مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ «ادىلەتتى قازاقستان: زاڭ مەن ءتارتىپ, ەكونوميكالىق ءوسىم, قوعامدىق وپتيميزم» اتتى قازاقستان حالقىنا جولداۋىن زەر سالا تىڭداپ, ىقىلاستانا وقىپ شىقتىم. ەلدىڭ دامۋىنا, قوعامنىڭ جاڭارۋىنا قاتىستى كوپ نارسە ايتىلىپتى.
پرەزيدەنتىمىزدىڭ ادىلەتتى قازاقستان ورناتۋ باستاماسى مەنىڭ عانا ەمەس, جالپى حالىقتىڭ كوڭىلىنەن شىققان, كوكەيىندە جۇرگەن ارمانى ەكەنى انىق. قاسىم-جومارت توقاەۆ وسى جولداۋىندا دا بۇل باعىتتان ەشقايدا بۇرىلىس بولمايتىنىن تاعى دا ناقتىلادى. بۇعان پرەزيدەنتتىڭ: «ازاماتتارىمىزدىڭ قۇقىعىن قورعاۋ سالاسىندا كەشەندى شارالاردى قولعا الدىق. نەگىزگى ماقسات – ادىلەتتى قوعام قۇرۋ جانە سونىڭ ارقاسىندا دامۋدىڭ سارا جولىنا تۇسكەن وزىق ەل بولۋ. سوندىقتان ءبىز وسى باعىتتاعى ماڭىزدى رەفورمالاردى جالعاستىرامىز, جۇيەلى جۇمىستى توقتاتپايمىز», دەگەن ءسوزى دالەل.
ەلىمىزدە قوعامنىڭ دەرتىنە اينالعان سىبايلاس جەمقورلىققا, پاراقورلىققا قارسى كۇرەس ءجۇرىپ جاتقانى بەلگىلى. كۇرەسۋ كەرەك, بىراق... ەشقاشاندا شەكتەن شىعۋعا بولمايدى. اسىرەسە پارا العانى نە بەرگەنى ءۇشىن ەڭ الدىمەن «قۇستىرۋ» تۇرىندەگى جازا تاعايىندالۋ كەرەك دەپ سانايمىن. مۇنداي جازا قىلمىستىق كودەكستە دە قاراستىرىلعان. بىراق ناقتىلى جازىلماعان. ايتالىق, كودەكستىڭ 366, 367-باپتارىندا پارانىڭ بىرنەشە ەسەلەنگەن مولشەرىندە ايىپپۇل سالۋ نەمەسە بەلگىلى ءبىر مەرزىمگە باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسى قاراستىرىلعان. مىنە, وسى جەردەگى «نەمەسە» دەگەن ءسوز جازا تاعايىنداۋ كەزىندە سۋديالاردىڭ ۇكىم قابىلداۋ ەركىندىگىن قامتاماسىز ەتەتىن سەكىلدى. ءبىر قاراعاندا سولاي. بىراق بۇل جەردە ناقتىلىقتىڭ جوقتىعى سۋديانىڭ جەمقورلىققا تاۋەكەلدىگىن ارتتىرادى. باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسىنا ءىلىنىپ كەتپەۋ ءۇشىن كىم بولسا دا سۋديانىڭ ءتىلىن تاباتىن جول ىزدەيتىنى بەلگىلى عوي. بۇل – ءبىر. ەكىنشىدەن, ءبىر باپتا ەكى ءتۇرلى جازا قولدانۋ مۇمكىندىگى بيلىگى مىقتى شەنەۋنىك تاراپىنان الدەبىر سوتتالۋشىنىڭ ايىپپۇل تولەۋ ارقىلى ەمەس, باس بوستاندىعىنان ايىرۋ ارقىلى جازالانعانىن قالايتىن بولسا, سۋدياعا جاسىرىن تۇردە بولسا دا قىسىم كورسەتۋىنە دە مۇمكىندىك بەرەدى.
ءبىزدىڭ ۇلىتاۋ وبلىسىندا بيىل 2 ملن تەڭگە پارا بەرگەنى جانە العاندارى ءۇشىن ءۇش ازامات سوتتالدى. ولاردىڭ ەكەۋى 6 جىلعا, بىرەۋى 3,6 جىلعا باس بوستاندىعىنان ايىرىلدى. وزدەرىنىڭ كىنالارىن ولار تولىق مويىندادى, جازانى ايىپپۇل تولەۋ ارقىلى وتەۋدى سۇراپ, العاشقى سوتقا دا, كەيىن اپپەلياتسيالىق سوتقا دا جۇگىندى. بىراق ۇكىم وزگەرىسسىز قالدى.
بۇل قوعامدا تۇسىنىكسىزدىك تۋدىرىپ وتىر. ولار قوعامعا قاۋىپتى تۇلعالار قاتارىنا جاتا قويمايدى عوي. ادام ولتىرگەن جوق, زورلىق جاساعان جوق دەگەندەي... ەگەر جازالارىن ايىپپۇل تولەۋ ارقىلى وتەيتىن بولسا, ولاردىڭ ارقايسىسى 100 ملن تەڭگە مولشەرىندە قازىناعا قارجى تۇسىرەدى ەكەن.
سوندىقتان قىلمىستىق كودەكستىڭ 366, 367-باپتارىن قايتا قاراپ, «بىرنەشە ەسەلەنگەن ايىپپۇل سالۋ دەگەننەن كەيىن نەمەسە بەلگىلى ءبىر مەرزىمگە باس بوستاندىعىنان ايىرۋعا جازالانادى» دەيتىن تۇستارىنان «نەمەسە» دەگەن ءسوزدى الىپ تاستاۋ كەرەك. پارا بەرگەنى دە, العانى ءۇشىن دە الدىمەن ايىپپۇل جازاسىن بەلگىلەپ, ەگەر مۇنى وتەۋ مۇمكىندىگى بولماعان جاعدايدا عانا باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسىن بەلگىلەۋ كەرەكتىگى قىلمىستىق كودەكستە ناقتىلانىپ جازىلعانى ءجون. بۇعان ءماجىلىس دەپۋتاتتارى نازار اۋدارسا ەكەن دەيمىن. بۇل پرەزيدەنتتىڭ ادىلەتتى قازاقستان باستاماسىنا دا وتە ساي كەلەر ەدى. سونىمەن بىرگە سوت جۇيەسىندەگى جەمقورلىق تاۋەكەلدىگىن ازايتادى جانە سۋديالارعا جاسىرىن بولسا دا قىسىم جاساۋ مۇمكىندىگىن جويادى.
اماندىق راح ۇلى,
قازاقستاننىڭ قۇرمەتتى ءجۋرناليسى
ۇلىتاۋ وبلىسى