ەلباسى جۇرگىزىپ وتىرعان سارابدال ساياساتتىڭ ارقاسىندا قازاقستان داڭعىل جولعا ءتۇستى. ونى دامۋدىڭ داڭعىل جولى دەسەك, اقيقاتتىڭ اۋىلىنا ات بايلاعانىمىز. تاريح ءۇشىن قاس قاعىم ءسات بولعانىمەن, ازاتتىقتىڭ جيىرما جىلىندا مەملەكەتتىڭ مەرەيى ءوستى, ەكونوميكاسى العا باستى, الەۋمەتىنىڭ الەۋەتى ارتتى. الەمدىك ارەنادا قازاقستان اتى ايشىقتالدى. قىسقاسى, وسى جىلدار ارالىعىندا مەملەكەت جان-جاقتى دامىدى.
جيىرما جىلدا جەتكەن جەتىستىگىمىز مول. ونى سانامالاساق, الامان بايگەگە قوسىلارىمىز انىق. اۋىل-ەلدىڭ وركەندەگەنى, ءتورت ت ۇلىكتىڭ تۇلەگەنى, شاتقاياقتاعان شارۋاشىلىقتىڭ تۇزەلگەنى, ەگىس القابىنىڭ دانگە تولعانى سەكىلدى قاداۋ-قاداۋ تاقىرىپتاردى قوزعاساق, قيسساعا بەرگىسىز اڭگىمە شىعارى امبەگە ايان. وسى كۇنى «تاۋەلسىزدىك بىزگە نە بەردى؟» دەيتىندەر بار. اسىلىندە, بۇل سۇراقتى «تاۋەلسىزدىككە ءبىز نە بەردىك؟» دەپ قويۋ كەرەك شىعار. ازاتتىقتىڭ قازاققا بەرگەنى كوپ. ال ءبىز نە بەرىپ ءجۇرمىز؟ وسى ورايدا, قازالى اۋدانىنىڭ تاۋەلسىزدىكتىڭ جيىرما جىلىنا تارتۋى جايلى اڭگىمە قوزعاي كەتسەك دەيمىز.
ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعى قارساڭىنا اۋدان بويىنشا كاسىپكەرلىك سالاسىندا بىرقاتار نىساندار پايدالانۋعا بەرىلمەك. اتاپ ايتقاندا: «رزا» اق ءسۇت ونىمدەرىن وڭدەۋ زاۋىتى, جەكە كاسىپكەر ب.ابدرەيموۆانىڭ كۇنىنە 10 توننا نان ءونىمدەرىن شىعاراتىن نان زاۋىتى مەن ۇن ساقتاۋ قويماسى, «قازالىقۇرىلىس» جشس-نىڭ اسفالتبەتون زاۋىتى, تەمىربەتون شىعاراتىن ءوندىرىستىك تسەحى, «اسىلعاني» جشس-نىڭ قۇرىلىسقا قاجەتتى تەمىربەتون بۇيىمدارىن شىعاراتىن وندىرىستىك تسەحى, «قازالى تەپلوۆوز جوندەۋ زاۋىتى» ۆاگونداردى سۋمەن تازالاۋ تسەحى, جەكە كاسىپكەر ش.يماندوسوۆانىڭ قوناق ءۇي قىزمەتى, «جەڭىس» شارۋا قوجالىعىنىڭ شۇبات, ەت ونىمدەرىن ساتۋ ورتالىعى, «سىر مارجانى» جشس-نىڭ امبەباپ ساۋدا ورتالىعى, جەكە كاسىپكەر ن.باەكەشوۆتىڭ كەڭسە تاۋارلارىن ساتاتىن ساۋدا ورتالىعى, جەكە كاسىپكەر م.ءىزباسقانوۆانىڭ قىزمەت كورسەتۋ ورتالىعى, جەكە كاسىپكەر ج.نۇرادينوۆانىڭ امبەباپ ساۋدا ورتالىعى سەكىلدى نىساندار حالىق يگىلىگى ءۇشىن قىزمەت قىلماق.
سونىمەن قاتار, 600 ورىندىق مەكتەپ قۇرىلىسىنىڭ جوبا-سمەتالىق قۇجاتتارى ازىرلەنىپ جاتىر. اتالعان مەكتەپتىڭ قۇرىلىسىنا دا قارجى قارالىپ, قۇرىلىس-مونتاج جۇمىستارى بيىل باستالادى دەپ كۇتىلۋدە. سونداي-اق, رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن ءايتەكە بي كەنتىنەن 280 ورىندىق بالاباقشا قۇرىلىسىن سالۋعا 313,396 ملن. تەڭگە قارالعان, قۇرىلىس-مونتاج جۇمىستارى باستالدى. بۇدان بولەك, قازالى قالاسىنان 300 ورىندىق №16 مەكتەپتىڭ قۇرىلىسى, ايتەكە بي كەنتىنەن 300 ورىندىق مادەنيەت ءۇيىنىڭ قۇرىلىسى, ايتەكە بي كەنتىنەن 140 ورىندىق «ايگولەك» بالا- باقشاسىنىڭ قۇرىلىسى ءجۇرگىزىلەدى. اۋداننىڭ بىرقاتار ەلدى مەكەندەرىندە مەديتسينالىق بەكەتتەر مەن دارىگەرلىك امبۋلاتوريالار سالىنادى.
تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق شارۋاشىلىعى, اۆتوموبيل جولدارى جانە جولاۋشىلار تاسىمالى سالاسى بويىنشا ايتەكە بي كەنتىندە – 14 جانە قازالى قالاسىندا 5 كوشەگە جوندەۋ جۇمىستارى جۇرەدى. اۋداندىق ماڭىزى بار اۆتوموبيل جولدارىن ورتاشا جانە اعىمداعى ءجوندەۋگە 46,746 ملن.تەڭگە, «ءايتەكە بي – باسىقارا» اۋداندىق ماڭىزى بار اۆتوموبيل جولىنىڭ 2,4-10,5 شاقىرىم ارالىعىن ورتاشا ءجوندەۋگە 98,0 ملن.تەڭگە (ورتاشا ءجوندەۋ بارلىعى 144,7 ملن.تەڭگە), ايتەكە بي كەنتى بويىنشا 2 كوشەگە باعدارشام ورناتۋعا 4,5 ملن.تەڭگە, ەلدى مەكەندەردە ورنالاسقان سۋمەن جابدىقتاۋ نىساندارىن كۇتىپ ۇستاۋعا 8,941 ملن.تەڭگە, بايحوجا لوكالدى سۋ جۇيەلەرىن قايتا جاڭعىرتۋ جوباسىنىڭ جوبا-سمەتالىق قۇجاتتارىن ازىرلەۋ جانە ساراپتامادان وتكىزۋگە 15,442 ملن.تەڭگە, اقسۋات ەلدى مەكەنىنىڭ سۋمەن قامتۋ جۇيەلەرىن قايتا جاڭعىرتۋ جوباسىنا قوسىمشا سەرۆيستىك جەلىلەرىن ءجۇرگىزۋگە جوبا-سمەتالىق قۇجاتتارىن ازىرلەۋ جانە مەملەكەتتىك ساراپتامادان وتكىزۋگە 1,7 ملن.تەڭگە, ايتەكە بي كەنتى كوشەلەرىن ءتۇنگى جارىقتاندىرۋ جانە جول جوندەۋ جۇمىستارىنا 40,0 ملن.تەڭگە, اۋدان ورتالىقتارىن ەلەكترمەن جابدىقتاۋ جۇيەسىن دامىتۋعا ايتەكە بي كەنتى 99 ملن.تەڭگە (بارلىعى 459,329 ملن.تەڭگە) قارالعان.
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعى قارساڭىندا قازالى اۋدانى ەلدى مەكەندەردىڭ ساۋلەتتىك كەلبەتىن جاقسارتۋ دا باستى ماقسات بولىپ وتىر. ايتەكە بي كەنتىنەن «تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعى اتىنداعى» جاڭا كۆارتال اشىلادى. ودان ءبولەك اۋعان سوعىسىندا قازا تاپقان قازالىلىقتارعا ارنالعان تاعزىم الاڭىنا اباتتاندىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. ايتەكە بي كەنتىنىڭ ورتالىق كوشەلەرىن, الاڭدار مەن گۇلزارلاردى, ساياباقتاردى, ەسكەرتكىشتەردى اباتتاندىرۋعا بايلانىستى گۇل كوشەتتەرىن, گازوندار مەن گۇل تاباقشالارىن ورنالاستىرۋ جوسپارلانىپ وتىر. ايتەكە بي ەسكەرتكىشىن قايتا بەيىمدەۋ, اباتتاندىرۋ, بەكارىستان بي اۋىلىنىڭ ورتالىق «تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعى» الاڭىن اباتتاندىرۋ, ستەللا ورناتۋ جۇمىستارى دا ءوز دەڭگەيىندە ءجۇرىپ جاتىر. ال «جەڭىس» ساياباعىنداعى «ناۋرىز» الاڭىن اباتتاندىرۋعا 3,7 ملن. تەڭگە ءبولىندى. سونداي-اق قازالى اۋدانى ايتەكە بي كەنتىنەن 4 سپورت الاڭى جانە بەكارىستان بي, قوجاباقى, مۇراتباەۆ, باسىقارا, ءجالاڭتوس باتىر اۋىلدارىنان سپورت الاڭدارىن (بارلىعى – 9 الاڭ) سالۋعا بارلىعى 45 ملن. تەڭگە, ايتەكە بي كەنتىندەگى جالاڭتوس ءباھادۇر اتىنداعى ستاديوندى قايتا جاڭعىرتۋ جۇمىستارىنا 37 ملن.تەڭگە قاراستىرىلدى. ع.مۇراتباەۆ اۋىلىنداعى اۋىلدىق ءمادەنيەت ءۇيىن كۇردەلى جوندەۋ جۇمىستارىنا 18 ملن.تەڭگە قارالدى.
سونىمەن قاتار, جانقوجا باتىر, سامال باۋىن, داڭق الاڭىن اباتتاندىرۋ, تاۋەلسىزدىك ستەللاسىن ورناتۋ بيىلعى جىلدىڭ ۇلەسىنە تيمەك. قازالى مولتەك اۋدانىنىڭ استانا, تاۋەلسىزدىك كوشەلەرىن ءجانە اينالما جولدارىن كوركەيتۋ-كوگالداندىرۋ قۇنى 67,7 ملن.تەڭگە جوبالارى ءازىرلەنىپ, جالپى قۇنى 114,2 ملن تەڭگە جوبالارى تاۋەلسىزدىكتىڭ 20 جىلدىعىن اتاپ وتۋگە دايىندىق جانە ونى وتكىزۋ ءجونىندەگى وبلىستىق ۇيىمداستىرۋ كوميتەتىنە ۇسىنىلدى.
قازالىلىقتاردىڭ تاۋەلسىزدىكتىڭ جيىرما جىلدىعىنا تارتۋى قىسقاشا بايان ەتكەندە وسىنداي بولماق. دەگەنمەن, اۋدان وسىمەن شەكتەلەدى دەگەن وي استە بولماۋى كەرەك. ويتكەنى, تاۋەلسىزدىك قاسيەتتى ۇعىم. ال ءبىزدىڭ اۋدان قاسيەتتى تانىعان, قادىر تۇتقان ەجەلدەن. سوندىقتان ازاتتىق اتىن ايشىقتاۋعا, تاۋەلسىزدىكتى تۇعىرلى ەتۋگە جۇمىس جاساي بەرمەكپىز.
ايتباي كوشەرباەۆ, قازالى اۋدانىنىڭ اكىمى.