ساراپتاما • 12 ماۋسىم, 2024
بالا تاربيەسى: اتا-انا نەگە الاڭدايدى؟
بالا تاربيەسى مەن ۇرپاق بولاشاعى – اتا-انالاردى الاڭداتاتىن باستى ماسەلەنىڭ ءبىرى. اقپارات اعىنى مەن تەحنولوگيانىڭ زامانىندا ۇرپاق تاربيەسىنە تەرەڭ ءمان بەرۋ وزەكتى ەكەنى داۋسىز. وسى تاقىرىپتا الەمنىڭ جەتەكشى زەرتتەۋ ورتالىقتارى ءوز ەسەپتەرىن جاريالاپ كەلەدى. بۇگىنگى ماقالادا IPSOS (Institut Public de Sondage d’Opinion Secteur) ۇسىنعان «بولاشاقتا نە بولادى: بالا تاربيەسى» (What the future: parenting) اتتى بالا تاربيەسىنە قاتىستى ەسەبىن ۇسىنامىز. ەسەپتە بۇگىنگى جانە كەلەشەكتەگى اتا-انالاردىڭ نەنى قالايتىنى, بالا تاربيەسىندەگى جاڭا ۇردىستەردىڭ تالداۋى ۇسىنىلادى.
ساياسات • 12 ماۋسىم, 2024
رەفورمانىڭ ۇشتاعانى: جاسامپازدىق پەن جاڭعىرۋ جولى
بارشا قاۋىمعا بەلگىلى, جالپى جۇرتقا جاريا ءبىر اقيقات بار. ەلىمىز كەيىنگى بەس جىلدىڭ بەدەرىندە مۇلدە وزگەرىپ, بيلىك قۇرىلىمىنان باستاپ قوعامدىق-ساياسي ساناعا دەيىن تۇبەگەيلى جاڭعىرىپ جاتىر. بۇل جاڭعىرۋ باتىل قادامدارعا, بايىپتى شەشىمدەرگە تابان تىرەيتىنى ءسوزسىز. پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ باستاماشى بولعان سول ساياسي باعدار جونىندە تارقاتىپ ايتقان ءجون بولار.
رۋحانيات • 11 ماۋسىم, 2024
گازەت باستاۋىندا تۇرعان مۇحامەدجان سەراليننىڭ قالاي جازعانىنان بەيمالىمبىز. ال وسى باسىلىمنىڭ تاعى ءبىر باسشىسى بەيىمبەت ءمايليننىڭ ماڭدايىنا تۇسكەن قويۋ شاشىن ساۋساقتارىمەن شيىرلاپ, تۇنگى تەرەزەگە جانارىن جاسقانا قاداپ قويىپ, سۇيكەكتەتىپ وتىرعانىن ەلەستەتەمىز. سىرتتا ۇرەي كەزىپ ءجۇر, قاعىنان زاماننىڭ سۇسى جامان. كوبىنە الاڭ كوڭىلىن جازۋمەن باسقان ەكەن, جارىقتىق, ەستەلىكتەردەن بىلەتىنىمىز سولاي. سوندا دا قانداي قۇقايعا قارماستان وزدەرى اشقان «اۋىل» (بۇگىنگى وبلىستىق «قوستاناي تاڭى») گازەتىن شىعارۋدان اينىماعان عوي. سول ارىستاردىڭ جالعاسى – كەيىنگى اعالارىمىز قالاي جازدى ەكەن دەگەن تاڭسىق سۇراق, مىنە, ءجۇز ەكى جىل بەدەرىندە دە ەلىكتىرىپ قويمايتىنى نەسى ەكەن؟
تاربيە • 11 ماۋسىم, 2024
ادامزاتتىڭ ارمانى اسقاق, ءۇمىتى زور, كەلەر كۇنىم كەمەل بولسا ەكەن, ارعى كۇن وداندا بيىك, تاڭى جادىراپ اتىپ, كۇنىن بۇلت شالماي, ك ۇلىپ تۇرسا ەكەن دەيدى. بۇل كوبىنە, قاراپايىم بۇقارانىڭ تىلەك-تىلەۋىندەي كورىنەتىنى جانە بار. وسىمەن كۇن كەشىپ, ءومىر وتكىزىپ كەلەمىز. مۇنداي تىرلىكتە قۇت مەكەن – جەرى بار, كوزگە ءتۇرتىپ كورسەتەر رۋحاني قۇندىلىعىندا كەمدىك جوق, ونەگەسى ءورىستى, ورەندى ۇرپاعى ءبۇتىن, ءتۇتىنى ءتۇزۋ شىعاتىن جۇرتتار عانا الاڭسىز بولاتىنى اقيقات.
رۋحانيات • 08 ماۋسىم, 2024
مەملەكەت باسشىسى ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ ءۇشىنشى وتىرىسىندا: ء«بىز حالقىمىزدىڭ رۋحاني نەگىزىن قۇرمەتتەي وتىرىپ, مەملەكەتىمىزدىڭ زايىرلى ەل رەتىندەگى مارتەبەسىن كۇشەيتە ءتۇسۋىمىز كەرەك. تارازى باسىندا وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ رۋحاني جاعىنان ساۋ-سالاماتتى بولۋ ماسەلەسى تۇر. ءبىز, ەڭ الدىمەن, جاستاردى كىتاپ وقۋعا باۋلۋىمىز كەرەك. كىتاپقۇمارلىق – جاقسى قاسيەت. شىن مانىندە, وزىق ويلى ۇلت بولۋدىڭ ەڭ توتە جولى – كىتاپ وقۋ. سوندىقتان كىتاپ وقۋ مادەنيەتىن قوعامدا بارىنشا ورنىقتىرۋىمىز كەرەك», دەپ اتاپ ءوتتى.
تاريح • 07 ماۋسىم, 2024
بۇگىنگى استانا تاريحى تەرەڭ دە تولعامالى. بايىرعى اقمولا زيالىلارى, قايراتكەرلەرى كەزەڭ-كەزەڭمەن زەردەلەنە بەرمەك. وسى قالادا شوقاننىڭ تۋعان قارىنداسى ءومىر ءسۇرىپ, سۇيەگى «جاستار» شاعىن اۋدانىنداعى قورىمعا قويىلعانىن بىلەمىز بە؟ سۋرەتتەرى تاريحتى نۇسقاپ وتىراتىن فوتوگراف كونستانتين شاحوۆتىڭ رۋحى شات بولسىن, 1923 جىلى پىشپەككە (قازىرگى بىشكەك) كوشكەنشە كوپ دۇنيەنى اسپابىنىڭ شۇرىپپەسىمەن حاتتاپ كەتىپتى.
مامان • 07 ماۋسىم, 2024
زاڭگەر دايارلاۋدىڭ كوكەيكەستى مىندەتى
مەملەكەت پەن قوعام ومىرىندە قۇقىقتىڭ اتقاراتىن ءرولى اسا ماڭىزدى. ويتكەنى بارلىق سالا قۇقىق نورمالارى ارقىلى رەتتەلەدى. قۇقىق ەرەجەلەردى بەلگىلەپ, ولاردىڭ ورىندالۋىن قامتاماسىز ەتۋ ارقىلى قوعامدىق ءتارتىپتىڭ ساقتالۋىنا, ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارى مەن بوستاندىقتارىنىڭ قورعالۋىنا كەپىلدىك بەرەتىن جۇيەنى قالىپتاستىرادى. ال قۇقىقتىق ءبىلىم – وسى ماڭىزدى مىندەتتەردى جۇزەگە اسىرۋدىڭ نەگىزگى تەتىگى.
مادەنيەت • 07 ماۋسىم, 2024
«تۇرىك» ءسوزى حاقىندا بىرەر ءسوز
تاريحي تانىم ۇنەمى جاڭعىرىپ, جاڭارىپ وتىراتىن ۇدەرىس دەسەك, بۇگىندە «تۇرىك» ەتنونيمىنىڭ توڭىرەگىندە ءتۇرلى وي ايتىلىپ, تەرمين تانىم تارازىسىنا قايتا ءتۇسىپ وتىر. «Egemen Qazaqstan» گازەتىندە جاريالانعان پىكىرلەر وسىنى اڭعارتادى. بۇل ءوزى بۇرىن ءسوز بولعان, بىراق ناقتى عىلىمي شەشىمىن تاپپاعان ماسەلە بولعاندىقتان كۇن تارتىبىنە قايتا قويىلىپ وتىر. بايقاساق, بۇگىندە «تۇرىك» سوزىنە بايلانىستى پىكىرلەر ەكىگە جارىلعان. بىرەۋلەرى «تۇركى» ءسوزجاسامىن دۇرىس ساناسا, ەكىنشىلەرى «تۇرىك» دەگەن قولدانىستى قۇپ كورەدى. بىراق «تۇرىك» ءسوزىنىڭ ەتيمولوگياسى مەن سەمانتيكاسىنا قاتىستى جاڭاشا پىكىرلەر ايتىپ جاتقاندارى از. اركىم ءوز ۇستانىمىن ورتاعا سالىپ, وزگە ماسەلەلەرگە ءمان بەرمەيتىن سياقتى.
باسىلىم • 06 ماۋسىم, 2024
«كەدەيدەن» كەمەلدەنگەن باسىلىم
بيىل وبلىستىق «اقتوبە» گازەتى عاسىر بيىگىن باعىندىرىپ وتىر. رەسپۋبليكاداعى بايىرعى ءارى تانىمال باسىلىمداردىڭ بىرىنە اينالعان گازەتتىڭ تامىرلى تاريحى, جەمىستى جولى, يگەرگەن بەلەستەرى بار.
تۇلعا • 06 ماۋسىم, 2024
اكادەميك الكەي حاقان ۇلى مارعۇلان: «رەۆوليۋتسيادان بۇرىنعى قىر قازاقتارى اراسىندا ساتباەۆتاردان كوپ وقىعان اۋىل بولعان ەمەس. ولاردىڭ ىشىندە قانىشتىڭ اعاسى ابىكەي ساتباەۆ ومبىنىڭ سەمينارياسىن ءبىتىرىپ, سول كەزدىڭ وزىندە ورىس ءتىلى مەن ادەبيەتىنىڭ ءبىرىنشى مامانى بولىپ شىعادى. بۇگىنگى شىعىس قازاقستان, سەمەي, پاۆلودار وبلىستارىنان شىققان جاستاردىڭ ابىكەيدەن وقىماعانى كەمدە-كەم بولۋ كەرەك ...» دەيدى. ابىكەي زەيىن ۇلى ساتباەۆ – ەسىمى قازاققا تانىمال اعارتۋشى-پەداگوگ, الاشوردا ۇلت-ازاتتىق قوزعالىسىنا قاتىسۋشى قايراتكەر, سەمەي قالاسىندا اشىلعان قازاق پەداگوگيكالىق تەحنيكۋمىنىڭ العاشقى ديرەكتورى. «قازاق ءتىلى» گازەتىنىڭ 1923 جىلعى 1 ساۋىردەگى باس ماقالاسىندا: «بۇل مەكتەپتە ابىكەي اعامنىڭ تىرىسىپ, تىنىشتىق تاپپاي ىستەگەنىمەن عانا اشىلىپ, جۇزگە تارتا شاكىرت وقىپ جاتىر» دەپ جازدى جوعارىدا اتالعان پەدتەحنيكۋم ديرەكتورى تۋرالى.
