ەكونوميكا • 16 ءساۋىر، 2021

شاڭىراق شاتتىعىن بۇيىرتقان

81 رەت كورسەتىلدى

تاۋەلسىزدىك تۋى كوتەرىلگەن 30 جىلدىڭ ىشىندە ەلىمىز قۇرىلىس جانە تۇرعىن ءۇي كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق سالاسىندا ۇلكەن تابىستارعا قول جەتكىزدى. 1991 جىلدان بەرى قاراي 170 ملن شارشى مەتردەن استام جاڭا تۇرعىن ءۇيدىڭ سالىنۋى، 1،6 ملن-نان استام ادامنىڭ باسپانامەن قامتىلۋى – سونىڭ ايعاعى. بۇل رەتتە مەملەكەتتىك باعدارلامالاردىڭ بەرگەنى مول. ونىڭ ىشىندە «نۇرلى جەردىڭ» شوقتىعى بيىك تۇر.

ينفوگرافيكانى جاساعان امانگەلدى قياس، «ەQ»

بيىلعى مەجە – 17 ملن شارشى مەتر

«نۇرلى جەر» مەملەكەتتىك باع­دارلاماسىنىڭ ماقساتى – قازاق­ستاندىقتاردى قولجەتىمدى تۇرعىن ۇيمەن قامتاماسىز ەتۋ. يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى قايىربەك وسكەنباەۆتىڭ ايتۋىنشا، ەلى­مىزدە الەۋمەتكە باعدارلانعان قولجەتىمدى ۇيلەر 2005 جىلدان بەرى سالىنا باستادى. ماسەلەن، ءدال سول جىلى 2،5 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي بوي كوتەردى. ارا­دا ون جىل وتكەندە، ياعني 2015 جىلى اتالعان كورسەتكىش 8،9 ملن شارشى مەتردى قۇرادى. بىلتىر 15،3 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ءۇيدىڭ سالىنعانىنا كۋا بولدىق. بيىلعى مەجە – 17 ملن شارشى مەتر. بايقاعاندارىڭىزداي، تۇر­عىن ءۇي قۇرىلىسى جىل وتكەن سايىن قارقىن الىپ كەلەدى. ونىڭ ۇستىنە Nur Otan پارتياسى ءوزىنىڭ سايلاۋالدى باعدارلاماسىندا بۇل ماسەلەگە ەرەكشە نازار اۋداردى. وسى ورايدا پارتيا تاپسىرماسىنا سايكەس، الداعى بەس جىلدا 103 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي سالۋ جوسپاردا بار.

– 2020 جىلى رەسپۋبليكا بويىنشا 140 مىڭنان استام تۇرعىن جاي پايدالانۋعا بەرىلدى. تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىنا با­عىت­تالعان ينۆەستيتسيالار 2019 جىلمەن سالىستىرعاندا 33،6 پايىزعا ءوسىپ، 2 ترلن تەڭگەنى قۇرادى. ياع­ن­ي مەملەكەتتىڭ 1 تەڭ­گەسىنە جە­كە ينۆەستورلاردان 5 تەڭگە تارتىل­دى. وسى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسا­نىندا دا قۇرىلىس سالاسىندا دامۋدىڭ وڭ سەرپىنى بايقالىپ وتىر. اتاپ ايتقاندا، قۇرىلىس-مونتاج جۇمىستارىنىڭ كولەمى وتكەن جىلمەن سالىستىرعاندا 13 پايىزعا ۇلعايدى. 16 وڭىردە قۇرىلىستىڭ قارقىنى جوعارى. تەك ماڭعىستاۋ وبلىسى عانا ارتتا كەلەدى، – دەدى قايىربەك وسكەنباەۆ.

مينيسترلىكتىڭ دەرەگىنە سۇيەنسەك، وسى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىندا 2،9 ملن شارشى مەتر تۇرعىن ءۇي پايدالانۋعا بەرىلگەن. بۇل دەگەنىمىز – 23 663 تۇرعىن جاي. ول بىلتىرعى كورسەتكىشتەن 8،6 پايىزعا جوعارى. تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىنا تارتىلعان ينۆەستيتسيالار 2020 جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىمەن سالىستىرعاندا 33،8 پايىزعا وسكەن.

ۇكىمەت مەملەكەتتىك تۇرعىن ءۇي سالى­ناتىن اۋدانداردى، ونىڭ ىشىندە تۇرعىن­دارعا جەكە قۇرىلىس سالۋ ءۇشىن بولىنەتىن جەر ۋچاسكەلەرىن ينجەنەرلىك جەلىلەرمەن جابدىقتاۋدى ءوز موينىنا الىپ وتىر. ونداعى ماقسات – تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن ىنتالاندىرۋ جانە ونىڭ قۇنىن ارزانداتۋ. بۇل رەتتە Nur Otan پارتياسىنىڭ تاپسىرماسى بو­يىنشا 2021-2025 جىلدا­رى 235 مىڭ جەر ۋچاسكەسىن قاجەتتى ين­فرا­قۇرىلىممەن قامتاماسىز ەتۋ جوسپار­لانعان.

رەسپۋبليكانىڭ قولدانىستاعى تۇرعىن ءۇي قورىن جاڭارتۋ جۇمىستارى دا جال­عاسۋدا. 2020 جىلى 8 وڭىردە 249 تۇر­عىن ءۇي كۇردەلى جوندەۋدەن وتسە، بيىل 473 تۇر­عىن ءۇيدى جوندەۋگە 19،5 ملرد تەڭگە ءبولىندى.

ەلىمىزدە تۇرعىن ءۇي الۋعا كەزەكتە تۇر­عان ازاماتتاردىڭ سانى جىل سايىن ورتاشا ەسەپپەن 50 مىڭعا وسەدى ەكەن. بۇگىندە ولار­دىڭ قاتارى 559 مىڭ ادامدى قۇراپ وتىر.

1

 

اۋىلدا ءۇي سالعاندارعا سۋبسيديا بەرىلەدى

قازاقستاندا تۇرعىن ءۇي ساياساتىن دا­مىتۋ باعىتىندا تاڭدالىپ الىنعان ءتيىمدى جول – سۋبسيديالاۋ. بۇگىندە ونىڭ بىرنەشە ءتۇرى بار. ماسەلەن، وتباسى مۇشەلەرىنە شاققاندا تابىسى ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنە جەتپەيتىن، كەزەكتە تۇرعان ادامدار تۇرعىن ءۇيدى سۋبسيديالاۋ تەتىگى ارقىلى باسپانامەن قامتاماسىز ەتىلەدى. نەگىزىنەن بۇل ساناتقا كوپبالالى وتباسىلار، جەتىم بالالار، مۇگەدەك بالالارى بار وتباسىلار جانە حالىقتىڭ باسقا دا الەۋمەتتىك وسال توپتارى جاتادى. ال تابىسى ەڭ تومەنگى كۇنكورىس دەڭگەيىنەن جوعارى، كەزەكتە تۇرعاندار جاڭا تۇرعىن ۇيگە جەڭىلدەتىلگەن نەسيە الۋ ارقىلى قول جەتكىزە الادى. بۇدان بولەك، كەزەكتە تۇرعاندار ءۇشىن تۇرعىن ءۇيدىڭ جالداۋ اقىسىن سۋبسيديالاۋ تەتىگى دە قاراستىرىلعان.

– جەكە قۇرىلىس سالۋشىلارمەن بىرلەسىپ باستاپقى نارىقتا جىلجىمايتىن م ۇلىكتىڭ الەۋمەتتىك قورلارى قۇرىلادى. مىسالى، 10 مىڭ پاتەرلىك تۇرعىن ءۇي ءۇشىن جىلىنا 5،3 ملرد تەڭگە سۋبسيديا قاجەت. تۇرعىن ءۇي پۋلدارى قالىپتاسقاننان كەيىن وسى قورلاردىڭ جىلجىمايتىن م ۇلىكپەن قامتاماسىز ەتىلگەن اكتسيالارى كەپىلدەندىرىلگەن كىرىستىلىگى بار نارىققا ۇسىنىلاتىن بولادى. جالداۋ اقىسىن سۋبسيديالاۋ تەتىگىن ىسكە اسىرۋ ءۇشىن «وتباسى بانكتىڭ» وكىلەتتىگىن كۇشەيتۋ ۇسىنىلىپ وتىر، – دەدى يندۋستريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى.

بۇل رەتتە نۇر-سۇلتان جانە الماتى قالالارىنان پاتەر جالداعانداردىڭ 31 ايلىق ەسەپتىك كورسەتكىش (اەك) كولەمىندەگى شىعىنىن مەملەكەت وتەپ بەرەدى. وزگە وڭىرلەر ءۇشىن 21 اەك دەڭگەيى كوزدەلگەن. ال اۋىلدىقتار ءۇشىن شىعىننىڭ 15 اەك كولەمىندەگى سوماسى كەرى قايتارىلادى. اتاپ وتەرلىگى، بۇل ازىرشە جوسپار عانا. جاڭاشىلدىق جاڭا زاڭ  قابىلدانعاننان كەيىن ىسكە قوسىلادى.

سونىمەن قاتار مەملەكەت اۋىلدا تۇر­عىن ءۇي سالۋ تەتىگىن ەنگىزۋدە. ياع­ني، اۋىلدا جۇمىسكەرلەر ءۇشىن تۇرعىن ءۇي سالعان جۇمىس بەرۋشىنىڭ شى­عىن­دارىنىڭ 50 پايىزىن مەملەكەت سۋبسي­ديا­لايتىن بولادى. دەرەكتەرگە سۇيەنسەك، رەس­پۋبليكا بويىنشا 76 اۋداندا 2 855 تۇرعىن ۇيگە قاجەتتىلىك بار. بۇل دەگەنى­مىز – 285،5 مىڭ شارشى مەتر. يندۋس­تريا جانە ينفراقۇرىلىمدىق دامۋ مينيسترلىگىنىڭ مالىمەتىنشە، سۋبسيديالاۋ ءۇشىن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 14،3 ملرد تەڭگە قاجەت.

ءبىر ءوزى ءبىر اۋىلدى كوركەيتىپ وتىرعان كاسىپكەر مانات العامباروۆتىڭ ايتۋىنشا، مۇنداي جاڭاشىلدىق اۋىلدا ءۇي سالاتىن كاسىپكەرلەر ءۇشىن تاماشا مۇمكىندىك.

– ءبىزدىڭ اۋىل ەكىباستۇز قالاسىنا قارايدى. مال شارۋاشىلىعىمەن اينالىسامىز. جۇمىسكەرلەرگە ءۇي سالىپ، ولارعا قاجەتتى جاعدايدى جاساپ وتىرمىز. ەڭبەك ادامدارىن وسىلاي ىنتالاندىرامىز. ەگەر مەملەكەت سالىنعان ءۇيدىڭ ءبىر بولىگىن سۋبسيديالايتىن بولسا، مۇنىڭ اسەرى زور بولماق. بىرىنشىدەن، كاسىپ­كەرلەرگە ۇلكەن كومەك. ەكىنشىدەن، كوپ ءۇي سالىناتىندىقتان، اۋىلدىڭ تامىرى­نا قان جۇگىرەدى. سوندىقتان بۇل باس­تاما قول­داۋعا لايىق، – دەيدى جايىلما اۋىل­ىن­داعى «تابىس» شارۋا قوجالىعىنىڭ يەسى.

تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىن سۋبسيديالاۋ تەتىگى «نۇرلى جەر» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا جۇزەگە اسىرىلماق. ول ءۇشىن قۇرىلىس سالۋشىلار مەملەكەت بەكىتكەن ءبىر ءتيپتى ۇيلەردى عانا سالۋى ءتيىس. ياعني ءۇيدىڭ جالپى كولەمى 100 شارشى مەتردەن اسپاۋى كەرەك. ال قۇنى 10 ملن تەڭگەدەن جوعارى بولماۋى شارت. جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگاندار اتالعان جوبا بويىنشا وتىنىشتەردى قابىلداپ، جاعدايدى باقىلاۋدا ۇستايدى.

ەسكە سالا كەتەيىك، بۇل مەملەكەت باسشى­سى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ جول­داۋىندا ايتىلعان تاپسىرما بولا­تىن. پرەزيدەنت «نۇرلى جەر» باعدارلا­ماسى اياسىندا سالىناتىن جەكە تۇرعىن ۇيلەردىڭ، ولارعا تارتىلاتىن ينفراقۇ­رىلىمداردىڭ قۇرىلىسىن جانداندىرۋدى تاپسىرعان ەدى.

 

وسال توپتارعا ويىسقان «وتباسى بانك»

بىلتىر «وتباسى بانك» جەلىسى بويىنشا بەرىلگەن ءاربىر بەسىنشى زايم «نۇرلى جەر» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى ارقىلى ۇلەستىرىلگەن. جالپى، 2020 جىلى ەل تۇر­عىن­دارىنا «نۇرلى جەر» اياسىندا 10 759 پاتەر كىلتى تابىس ەتىلدى. وسى جىلدىڭ وزىن­دە 3 727 وتباسى قونىس تويىن تويلاپ ۇل­گەرگەن.

«وتباسى بانكتىڭ» باسقارما توراعاسى ءلاززات يبراگيموۆانىڭ ايتۋىنشا، بيىل «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى اياسىندا ءۇش جوبا جۇزەگە اسىرىلادى. سونىڭ ءبىرى – «با­قىتتى وتباسى». بۇگىندە اتالعان جوبا­عا 50 ملرد تەڭگە بولىنگەن. قازىر تۇرعىن­داردان وتىنىشتەردى قابىلداۋ ءجۇرىپ جاتىر. بۇل سوما 5 مىڭ وتباسىنىڭ پاتەرلى بولۋىنا جەتىپ تۇر.

– «باقىتتى وتباسى» جوباسىنا كوپ­بالالى وتباسىلار، مۇگەدەك بالانى تار­بيە­لەپ وتىرعان وتباسىلار، تولىق ەمەس وت­باسىلار قاتىسا الادى. دۇيسەنبى كۇنى ونلاين ءوتىنىم بەرۋ باستالدى. 14 ساۋىر­دەگى جاعداي بويىنشا 23 109 ءوتىنىش كەلىپ ءتۇستى. ونىڭ 19 833-ءىنىڭ تالاپ­تارعا سايكەس كەلەتىنى بەلگىلى بولدى. 3 376 ءوتىنىش جوبا تالاپتارىنا ساي كەلمەي­تىندىكتەن كەرى قايتارىلدى. جوبا اياسىندا پاتەر ۇلەستىرۋ كەزىندە الدىمەن ءوتىنىش بەرۋشىنىڭ كەزەككە تۇرعان مەرزىمىنە باسىمدىق بەرىلەدى. ودان كەيىن تولەم قابىلەتتىلىگى نازارعا الىنادى. نۇر-سۇلتان، الماتى، شىمكەنت، اقتاۋ، اتىراۋ قالالارى ءۇشىن جوبا شەڭبەرىندە ساتىپ الىناتىن تۇرعىن ءۇيدىڭ سوماسى 15 ملن تەڭگەدەن، قالعان وڭىرلەر ءۇشىن 10 ملن تەڭگەدەن اسپاۋى كەرەك. ءۇيدى كەزەككە تۇرعان وڭىردەن باستاپقى جانە قايتالاما نارىقتاردان الۋعا بولادى، – دەپ ناقتىلادى ءلاززات يبراگيموۆا.

«باقىتتى وتباسى» ءۇشىنشى جىل قاتارى­نان جۇزەگە اسىرىلۋدا. جوبا وسى كۇنگە دەيىن 9 800 ادامنىڭ قونىس تويىن تويلاۋىنا سەپتىگىن تيگىزدى.

بۇدان بولەك، «شاڭىراق» جوباسى بار. وت­كەن اپتادا ونى جۇزەگە اسىرۋ ءۇشىن «وت­باسى بانككە» 120 ملرد تەڭگە كولەمىن­دەگى ەكىنشى ترانش كەلىپ ءتۇستى.

– بۇل كەزەكتە تۇرعان بارلىق ساناتقا ارنالعان. «باقىتتى وتباسىعا» وتە الما­عاندار «شاڭىراقتا» باق سىناي الادى. مۇنىڭ تالاپتارى: باستاپقى جارنا – 10 پايىز، جىلدىق مولشەرلەمە – 5 پايىز. ءۇي تەك باستاپقى نارىقتان عانا ساتىپ الىنۋى كەرەك. مامىر ايىندا 8 مىڭ باس­پانا جوبا قاتىسۋشىلارىنا ۇسىنىلادى. بيىل «شاڭىراققا» باسىمدىق بەرىلەدى، – دەدى «وتباسى بانكتىڭ» باسقارما توراعاسى.

وسىلايشا، جىل سوڭىنا دەيىن «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى اياسىندا باسپانامەن قامتىلاتىن وتباسىلاردىڭ سانىن ەكى ەسە ارتتىرۋ كوزدەلىپ وتىر. ياعني، بيىل 20 مىڭ وتباسىعا پاتەر بەرىلۋى كەرەك.

اتاپ وتەرلىگى، مەملەكەتتىك باع­دار­لامالار اياسىندا جاستاردىڭ باسپانالى بولۋىنا زور مۇمكىندىك قاراستىرىلعان. ماسەلەن، ەكىنشى جىل قاتارىنان «وتباسى بانك» پەن الماتى قالاسىنىڭ اكىمدىگى بىرلەسىپ «الماتى جاستارى» ايماقتىق باعدارلاماسىن جۇزەگە اسىرۋدا. بيىل وعان 18 ملرد تەڭگە ءبولىندى. جوسپارعا سايكەس، 1 مىڭ جاس وتباسى قونىس تويىن تويلاماق. باعدارلاماعا 35 جاسقا دەيىنگى جاستار قاتىسا الادى.

سونداي-اق قازىر نۇر-سۇلتان قالا­سى­نىڭ اكىمدىگىمەن بىرلەسىپ «ەلوردا جاستارى» باعدارلاماسى دايىندالۋدا. ونىڭ تالاپتارى كەلەسىدەي: جىلدىق مولشەرلەمە – 5 پايىز، باستاپقى جارنا – 10 پايىز. نەسيە 25 جىلعا دەيىنگى مەرزىمگە بەرىلەدى. بۇل رەتتە جەرگىلىكتى اكىمدىك باسىمدىق بەرگەن سالالاردا جۇمىس ىستەيتىن جاستاردى قولداۋ كوزدەلگەن. ياعني ءبىرىنشى كەزەكتە دەنساۋلىق ساقتاۋ، ءبىلىم بەرۋ، مادە­نيەت، سپورت، بۇقارالىق اقپارات قۇرال­دارى، الەۋمەتتىك سالا وكىلدەرىن قولداۋ قاراس­تىرىلعان. باعدارلاما ارقىلى وتباسىلى جاستار عانا ەمەس، بويداق قىز-جىگىتتەر دە قامتىلادى.

ەسكە سالا كەتەيىك، پرەزيدەنت الماتى، نۇر-سۇلتان جانە شىمكەنت قالالارىنىڭ ارقايسىسىندا جاستارعا ارنالعان ءۇش مىڭ پاتەر سالۋدى تاپسىرعان بولاتىن. قازىرگى جۇمىستار سول تاپسىرما نەگىزىندە جۇرگىزىلىپ جاتىر.

1

 ينفوگرافيكانى جاساعان امانگەلدى قياس، «ەQ»

 

تۇرعىن ءۇي باعاسى قاشان ارزاندايدى؟

بىرىڭعاي جيناقتاۋشى زەينەتاقى قورىنداعى شەكتى سومادان اسقان قارجىنى تۇرعىن ءۇي الۋعا جۇمساۋ مۇمكىندىگى ىسكە قوسىلعالى بەرى باسپانا باعاسى شارىقتاپ كەتتى. ماسەلەن، وسى جىلدىڭ قاڭتار ايىندا جاڭا ۇيلەردىڭ باعاسى 3 پايىزعا وسسە، قايتالاما نارىقتاعى ۇيلەر 17 پايىزعا قىمباتتادى.

– اقپاندا دا ءوسىم تىركەلدى. بىراق قاڭتار ايىمەن سالىستىرعاندا باعانىڭ ءوسۋى ءسال دە بولسا تۇراقتالدى. ناۋرىز ايىندا باعانىڭ ءوسۋى ايتارلىقتاي شەكتەلدى. ماسەلەن، وتكەن ايدا جاڭا ۇيلەر 0،5 پايىزعا، قايتالاما نارىقتاعى ۇيلەر 2 پايىزعا قىمباتتادى. ءساۋىر، مامىر ايلارىندا ءۇي باعاسىنىڭ ءوسىمى توقتاپ، ەكىنشى جارتىجىلدىقتان باستاپ قالپىنا كەلەدى دەگەن بولجام بار. باعا حالىقتىڭ سۇرانىسىنان تۋىندايدى. سۇرانىس بىر­تىندەپ تومەندەپ كەلەدى، – دەيدى قايىربەك وسكەنباەۆ.

ءلاززات يبراگيموۆانىڭ پىكىرىنشە، تۇر­عىن ءۇي باعاسىنىڭ وسۋىنە سىرتقى فاك­تورلار دا اسەر ەتۋدە. ايتالىق، 2020 جى­لى الەمدەگى وڭدەلگەن اعاش قۇنى 2،2 ەسە قىم­باتتاعان. سول سەكىلدى مىستىڭ قۇنى 27 پايىزعا، بولاتتىڭ باعاسى 13 پايىز­عا ءوستى.

– ماسەلەن، 2020 جىلى تۇركياداعى جىل­جى­مايتىن م ۇلىك باعاسى 27 پايىزعا، گەرما­نيادا – 12 پايىزعا، رەسەيدە – 10 پا­يىزعا، كانادادا 7 پايىزعا قىمبات­تادى. 2021 جىلى ەكونوميكانى ىنتالان­دىرۋ ماقساتىندا كوپتەگەن ەلدەر ينفرا­قۇرىلىمعا جۇمسالاتىن ينۆەستيتسيا­لار كولەمىن كوبەيتەدى. بۇل شيكىزات پەن مە­تال­دارعا سۇرانىستى ارتتىرادى. تيى­سىنشە، باعا دا جوعارىلايدى. قۇرى­لىستا پايدالانىلاتىن ماتەريالدار مەن شيكىزاتتىڭ باعاسى وسۋدە. باعا­نىڭ شارىقتاۋىنا ەڭبەك كۇشىنىڭ قۇنى دا اسەرىن تيگىزۋدە. اتاپ ايتقاندا، 2020 جىلدىڭ ءتورتىنشى توقسانىندا قازاق­ستانداعى ورتاشا جالاقى 233 136 تەڭ­گەنى قۇرادى. 2019 جىلدىڭ ءبىرىنشى توق­سانىندا بۇل كورسەتكىش 168 389 تەڭگەگە تەڭ ەدى. وسى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانى بويىنشا ورتاشا ايلىق جالاقى 11 پايىزعا وسكەن. تيىسىنشە، كرانشىلاردىڭ، مونوليتشىلەردىڭ، ارلەۋشىلەردىڭ ەڭبەكاقىسى دا كوتەرىلدى. بۇل باعاعا اسەر ەتەتىن بىردەن-ءبىر فاكتور. وسى جىلدىڭ ەكىنشى جارتىجىلدىعىندا، مامىر ايىنىڭ سوڭىنان باستاپ تۇرعىن ءۇي نارىعىنداعى باعا تۇراقتالادى. ويتكەنى بۇل كەزدە اناۋ ايتقانداي سۇرانىس تا بولمايدى، – دەيدى ل.يبراگيموۆا.

جالپى، باعانى تۇراقتاندىرۋدىڭ بىرنەشە جولى بار. ءبىرىنشىسى – مەملەكەت تاراپىنان تۇرعىن ۇيلەردىڭ سالىنۋى. بۇل جاعىنان «نۇرلى جەر» باعدارلاماسى اياسىندا قىرۋار جۇمىس تىندىرىلۋدا. ونىڭ ۇستىنە مەملەكەتتىك باعدارلامامەن سالىنعان شارشى مەتردىڭ باعاسىنا بەلگىلى ءبىر دەڭگەيدە شەكتەۋ قويىلادى. ال ەكىنشى جول – وتاندىق قۇرىلىس ماتەريالدارى ءوندىرىسىن جولعا قويۋ.

– بىردەن ايتۋ كەرەك، قازاقستاندا شى­عارى­لاتىن قۇرىلىس ماتەريالدارىنىڭ باعاسى اسا قىمباتتاعان جوق. بىلتىر ارماتۋرا باعاسى 33 پايىزعا كوتەرىلدى. ەلىمىزدە ارماتۋرا شىعاراتىن جاڭا زاۋىتتار ىسكە قوسىلدى. ەندى ىشكى نارىقتى تولىقتاي وتاندىق ونىممەن قامتيتىن مۇمكىندىك بار. ارينە، ارماتۋرا باعاسى تەمىردىڭ قۇنىنا، ونى تاپسىراتىندار مەن قابىلداپ الاتىنداردىڭ «ەرەجەسىنە» بايلانىستى. ايتالىق، رەسەي زاۋىتتارى تەمىردى جوعارى باعامەن قابىلدايدى. بۇل باعىتتا دا ءتيىستى جۇمىستار جۇرگىزىلۋدە. سول سەكىلدى ءبىز قازىر قۇرىلىسقا قاجەتتى شىنىنى تولىقتاي شەتەلدەن اكەلەمىز. بيىل قىزىلورداداعى شىنى زاۋىتى ىسكە قوسىلسا، وتاندىق ءونىمدى پايدالانۋعا جول اشىلادى. تۇسقاعازدى دا سىرتتان يمپورتتاپ وتىرمىز. بيىل ينۆەستور تابىلىپ، جاڭا زاۋىتتاردىڭ قۇرىلىسى باستالادى دەگەن ءۇمىت بار. بۇدان بولەك، ىشكى نارىقتىڭ 38 پايىزىن عانا جىلۋ – يزولياتسيالىق ماتەريالدارمەن قامتۋعا قول جەتكىزىلدى. قالعان 62 پايىزى – شەتەل­دىك ءونىم. مۇنىڭ دا وتاندىق ءوندىرى­سىن دۇرىس جولعا قويۋ ماڭىزدى. سوندا عانا ءۇيدىڭ باعاسى وسپەي، كەرىسىنشە ارزاندايتىن بولادى، – دەدى ق.وسكەنباەۆ.

«نۇرلى جەر» – مىڭداعان ادامعا شا­ڭىراق شاتتىعىن بۇيىرتقان باعدارلاما. ەندەشە، ونى تاۋەلسىزدىكتىڭ بىرەگەي جوباسى دەپ اتاۋعا تولىق نەگىز بار. تيىمدىلىگى انىق دالەلدەنگەن جوبانىڭ عۇمىرى قىسقا بولماۋى ءتيىس.

سوڭعى جاڭالىقتار

ارداگەرلەر ازايىپ بارا جاتىر...

قازاقستان • بۇگىن، 19:00

مەرەكە كۇندەر جاڭبىرلى بولادى

اۋا رايى • بۇگىن، 16:00

فۋتبول: «چەلسي» فينالعا شىقتى

فۋتبول • بۇگىن، 15:01

اممانعا اتتاندى

سپورت • بۇگىن، 14:10

قازاندا كۇش سىناسۋدا

سپورت • بۇگىن، 13:40

شەت ەلدەگى قازاق گەنەرالدارى

قازاقستان • بۇگىن، 11:54

قادىر ءتۇنىنىڭ قاسيەتى

رۋحانيات • بۇگىن، 08:10

ەرلىك پەن پاتريوتيزم مەكتەبى

قازاقستان • بۇگىن، 08:06

قارۋلى كۇشتەرىمىز وسىلاي قۇرىلعان

قازاقستان • بۇگىن، 08:05

ۇقساس جاڭالىقتار