جۇمىس توبى اۋەلى از جىلدا قالا ىشىندەگى شاعىن قالاشىققا اينالعان «اۋەجاي» تۇرعىن اۋدانىنداعى جاڭا ۇيدەن باسپانالى بولعان كوپبالالى انا جانات شاكىروۆانىڭ پاتەرىنە ات باسىن بۇردى. ۇلكەنى 22-دە, كىشىسى 2 جاستان ەندى اسقان 8 بالانى جالعىز ءوزى تاربيەلەپ وتىرعان جاناتقا جاقىندا «بك-ستروي» قۇرىلىس كومپانياسى 3 بولمەلى پاتەر سىيلاعان بولاتىن.
– بۇگىنگە دەيىن ايىنا 90 مىڭ تەڭگەگە پاتەر جالداپ تۇردىق. ەندى ءوز باسپانامىز بار. مۇنداي قامقورلىق ءۇشىن ەلباسىمىزدىڭ ساياساتىنا, Nur Otan پارتياسىنا كوپ راحمەت. جاڭا پاتەردى سىيلاعان يگور رومانوۆيچ كيمگە ايتار العىسىم شەكسىز. تاعى دا قۋانىشىمىز بار. بۇرىن التى بالاعا 106 مىڭ تەڭگە جاردەماقى الاتىن ەدىم, ەندى 1 ساۋىردەن باستاپ 165 مىڭ تەڭگە الماقپىن. وسىلايشا ناعىز باقىتتى وتباسىنا اينالدىم, – دەدى جانات.
گۇلشارا ناۋشاقىزى ساپار بارىسىندا وبلىس ورتالىعىنا ىرگەلەس قوستاناي اۋدانىنداعى ميچۋرين اۋىلىندا تۇراتىن كوپ بالالى كيم جانە زاتوبول كەنتىندەگى كوپ بالالى مەدۆەدەۆتەر وتباسىلارىنا دا بارىپ, ولاردىڭ تۇرمىسىمەن تانىستى. وبلىس باسشىلىعىنا اتالعان وتباسىلاردىڭ ءۇيىنىڭ شاتىرىن, تەرەزەسىن اۋىستىرۋ, جۇمىس تابۋعا قاتىستى بىرقاتار تاپسىرمالار بەردى.
كوپ بالالى وتباسىلاردىڭ تۇرمىسى ۇكىمەتتىك جۇمىس توبىنىڭ ساپار ماقساتىن انىقتاعانداي ەدى. ولار تۇرعىندارعا ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ Nur Otan پارتياسىنىڭ ءحVىىى سەزىندە الەۋمەتتىك قولداۋدى كۇشەيتۋ, حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋ باعىتىندا قويعان مىندەتتەردى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستارمەن تانىستىردى, ءتۇسىندىردى. قوستاناي اۋدانىنداعى حالىققا قىزمەت كورسەتۋ جانە حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىقتارىندا بولعاننان كەيىن تۇرعىندارمەن كەزدەسۋدە گۇلشارا ابدىقالىقوۆا ەلباسى تاپسىرماسىن جۇزەگە اسىرۋ ماسەلەلەرىنە كەڭىنەن توقتالدى, ساپار ماقساتى دا الەۋمەتتىك قولداۋ ءىس-شارالارىن حالىققا ءتۇسىندىرۋ ەكەنىن ايتتى.
– ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جەتەكشى پارتيانىڭ ءحVىىى سەزىندە العا قويعان «الەۋمەتتىك قامقورلىق» باعدارلاماسى ەلىمىزدە باستاۋ الدى. وسىعان بايلانىستى رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەگى وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلاردى سەناتتا قارادىق, بارلىعى قولداۋ تاپتى. الداعى ءۇش جىلدا الەۋمەتتىك قوسىمشا باعدارلامالارعا 2,3 تريلليون تەڭگە قارجى جۇمسالادى. بيىل باستالعان «الەۋمەتتىك قامقورلىق» باعدارلاماسىنا بيۋدجەتتەن 444 ميلليارد تەڭگە بولىنەدى. سونىمەن ەلباسى تاپسىرمالارىن قامتيتىن باعدارلاما ءساۋىر ايىنان باستاپ جۇزەگە اسا باستايدى, – دەدى گۇلشارا ناۋشاقىزى. پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى بۇل باعدارلامالار اياسىنداعى جۇمىس ەلباسى تاپسىرماسىنا ءسايكەس تۇرعىنداردىڭ ءومىر ساپاسىن جاقسارتۋ, حالىقتىڭ الەۋمەتتىك ءالجۋاز توبىنىڭ تۇرمىسىن كوتەرۋ جانە مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر مەن بيۋدجەت قىزمەتكەرلەرىنىڭ ەڭ تومەنگى جالاقىسىن كوبەيتۋ سەكىلدى بىرنەشە باعىتتا جۇرەتىنىن دە جەتكىزدى.
بۇل باعىتتا قوستاناي وبلىسىندا يگى جۇمىستار اتقارىلىپ جاتىر. وبلىس اكىمى ارحيمەد مۇحامبەتوۆ وڭىردە ءتورت جانە ودان دا كوپ بالا اسىراپ وتىرعان, الەۋمەتتىك قامقورلىقتى قاجەت ەتەتىن 5086 وتباسى بار ەكەنىن ايتتى. ولاردىڭ اراسىندا 4002 كوپ بالالى, تۇرمىسى تومەن 1073 وتباسى بار. بيزنەس-ارىپتەستەردىڭ, اۋىل شارۋاشىلىعى تاۋار وندىرۋشىلەرىنىڭ قولداۋىمەن ولاردى باسپانامەن قامتاماسىز ەتۋ, اپاتتى ۇيلەردى جوندەۋ جۇمىستارى جالعاسىپ كەلەدى. «باقىتتى وتباسى» جوباسى اياسىندا وڭىردە تۇرمىسى تومەن 2 مىڭنان اسا وتباسىنا ماتەريالدىق جاعىنان ءتۇرلى كومەك كورسەتىلدى. كاسىپكەرلەر 22 كوپ بالالى وتباسىنا باسپانا الىپ بەردى, 14 وتباسىنىڭ ۇيىنە جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى.
بيىل 400-دەن استام وتباسى قىستا وتىنمەن قامتاماسىز ەتىلدى. 1061 وتباسىنا ازىق-ت ۇلىكتەي, 31 وتباسىنىڭ مالىنىڭ جەم-شوبىنە, 21 وتباسىنىڭ قارىزى قوردالانىپ قالعان كوممۋنالدىق تولەمدەرىنە كومەك بەرىلدى. سونىمەن قاتار وبلىس بيۋدجەتىنەن 755 ميلليون تەڭگە ءبولىنىپ, وڭىردەگى رۋدنىي, جىتىقارا, ارقالىق, ليساكوۆ جانە قوستاناي قالالارىنداعى كوپ بالالى انالارعا ۋاقىتشا جۇمىس ىستەۋگە جاعداي جاسالادى. ولار كۇنىنە 4-5 ساعات جۇمىس ىستەيدى دە, ايىنا 60 مىڭ تەڭگەدەن اسا ايلىق الادى. بۇل ءبىر جاعىنان كوپ بالالى انالاردى الەۋمەتتىك كومەكپەن جانە جۇمىسپەن قامتۋ بولسا, ەكىنشىدەن قالانى كوگالداندىرۋ, سانيتارلىق تازالىعىن ساقتاۋ جۇمىستارى قاتار جۇرەدى.
– ءبىز تاياۋ كۇندەرى وبلىستاعى ءىرى ءوندىرىس ورىندارى, شارۋاشىلىق باسشىلارىمەن, كاسىپكەرلەرمەن كەزدەسىپ, ولاردىڭ ارقايسىسىنا ەكى وتباسىنان تاپسىراتىن بولامىز. ولار ۇساق-تۇيەك بولسا دا جۇمىس تاۋىپ بەرۋ ارقىلى اتالعان ساناتتاعى ادامداردى الەۋمەتتىك قامقورلىعىنا الادى, – دەدى ارحيمەد بەگەجان ۇلى.
حالقىمىزدا «بالىق بەرمە, قولىنا قارماق بەر» دەگەن ءسوز بار. ۇكىمەت دەلەگاتسياسىنىڭ اۋدان, قالا اكىمدەرىن, باسقارمالار, ۇيىمدار باسشىلارىنىڭ باسىن قوسىپ وتكىزگەن كەڭەسىندە ءناتيجەلى جۇمىسپەن قامتۋدى جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋدىڭ 2017-2021 جىلدارعا ارنالعان «ەڭبەك» باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋ ماسەلەسى دە قارالدى.
وبلىستا بۇل ورايدا ءبىراز ءىس اتقارىلدى. 2017 جىلدان باستاپ 13 ميلليارد تەڭگە قارجى يگەرىلىپ, 60 مىڭ ادام جۇمىسپەن قامتىلعان. كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ باعىتى بويىنشا 1039 ادام 3,8 ميلليارد تەڭگە شاعىن نەسيە الىپ, 1 مىڭنان اسا جۇمىس ورنىن اشقان. شاعىن نەسيەنىڭ باسىم كوپشىلىگى اۋىل تۇرعىندارىنا بەرىلدى. «باستاۋ بيزنەس» جوباسى شەڭبەرىندە كاسىپكەرلىكتىڭ الىپپەسىن وقۋعا 2311 ادام پارتاعا وتىردى. ولاردىڭ 676-سى شاعىن نەسيەلەر مەن گرانتتار ۇتىپ الىپ, جەكە ءىسىن اشتى. «باستاۋ بيزنەستەن» وقىپ, كاسىبىن باستاعان بىرنەشە جاس اۋىلدار مەن قالالاردان كەلىپ, كەڭەسكە قاتىستى. ولار وزدەرىنىڭ جەتكەن جەتىستىكتەرىن ورتاعا سالىپ, ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ الەۋمەتتىك قامقورلىعىنا ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى.
جالپى, اۋداندا جۇمىسپەن قامتۋ شارالارىمەن 100 مىڭنان استام ادام قامتىلدى, 1135 ادامعا جانە 185 ورالمان وتباسىنا ەڭبەك كۇشى كوپ وڭىرلەردەن ەرىكتى تۇردە كوشىپ كەلۋگە كومەك كورسەتىلدى.
كەڭەستە گۇلشارا ابدىقالىقوۆا ەلىمىز تاۋەلسىزدىگىنىڭ, اسىرەسە سوڭعى ون جىلدا حالىقتى جۇمىسپەن قامتۋ مەن الەۋمەتتىك قولداۋعا زور كوڭىل ءبولىنىپ, قىرۋار جۇمىس اتقارىلعانىن, ونى ەلباسىمىز نۇرسۇلتان نازارباەۆ جەتەكشى پارتيانىڭ ءحVىىى سەزىندە دامىتا جانە ناقتىلاي تۇسكەنىن ايتتى. ەڭ باستىسى, حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىن, ءومىر ساپاسىن كوتەرۋدىڭ, وسى رەتتە «ەڭبەك» باعدارلاماسىنىڭ ماڭىزى زور ەكەنىنە توقتالدى.
ۇكىمەت دەلەگاتسياسىنىڭ قوستاناي وبلىسىنداعى ساپارى بۇگىن جالعاسادى. وندا جۇمىسشىلاردىڭ الەۋمەتتىك جاعدايى مەن كاسىپوداق ۇيىمدارىنىڭ جۇمىسىنا نازار اۋدارىلاتىن بولادى.
قوستاناي