تانىم • 27 ناۋرىز, 2020
جەتىلىكتىڭ تىلسىمى: ءۇندى جانە تۇركى تانىمىنداعى كوك پەن جەر
ءۇندى حالقىنا تيەسىلى اڭىزدار مەن ەرتەگىلەر, داستاندار الەمدىك مادەنيەتتە ءوز ورنى بار باعالى قازىنالاردىڭ قاتارىندا. ەجەلگى ۆەدالار, پۋراندار, «ماحابحاراتا», «رامايانا» ارقىلى ەجەلگى ءۇندى حالقىنىڭ ومىرگە كوزقاراسى, ارمان-اڭسارى, جاراتىلىس جايلى تانىم-تۇسىنىگى, بەلگىلى ءبىر دارەجەدە عىلىم-ءبىلىمدى يگەرۋى بايقالادى. ءۇندى مادەنيەتى انتيكا مادەنيەتىنە جول سالعانى دا تاريحتان بەلگىلى. انتيكا مادەنيەتى ءوز كەزەگىندە ناقتى عىلىمنىڭ, تەحنولوگيالىق مادەنيەتتىڭ, تەحنوگەندىك قوعامداردىڭ قالىپتاسۋىنىڭ باستاۋىندا تۇر.
سپورت • 27 ناۋرىز, 2020
باسكەتبولدان ۆتب ليگاسى توقتادى
ەلوردانىڭ «استانا» باسكەتبول كومانداسى باق سىنايتىن بىرىككەن ۆتب ليگاسى الەمدى شارپىعان كوروناۆيرۋس پاندەمياسىنا بايلانىستى بيىلعى بىرىنشىلىك ءوز مارەسىنە جەتكەنىن حابارلادى.
تانىم • 27 ناۋرىز, 2020
«مەتامورفوزادان» باستالعان قۇبىلۋلار
مەتامورفوزا دەگەن ءسوز ەجەلگى گرەك تىلىنەن اۋدارعاندا «الماسۋ», «وزگەرۋ», «قۇبىلۋ» دەگەن ماعىنانى بىلدىرەدى. ەجەلگى گرەك, ريم حالىقتارىنىڭ اڭىزدارىندا مەتامورفوزالار ءجيى كەزدەسەدى. اسىرەسە باتىرلاردىڭ وزەنگە, تاۋعا, وسىمدىككە, جانۋارعا اينالىپ كەتكەنى تۋرالى مەتامورفوزالار كوپ. ەجەلگى ريمدە ءومىر سۇرگەن وۆيدي اقىن سونداي مەتامورفوزالاردى جينايدى. ولاردىڭ سانى 200-دەن استام. ول وسى قۇبىلۋلاردى بىرىنەن كەيىن ءبىرىن اسا رەتتىلىكپەن بايانداپ شىعادى. ناتيجەسىندە «مەتامورفوزالار» پوەماسى دۇنيەگە كەلەدى. پوەما حاوستىڭ اسپان مەن جەرگە اينالۋىنان باستالادى. بۇل الەمدەگى العاشقى «قۇبىلۋ» بولاتىن. پوەما يۋلي تسەزاردىڭ ولىمىنەن سوڭ اسپاندا ۇلكەن كومەتانىڭ پايدا بولۋىمەن اياقتالادى. حالىق تسەزاردىڭ جانى كومەتاعا اينالدى دەپ توپشىلايدى. يۋلي تسەزار ءوۆيديدىڭ دۇنيەگە كەلۋىنەن از-اق بۇرىن ريمدە ولتىرىلگەنىن ەسەپكە الساق, پوەمانىڭ بەرگى داۋىردەگى «قۇبىلۋلاردى» دا قامتىعانىن شامالاۋعا بولادى.
تانىم • 27 ناۋرىز, 2020
ادامعا باعىتتالعان ءىلىم نەمەسە اسپان كىمدى جارىلقايدى؟
قاي قوعامدا, قانداي جاعدايدا ءومىر سۇرسە دە دانانىڭ اتى ولمەيدى. كەلەر بۋىن ۇرپاقتىڭ ساناسىنا ماڭگى وشپەستەي ءىز قالدىرىپ, دانالىق قاعيدالارى قاتتالىپ, ال, ءىلىمى ءبىر شوعىر ادامداردىڭ, كەيدە تۇتاس مەملەكەتتىڭ نە مەملەكەتتەردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ۇستىنىنا اينالاتىنى بار. ونداي مىسالدار وتە كوپ بولماسا دا, الەم تاريحىندا بارشىلىق. مىسالى, بۋددا, كونفۋتسي, لاوتسزى سىندى تۇلعالار ءۇندىستان, قىتاي, جاپونيا, وڭتۇستىك كورەيا, ۆەتنام, ت.ب شىعىس ازيا ەلدەرىندە پايعامبارلىق دارەجەگە كوتەرىلىپ, ال, ىلىمدەرى دىنگە اينالعان جاعدايدى ءبىز ناقتى ايتا الامىز. سونىڭ ىشىندە الەمدىك دەڭگەيدەگى عۇلاما كونفۋتسيدىڭ (ب.ز.ب 551 جىلى ومىرگە كەلگەن) , ياعني, كۇڭ ۇستازدىڭ ىلىمىنە توقتالعىمىز كەلەدى.
ايماقتار • 27 ناۋرىز, 2020
«جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى» جەتىسۋدا قالاي جۇزەگە اسادى؟
ەلىمىزدە توتەنشە جاعداي زارداپتارىن جويۋعا باعىتتالعان شارالار اياسىندا بيۋدجەتتەن 1 تريلليون تەڭگە ءبولىنىپ وتىر. پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا «جۇمىسپەن قامتۋدىڭ جول كارتاسى» دايىندالىپ, ايماقتاردا ونى جۇزەگە اسىرۋ جولدارى جاسالۋدا. جول كارتاسى بويىنشا الماتى وبلىسىنا دا 109,2 ميلليارد تەڭگە باعىتتالماق.
