• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
01 جەلتوقسان, 2012

العىس

العىس

سەنبى, 1 جەلتوقسان 2012 6:41

چەشەنستانداعى قازاقستان پرەزيدەنتى سالدىرعان ءۇي ەكى ەلدىڭ دوستىق قارىم-قاتىناسىنا, ىنتىماق, بىرلىگىنە قىزمەت ەتۋدە

جۋىردا رەداكتسياعا حالىقتىق جانە رۋحاني ەمشىلەر مەكەمەسىنىڭ باسشىسى, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى اككرەديتاتسيا ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنىڭ (شىۇ) ءداستۇرلى مەديتسينا اكادەمياسى قازاق بولىمشەسىنىڭ توراعاسى, مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى شاكەن شىڭتاەۆ تەلەفون شالدى.

سەنبى, 1 جەلتوقسان 2012 6:41

چەشەنستانداعى قازاقستان پرەزيدەنتى سالدىرعان ءۇي ەكى ەلدىڭ دوستىق قارىم-قاتىناسىنا, ىنتىماق, بىرلىگىنە قىزمەت ەتۋدە

جۋىردا رەداكتسياعا حالىقتىق جانە رۋحاني ەمشىلەر مەكەمەسىنىڭ باسشىسى, دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى اككرەديتاتسيا ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنىڭ (شىۇ) ءداستۇرلى مەديتسينا اكادەمياسى قازاق بولىمشەسىنىڭ توراعاسى, مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ كانديداتى شاكەن شىڭتاەۆ تەلەفون شالدى. ول كىسى چەشەنستاننىڭ دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى شاحيد احمادوۆتىڭ شاقىرۋىمەن گروزنىي قالاسىندا بولعان ەكەن. وندا «سال اۋرۋىنا شالدىققان بالالاردى كەشەندى ەمدەۋدىڭ ماسەلەلەرى» اتتى تاقىرىپتا وتكەن حالىقارالىق سيمپوزيۋمعا قاتىسىپ قايتىپتى. اڭگىمە يەسى سونداعى قالانىڭ كورنەكتى جەرلەرىن ارالاي كەلە چەشەن حالقى ءۇشىن قازاقستان پرەزيدەنتى سالعان ءۇيدىڭ قابىرعاسىندا ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ سۋرەتىن كورگەندە ماقتانىش سەزىمى كەرنەپ, ماساتتانعانىن ايتىپ, جاعىمدى جاڭالىقتى جەتكىزگەن ەدى. ءبىز دە مۇنداي ەلدىك تۇرعىسىنداعى قۋانىشتى جايتپەن وقىرمانداردى قۇلاعدار ەتۋ ماقساتىندا شاكەن اعاعا جولىعىپ, اڭگىمەنى ءارى قاراي قاۋزاي تۇستىك.

– شاكەن مۇقان ۇلى! چەشەن­ستانعا بۇعان دەيىن جولىڭىز ءتۇسىپ پە ەدى؟

– جوق, تاۋ حالقىنىڭ توپى­راعىنا العاش رەت قادام باسۋىم. قوناقجايلىعىن ايتپاڭىز, ءبىزدى سوناۋ ماسكەۋدەن قارسى الدى. چەشەنستاننىڭ استاناسى گروزنىي قالاسىنا كەلگەن سوڭ 32 قاباتتى بەس جۇلدىزدى قوناق ۇيگە ورنالاستىردى. قۇددى ەكىن­شى ۆاشينگتوندى كورگەندەي بولدىم. كوشە­لەرى ءتۇزۋ, بەس-التى قاباتتى ۇيلەر كوپ سالىنىپتى, ال بيزنەس ورتا­لىقتارى كەرەمەت عيماراتتارعا ورنالاسقان.

سيمپوزيۋم چەشەنستان مەم­لەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ءماجىلىس زالىندا وتەتىندىكتەن قوناقۇيدەگى دەلەگاتتاردى اتالمىش وقۋ ور­نىنىڭ مەديتسينا فاكۋلتە­تىنىڭ كافەدرا مەڭگەرۋشىسى, پروفەسسور تاحاۋز احمادوۆ باستاپ اپاراتىن بولدى. قالانىڭ كورىكتى جەرلەرىن ارالاتىپ, ورتالىق كو­شەنىڭ بو­يىن­داعى ءبىر ۇيگە جا­قىنداعاندا جولباسشى اۆتوبۋس­تا­عى وتىرعان دەلەگاتتاردىڭ سىرت­قا شىعۋىن ءوتىندى. شىقتىق. بەس قاباتتى ءۇي­دىڭ قابىرعاسىندا قا­زاقستان رەس­پۋب­ليكاسىنىڭ پرە­زيدەنتى نۇر­سۇل­تان نازارباەۆ­تىڭ, رەسەي فە­دە­را­تسيا­سى­نىڭ پرە­زيدەنتى ۆلاديمير پۋتين جانە چەشەنستان رەس­پۋبليكا­سىنىڭ بۇرىنعى پرەزي­دەن­­تى احماد قادىروۆتىڭ پور­ترەت­تەرى قاتار ىلىنگەن ەكەن. سو­نىڭ اراسىندا تاحاۋز احمادوۆ داۋىستاپ: «قۇرمەتتى دەلەگاتتار! مى­نا بەس قاباتتى تۇرعىن ءۇيدى 2004 جىلى گروزنىي قالاسىن قايتا قالپىنا كەلتىرۋدە قازاق­ستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ قولۇشىن بەرىپ سالدىرىپ, حالقىمىزعا سىيلاعان ەدى. باۋىرلاس قازاق ەلى­نىڭ قيىن-قىس­تاۋ كەزدەگى بۇل كومەگىن چەشەن حالقى ەش ۋاقىتتا ۇمىتپايدى. ءبىزدىڭ ورتامىزدا سول قازاق جەرى­نەن كەلگەن شاكەن مۇقان ۇلى دەگەن ازامات بار», دەپ مەنى نۇسقا­عاندا قۋا­نىشتان ءتو­بەم كوككە جەتكەندەي بولدى. بەس قاباتتى ءۇيدىڭ قابىر­عا­سىن­دا ءىلىن­گەن ەلبا­سىمىزدىڭ جارقىراپ تۇرعان ءۇل­كەن سۋرەتىن كورىپ, جانارىما قۋا­نىش جاسى ءۇيىرىلدى. ارينە, بۇل ءساتتى تىلمەن جەتكىزۋ مۇمكىن ەمەس, ونى تەك اركىم ءوز باسىنان وتكىزىپ, سەزىنۋى كەرەك. سول ساتتە قازاق بولىپ تۋعانىما ءبىر قۋانسام, قازاق حال­قىنىڭ ماڭدا­يىنا بىتكەن وسىن­داي پرەزيدەن­تىمىزدىڭ بولعا­نىنا جۇرە­گىم جارىلا شاتتاندىم. قۇددى سول ءۇيدى مەن سالدىر­عانداي دەلەگاتتار ارا­سىندا ءمار­تە­بەم ءوسىپ, مارقاي­عانىمدى ايتپاڭىز.

اۆتوبۋسقا جايعاسقان سوڭ تاحاۋز احمادوۆ اڭگىمەنى ءارى قاراي جالعادى. «سىزدەرگە تاعى ءبىر ايتا­يى­ن دەگەنىم, چەشەنستانداعى زيالى قاۋىمنىڭ كوپشىلىگى قا­زاق­ستاندا تۋىپ, چەشەنستاندا قىزمەت جاساپ جۇرگەندەر, نە بولماسا چەشەنستاندا تۋىپ, قازاق­ستاندا ءبىلىم العان­دار. سونىڭ بىرەۋى – مىنا مەنمىن. كەزىندە سولاقاي ساياساتتىڭ قۇر­بانى بولعان ءبىزدىڭ وتباسى قازاق­تاردان پانا تاپقان. سوعىس جىلدارى وزدەرى جەتىسىپ وتىرماسا دا قولىنداعى بارىمەن ءبولىسىپ, ءبىزدى امان الىپ قالدى. سەمەيدە تۋدىم, سوندا وقىپ, ەرجەتتىم. ەندى ەلىمە كەلىپ, قىزمەت جاساپ جاتىرمىن. مەن سياقتى تاعدىرىن قا­زاق­ستانمەن بايلانىس­تىرعان ازاماتتار وتە كوپ. ولار وزدەرىنىڭ ەكى وتانى بار دەپ ەسەپ­تەيدى. سول ءۇشىن دە قازاق حالقىنا قارىز­دارمىز. نۇرسۇلتان نازار­باەۆ­قا ىقىلاسى­مىز وتە زور. ويتكەنى, كەشەگى كۇنى ەل باسىنا كۇن تۋعان شاقتا دا ءبىزدىڭ قاراپايىم حال­قىمىزعا بەس قاباتتى تۇرعىن ءۇي سالىپ بەرۋ قازاق حالقىنا دەگەن قۇرمەتىمىزدى ودان ءارى ەسەلەپ ارتتىردى. سون­دىق­تان دا, چەشەن حالقى سول جاقسىلىقتاردى ۇمىت­پاۋ ماق­سا­تىندا تورىنە قازاقستان پرەزي­دەن­تىنىڭ سۋرەتىن ءىلىپ قويۋى­نىڭ سىرى وسىنداي», دەدى. بۇل تۇرعىن ءۇي گروزنىي قالاسىن­داعى ۇلكەن ور­تالىق مەشىتتىڭ قاراما-قارسىسىنا سالىنعان ەكەن. مە­شىت­تەرى كەرەمەت, بارلىق مۇ­نا­را­لارى سۇيىق التىنمەن جالا­تىلعان.

– سيمپوزيۋم قالاي ءوتتى؟

– وتە جوعارى دەڭگەيدە. جالپى جيىننىڭ ماقساتى – سوڭعى جىلدارى كوبەيىپ وتىرعان تۋا بىتكەن جانە جۇرە پايدا بولعان بالالارداعى تسەرەبرالدى سال اۋرۋىنىڭ (دتسپ) الدىن الۋ. چەحيا, سلوۆەنيا, گەرمانيا, ريگا جانە تمد ەلدەرىنىڭ قۇرامىن­داعى بارلىق مەملەكەت تۇگەلىمەن كەلىپ, چەشەنستاندا باس قوسۋى­نىڭ تۇپكى سەبەبى – ەلدەگى ۇزاققا سوزىل­عان سوعىستان ەڭسە كوتەرمە­گەن ەلدىڭ دەنساۋلىعىن تۇزەتۋگە اتسالىسۋ. جيىن بارىسىندا بەل­گىلى بولعانىنداي, ولاردا اسىرەسە, بالالار اراسىنداعى سال, تالما, قويانشىق اۋرۋلارىنىڭ سانى ارتقان. ءسابيدىڭ ىشتەن مۇگەدەك بولىپ تۋىلۋى, ايەل بوسانعان كەزدە جاراقات الۋى بالانىڭ ءجۇي­كە جۇيەسىنەن باستاپ, ومىرت­قا, اياق-قول, تىنىس الۋ مۇشەلە­رىنىڭ ءبا­رىنە اسەر ەتەدى. ولاردىڭ بىزدەردى وسىنداي حالىقارالىق جيىنعا شاقىر­عانداعى ماقساتى – وسى كۇردەلى ماسەلە قازاقستاندا جاق­سى جولعا قويىلعانىن, سول جونىندە بايانداپ, تاجىريبە الماسۋدى دىتتەگەنى.

اڭگىمەلەسكەن

گۇلزەينەپ سادىرقىزى,

«ەگەمەن قازاقستان».

الماتى.

سوڭعى جاڭالىقتار