ەلوردادا وتكەن سەنبىلىك وسىنداي ماقساتتى كوزدەيدى
وتكەن سەنبىدە ەلوردا باسشىلارى مەن تۇرعىندارى جاپپاي جالپىقالالىق سەنبىلىككە شىقتى. ولار كۇنى بويى كوشەلەردى تازارتىپ قانا قويماي, جاسىل جەلەك ەكتى. تاڭەرتەڭگىسىن ءسال سالقىنداتىپ تۇرسا دا ءتۇس اۋا مايى تامعان ءساۋىردىڭ سوڭعى سەنبىسى ءبىر ادامداي جۇمىلىپ جۇمىس ىستەۋشىلەرگە ناعىز قولايلى كۇن بولعان سياقتى.
“سەنبىلىك” ءسوزى انىقتامالىقتاردا ازاماتتاردىڭ دەمالىس كۇندەرى قوعام يگىلىگى ءۇشىن سانالى ءتۇردە ۇيىمداستىرىلعان تەگىن ەڭبەككە شىعۋى دەگەندى بىلدىرەدى. كەڭەستىك كەزەڭدە داستۇرگە اينالعان ءۇيرەنشىكتى شارانىڭ قوعام ومىرىنەن ءالى دە قالماي كەلە جاتقاندىعى ونىڭ پايدالى جاعى كوبىرەك ەكەندىگىنەن بولسا كەرەك. وعان كۇن جىلىنا كەتپەنى مەن كۇرەگىن قولىنا الىپ, تال وتىرعىزىپ, اينالاسىن كوگالداندىرۋعا كوشەتىن قازەكەمنىڭ سالتىن قوسىڭىز. ء“ساۋىر بولماي ءتاۋىر بولماس” دەگەندى العا تارتىپ, قولعا الىنعان جالپىقالالىق سەنبىلىككە استانا قالاسىنىڭ اكىمدىگى باستاماشى بولىپ وتىر.
كۇن ارقان بويى كوتەرىلگەن شاقتا ۇكىمەت باسشىسى كارىم ءماسىموۆ پەن استانا قالاسىنىڭ اكىمى يمانعالي تاسماعامبەتوۆ بەيبىتشىلىك جانە كەلىسىم سارايى ماڭىنداعى تاۋەلسىزدىك داڭعىلىنىڭ بويىنا كوشەتتەر وتىرعىزدى. سەنبىلىككە الدىمەن جەتكەن قالا اكىمى اعاش وتىرعىزىپ تا, جۋرناليستەرگە سۇحبات بەرىپ تە ۇلگەردى. قالا اكىمىنىڭ ايتۋىنشا, ەۋروپالىق ستاندارتتارعا سايكەس, سەنبىلىككە شىقپاۋ ءۇشىن ەڭ الدىمەن قالا تۇرعىندارىنىڭ مادەنيەتى سول دەڭگەيگە جەتۋى ءتيىس. ال ول ءۇشىن تۇرعىندار تۋعان ەلدى مەكەندەرىن لاستاماي, وعان ءوز ۇيىندەي قاراۋى كەرەك. استانا ەلدىڭ تەك اكىمشىلىك-ساياسي ورتالىعى عانا ەمەس, استانا — جاس, قارقىندى دامىپ كەلە جاتقان زاماناۋي قالا. ول وزگەلەرگە ۇلگى بولۋى ءتيىس. سوندىقتان, ۇيىمداستىرىلعان سەنبىلىك قانداي دا ءبىر ماتەريالدىق تابىس تابۋ ماقساتىن كوزدەپ وتىرعان جوق. مۇندا, ەڭ الدىمەن, ۇلكەن تاربيەلىك ءمان جاتىر.
بۇل جەردە پرەزيدەنت اكىمشىلىگى مەن پرەمەر-مينيستر كەڭسەسىنىڭ قىزمەتكەرلەرى, استانانىڭ اۋا رايى جاعدايىنا جانە توپىراعىنىڭ ەرەكشەلىگىنە بەيىمدى تال مەن ۇيەڭكىنىڭ 440 كوشەتىن وتىرعىزدى.
سەنبىلىككە شىعۋشىلاردىڭ تاعى ءبىر توبى “انا مەن بالا” ۇلتتىق عىلىمي ورتالىعى ماڭايىندا جۇمىس جاسادى. مۇندا پارلامەنت سەناتى مەن ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتتارى تازالىق جۇمىستارىن ءجۇرگىزدى. سولاردىڭ ءبىرى, ءماجىلىس سەناتىنىڭ دەپۋتاتى نۇرلىعايىم جولداسباەۆا قالامىزدىڭ تازالىعىنا جاۋاپ بەرۋ ورتاق مىندەتىمىز دەگەن ءوز كوزقاراسىن ءبىلدىردى. اعاشتاردى سۋارۋعا كومەكتەسكەن دەپۋتات رياسىز ك ۇلىمسىرەيدى. پارلامەنت سەناتىنىڭ توراعاسى قاسىم-جومارت توقاەۆ تا وسى جەردەن تابىلدى. قاراعاشتىڭ تۇبىنە توپىراق سالىپ, باپتاپ جۇرگەن ءتوراعانىڭ قيمىلى الىستان بايقالادى.
پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ ءتوراعاسى ورال مۇحامەدجانوۆ بولسا, بۇل شارانىڭ ەرتەدەن كەلە جاتقان ءداستۇر ەكەندىگىن ايتىپ ءوتتى. قانداي اعاش وتىرعىزىپ جاتقاندىعىن سۇراعانىمىزدا, قاراعاش ەكەندىگىن ايتىپ, ءوزىنىڭ بۇل شارۋادان دا حابارى بار ەكەندىگىن اڭعارتتى. پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتى شالاتاي مىرزاحمەتوۆ سەنبىلىكتىڭ وزدەرى سياقتى ەرەسەك ازاماتتارعا قانعا سىڭگەن داعدى ەكەندىگىن جەتكىزدى. جاس كەزىمىزدە قاشان شىعامىز دەپ, دايىندالىپ جۇرەتىنبىز. ەڭ باستىسى, شاراعا تەك ەڭبەك دەپ قانا قاراماي, سونىمەن بىرگە, قوعام مۇشەلەرىنىڭ وعان ءوز ۇلەسىن قوسۋعا, ءوزى تۇرىپ جاتقان جەردى اباتتاندىرۋعا, اۋاسىن تازالاۋعا كۇش سالىپ, ەكولوگياسىن نازاردا ۇستاۋعا قوسىپ جاتقان ۇلەسى دەپ ايتۋ ورىندى. ەكىنشى جاعىنان العان كەزدە جۇمىلعان جۇدىرىق سەكىلدى ازاماتتاردىڭ ۇيىمشىلدىعىن كورسەتىپ بەردى. قىزمەت لاۋازىمىنا بولمەستەن بارلىعى بىرگە كۇرەك ۇستاپ نەمەسە زەمبىلدىڭ ءبىر باسىن باسشىسى, ەكىنشى باسىن قوسشىسى ۇستاپ, ورتاق جۇمىس ىستەۋدىڭ ءوزى ادامدى رۋحاني تۇرعىدا ءبىر-بىرىنە جاقىنداتا تۇسەدى. قىزمەتتىك, بولماسا الەۋمەتتىك جاعدايلارى ەكى ءتۇرلى جانداردى تەڭەستىرىپ, ەڭبەك ەتۋگە كەلگەندە بارشانىڭ دا بىردەي ەكەنىن تۇسىنۋگە سەپتىگىن تيگىزەتىن شارا, دەيدى حالىق قالاۋلىسى. بۇل كۇنى ءماجىلىس پەن سەنات دەپۋتاتتارى بىرىگە وتىرىپ 3 ءتۇرلى اعاش تۇرىنەن 300-دەن اسا كوشەتتەر وتىرعىزدى. ەندى ەلورداداعى “انا مەن بالا ورتالىعى” ۇعو جانىندا ۇيەڭكى, قاراعاش, قايىڭ جايقالىپ وسەتىن كۇن دە الىس ەمەس. ال جالپى قالا بويىنشا ء“بىز – قالا تازالىعى ءۇشىن!” ۇرانىمەن وتكەن سەنبىلىككە 75 مىڭعا جۋىق ەلوردالىق شىقتى.
الەمدەگى ەڭ تازا قالا سانالاتىن سينگاپۋردە كوشە لاستاۋ قىلمىسپەن تەڭ. ءسىزدىڭ ابايسىزدا تۇكىرگەنىڭىز نەمەسە تاماق قالدىعىن لاقتىرۋ سياقتى كوشەنى لاستاۋىڭىز وتە ۇلكەن مولشەردەگى ايىپپۇلمەن وندىرىلەدى. ول سوما – 100 دوللاردان 1000 دوللارعا دەيىن. ال فرانتسۋزدار ماسەلەنى 1500 ەۋرو ارقىلى شەشەدى. وسىلايشا اسا زور كولەمدەگى ايىپپۇل ارقىلى ءوز قالالارىنىڭ تازالىعىن ساقتايتىن ولار بۇل ماسەلەگە اسقان كىرپيازدىقپەن قارايدى. ال ءبىز دە ەلوردامىزدىڭ وسىنداي ەكولوگيالىق جاعىنان تاپ-تازا قالا اتانۋىنا مادەنيەتتىلىك تۇرعىسىنان, ازاماتتىق جوعارى سانا تۇرعىسىنان ۇلگى بولا بىلسەك, استانا قالاسىنىڭ الەمدەگى تازا قالالار ساناتىنا قوسىلۋ ىقتيمالدىلىعى دا ارتا تۇسپەك. لايىم, سول كۇنگە جەتكىزسىن!
ۆەنەرا تۇگەلباي.