تۇرعىن ۇيگە كەزەك كوپ

وبلىس ورتالىعىنا جاقىن ەسكەلدى اۋدانى ۇنەمى سىننىڭ استىندا قالىپ كەلەدى. جايىلىم جەر ماسەلەسى دە ءورشىپ تۇر. ءوڭىر باسشىسى اۋدان اكىمىنە ەسكەرتۋ بەردى. ارينە, ەسكەرتۋمەن ماسەلە شەشىلە قويسا, جاقسى عوي. تۇرعىن ءۇيدىڭ جايى دا كەزەكتە تۇرعان حالىقتىڭ شىدامىن تاۋىستى.

«جىل سايىن كەزەككە تۇرعاندار سانى كوبەيەدى. سەبەبى جاس وتباسىلار قاتارعا قوسىلادى, جاس ماماندار اۋىلدارعا تارتىلادى, تاعى سول سياقتى سەبەپتەرى بار. سون­دىقتان اۋدان ورتالىقتارىندا جىل سايىن كەم دەگەندە 60 پاتەرلىك ءبىر ءۇي سالۋى­مىز كەرەك. وعان قوسا بيزنەستىڭ الەۋ­مەتتىك جاۋاپكەرشىلىگى بويىنشا تۇر­عىن ۇيگە دەمەۋشىلەر تارتۋعا دا دەن قويىپ جاتىرمىز. جالپى, تۇرعىن ءۇي, اۋىز سۋ, گاز تارتۋ, جول جوندەۋ – بۇل ماسە­لەلەردىڭ قاي-قايسىسى بولسا دا, اينا­لىپ كەلگەندە حالىقتىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋعا ىقپال ەتۋگە ءتيىس», دەيدى ب.يساباەۆ.

وبلىس اكىمىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ مالىمەتىنە سۇيەنسەك, شىلدە ايىندا 60 پاتەرلىك جالعا بەرىلەتىن تۇرعىن ءۇي ەل يگىلىگىنە بەرىلمەك. بۇعان قوسا تاعى ءبىر 60 پاتەرلىك ءۇي قۇرىلىسىنا قاجەتتى قۇجاتتار دايىندالۋ ۇستىندە.

بىلتىر ەسكەلدى اۋدانىندا 10 ەلدى مەكەننىڭ جەرگىلىكتى جولى جوندەلگەن. بيىل دا وسىنداي قارقىن ساقتالادى. ياعني اۋدانداعى وبلىستىق ماڭىزداعى جولداردى جوندەۋ مەن كۇتىپ ۇستاۋعا بيىل 300 ملن تەڭگە, ال 17,3 شاقىرىم اۋداندىق جانە اۋىل ىشىلىك جولداردى ورتاشا جوندەۋگە 759 ملن تەڭگەگە جۋىق قارجى بولىنگەن. سول سياقتى باقتىباي اۋىلىنا كىرەبەرىستەگى كوپىر كۇردەلى جوندەۋدەن وتكىزىلەدى.

وتكەن جىلى قارابۇلاق اۋىلى ورتالىق اۋىز سۋمەن قامتىلسا, بيىل اۋدانداعى اقتۇما, الدابەرگەنوۆ, سىرىمبەت, اقەشكى اۋىلدارىندا سۋ جۇيەلەرىن سالۋ مەن قايتا جاڭارتۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر.

بۇل وڭىرگە گاز تارتۋ دا – ماڭىزدى ماسەلەلەردىڭ قاتارىندا. مۇندا 21 ەلدى مەكەن گازداندىرۋعا جاتادى. ازىرگە قارابۇلاق, ورقۋساق, ەكپىندى, سىرىمبەت اۋىلدارىنداعى 14,4 مىڭ ادام كوگىلدىر وتىنعا قوسىلۋعا مۇمكىندىك العان. قازىر تاعى 7 ەلدى مەكەنگە گاز تاراتۋ جەلى­لەرىنىڭ قۇرىلىسى ءجۇرىپ جاتىر. جوبا­نىڭ قۇنى – 4,4 ملرد تەڭگە. قالعان 3 اۋىل­دى گازداندىرۋ بويىنشا جوبالاۋ مەكە­مەلەرىمەن كەلىسىمشارتتار جاسالىپ جاتىر.

حالىقپەن كەزدەسۋدە ءوڭىر باسشى­سى الەۋمەتتىك سالاداعى ىستەر جايىنا ءجىتى توقتالدى. سونىڭ ىشىندە بەيىمدەلگەن مەكتەپتەردىڭ ماسەلەسىن شەشۋ, ماتە­ريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن جاقسارتۋ, بالالاردىڭ قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتۋ باعىتىنداعى جۇمىستارىن تىلگە تيەك ەتتى.

سونداي-اق دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا دا اتقارىلعان شارالاردى اتاپ ءوتتى. ماسەلەن, دەنساۋلىق ساقتاۋ سالاسىندا 2022 جىلى جەرگىلىكتى بيۋد­جەت ەسەبىنەن 93,8 ملن تەڭگەگە قورجىن­باي, اباي جانە تەرەكتى اۋىلدارىندا مودۋلدىك كونسترۋكتسيالار بازاسىندا مەديتسينالىق پۋنكتتەر ورناتىلعان. بيىل وتەناي, جەڭدىك, بوكتەرلى اۋىلدارىندا بلوك-ءمودۋلدى مەديتسينالىق پۋنكتتەر مەن قارابۇلاق اۋىلىندا جەدەل جاردەم ستانساسىن ورناتۋ جوسپارلانىپ وتىر. سونىمەن قاتار «اۋىل ەل بەسىگى» باعدارلاماسى اياسىندا جەتىسۋ اۋىلىنداعى دارىگەرلىك امبۋلاتورياعا 124,7 ملن تەڭگەگە كۇردەلى جوندەۋ جۇرگىزىلەدى. بيىل اۋدانعا 2 سانيتاريالىق اۆتوكولىك ساتىپ الىنادى.

بىلتىر كوكجازىق, جالعىزاعاش جانە قوڭىر اۋىلدارىنىڭ تۇرعىندارى جاڭادان مادەنيەت ءۇيىن سالىپ بەرۋ جونىندە ماسەلە كوتەرگەن ەدى. سوعان باي­لا­نىستى وسى جىلى قوڭىر اۋىلىنا قاناتقاقتى جوبا رەتىندە بلوكتى-ءمودۋلدى مادەنيەت ءۇيى ورناتىلماق. وعان بيۋدجەتتەن 158 ملن تەڭگە ءبولىنىپ, كونكۋرستىق راسىمدەر جۇرگىزىلىپ جاتىر. كەلەسى جىلى وسىنداي جوبامەن كوك­جا­زىق, جالعىزاعاش اۋىلدارىندا دا مادەنيەت ۇيلەرىن ورناتۋ ماسەلەسى قاراستىرىلادى.

ەسكەلدىدە اۋىز سۋ ماسەلەسى دە تۇر­عىن­­داردىڭ تيتىعىنا ءتيىپ ءبىتتى. قازىر جاڭالىق, جالعىزاعاش جانە اقتاستى اۋىلدارىنداعى سۋ قۇبىرلارىن قايتا جاڭعىرتۋ جانە سالۋ ءۇشىن جوبالىق-سمەتالىق قۇجاتتامالار ازىرلەنگەن. جاڭا­لىق اۋىلىنداعى جەراستى سۋلارىن بەكىتۋگە كونكۋرس جاريالاندى, اقتاستى جانە جالعىزاعاش اۋىلدارى بويىنشا جوبا ساراپتامادان ءوتىپ جاتىر. ءۇش اۋىلدىڭ سۋ جۇيەلەرىنىڭ قۇرى­لى­سى­نا قاجەتتى سوما 2024 جىلدىڭ رەسپۋب­ليكالىق بيۋدجەتى ەسەبىنەن سۇرالادى.

ايتا كەتەيىك, 2022-2023 جىلدارى ەسكەلدى اۋدانىنا ينفراقۇرىلىمدىق, الەۋمەتتىك نىسانداردى سالۋعا جانە قايتا جاڭعىرتۋعا بيۋدجەتتەن 7 ملرد تەڭگەدەن اسا قاراجات بولىنگەن. وبلىس باسشىسى اۋدان اكىمىنە بولىنگەن قاراجاتتىڭ ۋاقتىلى يگەرىلۋىن جانە نىسانداردىڭ بەلگىلەنگەن مەرزىمدە قولدانىسقا بەرىلۋىن تاپسىردى.

جەتىسۋ وبلىسى