ۇكىمەت • 04 قىركۇيەك، 2020

جولداۋدى جۇزەگە اسىرۋ جولدارىن ناقتىلادى

577 رەت كورسەتىلدى

كەشە ۇكىمەتتىڭ ءباسپاسوز ورتالىعىندا مەملەكەت باسشىسىنىڭ جولداۋىن ىسكە اسىرۋ شارالارى تۋرالى بريفينگ ءوتتى. وعان پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆ، ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى ءبىرجان نۇرىمبەتوۆ، ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ، دەنساۋلىق ساقتاۋ ءبىرىنشى ۆيتسە-ءمينيسترى مارات شورانوۆ، مادەنيەت جانە سپورت ۆيتسە-ءمينيسترى نۇرعيسا داۋەشوۆ قاتىستى.

كوللاجدى جاساعان قونىسباي شەجىمباەۆ، EQ

 

پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى ەرالى توعجانوۆ بريفينگ بارىسىندا جولداۋدى جۇزەگە اسىرۋ شارالارىن ايتىپ بەردى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت كەمەل ۇلىنىڭ «جاڭا جاعدايداعى قازاقستان: ءىس-قيمىل كەزەڭى» اتتى جولداۋى ەل دامۋىنىڭ ناقتى ۆەكتورلارىن انىقتاپ بەردى، ونىڭ ىشىندە ەلىمىزدىڭ الەۋمەتتىك سالاسىن جاڭعىرتۋ مەن ازاماتتاردىڭ الەۋمەتتىك ءال-اۋقاتىن كوتەرۋ – مەملەكەت ساياساتىنىڭ باستى باسىمدىعى ەكەنىن كورسەتتى.

– بىرىنشىدەن، تۇرعىن ءۇي ماسەلەلەرى نەعۇرلىم بەلسەندى شەشىلەتىن بولادى. ازاماتتىق قوعامنىڭ قاجەتىنە وراي، بجزق سالىمشىسىنا ءوز جيناقتارىنىڭ ءبىر بولىگىن تۇرعىن ءۇي ساتىپ الۋعا، ەمدەلۋگە نەمەسە قارجى كومپانيالارىنىڭ باسقارۋىنا بەرۋ مۇمكىندىگى كەلەسى جىلدان ىسكە اسىرىلا باستايدى، – دەدى ول.

بۇل دەگەنىمىز – 721 مىڭنان استام ازاماتتىڭ تۇرمىس ساپاسىن ارتتىرۋ مۇمكىندىگى، الەۋمەتتىك ماسەلەسىنىڭ شەشىمى. قازاقستاندىقتار تۇڭعىش رەت زەينەتاقى جۇيەسىنە قاتىسادى. سونىمەن قاتار مەملەكەت تۇرعىن ءۇيدى جالداۋ اقىسىنىڭ قۇنىن سۋبسيديالايدى، بۇل العاشقى جىلى 100 مىڭ قازاقستاندىق وتباسىن قولداۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

ەكىنشىدەن، وتباسىلىق-دەموگرافيالىق جاعداي جاقسارادى. 2021 جىلدان باستاپ «اڭساعان ءسابي» ارنايى باعدارلاماسى ىسكە قوسىلادى. ەكستراكورپورالدىق ۇرىقتاندىرۋ (ەكو) كۆوتالارىن 7 مىڭعا دەيىن ۇلعايتۋ كوزدەلىپ وتىر.

ۇشىنشىدەن، الەۋمەتتىك ساياساتتىڭ جاڭا پاراديگماسى قالىپتاستىرىلاتىن بولادى. بۇگىنگى تاڭدا ەلىمىزدىڭ الەۋمەتتىك قاۋىپسىزدىگى 17 زاڭمەن جانە ونداعان زاڭ اكتىلەرىمەن رەتتەلەدى.

تورتىنشىدەن، مەملەكەتتىك قىز­مەت­تەردىڭ قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋ نەمەسە ولاردى ەلەكتروندى فورماتقا كوشىرۋ جۇمىسى جالعاسادى. مەملەكەت باسشىسى ايتقانداي: ادامدار ەمەس، دەرەكتەر «جۇ­گىرۋى» ءتيىس دەگەن قاعيدا ىسكە اسىرىلادى.

ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترى ءبىرجان نۇرىمبەتوۆ زەينەتاقى جي­ناق­تارىنداعى قارجىلارىنىڭ ءبىر بولىگىن قانداي ادامداردىڭ تۇرعىن ۇيگە، ەمدەلۋگە جانە قارجى كومپانيالارىنىڭ باسقارۋىنا بەرۋگە پايدالانا الاتىنىن ءتۇسىندىردى. ەلىمىزدە مۇنداي ازاماتتاردىڭ ءۇش توبى بار ەكەن. ءبىرىنشىسى – زەينەتاقى قورىندا «جەتكىلىكتى شەك» دەپ اتالاتىن سومادان اساتىن جيناقتارى بار ەڭبەككە جارامدى جاستاعى ازاماتتار. ەلىمىزدە مۇنداي 529،7 مىڭ ادام بار. مۇنداعى نەگىزگى قاعيدات – ازاماتتاردى بولاشاق زەينەتاقىمەن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن جي­ناق­تاۋشى زەينەتاقى جۇيەسىندە قاجەتتى شەكتى مولشەردىڭ ساقتالىپ قالۋى. وسى سومادان ارتىلعانىن ازاماتتار ءوز قا­لاۋى بويىنشا جوعارىدا كورسەتىلگەن قاجەتتىلىكتەرىنە پايدالانا الادى.

بجزق-دا جيناقتارى بار زەينەتكەر­لەر سوندا قالعان سومانىڭ 50%-ىنا دەيىن پايدالانا الادى. ەلىمىزدە شاما­مەن مۇنداي 178،4 مىڭ ادام بار. ازاماتتاردىڭ وسى ساناتىنا جاتاتىندار ءۇشىن جيىنتىق زەينەتاقى كولەمى جوعالعان تابىس مول­شەرىنىڭ كەمىندە 40%-ىن قۇراۋعا ءتيىس.

ۇشىنشىدەن، زەينەتاقى اننۋيتەتىن رەسىمدەگەن جانە ءالى دە جيناقتارى بار ازا­ماتتار بجزق-دا قالعان سومانى پايدالانا الادى. شامامەن العاندا مۇنداي 13،3 مىڭ ادام بار.

– وسىلايشا زەينەتاقى جيناعىنىڭ ءبىر بولىگىن 721 مىڭنان استام قازاقستاندىق پايدالانا الادى،– دەدى ب.نۇرىمبەتوۆ.

مينيستر «جەتكىلىكتى شەك» دەگەن ۇعىمدى ناقتى مىسالمەن ءتۇسىندىردى. ول ءار جاستاعى ادامداردا ءارتۇرلى بولادى.

– الدىن الا ەسەپتەۋلەر بويىنشا، مىسالى، 30 جاستاعى ازامات ءۇشىن «جەتكىلىكتىلىك شەگى» 2 ملن 518 مىڭ تەڭگەنى قۇرايدى. وسى سومادان قالعانىن ولار جوعارىدا كورسەتىلگەن قاجەتتىلىكتەرگە قالاۋى بويىنشا جۇمساي الادى. 35 جاس ءۇشىن – 2 ملن 961 مىڭ تەڭگە، 40 جاسقا – 3 ملن 437 مىڭ تەڭگە، 45 جاس ءۇشىن – 3 ملن 947 مىڭ، 50 جاستاعىلارعا – 4 ملن 495 مىڭ، 55 جاس ءۇشىن – 5 ملن 084 مىڭ، 59 جانە ودان ۇلكەن جاستاعىلارعا – 5 ملن 586 مىڭ تەڭگە، – دەپ ءتۇسىندىردى مينيستر.

جوعارىدا اتالعان ساناتتاعى ازاماتتار زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ ءبىر بولىگىن تۇرعىن ءۇي جاعدايىن جاقسارتۋ ماقساتىندا نەمەسە وزدەرى، ەرلى-زايىپتىلار نەمەسە جاقىن تۋىستارى ءۇشىن ەمدەلۋدىڭ اقىسىن تولەۋگە پايدالانا الادى.

زەينەتاقى جيناقتارىن پايدالانا وتىرىپ ساتىپ الىنعان تۇرعىن ءۇي 5 جىل وتكەننەن كەيىن عانا ساتىلۋى مۇمكىن. زەينەتاقى جيناقتارى ەسەبىنەن مەديتسينالىق كومەك الۋعا ازاماتتاردى جىبەرۋ قاعيدالارىن دەنساۋلىق ساقتاۋ مينيسترلىگى ايقىندايتىن بولادى.

ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترى اسحات ايماعامبەتوۆ:

– پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىمەن ۇزدىكسىز ءبىلىم بەرۋ تۇجىرىمداماسىن ازىرلەپ، قاشىقتان وقىتۋ پلاتفورماسى بويىنشا جانە 6 جاسقا دەيىنگى بالدىرعانداردى بالاباقشامەن 100% قامتاماسىز ەتۋگە قاتىستى جۇمىس جۇرگىزەمىز. الداعى ۋاقىتتا مەملەكەتتىك تاپسىرىستى بالاباقشالارعا قازىرگى قولدانىستاعى جۇيەدەگىدەي ءبىلىم بولىمدەرى نەمەسە باسقارمالارى بولمەيدى. مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ ۇيىمىنا جولداما العاندار كەز كەلگەن بالاباقشانى تاڭدايتىن بولادى. ارينە مۇنداي باسەكەلەستىك ارقىلى كورسەتىلەتىن قىزمەتتەردىڭ ساپاسى دا ارتۋى ءتيىس، – دەدى.

ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا، وسى جىلدىڭ قىركۇيەك ايىنان باستاپ پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىمەن مۇعالىمدەردىڭ سىنىپ جەتەكشىلىگى جانە داپتەرلەردى تەكسەرگەنى ءۇشىن قوسىمشا اقىسى ەكى ەسە وسەدى، سونداي-اق ماگيسترلىك دارەجەسى ءۇشىن مۇعالىمدەر 27 مىڭ تەڭگە مولشەرىندە اي سايىنعى قوسىمشا اقى الادى. سونىمەن قاتار 2021 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باس­تاپ مەكتەپ، كوللەدج، قوسىمشا ءبىلىم بەرۋ جانە بالاباقشا پەداگوگتەرىنىڭ لاۋازىمدىق جالاقىسى تاعى دا 25%-عا ارتادى.

عىلىمي كادرلاردى دايىنداۋ ماسە­لەسىنە كەلەتىن بولساق، جاس عالىمداردىڭ عىلىم سالاسىنا كەلۋىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن «جاس عالىم» جوباسى بويىنشا 1000 زەرتتەۋ گرانتى بولىنبەك. جىل سايىن 500 عالىمنىڭ جەتەكشى عىلىمي ورتالىقتاردا عىلىمي تاعىلىمدامادان ءوتۋ باستاماسى ءبىزدىڭ عالىمدارعا شەتەلدىك عالىمدارمەن ىنتىماقتاستىق ارقىلى بىرلەسكەن زەرتتەۋ­لەر جۇرگىزۋگە جانە ءوز كەزەگىندە ولاردىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

ءباسپاسوز ءماسليحاتىنا قاتى­سۋ­شى­لار وتاندىق فارماتسەۆتيكا ونەر­كاسىبىن دامىتۋعا ەرەكشە نازار اۋدارى­لا­تىنىن ايتتى. بىرىنشىدەن، ۇكىمەت ەكىنشى جارتىجىلدىقتا مەديتسينا قىز­مەت­كەرلەرىنە ىنتالاندىرۋ ۇستەمە­اقىلارىن تولەۋگە 150 ملرد تەڭگە بولەدى. ەكىنشىدەن، حالىقارالىق ستاندارتتارعا سايكەس دەنساۋلىق ساقتاۋ وبەكتىلەرىنىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسى جاڭ­عىر­تىلادى: بيىلعى قازان ايىنا دەيىن 13 جاڭا مودۋلدىك جۇقپالى اۋرۋلار اۋرۋحاناسىنىڭ قۇرىلىسىن اياقتاۋ جوسپارلانعان. 2021 جىلدىڭ جەلتوقسان ايىنىڭ سوڭىنا قاراي نۇر-سۇلتان جانە الماتى قالالارىندا 500 توسەك-ورىننان جۇقپالى اۋرۋلار بويىنشا 2 كوپبەيىندى عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىعى سالىنادى. 2021 جىلعى جەلتوقسانعا قاراي نۇر-سۇلتان قالاسىندا پروتون، ساۋلە، لازەرلىك تەراپيا، سونداي-اق يادرولىق مەديتسينا تەحنولوگيالارىن قوسا العاندا، ونكولوگيالىق اۋرۋلاردى دياگنوستيكالاۋ مەن ەمدەۋ­گە ارنالعان ەڭ وزىق جابدىقتارى بار بىرە­گەي ۇلتتىق عىلىمي ونكولوگيالىق ورتا­لىقتىڭ قۇرىلىسى اياقتالادى.

ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا مادەنيەت پەن سپورتقا، الەۋمەتتىك سالالارعا قاتىستى جانە ولاردىڭ شەشىمى جايىندا، باسقا دا كوپتەگەن ماسەلە ءسوز بولدى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار

ۇقساس جاڭالىقتار