ءۇرجار ءوڭىرىن تابيعاتتىڭ انىق بوياۋى دەۋگە ابدەن بولادى. ءبىر جاعى جازيرالى دالا بولسا, ەندى ءبىر جاعى كوكجيەككە كولدەنەڭ ءتۇسىپ جاتقان تارباعاتاي اسۋلارى. وسى تارباعاتاي سىلەمدەرىندە جابايى الما ورماندارى بار. اتالعان ورماندارداعى جابايى الما اعاشتارىنىڭ جەمىس ءتۇيىنىن پىسكەن مەرزىمدە جەۋگە بولادى.
جالپى ءۇرجار اۋدانىنىڭ تاۋلى بولىگىنىڭ وسىمدىكتەرى مەن توپىراقتارى بيىكتىك بەلدەۋگە سايكەس تاراعان. مۇندا تاۋلىق كۇلگىن, تاۋلىق شالعىندى توپىراق بەلدەمدەرىندە شالعىندى شوپتەر, وزەن بويلارىندا قايىڭ, تەرەك, جابايى الما, ءارتۇرلى جەمىستەر مەن جيدەكتەر, تاۋ ەتەكتەرىندە سەلەۋلى-بەتەگەلى شوپتەر, شولەيتتى بولىگىندە جۋسان, بۇيىرعىن, كوكپەك, بايالىش, جۇزگىن, شي, ت.ب. وسەدى. مامىر ايىندا دا جاتاتىن تارباعاتاي بيىكتەرىندەگى قار, كۇن ىسي تاۋ ەتەكتەرىنە قاراي جىلعالاپ ەرىپ اعادى.
ال تاۋدا جانۋارلار دۇنيەسىنەن تيان-شيان قوڭىر ايۋى, ارقار, مارال, قاسقىر, تۇلكى, قويان, ەلىك, بورسىق, قۇستاردان قۇر, ءشىل, قارعا, ساۋىسقان, كوگەرشىن, وزەن بويلارى مەن كولدەردە قاز, ۇيرەك, تىرنالار مەكەندەيدى. وسى بايلىقتى ساقتاپ قالۋ ءۇشىن اتسالىساتىن بىردەن-ءبىر مەكەمە – «تارباعاتاي» ۇلتتىق مەملەكەتتىك تابيعي پاركى. پارك اۋداننىڭ وركەندەۋىنە ۇلكەن ۇلەسىن قوسىپ, تابيعاتتى قورعاپ, قىزىل كىتاپقا ەنگەن جان-جانۋارلاردىڭ ءوسىپ-ونۋىنە مول ىقپال ەتۋدە.
ءار جان ءوز ءوڭىرىنىڭ تابيعاتىن قورعاۋعا مىندەتتى. تابيعات دەگەنىمىز – ءبىزدى قورشاعان ورتا: جان-جانۋارلار مەن وسىمدىكتەر قورى. ال «تارباعاتاي» ۇلتتىق مەملەكەتتىك تابيعي پاركى وسى ماقساتتارىن ويداعىداي اتقارىپ, بيولوگيالىق جانە لاندشافتىق الۋاندىقتى ساقتاپ قالۋ ءۇشىن ەڭبەك ەتۋدە.
رومان بايسالباەۆ,
«تارباعاتاي» مەملەكەتتىك ۇلتتىق تابيعي پاركىنىڭ ورمان شەبەرى
شىعىس قازاقستان وبلىسى