بۋرابايداعى كەلەلى كەڭەس

ءىس-شاراعا تاۋەلسىز مەم­لەكەتتەر دوستاس­تىعىنا قاتىسۋشى مەملەكەتتەردىڭ ورتا­لىق سايلاۋ ورگاندارىنىڭ باسشىلارى مەن وكىلدەرى, تاۋەلسىز مەم­لەكەتتەر دوس­تاس­تىعى اتقا­رۋشى كوميتەتىنىڭ جانە وعان قاتىسۋشى مەملەكەتتەردىڭ پارلا­مەنت­ارالىق اسسامبلەياسىنىڭ وكىلدەرى, قاتىسۋشى مەملەكەتتەردىڭ دەموكراتيا­نى, پارلامەنتاريزمدى دامىتۋ جانە ازاماتتاردىڭ سايلاۋ قۇقىقتارىنىڭ ساقتالۋىنا مونيتورينگ جۇرگىزۋ جونىندەگى حالىقارالىق ينستيتۋتىنىڭ وكىلدەرى, تمد-عا مۇشە مەملەكەت­تەردىڭ سايلاۋ ورگاندارى باسشى­لارىنىڭ كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسى جانىنداعى ەلەكتورالدىق سالا­داعى جاس­تار ساياساتى جونىندەگى جۇمىس توبىنىڭ جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسى جانىنداعى ساراپ­شىلار كەڭەسىنىڭ مۇشەلەرى, جاس­تار ۇيىمدارىنىڭ, سونداي-اق قازاقستاننىڭ سايلاۋ كوميس­سيالارىنىڭ وكىل­دەرى قاتىستى.

2025 جىلعى 1 قىركۇيەكتەن باستاپ تاۋەلسىز مەملەكەتتەر دوس­تاستىعىنا قاتىسۋشى مەملە­كەت­تەردىڭ سايلاۋ ورگاندارى باسشىلارىنىڭ كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسىنە توراعالىق ەتۋ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنا وتكەنىن اتاپ وتكەن ءجون.

ءىس-شارالار باعدارلاماسى سايلاۋ سالاسىندا مەملەكەتارالىق ارىپتەستىكتى نىعايتۋعا, تاجىريبە الماسۋعا جانە اسىرەسە جاستار اراسىندا سايلاۋ مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋدىڭ پراكتيكالىق تاسىلدەرىن دامىتۋعا باعىتتالدى.

تمد-عا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ سايلاۋ ورگاندارى باسشىلارىنىڭ كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسى توراعاسى, قازاقستان رەسپۋبليكاسى ورتالىق سايلاۋ كوميسسيا­سى توراعاسى نۇرلان ءابدىروۆ كەڭەس وتىرىسىن اشىپ: «سايلاۋ مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋ – بۇل ادامي كاپيتالعا, دەموكرا­تيا­لىق ينستيتۋتتاردى نىعايتۋعا جانە ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ بولاشاعىنا سالىنعان ينۆەستيتسيا. بۇل – قۇقىقتىق رەفورمالاردى, ءبىلىم بەرۋ باستامالارىن جانە زاماناۋي تەحنولوگيا­­­لاردى بىرىكتىرىپ, جۇيەلى تۇرعىدان قاراۋدى تالاپ ەتەتىن ۇدەرىس. سوندىقتان دا ءبىزدىڭ تاراپ قازاقستاندىق توراعالىق ەتۋ كەزەڭىن سايلاۋ پروتسەسىنىڭ بارلىق قاتىسۋشىلارىنىڭ, اسىرەسە جاستاردىڭ اراسىندا سايلاۋ مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋ جانە دامىتۋ ماسەلەسىن تالقى­لاۋعا ارناۋدى ۇسىندى», دەپ اتاپ ءوتتى.

تمد-عا قاتىسۋشى مەملە­كەت­تەردىڭ سايلاۋ ورگاندارى باسشى­­لا­رىنىڭ كونسۋلتاتيۆتىك كەڭە­سىنىڭ VI وتىرىسىندا سايلاۋ ۇدەرىستەرىنىڭ تيىمدىلىگىن جانە وعان قاتىسۋشىلاردىڭ ەلەكتورالدىق مادەنيەتىن ارتتىرۋ جونىندەگى وزەكتى ماسەلەلەر تالقىلاندى.

تمد پارلامەنتارالىق اسسامبلەيا­سى كەڭەسىنىڭ باس حاتشىسى دميتري كوبيتسكي بەينە­ق­ۇتتىقتاۋ جولدادى. تمد-عا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ سايلاۋ ورگاندارى باسشىلارىنىڭ كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسىنىڭ تەڭ توراعاسى, بەلارۋس رەسپۋبلي­كاسىنىڭ ورتالىق سايلاۋ كوميس­سياسىنىڭ توراعاسى يگور كار­پەنكونىڭ ونلاين رەجىمدە تمد-عا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ ساي­­لاۋ ورگاندارى باسشىلارى­نىڭ كون­سۋلتاتيۆتىك كەڭەسىنە توراعا­­لىق ەتكەن كەزەڭدە اتقارىل­عان ج­ۇ­مىستار تۋرالى اقپاراتى تىڭدالدى.

سايلاۋ تاقىرىبىنا ارنالعان پىكىرتالاس بارىسىندا ارمەنيا رەسپۋبليكاسىنىڭ ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعاسى ۆااگن وۆاكيميان «2026 جىلى وتەتىن پارلا­مەنتتىك سايلاۋلار اياسىندا ارمەنيا رەسپۋب­ليكاسى­­نىڭ سايلاۋ زاڭناماسىنداعى جاڭا­شىل­دىقتار» تاقىرىبىن­دا, نۇرلان ءابدىروۆ «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى جەرگىلىكتى سايلاۋلار جانە ساياسي جۇيەنى ودان ءارى جەتىلدىرۋ تۋرالى», قىرعىز رەسپۋب­ليكاسىنىڭ سايلاۋ جانە رەفەرەندۋمدار وتكىزۋ جونىندەگى ورتالىق كوميسسياسىنىڭ تور­اعاسى تىنچتىك شاينازاروۆ «قىرعىز رەسپۋبليكاسىنداعى 2025 جىلعى سايلاۋ ۇدەرىستەرى», رەسەي فەدەراتسياسىنىڭ ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعاسى ەللا پامفيلوۆا بەينەبايانداما ار­قىلى «14 قىركۇيەكتە رە­سەي فەدەراتسياسىندا وتكەن بىرىڭ­عاي داۋىس بەرۋ كۇنىنىڭ قورى­تىن­دىلارى تۋرالى», تاجىكستان رەسپۋب­ليكاسىنىڭ سايلاۋ جانە رەفە­رەندۋمدار جونىندەگى ورتا­لىق كوميسسياسىنىڭ تور­اعاسى باح­تيور حۋدويورزودا «تاجىك­ستان رەسپۋبليكاسىندا شىعىپ قال­عان دەپۋتاتتاردىڭ ورنىنا جەر­گىلىكتى حالىق دەپۋتات­تا­رى ماجى­لىستەرىنە وتكەن ساي­لاۋ­­لار تۋرا­­لى», وزبەكستان رەسپۋب­­ليكاسىنىڭ ورتالىق سايلاۋ كو­ميسسياسىنىڭ توراعاسى زاينيد­دين نيزامحودجاەۆ «وزبەكستان رەسپۋبليكاسى ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ سايلاۋدان كەيىنگى كەزەڭدەگى جۇمىسىنىڭ كەيبىر اسپەكتىلەرىنە شولۋ» تاقىرىبىندا ءسوز سويلەدى.

«تمد-عا قاتىسۋشى مەملەكەت­تەردىڭ پارلامەنتارالىق اسسامبلەياسىنا قاتىسۋ­شى مەملەكەت­تەردە جاستاردىڭ قۇقىق­­تىق مادەنيەتى مەن سايلاۋ بەلسەندى­لىگىن ارتتىرۋ ماسەلەلەرى بويىنشا تمد-عا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ سايلاۋ ورگاندارى باسشىلارىنىڭ كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسى جانىن­داعى ەلەكتورالدىق سالاداعى جاس­تار سايا­ساتى جونىندەگى جۇمىس توبى مەن تمد پارلامەنتارالىق اسسامبلەياسىنا قاتىسۋشى مەم­­لە­كەتتەردىڭ دەموكراتيانى, پار­لامەنتاريزمدى دامىتۋ جانە ازاماتتاردىڭ ساي­لاۋ قۇقىق­تارىنىڭ ساقتالۋىن موني­تورين­گىلەۋ جونىندەگى حالىق­ارالىق ينستيتۋتىنىڭ ءوزارا ءىس-قيمىلى تۋرالى» پارلا­مەنت­ارالىق اسسامبلەياسى كەڭەسى حات­شىلىعى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى, تمد پارلامەنتارالىق اسسام­ب­لەيا­­­سى ددمحي ديرەكتورى يۆان مۋشكەت, «تمد-عا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ سايلاۋ ورگاندارى باسشىلارىنىڭ كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسى مۇشەلەرىنىڭ دۇنيەجۇزىلىك سايلاۋ ورگاندارى قاۋىمداستىعى (A-WEB) قىزمەتىنە قاتىسۋى تۋرالى» تمد سوب كك تەڭ توراعاسى, بەلارۋس رەسپۋبليكاسىنىڭ ورتالىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعاسى يگور كارپەنكو, «تمد سوب كك حاتشىلىعىنىڭ باسشىسى (حاتشىسى) لاۋازىمىنا كانديداتۋرا ۇسىنۋ تۋرالى» نۇر­لان ءابدىروۆ بايانداما جاسادى. قازاقستاننىڭ ورتالىق سايلاۋ كو­ميسسياسى تمد-عا مۇشە مەم­لەكەتتەردىڭ سايلاۋ ورگاندارى باسشى­لارىنىڭ كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسىنە توراعالىق ەتەدى. جيىن بارىسىندا كەڭەسكە توراعالىق ەتۋدىڭ اۋىسپالى بەلگىسى تابىس ەتىلدى.

وتىرىستىڭ باستالۋى الدىن­دا قاتى­سۋ­شىلار تمد-عا قاتىسۋ­شى مەملەكەت­­تەردىڭ سايلاۋ ورگاندارىنىڭ قۇقىقتىق اعارتۋ جانە ەلەكتورالدىق قاتىسۋدىڭ مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋ سالا­­سىنداعى تاجىريبەلەرىن كورسەتە­تىن ادىستەمەلىك ماتەريالدار كورمە­سىمەن تانىستى. كورمەدە ارمەنيا, بەلارۋس, قازاقستان, قىرعىزستان, رەسەي, تاجىكستان, وزبەكستاننىڭ ورتالىق سايلاۋ ورگاندارى مەن تمد پا ددمحي-نىڭ جۇمىس بارىسىندا قولداناتىن ءتۇرلى وقۋ-ادىستەمەلىك جانە اقپاراتتىق ماتەريالدارى ۇسىنىلدى.

بۋرابايدا وتكەن وتىرىسقا قاتىسۋشىلار قر وسك حاتشىسى شاۆحات وتەمىسوۆتىڭ تمد-عا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ سايلاۋ ورگاندارى باسشىلارىنىڭ كونسۋلتاتيۆتىك كەڭەسى حاتشىلىعىنىڭ باسشىسى لاۋازىمىنا كانديداتۋراسىن قولدادى.