• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
09 اقپان, 2011

روزا باعلانوۆا

8350 رەت
كورسەتىلدى

قازاق مادەنيەتى مەن ونەرى اۋىر قازاعا ۇشى­رادى. 2011 جىلى 8 اقپاندا اتى اڭىزعا اينالعان ءانشى, كسرو جانە قازاقستاننىڭ حا­لىق ءارتىسى, حالىق قاھارمانى روزا ءتاجى­باي­قىزى باعلانوۆا 90 جاسقا قاراعان شاعىندا دۇنيە سالدى. روزا باعلانوۆا قىزىلوردا وبلىسىنىڭ قا­زالى قالاسىندا 1922 جىلى تۋعان. ول قى­زىلوردا پەداگوگيكالىق ينستيتۋتىندا وقى­عان­نان كەيىن 1941 جىلى تاشكەنت فيلار­مونياسى ءان-بي ءانسامبلىنىڭ ءانشىسى بولدى. ر.باعلانوۆا بۇل ءانسامبلدىڭ قۇرامىندا ۇلى وتان سوعىسى كەزىندە مايدان دالاسىندا ءان سالدى, ماسكەۋ تۇبىندە شايقاسقان پانفي­لوۆ­شى جاۋىنگەرلەر الدىندا كونتسەرت قويدى, 1945 جىلى 9 مامىردا بەرلين قالاسىنداعى جەڭىسكە ارنالعان كونتسەرتكە قاتىستى. ونىڭ ورىنداۋىنداعى «كەستەلى ورامال», «اح, سامارا, گورودوك» اندەرى ەل اراسىندا ەرەكشە تانىمال بولدى. 1947-1949 جىلدارى ول اباي اتىنداعى قازاق وپەرا جانە بالەت تەاترىنىڭ ءانشىسى, 1949-1960 جىلدارى قازاق فيلارمونياسىنىڭ ءسوليسى بولدى. ر.ت.باعلانوۆا كەيىنگى 50 جىل عۇمىرىندا «قازاقكونتسەرت» شىعارماشىلىق بىرلەستىگىمەن بايلانىسىن ۇزبەدى. روزا تاجىبايقىزى قازاقتىڭ ءان ونەرىن دا­مىتۋعا ايرىقشا اۋقىمدى ۇلەس قوستى. ونىڭ رەپەرتۋارىندا قازاقتىڭ حالىق اندەرى, قازىرگى كومپوزيتورلاردىڭ شىعارمالارى, الەم حا­لىق­تارىنىڭ – ورىس, وزبەك, تاجىك, ۋكراين, گرۋزين, ءازىربايجان, قىرعىز, كورەي, پولياك, ۆەنگەر, قىتاي, موڭعول, ءۇندى حالىقتارىنىڭ اندەرى ۇيلەسىمدى كورىنىس تاپتى. اسا تانىمال ەسترادا ءانشىسى روزا باعلانوۆا قازاق ونەرىن شەتەلدەردە تانىستىرىپ ءارى ناسيحاتتاي وتىرىپ, بەلسەندى گاسترولدىك قىز­مەت جۇرگىزدى. ول ماسكەۋدە وتكەن بۇكىل­وداق­تىق ەس­ترادا انشىلەرىنىڭ ەكىنشى كونكۋرسىنىڭ ديپ­لومانتى, بۋحارەستە وتكەن جاستار مەن ستۋد­ەنت­تەردىڭ II بۇكىلدۇنيەجۇزىلىك فەستيۆا­لىنىڭ لاۋ­رەا­تى بولدى. وسى فەستيۆالدە حالىق اندەرىن ورىنداعانى ءۇشىن ارنايى سىيلىق يەلەندى. روزا باعلانوۆا ەلىمىزدىڭ مادەنيەتى مەن ونەرىن دامىتۋعا قوسقان زور ۇلەسى ءۇشىن حالىق قاھارمانى اتاعىنا يە بولدى, لەنين, ەڭبەك قىزىل تۋ جانە حالىقتار دوستىعى وردەندەرىمەن ماراپاتتالدى, تاۋەلسىز «تارلان» سىي­لىعىن يەلەندى. ايگىلى ءانشىنىڭ جارقىن بەينەسى ءبىزدىڭ جۇرەگىمىزدە ماڭگى ساقتالادى. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇكىمەتى.

قازاقتىڭ عانا قايعىسى ەمەس

روزا اپامىز ءتىرى كەزىندە اپا دەپ ايتقىزبايتىن. جارىقتىق, توقسان جاسىن كۇتىپ وتىرعاندا كەتە قالدى, سول ءبىر ارمان جاسقا جەتە الماي قالدى. اپايدىڭ توقسان جاسىن ءبارىمىز دە كۇتىپ ەدىك, امال قانشا, وسىنداي قايعىلى وقيعاعا تاپ بولدىق. ارينە, قيمايتىن جاندى قارا جەرگە بەرۋ قيىن. روزا اپامىز سۇلۋلىقتى سۇيە­تىن ەرەكشە جارالعان ادام ەدى. ول كىسى ەلدىڭ بارىنەن ەرەكشە بولا­تىن. ءوزىن ونەرىمەن, دارالىعىمەن بار ەلگە تانىتتى. اسىرەسە, 50-60 جىلدارى ول كىسىنىڭ داڭقى جەر جارىپ تۇردى. قازاقستان, رەسەي, بۇكىل كەڭەس وداعىنا اتاعى جا­يىلىپ تارادى. روزا ءتاجىباي­قى­زىن ماسكەۋدە وتە جاقسى كورەتىن. كوپتەگەن گاسترولدىك ساپارلارمەن سول جاققا باراتىن. مەنىڭ ەسىمدە قالعان ءبىر وقيعا مىناداي. 50-جىلداردىڭ اياق شەنى. فيلارمونياعا جەكە ءانشى بولىپ العاش بارعان كەزىم بو­لا­تىن. روزا تاجىبايقىزى سوندا ءبىر گاسترولدەن ورالىپ كەلدى. سول كەزدە فيلارمونيا ۇجىمىنا جا­لا­قى بەرۋگە بانكتە اقشا جوق ەكەن. سوندا فيلارمونيانىڭ ءبىر ايلىق بۇكىل جالاقىسىن روزا اپاي­دىڭ ءوزى قالتاسىنان بەرگەنى ەسىمدە. بۇل جاي دا ول كىسىنىڭ كەڭپەيىلدىلىگىن, دارحاندىعىن بىلدىرسە كەرەك. كيىم كيىسى, ءوزىن ۇستاۋ مانەرى, بەكزاتتىعى, ءسان-سال­تا­نا­تى سول كەزدىڭ وزىندە وتە جوعارى بولاتىن. ءبىر قىزىعى, كەيىن كوپ ادامدار مەنى روزا تاجىبايقىزىمەن شا­تاس­تىرىپ الىپ ءجۇردى. ما­عان بىرەۋلەر روزا باعلانوۆا دەسە, ول كىسىگە بيبىگۇل ءتو­لەگەنوۆا دەيتىن كورىنەدى. روزا اپاي وسى جايعا ك ۇلىپ قويۋشى ەدى. ءبىر ايتاتىن نارسە, حالقىنىڭ ارداقتى ءانشىسى ەلىنە ەركەلەدى. ونىڭ ەركەلىگىن حالقى دا كوتەردى. ونەرى جونىندە ايتساق, بۇل كىسى ەسترادا سالاسىندا ءال­ەم­نىڭ ەڭ تالانتتى ءانشى­لە­رىمەن تەڭدەس, ەرەكشە دارىن ەدى. مۇنى روزا ءتاجىباي­قىزىنىڭ وزىنە دە ايتا­تىن­مىن. ءوز قۇلاعىممەن ەستىگەن, ءوز كو­زىممەن كورگەن جاع­داي سول, ول كىسىنىڭ دا­ۋىسى ميكروفون­سىز-اق في­لار­مونيانىڭ زا­لىندا بول­سىن, وپەرا تەات­رىنىڭ زا­لىندا بولسىن كە­ڭىستىكتى كەرنەپ كەتەتىن. ءبا­رىمىز, ەندى كونتسەرتكە قاتىسا­مىز عوي, سوندا روزا ءتا­جى­بايقىزى ءان­دى ميكروفونسىز ايتاتىن. بۇعان دا جۇرەك كەرەك, شىنايى داۋىس كەرەك. قازىرگى ءان­شىلەر ميكروفوننان ءبىر ەلى اي­رىل­مايدى عوي. ءيا, روزا تاجىبايقىزى ءوزىنىڭ شىعارماشىلىق ەڭبەگىمەن حالىق­تىڭ كوڭىلىن كوتەردى, جان-جۇرەگىن جادىراتتى, ەلگە قۋانىش سىي­لادى. وسى جۋىردا عانا مەن ءبىر ۇلكەن تويدا بولىپ, ءبىر سوعىس ارداگەرىمەن قاتار وتىرعانىم بار. سوندا كەۋدەسىندە وردەن-مەدال­دارى ساۋدىراعان الگى كىسى: «وي, روزا اپاي ءبىز مايداندا جۇرگەندە كەلىپ ءبىر ساعات كونتسەرت قويىپ, ءان شىرقاپ بەرگەن ەدى. سودان كەيىن رۋحىمىز كوتەرىلىپ, سونداي كوتە­رىڭكى كوڭىلمەن اتويلاپ شابۋىلعا شىققانىمىز ءالى ەسىمنەن كەتپەيدى» دەپ روزا تاجىبايقىزىن كوتە­رە, قۇرمەتتەي سويلەگەنىنە ىشتەي قۋانىپ ەدىم. ارينە, حالىق روزا باعلانوۆا دەسە, ىشكەن اسىن جەرگە قويىپ, وتە قاتتى سىيلايتىن. ول كىسىنىڭ ومىردەن ءوتۋى ونەر ادامدارى ءۇشىن عانا ەمەس, بۇكىل قازاق ءۇشىن, قا­زاقستان ءۇشىن دە اۋىر شىعىن, ۇلكەن قايعى. سونىمەن بىرگە تمد حالقى دا روزا اپامىزدى جوق­تاي­دى دەپ بىلەمىن. سەبەبى, ول كىسىنىڭ ءانىن بۇكىل كەڭەس وداعىنىڭ حال­قى جاقسى كورەتىن, «اح, سامارا, گورودوگىن» ءسۇيىپ تىڭدايتىن. نە ىستەيمىز, دۇنيەگە كەلمەك بار, كەتپەك بار. جاقسى ۇل ءوسىردى. حالقىنىڭ الدىندا سىيلى بول­دى. قايدا بارسا دا, حالقى ونى ءار­كەز قۇراق ۇشىپ قارسى الدى. توپىراعى تورقا بولسىن, جاتقان جەرى جايلى, يمانى سالامات بولسىن. بيبىگۇل تولەگەنوۆا, كسرو حالىق ءارتىسى.

ۇلى ءانشىسى ەلىمنىڭ

روزا تاجىبايقىزىنىڭ دۇنيەدەن وزعا­نىنا كوڭىل سەنبەيدى. امال قانشا, اجالعا ارا تۇرا المايمىز. قازاقتىڭ ۇلى ءانشى قىزى دۇنيەدەن ءوتتى. قازاق ونەرىنىڭ تاريحىندا ايشىقتى ءىز قالدىرعان قايراتكەر ادام ارامىزدان كەتتى. روزا باعلانوۆانىڭ قازاق ونەرىندەگى ورنى ەرەكشە. كەزىندە ءبىزدىڭ وپەرا جانە بالەت تەاترىندا ءبىراز ۋاقىت جۇمىس ىستەپ, كەيىن فيلارمونياعا اۋىسسا دا, ءبىز ونى ءوز ادامىمىزداي كورەتىن ەدىك. حالىق ونى سوناۋ ۇلى وتان سوعىسىنىڭ قاھارلى كۇن­دەرىنەن باستاپ بىلەدى. ول بوراعان وقتىڭ ورتاسىندا جاۋىنگەرلەردى انىمەن جىگەرلەندىرگەن ازامات ءانشى ەدى. بەرتىندە وعان پرەزيدەنت نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جار­لىعىمەن حالىق قاھارمانى اتاعى بەرىلگەنى ابدەن ورىندى بولدى. روزا حالىقتىڭ سۇيىكتى ءانشىسى ەدى. ونىڭ ءومىرى حالقىمەن بىرگە بولدى. قاشان دا ءسوزىن «حالقىم» دەپ باستايتىن. سول حالقىنا ەڭبەك تە ەتتى, سول حالقىنىڭ ال­دىندا ەركەلەپ ءومىر دە ءسۇردى. ونىڭ داڭقى الەمدى شارلادى. تالاي ەلدەردە بولىپ, انىمەن جۇرتتى تامسان­دىر­دى. قازاق دەيتىن حالىق بارلىعىن ءال­ەمگە جايدى. سونى ءبارىمىز ماقتانىش ەتتىك. ءانشى رەتىندە ونىڭ ەرەكشەلىگىن جۇرت­تىڭ ءبارى بىلەدى. ونىڭ عاجاپ داۋىسىن باسقالارمەن شاتاستىرۋ مۇمكىن ەمەس. تەك روزاعا ءتان كۇمىستەي سىڭعىرلاعان داۋىستى كەز-كەلگەن ادام اجىراتار ەدى. روزا تاجىبايقىزىنىڭ ازاماتتىق كەلبەتى ايرىقشا ەدى. جان-جاعىنا شۋاق شاشىپ جۇرەتىن. سول ءۇشىن ونى بار­لى­عىمىز دا ەرەكشە جاقسى كوردىك. ونىڭ ۇلكەن ەڭبەگى لايىقتى باعا­لان­دى. كسرو حالىق ءارتىسى بولدى, قازاق­ستاننىڭ حالىق قاھارمانى بولدى. ەڭ باستىسى – حالىقتىڭ شىنايى قۇرمەتىنە بولەندى. جانىڭ ءجانناتتا بولسىن, قازاقتىڭ ءانشى قىزى! ەرمەك سەركەباەۆ, كسرو حالىق ءارتىسى, ەڭبەك ەرى.

ول دارا ەدى

سوڭعى ايلارداعى قازالاردىڭ ءبا­رى جانىمدى سىزداتادى. قازاق ءما­دەنيەتى مەن ونەرىنىڭ جارىق جۇل­دىز­دارى ەسكى جارانى ۇمىتتى­را­تىنداي اراعا ۋاقىت سالماي-اق, بىرىنەن سوڭ ءبىرى سونۋدە. بىراق, تا­بي­عاتتىڭ زاڭدىلىعىنا قالاي قارسى تۇراسىڭ؟ ءبارىمىز توپىراقتان جارا­تىلدىق, توپىراققا قايتامىز... ەندى, مىنە, روزادان ايرىلدىق. بۇل قازا دا مەنىڭ جانىمدى قينايدى. ويتكەنى, تانىس-ءبىلىس, دامدەس-تۇزداس بولدىق. روزانى وتكەن عاسىردىڭ سوناۋ 57-58 جىلدارىنان بەرى بىلەم. ونىڭ داۋىسىنىڭ تەمبرى قانداي ەدى؟! قازاقتىڭ ءان ونەرىنىڭ تا­ري­حىندا روزا سياقتى ءانشى بولا قويدى ما ەكەن؟ ونى ايتۋ قيىن. ءبىز ءبارىمىز الدىمەن كۇلاشتى ماقتايمىز. اقي­قاتىن ايتۋ كەرەك, كۇلاشتىڭ اكتري­سالىعى باسىم بولاتىن. ال, سوعىس ۋاقىتىندا ەلىمىزگە وزبەكستاننان كەل­گەن وندىردەي جاس قىز قازاق ساح­ناسىنىڭ جارىق جۇلدىزىنا اينال­دى. ول قازاقتىڭ دا, وزبەكتىڭ دە, ورىس پەن پولياكتىڭ دا, باسقا كوپ­تەگەن ۇلتتىڭ تىلىندە ءان سالا بىلەتىن. كەيىننەن روزاعا ەلىكتەيتىن, روزاعا ۇقساعىسى كەلەتىن جاستار كوبەيدى. امال نە, ول جالعىز ەدى! 58-59 جىلدارى مەنىڭ «تاڭ سامالى» دەگەن ءانىم شىقتى. ونىڭ العاشقى ورىنداۋشىسى روزا بولا­تىن. سول اننەن كەيىن مەنى «تاڭ سامالىم» دەپ ەركەلەتىپ كەتىپ ەدى. وسى ءاندى كەيىن دە تالاي ءانشى ايتىپ ءجۇر. بىراق روزاداي قايدان بولسىن؟! ەڭ الدىمەن, باعلانوۆاداي تالانت وتە سيرەك تۋىلاتىنىن ايتۋ كەرەك. جاتقان جەرى جايلى, توپىراعى تورقا بولسىن! يمانى وزىنە سەرىك بولعاي! ەركەعالي راحماديەۆ, قازاقستاننىڭ ەڭبەك ەرى.

ءۇنى كەتپەس قۇلاقتان

ارداگەر ءانشىمىز روزا باعلانوۆانىڭ و دۇنيەلىك بولعان حابارىن ەستىپ, ءبىرتۇرلى مۇڭايىپ وتىرمىن. جارتى عاسىردان استام سىيلاس, سىرلاس بولعان دوسىم ەدى. كەزىندە مەنىڭ قاتىسۋىممەن جازىلعان اندەردى ورىنداپ, جۇرتقا جايدى. اۋەزوۆكە ۇناعان, ەلگە بەلگىلى «اق­ماڭدايلىم» مەن «اقسۇڭقارىمدى» العاش شىرقاعان ءانشى ەدى. ەكەۋىنىڭ دە ولەڭى مەنىكى عوي, ءشامشى قال­داياقوۆتىڭ انىنە جازىلعان. ايتا بەرسە, روزانىڭ ءومى­رىنەن ەستە قالعان ونەگەلى اڭگىمەلەر كوپ. شىعار­ماشىلىق جونىمەن ىنتى­ماق­تاسىپ, عاجايىپ انشىلىگىن سىيلاپ, كۇندەلىكتى ومىردە ارالاسىپ-قۇرالاسىپ تۇردىق. سۇلۋلىقتى كەرەمەت جاقسى كورەتىن, جان دۇنيەسى كاۋسار بۇلاقتاي تازا ەدى. ءبىز سوعان قىزىعاتىنبىز. قازاقشا تاربيەلەنگەن, ونەگەلى, كور­گەن­دى ادام بولاتىن. حالىق روزانى ەش­قا­شان ۇمىتپايدى, ءوز ۋاقىتىمەن ۇندەس­كەن, زامانىمەن بىرگە جارقىلداپ شىر­قاعان ونىڭ ونەرىنە بولاشاقتا دا راحمەتىن ايتاتىن بولادى. ءسوز جوق, روزا تاجىبايقىزى قازاقتىڭ ۇلى ءانشىسى. كەلەشەكتە ونىڭ جۇرەكتەردە وشپەيتىن ءۇنى قالعان عاجايىپ مۇراسىن ناسيحاتتاي بەرگەنىمىز ابزال. روزا تۋرالى ۇلكەن سوزدەر دە ايتىلۋى كەرەك دەپ بىلەمىن. تۋعان حالقىن الپىس جىلدان استام ۋاقىت انمەن تەربەگەن اقماڭداي ءانشى­مىزدىڭ توپىراعى تورقا, ارتى كەنىش, الدى پەيىش بولسىن. مۇزافار الىمباەۆ, قازاقستاننىڭ حالىق جازۋشىسى.

ۇلت ەستراداسىنىڭ بايتەرەگى بولاتىن

ءومىر وزەن ءوز ارناسىندا بۋىر­قانىپ جاتىر. تالاي تاۋ-تاستى جارىپ ءوتىپ, تالاي بوگەتتەردى بۇزىپ, العا اعۋدا. جەزتاڭداي ءانشى اپامىز روزا تاجىبايقىزىنىڭ دا ونەردەگى ءومىرى كەڭ ارنالى تاۋ وزەنىندەي ەدى. دەگەنمەن, ۋاقىت شىركىنگە ەش قايران جوق. كۇركىرەپ تاسىعان وزەن دە, سىلدىراپ اققان بۇلاق تا تۇگەسىلەدى. تاس تا ۇگىلەدى, تاۋ دا شاعىلادى ەكەن. سول سەكىلدى ەكى اياقتى پەندەنىڭ دە تالقانى تاۋسىلارى حاق. قازاقستاننىڭ جانە كسرو حالىق ءارتىسى, حالىق قاھارمانى روزا ءتاجى­باي­قىزىمەن مەن 1968 جىلدان تانىس­پىن. سول كىسىنىڭ انسامبلىمەن العاش رەت ارمەنيا جەرىنە گاسترولدىك ساپارمەن بارعانىمىز ءالى ەسىمدە. ءار­قا­شان جۇمىسىنا ۇقىپتى, تياناقتى قارايتىن اپامىز تالاي ونەر ادامىنا ۇلگى بولدى. 1960 جىلى ىرگەسى قا­لان­عاننان بەرى مەملەكەتتىك «قازاقكون­تسەرت» گاسترولدى كونتسەرت بىرلەستىگىنىڭ جەتەكشى ءانشىسى بولدى. ەسىمى تورتكۇل دۇنيەگە جايىلعان روزا تاجىبايقىزى ءان الەمىندە ءۇش-ءتورت ۇرپاققا ونەگە بولعان ءىرى تۇلعالاردىڭ بىرەگەيى بولىپ قالماق. بۇگىن قازاق ەستراداسىنىڭ تۋىن كوتەرگەن بايتەرەگى قۇلادى. قا­تارىمىزدا جوقتىعى جانىمىزعا باتا­دى. مارقۇمنىڭ رۋحى تىنىش, توپى­راعى تورقا بولسىن! التىنبەك قورازباەۆ, قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى, «قازاقكونتسەرت» كب ديرەكتورى.

عاسىردا ءبىر تۋاتىن تالانت

روزا اپامىزدىڭ دۇنيەدەن وتكەنى تۋرالى حابار قاتتى ءتيدى. ءسىرا, بارلىق قازاققا سولاي اسەر ەتكەن شىعار دەپ وي­لاي­مىن. ول كىسىنىڭ ورنى بولەك ەدى عوي. ونى بىلمەيتىن قازاق جوق دەپ ەسەپتەيمىن. ونىڭ داۋىسىن ەستىگەن ادام ۇمىتپايدى. مەنىڭ ءوزىم دە ول كىسىنىڭ داۋىسىن العاش ەستىگەننەن كەيىن-اق ۇمىتقان ەمەسپىن. جانە مەنىڭ ومىرىمە بەتبۇرىس جاسادى. بۇرىن بالالىق اسەرمەن ينجەنەر بولۋدى ارمانداسام, بۇدان كەيىن ونەر جولىن ءبىرجولا تاڭداۋىما اسەر ەتتى. وسى جولدا روزا تاجىبايقىزىمەن كوپ كەزدەستىك, كوپ عيبراتىن كوردىك. ۇلى ءانشىنىڭ ورىنداۋشىلىق ونەگەسى ءبۇ­كىل قازاق انشىلەرىنىڭ بارىنە اسەر ەتتى دەپ ايتۋىمىز كەرەك. سونىمەن بىرگە, روزا اپاي مەنىڭ كوم­پوزيتورلىق قىزمەتىمە دە يگى ىقپال ەتكەن ادام. مەنىڭ اندەرىمدى ورىنداي وتىرىپ, جاڭا شىعارماشىلىق شابىت­قا جىگەرلەندىردى دەپ ەسكە الام. «اسىل ارمان» اتتى ءانىمدى ول كىسىدەي ورىنداعان ادام جوق. سونى تىڭداعان سايىن تەبىرەنەر ەدىم. «ادەمى-اۋدى» قالاي شىر­قار ەدى! جالپى, روزا باعلانوۆا تالاي قازاق كومپوزيتورلارىنىڭ باعىن اشقان ءانشى. ول كىسىگە تالايىمىز قارىزدارمىز. روزا باعلانوۆانىڭ انشىلىك شەبەرلىگى تۋرالى ۇزاق ايتۋعا بولادى. ول كىسىدەي ءاننىڭ مازمۇنىن تەرەڭ اشىپ ايتا­تىن ءانشى سيرەك. ءسوزدى قانداي تازا ايتاتىن! انشىلىگى ءوز الدىنا, ازاماتتىق كەلبەتى قانداي ەدى. باسقالارعا قامقور بولىپ جۇرەتىن. ۇلى ءانشى, ۇلكەن ازامات وزدى ومىردەن. بىراق جۇرەگىمىزدە داۋىسى قالدى, ۇلكەن مۇراسى قالدى. سوعان شۇكىرشىلىك ەتەمىز. ەسكەندىر حاسانعاليەۆ, قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى.

مەنى روزا اپامداي ءانشى بولسىن دەگەن ەكەن...

قازاقتىڭ ءبىرتۋار ءانشىسى باعلانوۆا روزا اپامىزعا ۇقساعان جۇلدىز بولسىن دەپ, ءانشى بولسىن دەپ, وسى اپاما ۇق­ساۋىمدى تىلەپ, اتا-انام مەنىڭ اتىم­دى روزا دەپ قويىپتى. ول كەزدە, ياعني مەن تۋعان جىلى اپامىزدىڭ ەسىمى ءبۇ­كىل قازاقستانعا, بۇكىل كەڭەس وداعىنا, ءتىپتى شەتەلدەرگە ايگىلى بولىپ, جۇل­دىزى وتە جارقىراپ تۇرعان كەزى عوي. جالپى, قازاق حالقى ىرىمشىل حالىق قوي. جاقسى ادامدارعا جاناس­قاندى ىل­عي جاقسى­لىق­قا جورىپ, سوعان ۇقساسىن دەپ ىرىمداپ, ارقاشاندا بالالارىنا ءبىر ايگىلى ەسىمدەردى بەرىپ جاتادى. ەسىمىم روزا دەپ اتالعانىنا قۇدايعا ءشۇ­كىر. مىنە, قازاق ونەرىندە انشىلىك جولمەنەن 35 جىل ساحنادا ءجۇرمىن. اپا­مىز­بەن ساحناعا تالاي رەت بىرگە شىعىپ, ونەر كورسەتىپ, ءان شىر­قادىق. حالقىنا ەركەلەي بىلگەن, ءبىز سياقتى كەيىنگى جاستارعا ءتالىم-تاربيەسى مەن ونەگەسىن كورسەتە بىلگەن اسا تا­لانت­تى اپامىزدى وتە قۇرمەتتەيمىن, سىي­لاي­مىن. روزا اپايدىڭ ءبارىمىز كۇ­تىپ جۇرگەن توق­سا­نىنا جەتپەي بۇل ءدۇ­نيەدەن اتتانىپ كەتكەنى قانداي وكىنىش. بىراق ول كىسى قازاق ءانىنىڭ بۇلب ۇلى بولىپ حالىقتىڭ ءجۇ­رەگىندە ماڭگىلىك قالادى. ءانى, ەشكىمگە ۇقسامايتىن دا­ۋى­سى, قازاق مۋزىكاسىنا قوسقان ۇلەسى, قازاق مۋزىكاسىنداعى ور­نى, انشىلىك ونەردەگى ورنى ەڭ جوعارى دەڭگەيدە, ءبىرىنشى ساتىدا تۇرادى. روزا رىمباەۆا, قازاقستاننىڭ حالىق ءارتىسى.
سوڭعى جاڭالىقتار