استاناداعى مۇستافا شوقاي اتىنداعى №51 مەكتەپ-گيمنازياسىندا تاعىلىمدى ءبىر شارا ءوتتى. تۇركى الەمىنىڭ كوسەمىنە اينالعان تۇلعانىڭ ءوزى پايدالانعان ءۇش دانا ءمورتاڭباسىنىڭ تۇپنۇسقاسى اتالعان ءبىلىم ورداسىنداعى ۇلت قايراتكەرىنىڭ مۋزەيىنە سالتاناتتى تۇردە تابىس ەتىلدى. مازمۇندى شاراعا شوقايتانۋشى عالىم, تۇركياداعى ميمار سينان كوركەم ونەر ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى ابدىۋاقاپ قارا, ساياسي عىلىمدار دوكتورى, پروفەسسور ابدىجالەل باكىر جانە شوقاي اۋلەتىنىڭ بۇگىنگى ۇرپاعى قاتىستى.
بۇل ءموردى مۋزەيگە مۇستافا شوقاي ۇرپاقتارىنىڭ ءبىرى, جۋرناليست گۇلبارشىن زايىروۆا تاپسىردى. ونىڭ ايتۋىنشا, الاش ارداقتىسى 1939 جىلعا دەيىن قۇجاتتارىندا ءوز قولىمەن وسى ءمورىن باسقان. مۇندا ونىڭ اتى-ءجونى مەن تۇرعىلىقتى مەكەنجايى فرانتسۋز تىلىندە جازىلعان.
«بۇل ءموردى نەگىزى مۇستافا اتامنىڭ اياۋلى جارى ماريا شوقاي ومىردەن وتەر الدىندا ءوزىنىڭ رۋحاني بالاسى ءالىم الماتقا تاپسىرىپ كەتكەن. سونىمەن قاتار ماريا اجەمىز ول كىسىگە ەرىنىڭ جازۋ ماشينكاسىن,وتباسىلىق البومىن, حاتتارى مەن قۇجاتتارىن امانات ەتىپ بەرىپتى. كەيىن ءالىم اتامىز بۇل زاتتاردى قارتايعان شاعىندا بەلگىلى شوقايتانۋشى عالىم باقىت سادىقوۆاعا ءوز قولىمەن وتكىزگەن. ءبىز وسى مۋزەي اشىلعاندا باقىت اپامىزدى ارنايى ىزدەپ بارىپ, ءبىراز جىل كوزىنىڭ قاراشىعىنداي ساقتاعان اتامنىڭ جازۋ ماشينكاسىن الىپ, وسىندا اكەپ قويدىق. ەندى ءمورىن اكەلىپ وتىرمىز. باقىت سادىقوۆانىڭ شوقايتانۋداعى ەڭبەگى وتە زور. ول كىسىگە العىسىمىز شەكسىز», دەيدى گ.زايىروۆا.
ودان كەيىن ءسوز العان پروفەسسور ابدىجالەل باكىر تۇركى الەمىنە ورتاق تۇلعانىڭ قايراتكەرلىگى تۋرالى پاراساتتى وي قوزعادى. ال وسى ءىس-شاراعا سوناۋ تۇركيادان كەلىپ قاتىسقان شوقايتانۋشى ابدىۋاقاپ قارا مۇستافا شوقايدىڭ ۇلت تاۋەلسىزدىگى تاريحىندا ورنى بولەك تۇلعا ەكەنىن ايتتى.
ء«بىز بۇگىن تاۋەلسىزدىگىمىزگە تاۋبە دەيتىن بولساق, ول – مۇستافا سەكىلدى الاش ارىستارىنىڭ ازاتتىق جولىنداعى كۇرەسىنىڭ جەڭىسى. وتارشىل ەلدەر مۇستافا شوقايدان قاتتى قورىقتى. شىندىعىندا, مۇستافانى اقتاۋ قاجەت ەمەس. ونىڭ ەشقانداي قىلمىسى جوق. تەك ۇلى تۇلعا تۋرالى تاريحي ادىلەتتىلىكتى ورناتۋ كەرەك. بۇگىنگى ءىس-شارا – سونىڭ ءبىرى كورىنىسى. ءجۇز جىلدان كەيىن كورنەكتى قايراتكەردىڭ ءمورى ەلوردا تورىندەگى ءوزىنىڭ اتىنداعى مەكتەپتىڭ مۇراجايىنا تاپسىرىلىپ وتىرعانى – ادىلەتتىلىكتىڭ ورناعانى دەپ بىلەمىز», – دەدى عالىم.
سونداي-اق ءىس-شارا اياسىندا مۇستافا شوقاي اتىنداعى مەكتەپ وقۋشىلارى ازىرلەگەن الىپ تۇلعا ومىرىنەن ءبىر ۇزىك سىر شەرتەتىن ادەبي-كومپوزيتسيا كورسەتىلىپ, «مەن قاشاندا جان-تانىممەن سەنىمەن بىرگەمىن» اتتى كورمە ۇسىنىلدى.