت تا پاراليمپيادا مەدالى ءۇشىن كۇش سىناسادى. جەڭىل اتلەتيكادا ەل نامىسىن امان قالقاەۆ, ساداق اتۋدان الەكساندر مەدۆەدەۆ قورعايدى.
مەملەكەت باسشىسى قازاقستان قۇراماسىنىڭ وليمپيادادا كورسەتكەن جەتىستىكتەرى سپورتشى-پاراليمپياداشىلارىمىزعا شابىت بەرەتىنىن, ەندى ءبىرنەشە كۇننەن كەيىن ولار ريو-دە-جانەيرودا جارىستى باستايتىنىن ايتتى.
– پاراليمپيالىق ويىندار – جاۋاپتى سىن. وسى سىندا ءساتتى ونەر كورسەتۋدى ءجانە جوعارى ناتيجەلەرمەن ورالۋدى تىلەيىك, – دەدى پرەزيدەنت.
ەلباسى الەمدىك وليمپيادالىق قوزعالىسقا قاتىسقان اتلەتتەرىمىز قازاقستاننىڭ 25 جىلدىق بەلەسىندە كوپتەگەن جارقىن جەڭىستەرگە قول جەتكىزگەنىن ايتتى.
– قازاقستاندىقتاردىڭ 2016 جىلعى جەڭىپ العان ماراپاتتارىن قوسقاندا ەلىمىزدىڭ وليمپيادالىق قازىناسىنداعى مەدال سانى 69-عا جەتتى. ءبىزدىڭ ەلىمىزدە 1992 جىلدان بەرگى جازعى جانە قىسقى وليمپيالىق ويىندارىندا جەڭىمپاز بولعان 19 وليمپيادا چەمپيونى, 22 كۇمىس جانە 28 قولا مەدال يەگەرى بار. بۇل جوعارى جەتىستىكتەر – مەملەكەتتىڭ تۇراقتى قامقورلىعىنىڭ جانە سپورتتى دامىتۋعا جاعداي جاساۋدىڭ ناتيجەسى, – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
وسىدان كەيىن ەلباسى وليمپيادا چەمپيوندارىن II دارەجەلى «بارىس» وردەنىمەن ماراپاتتادى.
ەلباسى قولىنان جوعارى ناگرادانى وليمپيادا چەمپيوندارى دانيار ەلەۋسىنوۆ, دميتري بالاندين مەن نيدجات راxيموۆ الدى. سونىمەن بىرگە ول وسى وردەندى بوكستان وليمپيادانىڭ كۇمىس جۇلدەگەرلەرى ۆاسيلي لەۆيت پەن ادىلبەك نيازىمبەتوۆكە دە تاپسىردى. وسى كەزدە سالتاناتتى شاراعا جينالعان حالىق مەملەكەت باسشىسىنىڭ شەشىمىنە ريزاشىلىقتارىن ءبىلدىرىپ, وليمپياداشىلارعا ورىندارىنان تۇرىپ قۇرمەت كورسەتتى.
«بارىس» وردەنى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتىگى مەن ەگەمەندىگىن نىعايتۋ iciنە, بەيبىتشىلىكتى, قوعامنىڭ توپتاسۋى مەن قازاقستان حالقىنىڭ ءبىرلىگىن قامتاماسىز ەتۋگە, مەملەكەتتىك, وندىرىستىك, عىلىمي, الەۋمەتتىك-مادەني جانە قوعامدىق قىزمەتتە, حالىقتار اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋعا, ۇلتتىق مادەنيەتتەردى جاقىنداستىرۋ مەن ءوزارا بايىتۋعا, مەملەكەتتەر اراسىنداعى دوستىق قاتىناستاردى دامىتۋعا ciڭipگeن ەرەكشە ەڭبەگى ءۇشىن بەرىلەدى. 1999 جىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسى پرەزيدەنتىنىڭ جارلىعىمەن «بارىس» وردەنى ءۇش دارەجەلى بولىپ بەكىتىلدى.
كەزدەسۋدە ن.نازارباەۆ كۇمىس جۇلدەگەرلەر جازيرا جاپپارقۇل (اۋىر اتلەتيكا), ەلدوس سمەتوۆ (دزيۋدو), گۇزەل مانيۋروۆا (قىزدار كۇرەسى) مەن بوكستان قولا جۇلدەنى يەلەنگەن يۆان دىچكوعا «پاراسات» وردەنىن تابىس ەتتى. ال «قۇرمەت» وردەنىمەن قولا جۇلدەگەرلەر – دزيۋدوشى گالبادراx وتگونتسەتسەگ, زىلتەمىرشىلەر كارينا گوريچەۆا, الەكساندر زايچيكوۆ پەن فارxات حاركي, ەركىن كۇرەس شەبەرلەرى ەكاتەرينا لاريونوۆا مەن ەلميرا سىزدىقوۆا جانە بوكسشى داريعا شاكىموۆا ماراپاتتالدى.
سالتاناتتى شارادا وليمپيادا چەمپيوندارى مەن جۇلدەگەرلەرى ءسوز الىپ, ەلىمىزدە سپورتتى دامىتۋ باعىتىندا جۇرگىزىلىپ جاتقان ساياساتقا, جانكۇيەرلەردىڭ قولداۋىنا ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى.
الدىمەن دانيار ەلەۋسىنوۆ ءسوز ءسويلەدى.
– اسا مارتەبەلى ەلباسى! ءبىز ريوعا اتتاناردا «جەڭىسپەن ورالىڭدار» دەپ تاپسىرما بەرگەن ەدىڭىز. سول تاپسىرماڭىز ورىندالدى. سول سەنىمدى, ءۇمىتتى اقتاپ شىققانىما ماقتانامىن. مەن تاۋەلسىزدىكتىڭ ءتول قۇرداسىمىن. جاسىم 25-تە. وسى تاۋەلسىزدىك جىلدارىندا ەلىمىزدىڭ جەتكەن جەتىستىكتەرىن ايتىپ جەتكىزۋ مۇمكىن ەمەس. ءبىز, تاۋەلسىزدىكتىڭ پەرزەنتتەرى, ارقاشان ءسىزدىڭ سەنىمىڭىزدەن شىعۋعا تىرىسامىز. مەن بىلەمىن, كوبىڭىز ءتۇن ۇيقىلارىڭىزدى ءتورت ءبولىپ, ريو-دە-جانەيرودا جۇرگەن بىزدەرگە جانكۇيەر بولدىڭىزدار. وسى قولداۋلارىڭىزعا العىس ايتامىز, ارداق تۇتامىز. بارلىقتارىڭىزعا راxمەت! – دەدى.
ال ەلىمىزدە تۇڭعىش رەت سۋ سپورتىنان وليمپيادانىڭ التىن مەدالىن جەڭىپ العان دميتري بالاندين دە مەملەكەت باسشىسىنىڭ سپورتتى دامىتىپ, جارىس جولىندا جۇرگەن وتانداستارىمىزدى قولداپ-قولپاشتاپ جاتقانىنا مىڭ دا ءبىر العىس ايتتى. ودان كەيىن ول جانكۇيەرلەرگە العىسىن ءبىلدىردى.
– قولپاشتاپ, دەمەپ جۇرگەن سىزدەرگە ريزامىز! ءبىز وليمپيادادا سونىڭ ءبارىن سەزىنىپ جۇردىك. سىزدەردىڭ قولداۋلارىڭىز بولماسا, ءبىز وليمپ شىڭىن باعىندىرا الماس تا ەدىك. سول ءۇشىن ۇلكەن راxمەت! – دەپ ءسوزىن اياقتادى ول.
كەلەسى بولىپ ءسوز العان اۋىر اتلەت نيدجات راحيموۆ, جازيرا جاپپارقۇل مەن كۇرەس شەبەرى گۇزەل مانيۋروۆا دا مەملەكەتكە, جانكۇيەرلەرگە العىسىن جەتكىزدى.
– اسا قۇرمەتتى ەلباسى, – دەپ باستادى ءسوزىن جازيرا. – اقوردادا بەرگەن اق باتاڭىزبەن وليمپيادادان جۇلدەلى ورالىپ وتىرمىن. سىزگە ەل الدىندا جۇلدە الامىن دەپ سەرت بەرگەن ەدىم. سول سەنىمدى اقتاپ شىقتىم. بۇل جۇلدەگە جانكۇيەرلەردىڭ قولداۋىنىڭ ارقاسىندا جەتتىم. جانكۇيەرلەرگە العىسىمىز شەكسىز.
ال گۇزەل مانيۋروۆا بولسا تولقىپ, تەبىرەنىپ ءسوز سويلەدى. ول ەلىمىزگە ەلباسىنىڭ قولداۋىنىڭ ارقاسىندا وليمپيالىق ويىندارعا تاعى ءبىر مارتە قاتىسۋعا جانە ەلىمىزگە مەدال الىپ بەرۋگە مۇمكىندىك العانىن ايتتى.
– بۇل – ۇمىتىلماس ءسات. مەن ءوزىمنىڭ پرەزيدەنتىمە, ەلىمە دەگەن ماقتانىشىمدى ءالى دە بولسا جاسىرا الماي ءجۇرمىن. ءبىز قازاقستاننىڭ الەمدەگى سپورتتىق دەرجاۆا ەكەنىن تاعى ءبىر مارتە دالەلدەدىك دەپ سانايمىن, – دەدى ءوز ويىن ايتقان كۇمىس جۇلدەگەر.
شارانىڭ سوڭىندا پرەزيدەنت ن.نازارباەۆ بارشا قازاقستاندىقتاردى وليمپياداداعى جەڭىسپەن قۇتتىقتاپ, الەمدىك سپورت بيىگىندە جاڭا تابىستارعا جەتۋگە ءتىلەكتەستىگىن ءبىلدىردى. وسى كەزدە زالدا ءبىر كىشكەنتاي بالانىڭ جىلاعان داۋىسى ەستىلگەن ەدى. سونى بايقاعان ەلباسى زالعا قاراتا: «بۇل بالا دا بولاشاقتا وليمپيادا چەمپيونى بولادى. سوعان جەتكىزسىن», دەدى. زالداعى قالىڭ ەل دە ەلباسى ءسوزىن جاقسى ىرىمعا بالاعانى انىق.
2000 جىلى سيدنەي وليمپياداسىنىڭ چەمپيونى بولعان بەكزات ساتتارحانوۆ تا 1980 جىلى سەرىك قوناقباەۆ اعاسى وليمپيادانىڭ كۇمىس جۇلدەگەرى اتانعاندا
بەسىكتە جىلاعان ەكەن. اناسى مۇنى سول كەزدە جاقسىلىققا جورىعانىن ايتقان. ەلباسىنىڭ سالتاناتتى شاراداعى سوزىنە ءبىز دە قوسىلىپ, بولاشاقتا بالانىڭ وليمپيادا چەمپيونى بولۋىنا تىلەكتەستىك بىلدىردىك.
كەزدەسۋدە پرەزيدەنت وليمپيادالىق جەڭىسكە ۇلەس قوسقان ءاربىر سپورتشىعا, جاتتىقتىرۋشىلار قۇرامىنا, سپورتشىلاردىڭ تۋىستارىنا تانىتقان ەرىك-جىگەرلەرى ءۇشىن العىس ايتتى.
وسى رەتتە ول شاراعا قاتىسۋشىلارعا سپورتتىق جەتىستىكتەردى ەسەلەي ءتۇسۋ تىلەگىن جەتكىزدى. «وليمپيادا چەمپيونى ۇنەمى جاتتىعۋى كەرەك, سەبەبى, كەلەسى وليمپياداعا دەيىن ەشكىم دە ءبىر ورىندا تۇرمايدى, ياعني, بارشاسى دايىندىقتارىن جالعاستىرادى», دەدى. وسىعان بايلانىستى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى وليمپيادا چەمپيوندارى مەن جۇلدەگەرلەرىنە وزدەرى تۋىپ-وسكەن جەرلەرىندە دە سىي-قۇرمەتتىڭ كورسەتىلەتىنىن, دەگەنمەن, وسى اتاق, قۇرمەتكە ماساتتانباي, بەلدەرىن بۋىپ, الداعى جارىستارعا دايىندالىپ ءجۇرۋ كەرەكتىگىن ايتتى.
كەزدەۋدىڭ سوڭىندا وليمپيادا چەمپيونى د.ەلەۋسىنوۆ ەلباسىنا مەملەكەتتىك تۋدى تابىس ەتتى.
باقتيار تايجان,
داستان كەنجالين,
«ەگەمەن قازاقستان»
سۋرەتتەر پرەزيدەنتتىڭ ءباسپاسوز
قىزمەتىنەن الىندى
