بەكەن قايرات ۇلى«Egemen Qazaqstan»
610 ماتەريال تابىلدى

تاريح • 01 قاڭتار، 2021

جەلتوقسانشى

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ 2006 جىلى جەلتوقسان وقيعاسىنا قاتىستى الماتى قالاسىندا بوي كوتەرگەن «تاۋەلسىزدىك تاڭى» اتتى ەسكەرتكىشتىڭ اشىلۋ سالتاناتىندا سويلەگەن سوزىندە: «1986 جىلعى جەلتوقسان وقيعاسى تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ العاشقى حابارشىسى بولدى. بيلىك وسى وقيعاعا ۇلتشىلدىق دەگەن ايىپ تاعۋعا تىرىس­تى. ساياسي بيۋرودا مۇنىڭ بۇلاي ەمەستىگى تۋرالى مەنىڭ دالەلدەۋىممەن، ارنايى قابىلدانعان قاۋلىنى بۇزدىرۋىما تۋرا كەلدى. وسى وقيعالاردى ۇلتارالىق قاقتىعىس دەپ اتاۋعا تىرىستى، الايدا مۇنىڭ بۇلاي ەمەسىن تاريحتىڭ ءوزى كورسەتتى. سول كەزدە الاڭعا شىققان جاستاردىڭ تالاپ-تىلەگى – ادىلەتتىلىك پەن قازاقستاننىڭ تاۋەلسىزدىگى بولاتىن» دەگەن ەدى. مىنە، بيىل ەلباسى ايتقانداي، «تاۋەلسىزدىگىمىزدىڭ حابارشىسى» جەلتوقسان وقيعاسىنا 35 جىل  تولىپ وتىر. بۇل كوپ ۋاقىت ەمەس. وقيعا كۋاگەرلەرى دە، وعان اتسالىسقان ادامدار دا امان-ەسەن ءجۇر. سول سەبەپتى بيىل نەبىر ەستەلىكتەر ايتىلىپ، وتكەن كۇندەر ەلەسى تاعى ءبىر جاڭعىرارى حاق.  

قوعام • 25 جەلتوقسان، 2020

بەيبىت كۇننىڭ قادىرى

ايگىلى فرانتسۋز ويشىلى جان-جاك رۋسسو «مىقتى مەملەكەتتىڭ كەپىلى – ءوز ازامات­تارى­نىڭ تىنىشتىعىن قامتاماسىز ەتە الۋىن­دا» دەگەن ەكەن. وسىعان ۇندەس ءسوزدى ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ تا «مەملە­كەت­تە بەيبىتشىلىك پەن تىنىشتىق ساقتالعان جاع­دايدا عانا دامۋدىڭ داڭ­عىل جولى اشى­لادى» دەپ ۇنەمى ايتۋمەن كەلەدى. سول سياق­تى قازاقتىڭ ۇلكەن اقى­نى مۇقاعالي ماقاتاەۆ «ۇقسايدى بار تىنىشتىق جەر بەتىندە، ۇيقىداعى ءسابي­دىڭ كەلبەتىنە...» دەسە، تاۋەلسىزدىك ءتولى، جاس جىرشى ميراس قادىرمۇرات باۋىرىمىز: «اللاعا ءمالىم، ريزىقتان بۇرىن تىنىش­تىق، ريزىقتان بۇرىن تىنىش تاڭداردىڭ مۇڭى ىستىق، اتادان قالعان ات باستى الىپ التىن­نان، باعالى ەلگە تىنىشتىق دەگەن كۇمىس قۇت» دەپ جىرلاپتى.

رۋحانيات • 25 جەلتوقسان، 2020

جەتىنشى عاسىردان جەتكەن كىتاپ

ەلوردا تورىندە ورنالاسقان قولجازبالار جانە سيرەك كىتاپتار ۇلتتىق ورتالىعىنىڭ قورىندا VII عاسىردا جازىلعان، وتە قۇندى جادىگەر «مۋسحاف اش شاريف – قۇران كارىم» كىتا­بىنىڭ فاكسيميلەسى ساقتاۋلى تۇر.

رۋحانيات • 21 جەلتوقسان، 2020

تالانتتى سۋرەتشى، تالاپتى ۇستاز

ايگىلى سۋرەتشى، الەمدىك بەينەلەۋ ونەرىنە كۋبيزم باعىتىن اكەلگەن قىلقالام شەبەرى پابلو پيكاسسو: «سۋرەتشى كورگەنىن ەمەس، سەزىنگەنىن بەينەلەيدى» دەگەن ەكەن. وسىنداي تالانتتى جاستىڭ ءبىرى – شىعىس قازاقستان وبلىسى تارباعاتاي اۋدانى اقجار اۋىلى «بالالار ونەر مەكتەبىنىڭ» ۇستازى، سۋرەتشى ەركەبۇلان جاكىشەۆ.

تاريح • 16 جەلتوقسان، 2020

قالامگەردىڭ وجەت قىزى

جەلتوقسان وقيعاسى (1986 جىل) كەزىندە ەڭگەزەردەي ءۇش ساقشىنىڭ قورشاۋىندا، كانىگى اڭشىنىڭ قولىنا تۇسكەن ەلىكتىڭ لاعىنداي ۇركە-قورقىپ، لەكىتە باسىپ بارا جاتقان وسى قازاق قىزىنىڭ فوتوسى كوپكە ايان. بۇل ادامدى قازىر ەلدىڭ كوبى تانيدى. الماتى قالاسىنىڭ تۇرعىنى – انار تولەگەنقىزى راحىمجانوۆا.

وقيعا • 15 جەلتوقسان، 2020

قازاق تاريحىنىڭ قازىناسى

ەلوردا تورىندە ورنالاسقان ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحانادا «قازاقتىڭ جال­پى تاريحى» اتتى ءتورت تومدىق قۇندى ەڭبەكتىڭ ونلاين تانىستىرىلىمى ءوتىپ، وعان شەتەلدىك عالىمدار مەن ەلىمىزگە تانىمال تاريحشى، تۇركىتانۋشى ما­مان­دار قاتىستى.

رۋحانيات • 14 جەلتوقسان، 2020

مۋزەيلەندىرىلگەن كىتاپحانا بولمەسى

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تاۋەلسىزدىك كۇنىنە وراي تۇركىستانداعى قوجا احمەت ياساۋي كەسەنەسىندە مۋزەيلەندىرىلگەن كىتاپحانا بولمەسى اشىلىپ، كورمە ەكسپوزيتسياسىنا 591 دانا سيرەك كىتاپتار مەن مۋزەي قورىنان الىنعان 20-دان استام ەتنوگرافيالىق جادىگەرلەر قويىلدى.

رۋحانيات • 09 جەلتوقسان، 2020

مىڭجىلدىق دالا فولكلورى

ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ « ۇلى دالانىڭ جەتى قىرى» اتتى ما­قا­لاسىندا «حالىق اۋىز ادەبيەت ۇلگىلەرىنىڭ مىڭ جىلدىق مۇ­را­سىن جاڭعىرتۋ اياسىندا، «دالا فولكلورى انتولوگياسىن» جاساۋ جانە قوبىز، دومبىرا، سىبىزعى، سازسىرناي تاعى باسقا ءداس­تۇرلى مۋزىكالىق اسپاپتارىمەن ورىنداۋعا ارنالعان « ۇلى دا­لانىڭ كونە سارىندارى» جيناعىن باسىپ شىعارۋ قاجەت» دەگەن بولاتىن.

وقيعا • 07 جەلتوقسان، 2020

قۇندى تۋىندىنىڭ تۇساۋكەسەرى

Astana IT University عىلىمي كىتاپحاناسىندا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى كىتاپحاناسىنىڭ قولداۋىمەن «ن.ءا.نازارباەۆتىڭ جىل سايىنعى جولداۋى اياسىندا ءبىلىم بەرۋدى جاڭعىرتۋ جانە تسيفرلاندىرۋ» اتتى البومنىڭ تۇساۋى كەسىلدى.

كينو • 03 جەلتوقسان، 2020

ياساۋي جايلى فيلم تۇسىرىلۋدە

وزبەكستان رەسپۋبليكاسى «Ózbekkino» ۇلتتىق اگەنتتىگى قوجا احمەت ياساۋي جايلى «مەروس» اتتى ءفيلمنىڭ ءتۇسىرىلىم جۇمىس­تارىن باستادى.