بەكەن قايرات ۇلى«Egemen Qazaqstan»
674 ماتەريال تابىلدى

تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعى • 01 تامىز، 2021

كابۋلدان باستالعان كوش قازاق ەلىنە قالاي كەلدى؟

گازەتىمىزدىڭ وتكەن №138 سانىندا (2021 جىل، 26 شىلدە) ساياسي شولۋشى ول­جاس بەركىنباەۆتىڭ «قىرعىز-تاجىك داعدارىسى: ءمۇلت جىبەرىلگەن مۇمكىندىك» سا­راپتاماسى جارىق كوردى. بۇل ساراپتامادا قازىرگى تاڭدا اۋعانستاندا پايدا بول­عان ساياسي تۇراقسىزدىققا بايلانىستى 13-14 شىلدە كۇندەرى اتالعان ەلدىڭ باداح­شان ءوڭىرى ۆاحون ۋەزىنە قاراستى اندەمين ەلدى مەكەنىنەن باس ساۋعالاپ، تاجىكستان شەكاراسىنا اسىپ كەلگەن 345 ەتنوستىق قىرعىز تۋعاندار جايلى مالىمەت كەلتىرىلىپتى.

تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعى • 06 شىلدە، 2021

بوزوقتان بۇگىنگە دەيىن... ەلوردا تاريحىنا حرونولوگيالىق شولۋ

ەلدىڭ استاناسىندا ۇلىس حالقىن ءبىرتۇتاس يدەياعا ۇيىستىراتىن ساياسي-قۇقىقتىق شەشىمدەر قابىلدانۋىمەن قاتار، ءبىر ورتالىققا شوعارلاندىرىلعان ايماقتار ىقپالداستىعى ۇيىستىرىلادى. وسى ارقىلى مەملەكەتتىڭ التىن دىڭگەگى قالانادى. وسى ورايدا، بۇدان 30 جىل بۇرىن تاۋەلسىزدىككە قول جەتكىزگەن ەلىمىز دارا تۇلعا نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ باسقارۋىمەن دامۋدىڭ داڭعىل جولىنا ءتۇسىپ، ەڭ باستىسى قوس عاسىر توعىسىندا ءوزىنىڭ جاڭا استاناسىن تاڭدادى. وسى ءبىر تاريحي وقيعا جايلى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى 2017 جىلى جارىق كورگەن «تاۋەلسىزدىك ءداۋىرى» تاريحي پۋبليتسيستيكالىق ەڭبەگىندە: «جاس مەملەكەتكە مىندەتتى تۇردە جاڭا، زاماناۋي استانا قاجەت ەكەنىن تاۋەلسىزدىكتىڭ ءبىرىنشى كۇنى-اق ويلادىم. وسى ويىمنىڭ دۇرىستىعىنا نىق سەنىمدى ەدىم. 1992 جىلى اقمولاعا جۇمىس ساپارىمەن كەلگەندە، استانانى وسىندا اۋىستىرۋ جايلى ويعا بەكىندىم» دەيدى.

تاريح • 05 شىلدە، 2021

«استانا ارۋى» – ءىنجۋ

ەلوردانىڭ باتىس جاق شەتىندە ور­نالاسقان بوزوققونىس-قالا­شى­عىنداعى اقسۇيەكتەر قورىمىنا 2002 جىلى جۇرگىزىلگەن قازبا جۇمىسى ءبارىسىندابىرجارىم مەتر تەرەڭدىكتە اعاش تابىتقا سالىپجەرلەنگەن ايەل ادامنىڭ سۇيەگى تابىلعان بولاتىن. بۇل قۇندى ارتەفاكتىنى قازىپ العان ارحەولوگتارمايىتپەن بىرگە تابىلعان ءىنجۋ تاستاردىڭ كوپتىگىنەقاراي وعان «استانا ارۋى – ءىنجۋ» دەگەن ات بەرگەن ەدى.

تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعى • 05 شىلدە، 2021

تاريح تاڭداعان ەلوردا

قازاقستان رەسپۋبليكاسى تاۋەلسىزدىگىنىڭ 30 جىلدىعى جانە ەلىمىزدىڭ استاناسى نۇر-سۇلتان قالاسىنىڭ تۋعان كۇنىنە وراي، قازاقستان رەسپۋبليكاسى مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى قولجازبالار جانە سيرەك كىتاپتار ۇلتتىق ورتالىعى مەن قالالىق ارحيۆ مەكەمەسى بىرلەسىپ «تاريح تاڭداعان ەلوردا» اتتى كورمە ۇيىمداستىردى.

تاريح • 30 ماۋسىم، 2021

جالال-اد-ءديننىڭ تاسى

لوندوننىڭ بلۋمسبەري قالاشىعى اۋماعىندا ورنالاسقان الەمدەگى ەڭ ءىرى مۋزەيدىڭ ءبىرى – بريتان مۋزەيىندە حورەزم مەم­لەكەتىنىڭ سوڭعى حانزادا-شاحى، تاريحتا موڭعول شاپقىن­شىلىعىنا العاش رەت تويتارىس بەرگەن، اسا ءىرى قولباسشى-جاۋىنگەر جالال-اد-ءديننىڭ تاسى بار ەكەن. بۇل بۇيىم جايلى جاقىندا وزبەكستاندىق ءباسپاسوز قۇرالدارى اقپارات تاراتتى.

قوعام • 29 ماۋسىم، 2021

قىزعانىش فيلوسوفياسى

ادامزات تانىمىندا قىزعانۋ نەمەسە قىزعانىش دەگەن بار. قىزعانىش ول – ۇلكەن ابىروي. بۇل جەردە، باسىن اشىپ ايتقان ءجون سياقتى: ابىرويلى قىزعانىش پەن كۇندەلىكتى ادامدار اراسىندا بولىپ جاتاتىن پەنداۋي قىزعانىش ەكەۋى ەكى باسقا.

تاريح • 23 ماۋسىم، 2021

يۋن جارلىعى

ءبىرىنشى دۇنيەجۇزىلىك سوعىس 1914 جىلعى 19 شىلدەدە (1 تامىزدا) باستالدى. سوعىسقا رەسەي يمپەرياسى دايىندىقسىز، اسكەري-ونەركاسىپتىك الەۋەتى تومەن، كولىگى ناشار، دامىماعان جاعدايدا كىرىستى، ارميا اسكەري-تەحنيكالىق جاعىنان ناشار قامتاماسىز ەتىلگەن ەدى.

تاۋەلسىزدىكتىڭ 30 جىلدىعى • 23 ماۋسىم، 2021

مادەني دامۋدىڭ مايەگى

قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى – ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «بولاشاققا باعدار: رۋحاني جاڭعىرۋ» ماقالاسىندا ايتىلعان باسىم باعىتتاردىڭ ءبىرى الەم قاۋىمداستىعى الدىندا قازاق مادەنيەتىنىڭ الار ورنى مەن ونىڭ عالامدىق ىقپالداستىعى تۋرالى بولاتىن. وسى ورايدا، «جاھاندىق الەمدەگى زاماناۋي قازاق مادەنيەتى» اتتى باعدارلامالىق جوبا قابىلدانىپ، تۇراقتى تۇردە جۇرگىزىلىپ كەلە جاتىر.

تاريح • 22 ماۋسىم، 2021

يبن كاسيردىڭ كىتابى

كوكشەتاۋ قالاسىندا ورنالاسقان وبلىستىق مادەنيەت باسقار­ماسىنا قاراستى ادەبيەت جانە ونەر مۋزەيى اتتى شاعىن مەكەمە بار. وعان جۋىقتا جولىمىز ءتۇستى. كورمە زالىندا اتاقتى ءتاپسىرشى-عالىم يبن كاسيردىڭ ەڭبەگى تۇرعانىن اڭعاردىق.

پىكىر • 22 ماۋسىم، 2021

اكە كورگەن...

قازاق قوعامىندا اكەنىڭ ورنىن «اسقار تاۋعا» بالاپ جاتامىز. راسىندا سولاي. ءتىپتى كونەدەن كەلە جاتقان «اكە كورگەن – وق جونار» دەيتىن ءتامسىلىمىز دە بار. وسى ءتامسىل-ۇعىمدى تارقاتار بولساق، ونىڭ تاربيەلىك مازمۇنى تىم تەرەڭدە. ايتالىق، ەجەلگى داۋىردە «وق جونۋ» ەكىنىڭ ءبىرىنىڭ قولىنان كەلەتىن شارۋا ەمەس. ويتكەنى قيسىق وق جاۋعا دارىمايدى. ياعني «توبىرشىقتى بيىك جاي سالىپ، دۇشپان اتتىم وكىنبەن» دەپ، اتاقتى دوسپانبەت جىراۋ ايتقانداي، جونعان وعىڭ ءتۇزۋ بولماسا دۇشپانىڭدى جايراتا الماي­سىڭ. سول سەبەپتى، باعزى زاماندا اكە ەڭ اۋەلى بالاسىنا وق جونۋدى ۇيرەتەتىن بولعان.