كەشە «قازمەديا» ورتالىعىنداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ساليدات قايىربەكوۆا ەلباسىنىڭ 2014 جىلعى حالىققا جولداۋىنداعى مەديتسينا سالاسىنا قاتىستى تاپسىرمالاردى جۇزەگە اسىرۋ بارىسى جايلى بريفينگ وتكىزدى.
كەشە «قازمەديا» ورتالىعىنداعى ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتىندە دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى ساليدات قايىربەكوۆا ەلباسىنىڭ 2014 جىلعى حالىققا جولداۋىنداعى مەديتسينا سالاسىنا قاتىستى تاپسىرمالاردى جۇزەگە اسىرۋ بارىسى جايلى بريفينگ وتكىزدى.
ەلباسى بيىلعى جولداۋىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسى بويىنشا مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەكتى دامىتۋدى, مىندەتتى مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ ەنگىزۋ ماسەلەسىن زەرتتەۋدى, مەملەكەتتىڭ, جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ جانە قىزمەتكەرلەردىڭ دەنساۋلىق ءۇشىن ورتاق جاۋاپكەرشىلىگى – مەديتسينالىق قىزمەتتىڭ بارلىق جۇيەسىنىڭ باستى قاعيداتى بولۋى ءتيىس ەكەنىن ايتقان بولاتىن. وعان قوسا, سالاماتتى ءومىر سالتىنىڭ ورنىعۋى, مەديتسينانىڭ دامۋى حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ جاسىن 80 جاسقا دەيىن ارتتىراتىنىن, ەلىمىز مەديتسينالىق ءتۋريزمنىڭ جەتەكشى ورتالىقتارىنىڭ بىرىنە اينالاتىنىن دا مالىمدەگەن. سوڭعى جىلدارى مەديتسينا سالاسىندا كوبىنە جاڭا تەحنولوگيالار ەنگىزۋ جايى, قان اينالىمى جۇيەسى مەن ونكولوگيالىق دەرتتەردەن تۋىندايتىن سىرقاتتاردى ەمدەۋ ماسەلەسى, دياگنوستيكالاۋعا, سونداي-اق, «بولاشاقتىڭ گوسپيتالى» اتانعان ورتالىقتاردىڭ ءيميدجىن كوتەرۋگە كوپ كوڭىل ءبولىندى. ەندى حالىقتىڭ باسىم ءبولىگىمەن تىكەلەي جۇمىس ىستەيتىن مەديتسينالىق مەكەمەلەردىڭ قىزمەتىن جەتىلدىرۋدى مىقتاپ قولعا الاتىن ۋاقىت تا جەتكەن سياقتى. بيىل العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەككە باسىمدىق بەرۋ قاجەتتىگى باسا ايتىلدى. بۇل دەگەنىڭىز ەندى دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا بولىنەتىن قارجىنىڭ قوماقتى بولىگى باستاپقى بۋىنعا, ياعني العاشقى مەديتسينالىق-سانيتارلىق كومەك كورسەتەتىن مەكەمەلەر مەن ەمحانالارعا بولىنەدى دەگەن ءسوز. بۇعان دەيىن ول 17 پايىزدى عانا قۇراپ كەلگەن بولسا, بيىلدان باستاپ ونىڭ ۇلەسى ارتا تۇسپەك. بىراق ناقتى قانشا ەكەنى ازىرگە بەلگىسىز. كەشەگى جيىندا دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى بۇل ماسەلەگە قاتىستى جان باسىنا شاققانداعى ءنورماتيۆتىڭ وسەتىندىگىن باياندادى. وعان قوسا, ول بيىل الماتىدا تىكەلەي دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنا باعىنىستى العاشقى سانيتارلىق-مەديتسينالىق كومەك كورسەتەتىن ورتالىق اشىلاتىنىن دا مالىمدەدى.
جالپى, ادام ءومىرى تەك دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنا عانا تاۋەلدى ەمەس ەكەنى بەلگىلى. مۇنى وركەنيەتتى ەلدەر سالاعا تەك 15 پايىز عانا تاۋەلدى, قالعانى ءوزىنىڭ ءومىر ءسۇرۋ سالتى مەن قورشاعان ورتاسىنا, گەنىنە بايلانىستى دەپ جىكتەپ ءتۇسىندىرىپ بەرەدى. ايتسە دە الەۋمەتتىك مارتەبەگە يە بولعان جاپپاي ەتەك العان اۋرۋلاردىڭ دا بار ەكەنىن, بۇل ءولىم-ءجىتىمنىڭ ورشۋىنە اكەلىپ سوقتىرىپ وتىرعانىن دا ايتۋ كەرەك. وسى ماسەلەگە كەلگەندە مينيستر «ءبىز قولدان كەلگەننىڭ بارلىعىن جاساپ وتىرمىز. ونى كەشەگى القا ماجىلىسىندە دە ايتتىق. انا مەن بالانىڭ, قايعىلى جاعدايلار, ۋلانۋ مەن جاراقاتتانۋشىلىقتاردان ونكولوگيالىق اۋرۋلاردان بولاتىن ءولىم-ءجىتىمدى تومەندەتۋگە بارىنشا كۇش سالىپ جاتىرمىز. ناتيجەسى دە جوق ەمەس. سونىڭ ەسەبىنەن حالىقتىڭ تابيعي ءوسىمى بىلتىر 4,6 پايىزعا ارتتى. ستاتيستيكا اگەنتتىگىنىڭ مالىمەتىنشە, بىلتىر حالىقتىڭ ورتاشا ءومىر ءسۇرۋ ۇزاقتىعى 70,3 جاسقا جەتتى. بۇل قۇرعاق تسيفر ەمەس. ونىڭ ارتىندا مەنىڭ ارىپتەستەرىمنىڭ ۇلكەن ەڭبەگى تۇر. سىزدەر بىلەسىزدەر مە, رەسپۋبليكادا كۇنىنە 2 مىڭ وتا جاسالادى, 1 مىڭ بالا دۇنيەگە كەلەدى, جەدەل جاردەم 18 مىڭ رەت شاقىرۋ الادى. بۇل قاۋىرت جۇمىس», دەدى س.قايىربەكوۆا. ول سونداي-اق, قان اينالىمى جۇيەسى مەن ونكولوگيالىق اۋرۋلاردىڭ الەمنىڭ ەڭ وركەنيەتتى ەلدەرىنىڭ وزىندە ءبىرىنشى ورىندا تۇرعانىن ايتتى. «بىزگە ءتان ماسەلە مىناۋ: ونكولوگيالىق اۋرۋلاردى العاشقى ساتىسىندا انىقتاي المايمىز. تەك سوڭعى ساتىلارىندا انىقتاپ, كۇردەلى وتالار جاسالىپ جاتادى. ەگەر العاشقى ساتىسىندا انىقتالسا, ساۋلەلى تەراپيا مەن شاعىن ءينۆازيۆتى وتالار ارقىلى دا ەمدەۋگە قول جەتكىزەر ەدىك. سول كەزدە ءولىم-ءجىتىم دە ازايار ەدى», دەدى مينيستر.
دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى بىرىڭعاي ۇلتتىق دەنساۋلىق ساقتاۋ جۇيەسىنىڭ ارتىقشىلىعىن, سوڭعى ءۇش جىلدا حالىقپەن جۇمىس ىستەۋدە تىكەلەي باسشىلىققا الىنىپ وتىرعان «سالاماتتى قازاقستان» باعدارلاماسىنىڭ ءتيىمدى تۇستارىن, مىندەتتى مەديتسينالىق ساقتاندىرۋ ەنگىزۋ ءۇشىن ءالى دە تياناقتى دايىندىقتىڭ قاجەتتىگىن, سونداي-اق, مەديتسينالىق مامانداردىڭ جەتىسپەۋشىلىگى ماسەلەسى الداعى ەكى-ءۇش جىل بارىسىندا شەشىلەتىنىن, تاعى باسقا دا جايلاردى بريفينگ بارىسىندا ايتىپ ءوتتى. بريفينگكە «ۇلتتىق مەديتسينالىق حولدينگ» اق باسقارما توراعاسى الىبەك كەننەت, دۇنيەجۇزىلىك دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمىنىڭ قازاقستانداعى وكىلى مەليتا ۆۋينوۆيچ, دەنساۋلىق ساقتاۋ ۆيتسە-ءمينيسترى ەرىك ءبايجۇنىسوۆ قاتىستى.
ايگۇل سەيىلوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان».