بەكەن قايرات ۇلى«Egemen Qazaqstan»
588 ماتەريال تابىلدى

وقيعا • 02 اقپان، 2021

30 جىلدىققا ارنالدى

قازاقستان رەسپۋبليكاسى تاۋەلسىزدىگىنىڭ 30 جىلدىعىنا وراي تۇركىستان قالاسىندا ورنالاسقان «ازىرەت سۇلتان» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني قورىق-مۋزەيى «تاۋەلسىزدىك بارىنەن قىمبات» اتتى كورمە ۇيىمداستىردى.

وقيعا • 01 اقپان، 2021

جەرگىلىكتى ءتىلشى

كەڭەس داۋىرىندە قازاق قوعامىنىڭ با­رو­­مەترى – «سوتسياليستىك قازاقستان» بولدى. باسىلىم مۇنداي اتاۋمەن 1937 جىلدان باستاپ، 1991 جىلعا دەيىن شىعىپ تۇر­دى.

تانىم • 29 قاڭتار، 2021

ەجەلگى ەمشىلىك ءىلىمىن يگەرگەن

قايرات ايدارحان ۇلى – 1960 جىلى شىڭجاڭ-التاي ولكەسى جەمەنەي اۋدانىندا دۇنيەگە كەلگەن. ماماندىعى – دارىگەر. قازىرگى تاڭدا ەلوردا تورىندە «شيپالى» اتتى ەمدەۋ-ساۋىقتىرۋ ورتالىعىن اشىپ، حالىققا قىزمەت كورسەتىپ ءجۇر. بۇل ازاماتتىڭ باسقا ارىپتەستەرىنەن ەرەكشەلىگى – قازىرگى زاماناۋي ەمدەۋ ءتاسىلى مەن بايىرعى قازاقتىڭ ەمشىلىك ونەرىن ۇشتاستىرا بىلۋىندە. سونىمەن قاتار ەمدەۋ تاجىريبەسىندە ەجەلگى قىتاي مەديتسيناسى، تيبەتتىك داۋالاۋ ءتاسىلى، قازاقتىڭ تامىر ۇستاۋ ءادىسى قاتارلى ەجەلگى ەمشىلىك داستۇرلەردىڭ ءبارىن ۇشتاستىرا قولدانا الاتىن مامان. ونىڭ سىرتىندا، قازاق حالقىنىڭ شيپاگەرلىك ءىلىمىن ناسيحاتتايتىن: «قازاق ەمشىلىگى»، «قازاق ەمشىلىگى: ءتورت ت ۇلىك مال ونىمدەرى»، «قازاق ەمشىلىگى: اڭ-قۇس، جاندىكتەردىڭ ەمدىك قاسيەتى»، «قازاق ەمشىلىگى ەنتسيكلوپەدياسى» جانە ەكى تومدىق «قازاق ەمشىلىگى: ساق، عۇن، تۇركى كەزەڭدەرى» سياقتى التى كىتاپتىڭ اۆتورى. وسى ورايدا، ەجەلگى ەمشىلىك ءىلىمىن يگەرگەن دارىگەرمەن جۇرگىزگەن سۇحباتتى ۇسىنىپ وتىرمىز.  

رۋحانيات • 28 قاڭتار، 2021

قوجا ءحافيزدىڭ قۇندى ەڭبەگى

ەلوردا تورىندە ورنالاسقان قولجاز­بالار جانە سيرەك كىتاپتار ۇلتتىق ورتالىعى ءوز قورىندا ساقتاۋلى تۇر­عان قوجا شامسۋددين مۇحاممەد حافيز ءشيرازيدىڭ پارسى تىلىندە جا­زىلعان «قوجا حافيز ءشيرازيدىڭ عازا­لياتتارى» اتتى قۇندى ەڭبەگىنىڭ ونلاين تانىستىرىلىمىن جاسادى.

رۋحانيات • 22 قاڭتار، 2021

تاشكەنتتە جارىق كورگەن «تەرمە»

ەلوردادا ورنالاسقان قولجازبالار جانە سيرەك كىتاپتار ۇلتتىق ورتالىعى مەكەمە قورىندا تۇرعان قۇندى جادىگەرلەردى ونلاين تانىستىرۋ شاراسىن وتكىزۋدە. بۇل جولى كوپشىلىك نازارىندا 1925 جىلى تاشكەنتتە جارىق كورگەن «تاربيە، ءبىلىم، ادەبيەت جايىنداعى ماقالالاردان تەرمە» اتتى كىتاپ ۇسىنىلدى.

تانىم • 21 قاڭتار، 2021

الاش ارىستارىنىڭ شاۋەشەككە ساپارى

حح عاسىردىڭ باسىندا، 1917 جىلى ورىنبوردا جال­پى قازاق قۇرىلتايى ءوتىپ، الاش­وردا ۇكى­مەتىنىڭ باسقارۋ ورگانى سەمەيگە قونىستانعان­نان كەيىن، ياعني 1918 جىلدىڭ كوك­تەمىندە ۇلت قايراتكەر­لەرى الاش قالاسىنا جينالىپ اقىل­داسادى. مۇنداعى ماقسات – شەتتەگى قازاقتارعا بارىپ، ولار­عا الاش يدەياسىن ناسيحاتتاۋ. باسقوسۋعا اباي مەك­تەبىنىڭ وكىلدەرى – كوكباي جا­نا­ت­اي ۇلى مەن تۋراعۇل اباي­­ ۇلى جانە اتاقتى بالۋان قا­جى­­مۇقان مۇڭايتپاس ۇلى قاتى­سادى (1-سۋرەت).

قوعام • 19 قاڭتار، 2021

سۇڭعىلالىق سىرى

قازاقتا «سۇڭعىلا» دەگەن ءسوز بار. بۇل اتاۋ نەنى بىلدىرەدى دەگەنگە توقتالساق، 2013 جىلى جارىق كورگەن قازاق ءتىلىنىڭ ۇلكەن تۇسىندىرمە سوزدىگىندە: سۇڭعىلا دەپ – زەرەك، زەردەلى، تەز بايقاعىش، اڭعارىمپاز ادامدى ايتادى دەپتى. بۇل پايىم دۇرىس ارينە. ويتكەنى قازاق بالاسى باسقا جۇرتتان وسى سۇڭعىلالىق قا­سيەتىمەن ەرەكشەلەنىپ تۇرادى. وزبەك حال­قى­نىڭ ءبىرىنشى پرەزيدەنتى مارقۇم يسلام كاريموۆ «قازاقتان جولداسىڭ بولسا، جول­دان اداسپايسىڭ» دەگەندى كوپ ايتاتىنى سيا­ق­تى، كۇللى الەم قاۋىمداستىعى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىن ءبىر اۋىزدان «سۇڭعىلا ساياساتكەر» دەپ مويىنداعانى تەگىن ەمەس.

رۋحانيات • 19 قاڭتار، 2021

قازاقتىڭ قابىلەتى قانداي بولعان؟

وتە ەرتەدەن كەلە جاتقان «ايازبي» دەيتىن ەرتەگى بار. جەلى­سى مىناداي: كونە زاماندا ما­دان  دەگەن حان بولىپتى.

وقيعا • 18 قاڭتار، 2021

گەنەرال كيگەن كيتەل

كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى اتاعىن ءۇش دۇركىن يەلەن­گەن داڭقتى ۇشقىش ا.ي.پوكرىش­كين «سوعىس ادام سانىن ازايتادى، ەسەسىنە باتىرلاردى كوبەيتەدى» دەگەن ەكەن. وسى كىسى ايتقانداي، 1941-1945 جىلدارى عالامدى دۇرلىكتىرگەن الاپات سوعىس قازاق ۇلتىنا ءۇش گەنەرال سىيلادى.

تانىم • 14 قاڭتار، 2021

حاسانتۋداعى قىرعىن ء(ولى انادان ءتىرى تۋعان بالا)

وتكەن عاسىردىڭ توقسانىنشى جىلدارى ەدى. ءبىر توپ ادام وبلىس ورتالىعىنداعى «وسكەمەن» قوناق-ۇيىنە كەلىپ تۇستىك. ماقساتىمىز –حالىقارالىق كوشى-قون شارۋاسىنا بايلانىستى ۇيىمداستىرۋ جۇمىستارىنا كومەكتەسۋ. ارادا ەكى-ءۇش كۇن وتكەن سوڭ، ءبىز جاتقان قوناقۇي كادىمگىدەي دۇرلىگىپ قالدى. سەبەبىن سۇراساق، «تۇركيادان قۇرمەتتى قوناق كەلىپتى» دەيدى. سويتسەك، جۇرتتى دۇرلىكتىرىپ جۇرگەن حاليفا التاي اتامىز ەكەن. ول كەزدە تۇركيالىق قازاق تۇرماق جەرگىلىكتى ەلدى ءبىر-بىرىنەن ايىرا المايتىن وسكەمەندىك ورىستارعا سىن دا جوق.