• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
19 مامىر, 2015

لۆوۆتان گدانسكىگە. ودان شاۋليايعا...

212 رەت
كورسەتىلدى

قان مايداندا بولعان سوعىس ارداگەر­لە­رىنىڭ قاتارى سيرەپ كەلەدى. سول سيرەكتەردىڭ ءبىرى توقساننان اسسا دا جادى مىقتى, كورگەن-تۇيگەنى مول المات ەرماعامبەتوۆ اقساقالمەن ءوز وتباسىندا كەزدەسۋدىڭ ءساتى ءتۇستى. المات اعا ءتىل-كوزىمىز تاسقا, قۇر اتقا مىنگەندەي قۋناق كورىندى, اڭگىمەسى ءتۇزۋ.

ول حرومتاۋ اۋدانىنىڭ مامىت اۋىلىندا دۇنيە ەسىگىن اشىپ, وسىندا جەتى جىلدىق مەكتەپتى بىتىرگەن. ەندى عانا ەڭبەككە ارالاسام با دەگەندە ۇلى وتان سوعىسى باستالىپ كەتەدى. ەل ازاماتتارى بىرىنەن – كەيىن ءبىرى مايدانعا كەتىپ جاتادى. ءسويتىپ جۇرگەندە, 1943 جىلدىڭ قاڭتارىندا وعان دا كەزەك كەلەدى. ورىنبوردا جاس جاۋىنگەر دايارلىقتان ءوتىپ, جاڭادان جاساقتالعان اسكەري بولىممەن 4-ءشى ۋكراينا مايدانىنان ءبىر-اق شىعادى. №273 اتقىشتار پولكى اۆتوماتشىلار بولىمشەسىنىڭ كومانديرى, سەرجانت المات ەرماعامبەتوۆ لۆوۆ تۇبىندە العاش رەت ۇرىسقا كىرىپ, وق-ءدارىنىڭ ءيىسىن سەزىنىپ, جارىلعان سنارياد پەن بوراعان وققا بويىن بەكىتەدى. وسىلاي مايدان جولى ىلگەرىلەي بەرەدى. باتىس ۋكرايناداعى قان-قاساپ ۇرىستارعا قاتىسادى, پولشاعا جەتەدى. ورداسىنا جاقىنداعان سايىن نەمىستەر قاتتى قارسىلىق كورسەتەدى. الايدا, جاۋدىڭ بەتىن قايتارىپ, تۇرە قۋىپ كەلە جاتقان كەڭەس اسكەرى قويسىن با, فاشيستەردى تىقسىرا تۇسەدى. بۇل كەزدە وت پەن سۋدان وتكەن ساقا سولدات گدانسكىنى, كراكوۆتى, وسۆەنتسيمدى جاۋدان بوساتۋدا دا الدىڭعى شەپتە بولادى. جان الىپ-جان بەرىسكەن قاندى شايقاستاردىڭ بىرىندە جاۋىرىنان اۋىر جاراقات العان المات ەرماعامبەتوۆ ۋفادا گوسپيتالدا جاتىپ ەمدەلەدى. تاياق تاستام جەردە تۇرعان تۋعان ەلگە دەگەن ساعى­نىشىن سابىرعا جەڭدىرىپ, ساۋىعىپ شىققان سوڭ قايتادان ءوز اسكەري بولىمىنە قوسىلادى. كەنيگسبەرگ قالاسىن ازات ەتۋگە قاتىسىپ, ۇلى جەڭىستى گەرمانيادا قارسى الادى.

سوعىس اياقتالعانىمەن المات ەرماعام­بەتوۆتى بىردەن ەلگە بوساتا قويمايدى. ول قىزمەت ەتەتىن پولكتى ليتۆاعا جىبەرەدى. سوندا 1946 جىلدىڭ كوكتەمىنە دەيىن شاۋلياي قالاسىندا تۇرادى.

اسكەردەن بوساعان ول ەلگە قۇستاي ۇشادى. تۋعان توپىراعىنا تابانى تيىسىمەن بىردەن جۇمىسقا كىرىسەدى. بەيبىت ەڭبەكتىڭ قادىرىن بىلەتىن مايدانگەر قيراعان شارۋاشىلىقتى قالپىنا كەلتىرۋگە اتسالىستى. وسى جەردەن قۇداي قوسقان قوساعى سارا اپايدى كەزدەستىرىپ, ۇيلەندى. قازىر ەكەۋىنىڭ وتاۋ قۇرعاندارىنا 66 جىلدىڭ ءجۇزى بولدى. يششا دەسپەي تاتۋ-ءتاتتى ءومىر ءسۇرىپ كەلەدى. شۇكىر, ەكەۋىنىڭ باۋىرىنان ورگەن 10 بالادان 30 نەمەرە, 13 شوبەرە ءسۇيىپ وتىر.

المات ەرماعامبەتوۆ كوپ جىلدار بويى قىزىل سۋ اۋىلىندا ەسەپشى بولىپ ەڭبەك ەتتى. 1985 جىلى قۇرمەتتى ەڭبەك دەمالىسىنا شىقتى. قازىر وبلىس ورتالىعىندا تۇرا­تىن قارت جاۋىنگەر تۋعان اۋىلىندا دا قۇرمەتتى. اۋىلمەن قاتىناسى, بارىس-كەلىسى قالىپتى.

المات اعا ۇلى وتان سوعىسىنىڭ ارداگەرلەرى قاتارىندا استانادا وتەتىن ۇلى جەڭىستىڭ 70 جىلدىعىنا ارنالعان اسكەري پارادقا قاتىستى. مۇنداي قۇرمەتكە ۇلى جەڭىستىڭ 65 جىلدىعىندا دا يە بولعان ەكەن. توقساننان اسسا دا قۋاتتى المات اعا تەلەديدار قارايدى, گازەت وقيدى. ەلدە بولىپ جاتقان جاڭالىقتاردان قۇلاعدار قارت وسىنداي جاقسى جاعداي جاساپ وتىرعان ەلباسىنا, جەرگىلىكتى بيلىككە ءدان ريزا.

– الەم تىنىشسىز, كوپ ەلدەردە داعدارىس دەندەپ بارادى. ءبىزدىڭ ەلىمىزدى ەكونوميكالىق قۋاتتى, ساياسي تۇراقتى, ءوزارا بىرلىگى بەرىك ەتىپ ۇستاپ كەلە جاتقان مەملەكەت باسشىسى نۇرسۇلتان نازارباەۆقا راحمەت, – دەيدى اقساقال.

ساتىبالدى ءساۋىرباي, «ەگەمەن قازاقستان».

اقتوبە وبلىسى.

 
سوڭعى جاڭالىقتار