قازاقستان • 15 اقپان، 2021

جەتىسۋلىق قۇسبەگى ەتنواۋىل اشۋدى ارماندايدى

13 رەت كورسەتىلدى

جەتىسۋ جەرىندە يت جۇگىرتىپ، قۇس سالعان ساياتشىلىقتىڭ جۇلگەسى ۇزىلگەن ەمەس. بۇگىندە بۇل ءداستۇر اتادان بالاعا ميراس بولىپ جالعاسۋدا. بالداقتاۋلى بۇركىتتى بالا كۇنىنەن باپتاپ ۇيرەنگەن قۋانىش يسابەكوۆتىڭ قۇسبەگىلىك جولى بۇل سوزىمىزگە دالەل.

قۋانىش بۇركىت باپتاۋدى ون التى جاسىنان باستاپتى. اكەدەن كورگەن ۇلگى بالانىڭ ومىرلىك ۇستانىمىنا اينالىپ، قۇسبەگىلىك پەن اڭشىلىقتى كاسىپ ەتۋگە جەتەلەگەن ەكەن. قازىر قۋانىش باپتاعان بۇركىتتەر  رەسپۋبليكالىق جانە حالىقارالىق دەڭگەيدەگى ساياتشىلار بايقاۋىنىڭ جەڭىمپازى بولىپ ءجۇر. ول ۇيىندە جەتى بۇركىت، ەكى قارشىعا، ەكى يتەلگى جانە سەگىز تازى يت ءوسىرىپ وتىر. ساياتشىلىقتى قىزىق پەن قۇمارلىقتان بولەك تالىمدىك باعىتتاعى ونەر دەپ ۇعىنعان. قۇسبەگىلىكتىڭ دە تامىرى تەرەڭگە كەتكەن ءداستۇرلى سالت ەكەنىن ۇنەمى ايتىپ ءجۇر. وسى ماقسات ونى «جەتى قازىنا» اتتى وتباسىلىق مۋزەي اشۋعا اكەلگەن. قازىر ەڭبەكشىقازاق اۋدانىنا قاراستى نۇرا اۋلىنداعى بۇل شاعىن مۋزەي وڭىردەگى قۇسبەگىلىك ونەردىڭ وتكەنىنەن سىر شەرتىپ، بۇركىت باپتاۋدىڭ، يت جۇگىرتۋدىڭ ەرەكشەلىكتەرىن دارىپتەيتىن تانىمدىق ورىنعا اينالعان. قۋانىشتىڭ بۇل باستاماسى اڭشىلىققا اڭسارى اۋعان جۇرتتىڭ كوڭىلىنەن شىعىپ وتىر. يت جۇگىرتىپ، قۇس سالاتىن مەزگىلدە قۇسبەگىن ارنايى ىزدەپ كەلىپ، ساياتشىلىقتىڭ سىرىن ۇيرەگگىسى كەلەتىندەردىڭ قاتارى كوبەيەتىن كورىنەدى. ءتىپتى، نۇرا اۋىلىنا شەتەلدەن تۋرسيتەر كەلىپ، اڭشىلىقتىڭ قىزىعىنا كەنەلەدى ەكەن.

- قۇسبەگىلىك ماعان اكەمنەن اۋىستى. اكەمە اتامنان مۇرا بولىپ قالدى. ەندى بۇل ءىستى مەنىڭ ۇرپاعىم جالعاستىرۋى كەرەك قوي. جالپى، اڭعا سالاتىن قۇس پەن ءيتتى ەرتە جاستان باستاپ باۋلىپ، ۇيرەتكەن دۇرىس. بۇل ءوزى اسقان شىدامدىلىقتى، سابىر مەن ءتوزىمدى ءارى جانۋارلار الەمىنە دەگەن قۇرمەت پەن ماحابباتتى تالاپ ەتەتىن ونەر دەسە بولادى. ونىڭ ۇستىنە بۇركىت پەن تازىنى ۇنەمى بابىندا ۇستاۋ وڭاي شارۋا ەمەس. جاز مەزگىلىندە بۇركىت كۇننە 2-3 كگ جاس ەت جەيدى. بۇل جەكە ادامنىڭ قاتاسىنا تۇسەتىن سالماق. سول سەبەپتى قۇسبەگىلىكتى كاسىپ رەتىندە قابىلداپ، شىعىندارىن سۋبسيديالاۋدى ەنگىزۋ كەرەك. قالاي دەگەندە دە ىنتالاندىرۋ شارالارى قاجەت. شۇكىر، ەلىمىزدە بۇركىتشىلىك جاقسى دامىپ كەلەدى. مىسالى، موڭعوليا مەن قىرعىزستانداعى بۇركىتشىلەر قازاقستانداعى قۇسبەگىلىك ونەرىنىڭ دامۋىنا ءتانتى. سەبەبى  ءبىزدىڭ ەلدە بۇل ونەرمەن اينالىساتىن جاستار سانى كوپ، - دەيدى قۋانىش.

قۇسبەگى ەندى ءتول ونەردى تورگە وزدىرۋعا بەل شەشە كىرىسىپتى. ول ۇلتتىق مۇراتقا ساي ەتنواۋىل اشۋدى ويلاپ ءجۇر. ءوزى تۋىپ، وسكەن نۇرا اۋىلىنىڭ ماڭىندا بۇعان تولىق مۇمكىندىك بار ەكەن. اۋىل الماتى قالاسىنان 141 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان. وسى جەر تۇلكى، قويان سياقتى اڭ اۋلاۋعا قولايلى مەكەن ەكەن. ونىڭ ۇستىنە جىل سايىن قۇسبەگىلىكتى تاماشالاۋعا 20-30 تۋريست كەلەدى دەيدى. ءتىپتى، سوناۋ ەۋروپادان جىل سايىن نۇرساعا كەلۋدى داستۇرگە اينالدىرعاندار بار ەكەن. ياعني، قۋانىشتىڭ بۇركىتشىلىك ونەرى شەتەلدىكتەردىڭ دە قىزىعۋشىلىعىن تۋدىرىپ وتىرعانى انىق.

- تۋريستەر ءۇشىن اڭ اۋلاۋ، ءبىزدىڭ تابيعاتىمىز بەن ادەت-عۇرپىمىز وتە قىزىقتى. ادەتتە قۇسبەگىلىك ماۋسىمى قازان ايىندا باستالىپ، اقپاننىڭ ورتاسىنا دەيىن جالعاسادى. ءدال وسى كەزەڭدە تۋريستەر بىرنەشە توپپەن كەلىپ تۇرادى. ولار بۇركىت سالىپ، اڭ اۋلاۋدىڭ ەرەكشەلىكتەرىمەن تانىسادى. بيىلعى ماۋسىمدا پاندەمياعا بايلانىستى شەكتەۋلەر بولدى. ال بىلتىر كانادا، ۇلىبريتانيا، شۆەتسيا، گەرمانيا، فرانتسيادان ارنايى كەلگەندەر قاتارى كوپ بولدى.ولاردىڭ اراسىندا كاسىپكەرلەر، ساياحاتشىلار مەن فوتوگرافتار بار. كەيبىرى، ءتىپتى، جىل سايىن، وسى مەزگىلدە كەلۋدى داستۇرگە اينالدىرعان، - دەيدى قۇسبەگى قۋانىش.

ايتپاقشى، بيىل پاندەمياعا بايلانىستى شەكتەۋ كەزىندە قۋانىش قول قۋسىرىپ قاراپ جاتپاپتى. ول وبلىستىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىنان كەڭەس الىپ، بيزنەس نەگىزدەرىن وقىتاتىن «بيزنەس مەكتەپ» جوباسىنا قاتىسقان. ودان كەيىن «بيزنەستىڭ جول كارتاسى – 2025» باعدارلاماسى بويىنشا قايتارىمسىز گرانت الۋعا ءوتىنىم بەردى. جوبا ءساتتى شىعىپ، كوميسسيا جوبانى قارجىلاندىرۋدى ماقۇلداپتى. ەندى وسى قاراجاتقا جاس كاسىپكەر ءوز ويىن جۇزەگە اسىرۋدى جوسپارلاپ وتىر. ياعني، اڭششىلىق ءداستۇر مەن قۇسبەگىلىكتى دارىپتەيتىن ەتنواۋىل اشۋعا كىرىسپەك.

قازىر قۋانىش ءۇش جاس جەتكىنشەگىن اتا جولىنا باعىتتاپ، بۇركىت باپتاۋدىڭ قىر-سىرىنا ۇيرەتىپ ءجۇر ەكەن. بۇيىرسا، شىعىس قازاقستان وبلىسىندا جانە تۇركيادا بۇركىتشىلەردىڭ جارىسى وتپەكشى. بالالارىنىڭ دا، بۇركىتتەرىنىڭ دە ەبى مەن بابىن سول بايگەدە سىناپ كورمەكشى

- بۇركىت تە بالا سياقتى، ەرەكشە قامقورلىقتى قاجەت ەتەدى. ولارعا جاقسى كۇتىم جاساپ، سۇيىسپەنشىلىك تانىتۋ كەرەك، سوندا عانا قۇس ەكەش قۇس يەسىنە باس يەدى. ال  بۇركىتشىنىڭ ءوزى جامان ادەتتەردەن اۋلاق بولىپ، ويى مەن بويىن تازا ۇستاۋى  ماڭىزدى. سول سەبەپتەن قۇسبەگىلىككە بالا جاستان كەلگەن دۇرىس. - دەيدى ول.

 

.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

شىعىس قازاقستان «جاسىل» ايماقتا

ايماقتار • بۇگىن، 12:15

دوللار ارزانداپ، مۇناي قىمباتتادى

ەكونوميكا • بۇگىن، 11:36

قىركۇيەكتە حالىق ساناعى باستالادى

قازاقستان • بۇگىن، 09:47

بۇگىن ەلىمىزدە قاتتى ىستىق بولادى

قازاقستان • بۇگىن، 09:05

بەكىرەگە قويىلعان بەلگى

ايماقتار • بۇگىن، 07:45

«COVID-19» سپەكتاكلى قويىلدى

ونەر • بۇگىن، 07:43

ەركىن جۇرگىڭ كەلسە، ەكپە سالدىر

مەديتسينا • بۇگىن، 07:22

شابان قيمىل شاڭ قاپتىرماسىن

تەحنولوگيا • بۇگىن، 07:20

نە ەكسەڭ، سونى ورارسىڭ

قازاقستان • بۇگىن، 07:17

«استانا» ۇزاپ بارادى

فۋتبول • بۇگىن، 07:07

ۇقساس جاڭالىقتار