ۇلتتىق ۇلان – ەل قاۋىپسىزدىگىنىڭ قالقانى

باتىر بابالارىمىز تالاي عاسىر ارمانداعان تاۋەلسىزدىك تاڭىنىڭ اتقانىنا 25 جىل تولدى. تاريحي ولشەم تۇرعىسىنان العاندا بۇل اسا ۇزاق ۋاقىت بولماعانىمەن, وسى كەزەڭ ىشىندە ەلىمىز الەم تانىرلىق ءارى تاڭقالارلىق ىستەر اتقارا ءبىلدى. قازاقستاننىڭ گەوساياسي جاعدايىن, الىپ يمپەريا قۇلاعاننان كەيىنگى ەلدەگى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق احۋالدى ەسكە تۇسىرسەك, تاۋەلسىز ازات ەلدى قالىپتاستىرۋ, ونى تۇراقتى دامۋ داڭعىل جولىنا سالۋ – ەرلىككە پارا-پار ءىس ەدى. بۇل رەتتە ەلىمىزدىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – قازاقستان قارۋلى كۇشتەرىنىڭ جوعارعى باس قولباسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ كەمەل ساياساتى مەن كورەگەندىگىن اتاپ وتپەسكە بولمايدى. ەلباسىمىزدىڭ ساليقالى ستراتەگيالارى نەگىزىندە مەملەكەتىمىزدە دەموكراتيا ورنادى. سونىڭ ارقاسىندا ەكونوميكامىزدىڭ دامۋى جاڭا فورماتسياعا كوشتى. ءوزىمىزدىڭ ۇلتتىق ءتول تەڭگەمىز, ەلتاڭبامىز, تۋىمىز, ءانۇرانىمىز جانە اتا زاڭىمىز – كونستيتۋتسيا قابىلداندى. ەسىل بويىنداعى ەڭسەلى قالا – كوركىنە كوز تويماس استانامىز بوي كوتەردى. قازاقستان تۇتاستاي الەمدەگى ەكونوميكالىق, سايا­سي ۇدەرىستەرگە بەلسەنە قاتىستى, سول ارقىلى بۇۇ, ەقىۇ, يىۇ سىندى ىرگەلى حالىقارالىق قۇرىلىمداردىڭ مۇشەسىنە اينالدى. تاۋەلسىزدىك العان العاشقى كەزەڭنەن باستاپ ەلدىڭ قوعامدىق قاۋىپسىزدىگى مەن ىشكى ءتارتىبىن كۇزەتۋ, تۇزەۋ مەكەمەلەرى مەن اسا ماڭىزدى نىسانداردى قورعاۋ ماقساتى مەملەكەتىمىزدىڭ الدىنداعى ماڭىزدى ماقساتتاردىڭ ءبىرى بولىپ تۇردى. وسى ماقساتتا 1992 جىلدىڭ 10 قاڭتارىندا ەلباسىنىڭ جارلىعىمەن قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا قارۋلى كۇشتەردەن العاش بولىپ ىشكى ىستەر مينيسترلىگىنىڭ ىشكى اسكەرلەرى قۇرىلدى. ويتكەنى, ەلىمىزدىڭ قاۋىپسىزدىگى مەن تىنىشتىعىن قامتاماسىز ەتۋگە قاتىستى ماسەلەلەردى ەل پرەزيدەنتى ءاردايىم باستى نازاردا ۇستادى. ءتىپتى, ەلىمىزدىڭ وسى كۇنگى جەمىستى جولىنىڭ باستاۋى بولىپ سانالاتىن «قازاقستان-2030» ستراتەگياسىندا مەملەكەت باسشىسى: «بوستاندىق پەن تاۋەلسىزدىكتى جەڭىپ الۋ جەتكىلىكسىز, ونى تاباندى تۇردە قورعاپ, نىعايتىپ, ۇرپاقتارعا قالدىرۋ قاجەت. ەگەر ءبىز ءوز مەملەكەتتىلىگىمىزدەن ايى­رى­لىپ, ەگەمەندىگىمىزدىڭ نەگىزدەرىن, ءوز جەرلەرىمىز بەن رەسۋرستارىمىزدى قولى­مىزدان شىعارىپ الساق, بىزگە كەشىرىم جوق», دەپ اتاپ وتكەن بولاتىن. وسى ورايدا ايرىقشا نازار اۋدارارلىعى, ەلباسى ن.نازارباەۆ تاۋەلسىزدىك العاننان كەيىنگى قۇقىقتىق ءتارتىپتى قامتاماسىز ەتۋگە ءجىتى كوڭىل بولە وتىرىپ, ەگەمەندىك دەكلاراتسياسى جاريالانعاننان كەيىن نەبارى 26 كۇننەن سوڭ مەملەكەتىمىزدە العاشقى كۇش-قۋات ورگانى رەتىندە ىشكى اسكەردى قۇرعانى ءبىز ءۇشىن ماقتانىش جانە مەملەكەت تاراپىنان كورسەتىلگەن ايرىقشا سەنىم. سول 1992 جىلعى 10 قاڭتاردان باستاپ ىشكى اسكەردىڭ جەكە قۇرامى العا قويىلعان تاپسىرمالاردى لايىقتى تۇردە ورىنداپ, جەكە ادام مەن ازاماتتىڭ كونستيتۋتسيالىق قۇقىقتارىن, قاۋىپسىزدىگىن, قوعام قۇندىلىقتارىن, مەملەكەت تۇراقتىلىعى مەن تىنىشتىعىن قاۋىپ-قاتەرلەردەن جان-جاقتى قورعاۋ جولىنداعى جاۋاپتى قىزمەتىن تەك قۇقىقتىق شەڭبەردە ىسكە اسىرىپ كەلەدى. اسكەرىمىزدىڭ الەۋەتىن كوتەرۋ ماقساتىندا ەلباسى جارلىعىمەن 2015 جىلدىڭ 21 ساۋىرىندە «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق ۇلانى تۋرالى» زاڭ قابىلدانىپ, ىشكى اسكەرگە ۇلتتىق ۇلان مارتەبەسى بەرىلدى. سول ارقىلى تىنىشتىقتىڭ تۇعىرىندا تۇرعان كۇش-قۋات قۇرىلىمىنا زاڭ اياسىندا جاڭا ارنايى مىندەتتەر جۇكتەلدى, قىزمەتتىڭ ناقتى تارماقتارى مەن ماقساتتارى ايقىندالدى, اسكەري قۇرىلىمنىڭ مارتەبەسى جوعارىلاتىلدى. وزدەرىنىڭ دايارلىعىن, كاسىبي بىلىكتىلىكتەرىن جوعارىلاتۋ, تاجىريبەلىك بىلىمدەرىن  ارتتىرۋ ارقىلى ۇلاندىقتار كۇش-قۇرىلىم ورگاندارى اراسىندا لايىقتى ورنىن الدى. ەل تاۋەلسىزدىگىمەن قاتار, تىنىشتىق پەن ءتارتىپ تىرەگى – ۇلتتىق ۇلاننىڭ قۇرىلعانىنا دا الداعى جىلدىڭ 10 قاڭتارىندا 25 جىل تولعالى وتىر. بۇگىنگى تاڭدا ۇلاندىقتار حالقىمىزدىڭ سەنىمدى قورعانىنا اينالدى. تاۋەلسىزدىك العان جىلدان بەرى قاراي قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اۋماعىندا ىشكى تۇراقتىلىقتىڭ بەرىك ساقتالۋىن وتانىن اناسىنداي سۇيگەن ءاربىر ۇلاندىق جاۋىنگەردىڭ انتىنا ادال بولىپ اتقارعان قىزمەتىنىڭ ناتيجەسى دەپ بىلەمىن. حالقىمىزدا «ەر – ەلىنىڭ قورعانى» دەگەن اتالى ءسوز بار. وسىناۋ 25 جىل بويى قۇقىقتىق ءتارتىپ پەن قاۋىپسىزدىكتى, ەلىمىزدىڭ تۇراقتىلىعى مەن جەرىمىزدىڭ تۇتاستىعىن جانە ەلىمىزدىڭ باستى قۇندىلىعى – تاۋەلسىزدىكتى ۇلتتىق ۇلان اسكەرى, ەلباسىمىز ايتقانداي, «كوزدىڭ قاراشىعىنداي ساقتاۋعا» قاشان دا ءازىر. جاقىنى تۇرماق جاتقا بەيبىتسۇيگىش, مەيماندوس نيەتىمەن تانىلعان اسىل حالقىمىزدىڭ اسقاق مۇراتى – ەل تاۋەلسىزدىگى ماڭگىلىك تە باياندى بولعاي! الىبەك سەراليەۆ, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇلتتىق ۇلانى «وڭتۇستىك» وڭىرلىك قولباسشىلىعىنىڭ قولباسشىسى, گەنەرال-مايور الماتى