بۇل – ءۇشىنشى ونەركاسىپتىك ءداۋىردىڭ ءبىرىنشى قالاسى
قىركۇيەك ايىندا استانا ەكسپو-2017 كورمە كەشەنىنىڭ ەڭ ۇزدىك ەسكيز-يدەياسى, ونىڭ ىشىندە ەكسپو-2017 نىسانىنىڭ سيمۆولى انىقتالاتىن حالىق-ارالىق بايقاۋدىڭ قورىتىن-دىسى شىعارىلادى. ارنايى قۇرىلعان تەحنيكالىق كەڭەس بايقاۋعا كەلىپ تۇسكەن جوبالار-دىڭ ىشىنەن ەڭ ۇزدىك تە ماڭىزدى ون جوبانى ىرىكتەپ الدى. ەندى وسى جوبالاردىڭ ىشىنەن استانا ەكسپو-2017 كورمە كەشەنىنىڭ ەڭ ۇزدىك ەسكيز-يدەياسىنىڭ جەڭىمپازى انىقتالاتىن بولادى. ءبىز وقىرماندارىمىزدى حالىقارالىق بايقاۋعا كەلىپ تۇسكەن ونداعان جوبالاردىڭ ىشىنەن ىرىكتەلىپ الىنعان وسى ۇزدىك ەسكيز-يدەيالارىمەن تانىستىرۋدى ءجون كوردىك.
بۇل – ءۇشىنشى ونەركاسىپتىك ءداۋىردىڭ ءبىرىنشى قالاسى
قىركۇيەك ايىندا استانا ەكسپو-2017 كورمە كەشەنىنىڭ ەڭ ۇزدىك ەسكيز-يدەياسى, ونىڭ ىشىندە ەكسپو-2017 نىسانىنىڭ سيمۆولى انىقتالاتىن حالىق-ارالىق بايقاۋدىڭ قورىتىن-دىسى شىعارىلادى. ارنايى قۇرىلعان تەحنيكالىق كەڭەس بايقاۋعا كەلىپ تۇسكەن جوبالار-دىڭ ىشىنەن ەڭ ۇزدىك تە ماڭىزدى ون جوبانى ىرىكتەپ الدى. ەندى وسى جوبالاردىڭ ىشىنەن استانا ەكسپو-2017 كورمە كەشەنىنىڭ ەڭ ۇزدىك ەسكيز-يدەياسىنىڭ جەڭىمپازى انىقتالاتىن بولادى. ءبىز وقىرماندارىمىزدى حالىقارالىق بايقاۋعا كەلىپ تۇسكەن ونداعان جوبالاردىڭ ىشىنەن ىرىكتەلىپ الىنعان وسى ۇزدىك ەسكيز-يدەيالارىمەن تانىستىرۋدى ءجون كوردىك.
بولاشاق ەكسپو-سيتي ورتالىعىندا بايتەرەك مونۋمەنتى جانە نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتىمەن ءبىر باعىتتا ورنالاسقان قازاقستان پاۆيلونى بار. پاۆيلون ديزاينى «زاماناۋي كيىز ۇيگە» ۇقساس جاسالعان. بۇل جوبا ءداستۇرلى قازاق ارحيتەكتۋراسىنىڭ جاھاندىق وركەنيەتكە ۇلاسقان زاماناۋي كەلبەتىن پاش ەتەدى. بۇل ەسكيز-جوبانىڭ اۆتورى – ادريان سميت باستاعان اقش ساۋلەتشىلەر توبى. امەريكالىق اۆتورلار وزدەرىنىڭ نەگىزگى ويىن ءداستۇرلى كيىز ءۇيدىڭ وتباسى كولەمىنە اۋقىمدالعان كىشىرەك تۇجىرىمداماسىن بۇكىل قوعام كولەمىنە جاۋاپ بەرەتىن ۇلكەن زاماناۋي كيىز ۇيگە ۇلاستىرا وتىرىپ بەرۋگە تىرىسادى.
جوبانىڭ سىرتقى دياگونالدىق كەرەگەسى زاماناۋي كيىز ءۇي قۇرىلىمىنىڭ سىرتقى كولەمىنىڭ جيەگى رەتىندە قىزمەت ەتەدى. كيىز ءۇيدىڭ ەكى قاباتتى كەرەگە جۇيەسى مۇندا مەكەندەۋشىلەردى قورشاعان ورتادان وقشاۋلاۋمەن قاتار, ونىڭ تابيعي ەنەرگياسىن جيناقتايدى. اۆتورلاردىڭ كوزقاراسى بويىنشا, وسى ەسكيز-جوبا قازاقتىڭ ۇلتتىق داستۇرلەرىن «ءۇشىنشى ونەركاسىپتىك رەۆوليۋتسيا» جانە «بولاشاق ەنەرگياسى» پرينتسيپتەرىمەن بايلانىستىرادى. پاۆيلون شەڭبەرىندە بىرنەشە امفيتەاترلار, اباتتاندىرىلعان ساياباقتار ورنالاسقان. قوعامدىق پايدالانۋداعى اشىق كەڭىستىكتەر, ساياباقتار مەن گۇلزارلار ءبىرىن-ءبىرى تولىقتىرادى. قازاقستان ەلتاڭباسى نەگىزىندەگى زاماناۋي كيىز ءۇيدىڭ شاڭىراعى اسپان اياسىنداعى كۇمبەز رەتىندە اينالاعا ساۋلە شاشادى. اۆتورلار يدەياسى بويىنشا, ەكسپو-سيتي – ءۇشىنشى ونەركاسىپتىك ءداۋىردىڭ ءبىرىنشى قالاسى. اتالمىش ەسكيز-يدەيانىڭ نەگىزگى تۇجىرىمداماسى بويىنشا ەكسپو-سيتي بولاشاق قالالاردىڭ ۇلگىسى بولۋمەن قاتار, ول جاڭعىرتىلعان ەنەرگيا قۋاتىن دامىتۋ جانە تاراتۋ ورتالىعى بولماق. ال بۇل زاماناۋي تەحنولوگيالاردى اشاتىن زەرتحانالار بولاشاق ۇرپاق يگىلىگىنە اينالماق.
حالىقارالىق بايقاۋعا كەلىپ تۇسكەن ەكىنشى ءبىر ەسكيز-يدەيانىڭ جوباسى «بولاشاق الەمى» دەپ اتالادى. ەسكيز-يدەيانىڭ اۆتورى – «كازگور» جوبالاۋ اكادەمياسى» جشس. بۇل جوبانىڭ نەگىزىنە ادام جانە عارىشتىڭ ۇزدىكسىز بايلانىس يدەياسى الىنعان. « ۇلى جارىلىس» سالدارىنان پايدا بولعان گالاكتيكالىق ەلەمەنتتەر اسپان استى كەڭىستىگىندەگى تىرشىلىك كوزى بولىپ تابىلادى. بۇل جوبانى جاساۋشىلاردىڭ كوزقاراسى بويىنشا قازاقستان بولاشاقتا عارىش ەنەرگياسىن يگەرۋدە كوشباسشى بولۋعا ءتيىس. اۆتورلاردىڭ مالىمدەۋىنشە, ەسكيز جوباداعى «گەليو» نەمەسە «كۇن جەلكەنى» بالاما قۋات كوزدەرىن اشاتىن بولاشاق حالىقارالىق عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىعى بولماق. بۇل ورتالىق بولاشاقتا جەر بيوقۋاتىن ساقتاۋدا شەشۋشى ءرول وينايدى. جوبانىڭ نەگىزگى تۇجىرىمى «جاڭعىرتىلعان بالاما ەنەرگيا» قۋاتىنىڭ حالىقارالىق عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىعى» – ەكسپو-2017 سيمۆولىنا اينالادى.
جىلقىباي جاعىپار ۇلى,
«ەگەمەن قازاقستان».
سۋرەتتەردە: «زاماناۋي كيىزۇي» جانە «بولاشاق الەمى» ەسكيز-يدەيالاردىڭ جوباسى.