استاناداعى جۋرناليستەر ۇيىندە وتكەن كەزدەسۋدە جۇرتشىلىق نازارىنا ۇسىنىلعان جاڭا جيناق وسىلاي اتالادى
الاش قايراتكەرى مۇستافا شوقايدىڭ «ۇلتتىق رۋحتىڭ نەگىزى – ۇلتتىق ءتىل. ءتىل – تەك ادامعا عانا ءتان اسا قۇدىرەتتى قۇرال. سوندىقتان ءتىلدى قادىرلەۋدىڭ, ءاربىر ءسوزدىڭ ماعىناسىن ۇعىپ, ونى ورىندى پايدالانا ءبىلۋدىڭ ءمانى زور» دەگەن سوزدەرىنىڭ ماڭىزى بۇل كۇندەرى ارتا ءتۇستى. سەبەبى, مەملەكەت پەن قوعامدى بايلانىستىرۋشى كۇشتىڭ بىرەگەيى – مەملەكەتتىك ءتىل ەكەندىگى داۋسىز. بۇل رەتتە الەمنىڭ كوپتەگەن ەلىندە مەملەكەتتىك ءتىل مارتەبەسى ارنايى بەلگىلەنىپ, ونىڭ قۇقىقتارى ءتيىستى زاڭمەن قورعالادى. ءويتكەنى, ءتىل تاۋەلسىز بولماي, سانانىڭ تاۋەلسىز بولۋى مۇمكىن ەمەس. حالىقارالىق «قازاق ءتىلى» قوعامى مەن «مەملەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋدىڭ پرەزيدەنتتىك قورى» ءبىرلەسىپ ازىرلەگەن اتالمىش جيناقتىڭ دا ءتۇپ ماقساتى مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ دامۋىنا ىقپال ەتۋ. ەل تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىعىنا, ەلباسى مەن ەلوردانىڭ تۋعان كۇنى قارساڭىندا شىعارىلعان جيناققا «قازمۇنايگاز» ۇك» اق قولداۋ كورسەتكەن ەكەن. كىتاپتى شىعارۋداعى باستى ماقسات – ۇلت كوشباسشىسى ن.نازارباەۆتىڭ مەملەكەتتىك ءتىل ساياساتىن قولداۋ جولىنداعى قاجىرلى ەڭبەگى مەن ءىرى باستامالارىن ءبىر ارناعا توعىستىرۋ, جەتەكشى ءرولىن كورسەتۋ.
جاڭا جيناقتىڭ تۇساۋكەسەر ءراسىمىنە حالىقارالىق «قازاق ءتىلى» قوعامىنىڭ پرەزيدەنتى, اكادەميك ومىرزاق ايتباي ۇلى, «ەگەمەن قازاقستان» رگ» اق پرەزيدەنتى, «مەملەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋ» پرەزيدەنتتىك قورى قامقورشىلىق كەڭەسىنىڭ مۇشەسى ساۋىتبەك ابدراحمانوۆ, «مەملەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋ» پرەزيدەنتتىك قورىنىڭ ديرەكتورى ازات شاۋەەۆ, «قازمۇنايگاز» ۇك اق ءباسپاسوز حاتشىسى عالىم تۇماباەۆ, سونداي-اق باق وكىلدەرى قاتىستى.
كەزدەسۋدە العاشقى ءسوز كەزەگىن العان اكادەميك ءو.ايتباي ۇلى مەملەكەتتىك ءتىلدىڭ بۇگىنگى جاي-كۇيىنە, جۇرتشىلىق نازارىنا ۇسىنىلىپ وتىرعان جاڭا جيناق جايىنا توقتالا كەلىپ, «ەلباسى جانە مەملەكەتتىك ءتىل» اتتى جيناق ەلىمىزدىڭ 20 جىل ىشىندەگى مەملەكەتتىك ءتىل ساياساتىنىڭ نەگىزگى باعىتتارىن تانىتاتىن قۇجاتتاردى كوپشىلىك الدىنا تارتۋدى كوزدەيدى», دەسە, «مەملەكەتتىك ءتىلدى دامىتۋ» پرەزيدەنتتىك قورى قامقورشىلىق كەڭەسىنىڭ مۇشەسى ساۋىتبەك ابدراحمانوۆ: «وسى كىتاپتىڭ رەداكتسيا القاسىندا ءابدۋالي قايدار اعامىز تۇر. سول اعامىز جونىندە ارنايى ايتۋ بىزگە پارىز دەپ ويلايمىن. ورتالىق كوميتەتتە جۇمىس ىستەپ جۇرگەنىمىزدە, كولبيننىڭ تۇسىندا, قايتا-قايتا ءبىرىنشى حاتشىعا شاقىرىلعاندا دا ءوزىنىڭ ۇستانىمىنان تايماي, ءتىل جونىندەگى كۇرەستىڭ الدىڭعى شەبىنەن كورىنە بىلگەن, شىن مانىندەگى باتىر ادام – ءابدۋالي قايدار بولاتىن. ول كىسىگە دەم بەرگەن, سول كەزدەگى ۇكىمەت ءتوراعاسى ن.نازارباەۆ, سونىمەن بىرگە ورتالىق كوميتەتتىڭ حاتشىسى ءو.جانىبەكوۆ ەدى. وسىدان 20 جىل بۇرىن رەسپۋبليكا استاناسى الماتىدا ءبىر عانا قازاق مەكتەبى, ءبىر عانا قازاق ينتەرناتى بولعانىن بۇگىندە كوزگە ەلەستەتۋ قيىن. ءوتكەن ءبىر جىل ىشىندە استانا قالاسىندا 38 بالاباقشا سالىندى. ونىڭ ءجۇز پايىزى, ياعني 38-ءى تۇگەل قازاق تىلىندە اشىلعان. ال كەشەگى زاماندا جالعىز بالاباقشانىڭ ءوزىن كوزگە تۇرتكى قىلىپ, بولاشاق ۇلتشىلداردى ءتاربيەلەيتىن ۇيا رەتىندە «پراۆدا» گازەتىنەن باستاپ قارالاپ جازعان بولاتىن. كەز كەلگەن ءىستىڭ باعاسى سالىستىرۋ ارقىلى بىلىنەدى», دەدى.
كىتاپتا قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى ن.نازارباەۆتىڭ مەملەكەتتىك ءتىل – قازاق ءتىلى جايلى سويلەگەن ءسوزدەرى, تىكەلەي باسشىلىعىمەن قابىلدانعان نورماتيۆتىك قۇجاتتار, زاڭدار مەن باعدارلامالار, ءارتۇرلى باسقوسۋلاردا جاساعان باياندامالارى, ەل حالقىنا جىل سايىنعى ءداستۇرلى جولداۋلارىندا تىلگە قاتىستى ايتىلعان ۇسىنىستارى مەن ويلارى, قاناتتى سوزدەرى توپتاستىرىلعان. سونىمەن بىرگە, كەيبىر سوزدەرىنىڭ ورىس تىلىندەگى نۇسقاسى, ەلباسىنىڭ قولداۋىمەن وتكەن شارالاردا ءتىل جاناشىرلارىنىڭ, تالىمگەر-عالىمداردىڭ جاساعان باياندامالارى دا قوسا بەرىلگەن.
اۆتورلاردىڭ ايتۋىنشا, «ەلباسى جانە مەملەكەتتىك ءتىل» جيناعى ءتىل ماماندارىنا قوسا, كوپشىلىك قاۋىمنىڭ دا نازارىن اۋدارىپ, قىزىعۋشىلىعىن ارتتىرماق. تارالىمى 2 مىڭ دانانى قۇرايتىن جيناقتىڭ باسىم بولىگى كىتاپحانالارعا, مەكتەپتەر مەن جوعارى وقۋ ورىندارىنا, قازاق ءتىلى ورتالىقتارىنا تەگىن تاراتىلاتىن بولادى.
جۇلدىز ءبايدىلدا.